Home တၢ်ကစီၣ် ဒ်သိးတၢ်ကမၤစၢၤကညီၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢအဟဲဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုတဖၣ်အဂီၢ် ကၠီၣ်တဲၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲကမံးတံာ်တဖု

ဒ်သိးတၢ်ကမၤစၢၤကညီၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢအဟဲဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုတဖၣ်အဂီၢ် ကၠီၣ်တဲၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲကမံးတံာ်တဖု

827
0

လါမ့ၤ ၁၉ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်

ကညီကီၢ်စဲၣ်ႇဖၣ်ပူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ခီဖျိသုးတၢ်ဖ့ၣ်ဆၢတဖၣ်ဟဲအိၣ်ထီၣ်အဃိ ကညီကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢအဟဲဃ့ၢ်ထီၣ်ဆူကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ် မဲၢ်ဟီၤဆီၤကီၢ်ရ့ၣ် ဃိၣ်လိာ်ကျိထံ၀ၢ်ခီတကပၤတဖၣ် ဒ်သိးတၢ်ကမၤစၢၤအ၀ဲသ့ၣ်ကန့ၢ်အဂီၢ် ဖဲလါမ့ၤ ၁၇ သီအနံၤ မဲၢ်ဟီၤဆီၤကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ် တီခိၣ်ရိၣ်မဲ၀ဲဒီးဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲကမံးတံာ်တဖုအဂ့ၢ်န့ၣ် ထုးထီၣ်၀ဲလံာ်တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤတဘ့ၣ်န့ၣ်လီၤႉ

ကမံးတံာ်အ၀ဲအံၤ ဘၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢကမံးတံာ်ဖိ ၁၆ ဂၤဒီး ဖဲန့ၣ်ပထံၣ်ဘၣ်လၢ ပၣ်ဃုာ်၀ဲဒၣ်ဒီးမဲၢ်ဟီၤဆီၤကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ႇ ကီၢ်ဆၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ႇ ဘၣ်ထွဲသုးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အမဲာ်ညါ ဟီၣ်က၀ီၤ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲ ဘီမုၢ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(UNHCR)ခၢၣ်စးႇကရူၢ်ကရၢခၢၣ်စးလၢအတမ့ၢ်ပဒိၣ်ဃုာ်ဒီး ကၠီၣ်တဲၣ်ကညီကရူၢ် (KTG)ဒီး ဃိၣ်လိာ်ကျိကမျၢၢ်ကရူၢ်ခၢၣ်စးတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ

ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်ဟ့ၣ်လီၤကမံးတံာ်ဖိတဖၣ်မူဒါလၢ ကမၤနီၣ်မၤဃါ၀ဲ ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢအဟဲအိၣ်ကဒုသးတၢ်အိၣ်သးတဖၣ်ႇတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤႇတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီး တၢ်လိၣ်အရ့ဒိၣ်လၢအဂၤတဖၣ်ႇဃုကျဲဒ်သိးကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤႇ တၢ်ကဃုကျဲဒ်သိးတၢ်ကစိာ်ခီဂာ်၀ဲတၢ်ဖိတၢ်လံၤအဂီၢ်ႇ ဒ်သိးတၢ်ကမၤနီၣ်မၤဃါ၀ဲတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအစရီတဖၣ်အဂီၢ်တဖၣန့ၣ်လီၤႉ

ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ကမံးတံာ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ -KWO နဲၣ်ရွဲၣ် နီၢ်ကညီဖီ စံး၀ဲ“ဘီၣ်စၢ်လီၤ၀ဲလၢၦၤဟဲစံၣ်အိၣ်ကဒုတဖုအံၤအဂီၢ်လီၤႉ ဒ်သိးတၢ်ကမၤစၢၤတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအန့ၢ်အဂီၢ် လီၤဆီဒၣ်တၢ်ၦၤလၢအိၣ်တဆူၣ်တချ့တဖၣ်ႇဖိဒံဖိသၣ်ႇၦၤသူၣ်က့သးၦၢ်တဖၣ်ကအိၣ်ကဒု၀ဲကသ့အဂီၢ်လီၤမီၤနီၤႉ ဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ် အပူၤကွံာ်လၢညါန့ၣ် ဟဲတုၤ၀ဲတသီခံသီဒီးတၢ်က့ၤနီက့ၤကဒါအ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်၀ဲလီၤႉ တၢ်အ ဃိန့ၣ် ၦၤလၢအဟဲဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်တၢ်တဘၣ်နီက့ၤကဒါအီၤဘၣ်ဒီး ကဘၣ်ဒုးအိၣ်ကဒု၀ဲတစိၢ် တလီၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်=ကညီတၢ်ကစီၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်န့ၣ်လီၤႉ

လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ ခဲအံၤခီဖျိတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ကမံးတံာ်အံၤအဃိ မုၢ်လၢ်၀ဲလၢ ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤတဖၣ်အသိး ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်စ့ၢ်ကီးထံဂုၤကီၢ်ဂၤတၢ်ဒီတဒီတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် နီၢ်ကညီဖီစံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

စးထီၣ်လၢ ကညီတၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးက့ ၅ လဲၤထီၣ်ဒုးဟံးန့ၢ်ကွံာ်၀ဲ ကညီကီၢ်စဲၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် ပယီၤသုးကလၢၤ ၂ ဖျၢၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၇ သီအနံၤ ခီဖျိမီၤစိရိၤအသုးဟဲကွံာ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဒီးကဘီယူၤကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိ ဃိၣ်လိာ်ကျိဒီတကျိၤ ကညီထူလံၤကမျၢၢ် ၇ႇ၀၀၀ ဘျဲၣ် ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ

ဖဲန့ၣ်အကျါ ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢအဟဲဃ့ၢ်ထီၣ်ဆူကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤအဂၤ ၃ႇ၀၀၀ ဘျဲၣ် ဖဲစှၤသီအတီၢ်ပူၤ ကၠီၣ်တဲၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ် က့ၤဆှၢကဒါအ၀ဲသ့ၣ်လၢကီၢ်ပယီၤတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီတၢ်ကရၢကရိလၢအမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ