Home တၢ်ကစီၣ် ကီးတရံး-အ့ၣ်ဒူၣ်ကျဲ တၢ်ကမၤစှၤလီၤ၀ဲတၢ်ထၢတိၤခိသွဲတဖၣ် တအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ် ကီၢ်စဲၣ်ကိတိာ်စံး၀ဲ

ကီးတရံး-အ့ၣ်ဒူၣ်ကျဲ တၢ်ကမၤစှၤလီၤ၀ဲတၢ်ထၢတိၤခိသွဲတဖၣ် တအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ် ကီၢ်စဲၣ်ကိတိာ်စံး၀ဲ

420
0

ဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၁ သီ၊ ၂၀၁၉ နံၣ်။ နါ၀့ၣ်ဖၠိစၣ်

ကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤ အ့ၣ်ဒူၣ်-ကီးတရံးအဘၢၣ်စၢၤကျဲမုၢ်လၢတကီၢ်ခါ တၢ်ပတုာ်ဃာ်တၢ်ဘှီကျဲ တၢ်ဖံး တၢ်မၤအံၤ ကျဲဟးဂီၤနးနးကျံၤကျံၤဘၣ်ဆၣ် တၢ်ထၢ၀ဲကျဲ၊ တိၤတဖၣ်အခိအသွဲဒ်အလီၢ်လီၢ်အသိးဒီး တၢ်ကမၤစှၤလီၤတၢ်ထၢတၢ်ခိတၢ်သွဲအံၤအဂီၢ်န့ၣ် လၢနံၣ်၀ဲအံၤအပူၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတအိၣ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ် ကညီကီၢ်စဲၣ်ပဒိၣ်ကရူၢ်ကိတိာ်အူစီၤပၠံၤသၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

ကတီၢ်အံၤ ကျဲတၢ်အိၣ်သးတဂ့ၤဒံးဘၣ်အဖီခိၣ် ၦၤလဲၤၦၤက့ၤတၢ်ဖိတဖၣ်အဂီၢ် တၢ်ကထၢစှၤလီၤ၀ဲ တၢ် ခိတၢ်သွဲ တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်တအိၣ်တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ် ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၇ သီအနံၤ ကညီကီၢ်စဲၣ်ဘျီၣ်ဒိၣ် (၉)ဘျီတဘျီ တၢ်အိၣ် ဖှိၣ်(၄)သီတသီအပူၤရၤမတံကီၢ်ဆၣ် တၢ်ဖးနီၣ်ဂံၢ် (၂)ကီၢ်စဲၣ်ဘျီၣ်ဒိၣ်ခၢၣ်စး အူသၣ်စ့ၣ်အီၣ် သံကွၢ်ထီၣ်၀ဲအဖီခိၣ် ကီၢ်စဲၣ်တၢ်ကွၢ်ထွဲကဟုကယာ်ခိၣ်ဃၢၤန့ဆၢၣ်၊ သ့ၣ်ၦၢ်၊ ဟီၣ်လာ် စၢၢ်ထးဒီး ကျဲမုၢ်ကျဲဘိ ကိတိာ်ခိၣ်ကျၢၢ် အူစီၤပၠံၤသၤ စံးဆၢက့ၤ၀ဲဒ်န့ၣ်န့ၣ်လီၤႉ

“တၢ်ထၢ၀ဲကျဲ၊ တိၤခိသွဲအံၤ လၢတၢ်ကပာ်ပတုာ်တခီ တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတအိၣ်ဒံးဘၣ်ႉ ဘၣ်မနုၤဃိ လဲၣ်န့ၣ် လၢ၂၀၁၈-၁၉ နံၣ်စ့တိာ်ပာ်အဂီၢ် တၢ်စူးကါ ကျဲအဘူးအလဲ၊ တၢ်ခိတၢ်သွဲတဖၣ်န့ၣ် ၦၤထၢတၢ်ခိတၢ်သွဲဖိတဖၣ် ဆှၢထီၣ်တ့ၢ်ဃာ်၀ဲ၀ံၤလံအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံးကျဲအံၤ ဖဲ ၂၀၁၉-၂၀၁၀နံၣ်န့ၣ် တၢ်တ့ထီၣ်အီၤ မ့ၢ်တ၀ံၤဘၣ်န့ၣ် လၢကတုာ်ဃာ်တၢ်ထၢတၢ်ခိတၢ်သွဲအဂီၢ် ကပာ်ဖျါထီၣ်ဆူ ကီၢ်စၢဖှိၣ်ပဒိၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ”အဂ့ၢ် ကိတိာ်စီၤပၠံၤသၤစံးဆၢ က့ၤ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လၢန့ၢ်အမဲာ်ညါကတီၢ်အံၤ အ့ၣ်ဒူၣ်-ကီၤတရံး၊ စၣ်သပၠ့ၣ်တုၤကၠါကလ့အံၤကျဲမုၢ်အံၤ တၢ်လ့ၣ်လိၤလ့ၣ်ထီၣ်အီၤအိၣ်ဒံး၀ဲအဃိ ကျဲမုၢ်လၢအိၣ်တ့ၢ်ဒံး စးထီၣ်လၢကၠါကလ့တုၤဃီၤဆူ ကီးတရံးအံၤ တၢ်ကက့ၤဘှီဂ့ၤထီၣ်က့ၤအီၤလၢ ထံကီၢ်ပဒိၣ်စ့ပာ်ကီၤအဂီၢ် တီၣ်ဖျါထီၣ်ဃာ်ဆူ တၢ်တ့ထီၣ်ဘှီထီၣ်ဂ့ၢ်၀ီကိတိာ်၀ဲၤကျိၤအအိၣ်လံအဂ့ၢ် ကိတိာ်စီၤပၠံၤသၤတဲအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

ကီးတရံး-အ့ၣ်ဒူၣ်ကျဲမုၢ်အံၤတမ့ၢ်ထဲကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤ ၦၤလဲၤထီၣ်က့ၤလီၤဘၣ်ဒီး ကီၢ်ဆၢတၢ်လဲၤတၢ်က့ၤအဂီၢ် မ့ၢ်၀ဲကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်လၢ အရ့ဒိၣ်တဘိန့ၣ်လီၤႉ ကျဲမုၢ်အ၀ဲန့ၣ်ဟးဂီၤအါန့ၢ်ဒ်လၢအပူၤကွံာ်ဒီး တၢ်လဲၤတၢ်က့ၤ ကီခဲ၀ဲထီၣ်၀ဲ နးနးကျံၤကျံၤဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်လၢ တၢ်ထၢ၀ဲ ကျဲ၊ တိၤခိသွဲတခီ တၢ်တမၤစှၤလီၤအီၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ် တၢ်ပဲာ်ထံးနီၤဖးအိၣ်ထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

ဖၣ်အၣ်-ရၤမတံ ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိတဂၤ လၢအမ့ၢ်စီၤသါထဲးစံး၀ဲလၢ “ကျဲမုၢ်လၢညါ သနာ်က့ဘၣ်ဟ့ၣ်ဒၣ် ဒ်အံၤလီၤႉ ကတီၢ်အံၤကျဲတဂ့ၤသနာ်က့ ပဘၣ်ဟ့ၣ် ဒ်အံၤလီၤႉ အနီၢ်နီၢ်တခီတကြၢးဒ်န့ၣ်ဘၣ်ႉ”အဂ့ၢ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

စးထီၣ်လၢ ဖၣ်အၣ်တုၤရၤမတံ ကျဲမုၢ် ဒီတဘိအံၤန့ၣ် တၢ်ထၢ၀ဲတၢ်ခိတၢ်သွဲအလီၢ်တဖၣ်အိၣ်၀ဲ ခဲလၢာ်(၅)တီၤဒီး သိလ့ၣ်အဒိၣ်၊ အဆံးတၢ်ကွၢ်အီၤလၢအတီၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအဖီခိၣ်ဒီး တၢ်ဃ့အီၤလၢ သိလ့ၣ်တဘ့ၣ်(တခိၣ်)အဂီၢ် အစှၤကတၢၢ်(၅၀၀)ကၠးတုၤ(၄၂၀၀၀)ကၠးအဂ့ၢ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိ တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ

အ့ဒူၣ်-ကီၤတရံးအဘၢၣ်စၢၤ ကျဲမုၢ်အံၤ ကျဲအထီအိၣ်၀ဲ(၁၄ႉ၂၅)မံးလာ်၊ (၆၆ႉ ၄)ကံလိမံထၢၣ်ဒီး တၢ်ကဘၢၣ်ဖျိအီၤလၢကျဲမုၢ် ၂ဘိ(အလဲၤဒီးအက့ၤ)အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉ ဒီးကီၢ်စၢဖှိၣ်ပဒိၣ်ဒီး အ့ရှၢၣ်တၢ်ဂုၤ ထီၣ်ပသီထီၣ်စ့တၢး(ADB)သ့ၣ်တဖၣ် တၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤလၢကတူၢ်လၢာ်သကိးကျိၣ်စ့တကပၤ၀ံၤ (CRBC)ခီပနံၣ် စးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်မူဒါဒီး စးထီၣ် မၤ၀ဲတၢ်ဖံးတၢ်မၤဖဲ ၂၀၁၆နံၣ်၊ ဒံၣ်စ့ဘၢၣ်အပူၤ၀ံၤအလီၢ်ခံ စးထီၣ်က့ၤဖဲ ၂၀၁၇နံၣ်န့ၣ် ပတုာ်ဃာ်၀ဲတၢ်တိာ်ကျဲၤ တုၤကတီၢ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ