Home တၢ်ကစီၣ် ကၠီၣ်တဲၣ် ြတီဃာ်၀ဲတၢ်ဆှၢဘုခ့ချံအဃိ ၦၤသူၣ်ဘုခ့ဖိတဖၣ် သဂၢၢ်ဘၣ်ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲ

ကၠီၣ်တဲၣ် ြတီဃာ်၀ဲတၢ်ဆှၢဘုခ့ချံအဃိ ၦၤသူၣ်ဘုခ့ဖိတဖၣ် သဂၢၢ်ဘၣ်ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲ

58
0
Photo: ชวลิต สจ.มอไซต์

လါယနူၤအါရံၤ ၁၃ သီႇ ၂၀၂၀ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်

ဖဲကီၢ်ဆၢြတဲၤတဖၣ်တပတီၢ် တၢ်ဆှၢ၀ဲဘုခ့လၢအတဖိးသဲစးတဖၣ်န့ၣ် အပူၤကွံာ်စးထီၣ်လၢလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် တုၤလၢအခဲအံၤတစုႇ ခီဖျိလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပဒိၣ်တဖၣ်ြတီဃာ်၀ဲဒၣ်အဃိ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢႇ ကညီကီၢ်စဲၣ် တီနီၢ်မုၢ်ထီၣ်တပၤႇ မၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအသူၣ်ဘုခ့တဖၣ် သဂၢၢ်ဘၣ်ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲလီၤႉ

ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်သုးခိးကီၢ်ဆၢတြီဃာ်၀ဲလၢ လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအကူၣ်လဲၤမၤကၤတၢ်လၢ အဆှၢ၀ဲဘုခ့တဖၣ်လၢ အတဖိးသဲစး တဖၣ်အဖီခိၣ်ႇ တုၤလၢအခဲအံၤထိၣ်ဃူထိၣ်ဖိး၀ဲတန့ၢ်ဒံးဘၣ်န့ၣ်လီၤႉလၢတၢ်န့ၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ် ဟံၣ်ဖိဃီဖိ တၢ်လဲၤတရံးအဂီၢ်ႇ သဂၢၢ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအကလုာ်ကလုာ်လီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ဘီဘိသ၀ီ ၦၤသူၣ်ဘုခ့တဂၤ လၢအမ့ၢ် စီၤတိတိးစံး၀ဲလီၤႉ

အ၀ဲစံး၀ဲလၢ “ပ၀ဲလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဒီး ၦၤလၢန့ၣ်(ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ဖိ)တပၤတဖၣ် မၤသကိးတၢ်ဖံးတၢ်မၤလီၤႉ အ၀ဲသ့ၣ် ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်န့ၣ်အဲၣ်ဒိး၀ဲလၢ ကဆှၢ၀ဲလၢအဖိးသဲစးႉ တၢ်အဃိန့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအအိၣ်ဖဲအံၤတဖၣ် သဂၢၢ်ဘၣ်၀ဲဒၣ် ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲလီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့ အ၀ဲသ့ၣ်ထိၣ်ဃူထိၣ်ဖိး၀ဲအဖၢမုၢ်လီၤႉ တုၤလၢအခဲအံၤ တဘၣ်လီၢ်ဖိးဒ့ဒံးဘၣ်လီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်လီၤႉ

မၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ႇ တီနီၢ်မုၢ်ထီၣ်တပၤ ဖလူတၢ်လီၢ်တုၤလၢ၀ီၤလ့ၤတၢ်လီၢ်အံၤန့ၣ် လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ် အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ် သူၣ်၀ဲဒၣ်ဘုခ့အသိးႇ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စ့ၢ်ကီး ဟဲပနံးကၤတၢ်ဒီးဟဲသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်တၢ်လၢကီၢ်ပယီၤ တပၤအိၣ်၀ဲစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ

တၢ်ဆှၢ၀ဲဘုခ့ချံအံၤ အပူၤကွံာ် လီၢ်က၀ီၤၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်န့ၣ် ဟံးန့ၢ်၀ဲတၢ်နၢ်ပၢၢ်လိာ်သးတဂၤဒီးတဂၤဒီးႇ တၢ်ဆှၢ၀ဲဘုခ့ချံအံၤန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိလၢတၢ်ဆှၢ၀ဲဘုခ့ချံအံၤအဖီခိၣ် ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ် ြတီဃာ်၀ဲဒၣ်န့ၣ် သဂၢၢ်ဘၣ်၀ဲကိးနံၣ်ဒဲးဒီးႇ တနံၣ်အံၤဟဲကီခဲထီၣ်၀ဲဒၣ်တဆဲးလီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤပနံးကၤဘုခ့့ဖိ နီၢ်မၣ်ည့စံး၀ဲလီၤႉ

“ယမၤ၀ဲတၢ်မၤ၀ဲအံၤ အနံၣ် ၁၀ အတီၢ်ပူၤအံၤ တၢ်ကဲထီၣ်သးဒ်အံၤအိၣ်၀ဲကိးနံၣ်ဒဲးဃၣ်ဃၣ်လီၤႉ အပူၤကွံာ်လၢညါ အသိးန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်န့ၣ် အဲၣ်ဒိး၀ဲဒၣ်လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ဘုခ့န့ၣ် ဘၣ်ဟးထီၣ်၀ဲခဲလၢာ်လီၤႉ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ဘုခ့တဖၣ် ဟးထီၣ်မ့ၢ်လၢာ်မၣ် ကီၢ်ပယီၤဘုခ့အံၤက့ၤအိးထီၣ်န့ၢ်၀ဲလီၤႉ ဘၣ်ဆၣ် ဘၣ်သဂၢၢ်ဘၣ်ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအံၤ တမ့ၢ်ထဲပ၀ဲသ့ၣ် တဖၣ်ဘၣ်ႉ သူမှဲကျိဒီတကျိၤလီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်လီၤႉ

လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ လၢအ၀ဲသ့ၣ်တပၤ လဲၤထံၣ်လိာ်အိၣ်သကိး၀ဲ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်သုးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်န့ၣ်ႇ သုးတဖၣ် စံးဘၣ်၀ဲ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်တပၤၦၤသူၣ်ဘုခ့ဖိတဖၣ်လၢ အ၀ဲသ့ၣ်မၤအီၣ်မၤအီတၢ်န့ၣ် ကဘၣ်တီၣ်ထီၣ်၀ဲလံာ်လဲၢ်လၢ အအိၣ်ဒီးအထူအထံးဒီး လီၢ်က၀ီၤၦၤသူၣ်ဘုခ့တဖၣ်စ့ၢ်ကီး ဃုထၢပာ်ဖှိၣ်၀ဲလံာ်လဲၢ်ဒီး ရဲၣ်ကျဲၤ၀ဲလၢကတီၣ်ဖျါထီၣ်၀ဲလီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ်နီၢ်မၣ်ည့ဆဲးတဲ၀ဲလီၤႉ

Photo: ชวลิต สจ.มอไซต์

ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ သူမှဲကျိဒီတကျိၤန့ၣ် ၦၤဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ် ဒီး ၦၤပနံးတၢ်ကၤလၢအတဖိးသဲစး ြတဲၤ(ဂိတ်) တဖၣ်အိၣ်၀ဲအါမးန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်တဆီတၢ်ဆှၢ၀ဲဘုခ့ချံဃုာ်ဒီး တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအဂၤတဖၣ်ႇ တၢ်မၤ၀ဲတၢ်ဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤ အိၣ်၀ဲအသိးႇ ဖလူတၢ်လီၢ် တုၤလၢ ၀ီၤလ့ၤတၢ်လီၢ် ြတဲၤ(ဂိတ်)လၢ အဆှၢ၀ဲဘုခ့ချံလၢ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ် တပၤ လၢအတဖိးသဲစးန့ၣ် အိၣ်၀ဲ (၇)ခါလီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လီၤႉ

တကီၢ်ခါအခဲအံၤန့ၣ် ဒ်သိးဒီးတၢ်ကက့ၤအိးထီၣ်ကဒါက့ၤြတဲၤ(ဂိတ် )အဂီၢ် လီၢ်က၀ီၤဖိ တဖၣ် လဲၤထံၣ်လိာ်တဲသကိးထိၣ်ဃူထိၣ်ဖိးတၢ်ဒီး ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်သုးႇ ကီၢ်ဆၣ်ၦၤပၢဆှၢတၢ်ခိၣ်နၢ်တဖၣ်ႇ ကီၢ်ဆၢၦၤမၤပနံးတၢ်ကၤခိၣ်နၢ်တဖၣ် ဒီး လီၢ်က၀ီၤပၢၤကီၢ် ဃုာ်ဒီးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အိၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်ထိၣ်ဃူထိၣ်ဖိးအံၤအသိး လါလၢကဟဲ လါဖ့ၤြဘူၤအါရံၤ န့ၣ် တဲပာ်၀ဲဒၣ်လၢကက့ၤအိးထီၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်ႇ လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်သူၣ်ကိၢ်သးဂီၤ၀ဲဒၣ်လၢ အကမၢ်အအ့ၣ်ကအါထီၣ်၀ဲလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲလီၤႉ

“လီၢ်က၀ီၤဖိဖဲအံၤတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ် လဲၤဟံလိၢ်စ့လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ၦၤဒိၣ်ကျိၣ်ဒိၣ်စ့တဖၣ်အအိၣ်ဒီး သူၣ်၀ဲဘုခ့အံၤလီၤႉ အခဲအံၤပဆှၢဘုခ့ချံတန့ၢ်လၢၤဘၣ်အဃိ ပကဘၣ်ဟ့ၣ်၀ဲစ့အ့ၣ်လီၤႉ ၦၤသူၣ်ဘုခ့ဖိတဖၣ် သဂၢၢ်ဘၣ်၀ဲဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲနးနးကလဲာ်လီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤသူၣ်ဘုခ့ဖိ စီၤတိတိးစံး၀ဲလီၤႉ

မၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဖလူတၢ်လီၢ် တုၤလီၤဆူ၀ီၤလ့ၤတၢ်လီၢ်န့ၣ် ၦၤသူၣ်၀ဲဘုခ့အံၤ အ့ကၢၣ်ခဲလၢာ်အိၣ်၀ဲ လၢအကလီၢ်ဘျဲၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဆၢကတီၢ်ခဲအံၤ ဘုခ့ချံအၦ့ၤလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်တပၤန့ၣ် တပိ(တထးဒၢ)န့ၣ် အိၣ်၀ဲဒၣ် ၁၅ ကံလိန့ၣ် လၢစ့ယိၤ ၁၀၅ ဘး အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လီၤႉ