လါမ့ၤ ၂၇ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခီဖျိတၢ်စူၤဟဲအါထီၣ်အဃိ မၠၣ်၀တံၣ်-ထိၣ်ကီၤကိကစၢၢ်ကျဲအံၤဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်ဒီး ပနံာ်တၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤဒီးသိလ့ၣ်လၢ ဆှၢလ့ၢ်လိၤၦၤလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲမၠၣ်၀တံၣ်-ဖၣ်အၣ်ကျဲအံၤတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ထိၣ်ကီၤကိကျဲအံၤန့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်ဟီၣ်ခိၣ်ကမူၣ်ကျဲလီၤဒီး ကျဲအံၤဖဲတၢ်ကိၢ်ခါအဆၢကတီၢ်စ့ၢ်ကီးဟီၣ်ခိၣ်ကမူၣ် ထီၣ်၀ဲဒၣ်အါမးဒီးဒ်န့ၣ်အသိးတကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိတၢ်စူၤဟီၣ်ခိၣ်ကပံာ်ထီၣ်ကျဲဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်အဃိ အါဒၣ်တက့ၢ် ဟးထီၣ်လ့ၢ်လိၤသ့၀ဲဒၣ်ထဲသိလ့ၣ်လၢအပၣ်အိၣ်(၄)ပၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ
“လၢတၢ်ကိၢ်ခါန့ၣ်ဟီၣ်ခိၣ်ကမူၣ်အိၣ်ဘၣ်ဆၣ်နဟးထီၣ်က့ၤလီၤမုုာ်ဒံးႉခဲအံၤဘၣ်လၢတၢ်စူၤခါတၢ်စူၤဘျီကျဲပူၤန့ၣ် အိၣ်ထဲကပံာ်ႇမ့၀ံၤသိလ့ၣ်နါက့လီၤဘျၢႉသိလ့ၣ်(၁၂)ပၣ်နါက့လီၤတကျၢၢ်လီၤႉဟီၣ်ခိၣ်ကျဲအဃိတၢ်မ့စူၤန့ၣ် ကပံာ်လဲလဲလီၤတဘၣ်ဂီၢ်နီတစဲးဘၣ်ႉသိလ့ၣ်အါအဃိကျဲနါက့ပံာ်အိၣ်စ့ၢ်ႉလၢမုၢ်နၤခီနါက့တၢ်စူၤအဃိသိလ့ၣ် တခိၣ်မး လဲၤလီၤတသ့ဘၣ်ႉသိလ့ၣ်လၢအဆှၢၦၤလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဖိနါက့ဘၣ်မံလၢကျဲပူၤႉမၤဘၣ်၀ဲလဲၣ်လၢဟံၣ်ဖိဃီဖိအဂီၢ်န့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤသးဘၣ်နီ၀ဲသိလ့ၣ်န့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ဖဲကီးတရံး-မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါကျဲဟးထီၣ်က့ၤလီၤတန့ၢ်လၢၤဘၣ်၀ံၤလီၢ်ခံန့ၣ် သိလ့ၣ်တီၣ်ပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအံၤဒီး သိလ့ၣ်လၢအဆှၢလ့ၢ်လိၤၦၤလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤက့ၤ၀ဲဒၣ်လၢထိၣ်ကီၤကိကျဲဒီး ကၠဲၣ်အူၣ်တီၤ ကျဲတကပၤန့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိးကျဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီးဘၣ်ဖဲတၢ်တ့၀ဲအကတီၢ်ဒီးခဲအံၤခီဖျိ ကျဲဟးဂီၤအဃိ ပနံာ်တၢ်ဖိ တၢ်လံၤလၢတၢ်ဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤ၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်တံာ်တာ်၀ဲဒၣ်လၢကျဲပူၤ တကးဒံးဘၣ် တၢ်လဲၤတၢ်က့ၤစ့ၢ်ကီး တံာ်တာ်၀ဲဒၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိကျဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟးဂီၤအဃိ လၢၦၤကူၣ်လဲၤမၤကၤတၢ်ဖိဒီးလီၢ်က၀ီၤၦၤကမျၢၢ်အဂီၢ် တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်လၢတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တၢ်ဃုအီၣ်ဃၤအီၣ်ႇလၢဆူၣ်ချ့ဂ့ၢ်၀ီႇၦၤဂ့ၢ်၀ီတကပၤဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးသိလ့ၣ်အဘူးအလဲစ့ၢ်ကီးထီၣ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤကူၣ်လဲၤမၤကၤတၢ်ဖိတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီ တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“နဆှၢတၢ်ဖိတၢ်လံၤန့ၣ်ကျဲတဘၣ်ဂီၢ်နီတစဲးဘၣ်ႉတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအအုၣ်သံတဖၣ်န့ၣ် ပဘၣ်တၢၤကွံာ် အီၤလၢကျဲပူၤဒ်န့ၣ်လီၤႉလၢညါသိလ့ၣ်အဘူးအလဲမ့အိၣ်(၃၀၀၀၀)ကၠးန့ၣ် ခဲအံၤထီၣ်တုၤလၢ(၈၀၀၀၀) ကၠးညါ လံအဃိ အဆှူခဲလၢာ်လီၤႉသိလ့ၣ်နါက့လီၤဘျၢလၢကပံာ်ကျါဘျီနထုးထီၣ်တန့ၢ်နီတစဲးဘၣ်ႉသးဖှီၣ်ဒိၣ်မးဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တၢ်အံၤႉ တၢ်အံၤန့ၣ်မးမူခိၣ်တစူၤတပယူာ်ဃီဒံးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၃)လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်အခါန့ၣ် ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒၣ်လၢကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီးသုးကီၣ်ကးအၦၤအဘၢၣ်စၢၤအဃိ မၠၣ်တ၀ံၣ်-ကီးတရံးအ့ရှါကျဲအံၤတၢ်ကးတံၢ်ကွံာ်၀ဲဒီး ဖဲန့ၣ်တၢ်သူက့ၤကျဲလၢ(KNU/KNLA-PC)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤလၢအမ့ၢ် မၠၣ်၀တံၣ်-ထိၣ်ကီၤကိ-တန့ခၠါကစၢၢ်ကျဲ သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ
