Home တၢ်ကစီၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤ ၦၤကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်

ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤ ၦၤကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်

557
0

လါမ့ၤ ၁၃ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်

လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤန့ၣ် (၂၀၂၂–၂၀၂၃)တၢ်သိၣ်လိနံၣ်အဂီၢ် တီၤထီကၠိဒီးတီၤခၢၣ်သးကၠိလၢအအိၣ်ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤ၀ဲၤကျိၤ(KECD)တၢ်ပၢဆှၢဖီလာ်တဖၣ်အံၤၦၤကၠဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်အါန့ၢ်ဒံးအပူၤကွံာ်နံၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကီၢ်ရ့ၣ်ကူၣ်သ့ဘၣ်ထွဲၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ

ခီဖျိသုးတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဟဲအိၣ်ထီၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤသုးက့၊ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်လီၢ်တနီၤအပူၤဒီး ၦၤကၠိဖိလၢတလဲၤထီၣ်လၢၤကီၢ်ပယီၤပဒိၣ်ကၠိတဖၣ်န့ၣ်ဟဲထီၣ်က့ၤ၀ဲဆူကီၢ်သူလ့ၤကၠိတဖၣ်အဃိ တုၤလၢတၢ်တဆဲးလီၤဘၣ်ဒံးမံၤန့ၣ်ကၠိဖိလၢတၢ်ချၢသ့ၣ်တဖၣ်ဟဲတုၤ၀ဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(KECD)ကူၣ်သ့မူဒါခိၣ် စီၤဖျဲၣ်ထူ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ

“စးထီၣ်လၢခဲအံၤကၠိန့ၣ်မးတသွီလီၤဘၣ်ကၠိဖိအမံၤဒံးဘၣ်န့ၣ်ခဲအံၤၦၤလၢတၢ်ချၢသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဟဲထီၣ်အိၣ်ခိးပာ်စၢၤတၢ်လၢတၢ်ချၢဒူပူၤသ၀ီပူၤန့ၣ်အိၣ်ပာ်စၢၤဖးအါညါႉနါက့ဂ့ၤလၢကၠိအတကွီၢ်ပူၤန့ၣ်ကၠိခိၣ်ကၠိသရၣ်၊သရၣ်မုၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အတၢ်ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤခီန့ၣ်အိၣ်၀ဲန့ၣ်ႉအိၣ်၀ဲလၢကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်တတြီၢ်ဘၣ်ႇဟံၣ်ဒွဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တတြီၢ်ဘၣ်ႉလီၤဆီဒၣ်တၢ်စ့ၢ်ကီးလၢတၢ်သိၣ်လိမၤဒိးန့ၣ်တီၤဒၢးတလၢလၢၤဘၣ်မီၤနီၤႉပမ့တူၢ်လိာ်ဘၣ်ဖုးၦၤကိးဂၤဒဲးကဟဲဆဲးလီၤမံၤဒုလီၤတံၢ်လံတတြီၢ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် အ၀ဲစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ

ကတီၢ်ခဲအံၤခီဖျိထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်သးတဖၣ်အဃိကီၢ်ပယီၤပဒိၣ်ကၠိတနီၤဘၣ်တၢ်ကးတံၢ်ဃာ်၀ဲဒီး ကၠိဖိလၢအကဘၣ်ဆဲးမၤလိမၤဒိးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟဲထီၣ်က့ၤကၠိလၢကီၢ်သူလ့ၤကၠိတဖၣ်အသိး ခီဖျိတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိတနံၣ်အံၤၦၤကၠိဖိနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်အါန့ၢ်ဒံးအပူၤကွံာ်နံၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကူၣ်သ့မူဒါခိၣ် စီၤဖျဲၣ်ထူ စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

ၦၤကၠိဖိလၢဟဲထီၣ်အိၣ်ကၠိလၢဖၣ််အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်အိၣ်ဟဲ၀ဲဒၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အလီၢ်ဒီးတၢ်လီၢ်လၢအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိးဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်(၁)တီၤထီကၠိဃုာ်ဒီးကီၢ်သူလ့ၤကၠိလၢအိၣ်သူမှဲကျိဒီတကျိၤအံၤစ့ၢ်ကီးၦၤကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်အါန့ၢ်ဒံးအပူၤကွံာ်နံၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကူၣ်သ့ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

ကတီၢ်ခဲအံၤၦၤကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်လၢအဟဲအါထီၣ်လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤတဖၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်တီၤထီကၠိဖိႇတီၤခၢၣ်သးကၠိဖိတဖၣ်ဒီး လၢကဟဲလါမ့ၤ ၁၆ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ကစးထီၣ်တူၢ်လိာ်၀ဲကၠိဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ

ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤတီၤထီကၠိအိၣ်၀ဲ(၇)ဖျၢၣ်ဒီးမ့ၢ်လၢကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ကဟဲအါထီၣ်အဃိ ကဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်၀ဲဒီးကၠိဖိဟံၣ်ဒွဲႇတၢ်မၤလိလီၢ်ႇတၢ်အီၣ်တၢ်အီတၢ်ကီတၢ်ခဲသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကူၣ်သ့ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ

တချုးလၢသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဒံးဘၣ်န့ၣ် ခီဖျိခိ၀ံၣ်တၢ်ဆါတၢ်ဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ဒီး သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအတၢ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံတၢ်ဂ့ၢ်တဖၣ်အဃိတၢ်ကးတံၢ်ကွံာ်၀ဲကၠိသ့ၣ်တဖၣ်ဒီး အါဒၣ်တက့ၢ်ကၠိဖိတဖၣ်ဆဲးခံယံၤထီၣ်၀ဲဒီးတၢ်သိၣ်လိမၤဒိးအဃိကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတၢ်လၢအဒံၣ်အဖိဂီၢ်အိၣ်၀ဲအသိးတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဃိဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲလၢတၢ်လီၢ်အဂၤစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံတၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်၀ဲလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့၊ကီၢ်ရ့ၣ်)တဖၣ်အပူၤဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဒီး ခီဖျိပယီၤသုးကဘီယူၤဟဲကွံာ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဒီးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်တဖၣ်အဃိ ဟံၣ်ဃီတၢ်သူၣ်ထီၣ်ႇကၠိတဖၣ်ဟးဂီၤ၀ဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤန့ၣ် တုၤလၢခဲအံၤမ့ၢ်ဟီၣ်က၀ီၤတခါလၢတၢ်ဒုးတကဲထီၣ်ဒံး၀ဲဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ

တနံၣ်အံၤတၢ်သိနံၣ်အဂီၢ်ဖၣ််အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤကီၢ်သူလ့ၤကၠိတဖၣ်ကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအသိး ကၠိလၢအိၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်တဖၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီးထံၣ်ဘၣ်လၢကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲစ့ၢ်ကီး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် (KECD)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ

အပူၤကွံာ်(၂၀၂၁–၂၀၂၂)တၢ်သိၣ်နံၣ်န့ၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ႇတီအူႇချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ႇဘျံးဒ၀ဲၢ်ႇမုၢ်တြီၢ်ႇ ဒူပျာ်ယာ်ဒီးဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(၇)ဘ့ၣ်အပူၤန့ၣ်တီၤဖုၣ်ကၠိတုၤတီၤထီကၠိလၢအိၣ်ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤ၀ဲၤကျိၤတၢ်ပၢဆှၢဖီလာ်တဖၣ်ခဲလၢာ်အိၣ်၀ဲအဖျၢၣ်(၁ႇ၀၉၆)ဘျဲၣ််ဒီး ဖဲန့ၣ်ကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ခဲလၢာ်ပာ်ဖှိၣ်အိၣ်၀ဲ(၈၉ႇ၈၇၉)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ(KECD)တၢ်မၤနီၣ်စရီအသိးန့ၣ်လီၤႉ