လါမ့ၤ ၁၇ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဒွဲၣ်လိကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ပယီၤသုးအံၤလၢကမၤအါထီၣ်အသုးဂံၢ်လၢကတၢၢ်တံၥ်သုးကလၢၤအံၤ အဂီၢ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးဟဲထီၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်ဟဲထီၣ်၀ဲတဖျိဘၣ်အဖီခိၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒီးဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၣ်ဒိၣ်(KNLA) ကိးမုၢ်နံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ကတၢတံၥ်ပယီၤသုးကလၢၤလၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်က၀ီၤခး၀ဲစးထီၣ်ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ်အခါအံၤဒ်သိးသုးကလၢၤအံၤသုတလီၤတဂ့ၤဒီးလၢကဆှၢအါထီၣ်အသုးဂံၢ်ဘါအဂီၢ်လၢကမၤမိၢ်၀့ၢ်အံၤတဆီပယီၤသုးနီၣ်ဂံၢ်အဂၤ(၂၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးဟဲထီၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိတၢ်ခိးခးအ၀ဲသ့ၣ်လၢတၢ်ဒ့ၣ်စၢၤအဃိဟဲထီၣ်၀ဲတန့ၢ်တုၤလၢခဲအံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ(သုးက့ ၅)ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤကျၢၤဒိၣ် စံး၀ဲလၢ“လၢကတၢၢ်တံၥ်တကပၤန့ၣ်ပယီၤသုး ဟဲထီၣ်၀ဲဒၣ်ကအိၣ်လၢအဂၤ(၂၀၀)ခိၣ်ဃၢၤညါ.ဘၣ်ဆၣ်ဟဲထီၣ်၀ဲတဖျိဒံးဘၣ်.အဃိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒီးဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးန့ၣ်ပတဲသ့လီၤ.မ့၀ံၤပယီၤသုးကလၢၤဖိလၢအိၣ်ဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ဒုးယၤသုးကလၢၤဖးဒိၣ်အဆၢလၥ်အံၤတဖၣ်နါက့ပျၢ်ထီၣ်ဒြိဟးတ့ၢ်လီၤ၀ဲတၢ်လၢဒူသ၀ီလၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်တဖၣ်အပူၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကးဒံဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါလၢမုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကလံၤစိး လၢၢ်မုၢ်ပျီဒီးကၠီၤမုၢ်ပျီဟီၣ်က၀ီၤတကပၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီးပယီၤသုးအံၤ လၢကဟဲမၤအါထီၣ်အသုးဂံၢ်ဘါအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးဟဲထီၣ်တန့ၢ်ဘၣ်အသိး ဘၣ်ဆှၢထီၣ်၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီးကျိချံပှၥ်သၣ်တဖၣ် လၢကဘီယူၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤကျၢၤဒိၣ် စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ.
“လၢလၢၢ်မုၢ်ပျီ,ကၠီၤမုၢ်ပျီတကပၤန့ၣ်နါက့ခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးဆှၢတၢ်အီၣ်အိၣ်စ့ၢ်နါက့တဖျိဘၣ်.အဃိအ၀ဲသ့ၣ်ဘၣ်ဆှၢထီၣ်တၢ်အီၣ်လၢကဘီယူၤလီၤ.မ့၀ံၤအသုးနါက့အဲၣ်ဒိးဟဲထီၣ်အဃိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်စဲးပြဲးကိးမုၢ်နံၤဒဲးန့ၣ်ပတဲသ့လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ပယီၤသုးလၢအိၣ်ကတၢတံၥ်သုးကလၢၤအံၤတဖၣ်အပူၤကွံၥ်န့ၣ်အိၣ်၀ဲလၢအကစၢ်သုးကလၢၤဒီးဖဲလါယနူၤအါရံၤအခါ ခီဖျိ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ကရူၢ် လဲၤက၀ီၤခး၀ဲအဃိအ၀ဲသ့ၣ်ဟးထီၣ်လၢသုးကလၢၤပူၤ၀ံၤက့ၤအိၣ်ဆီလီၤက့ၤသးလၢသုးခိး ကီၢ်ဆၢ(BGF) ၁၀၁၃ သုးရ့ၣ်တၢ်လီၢ်ဒီး ခီၣ်ဒုးအသးဖဲန့ၣ်တုၤလၢခဲအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ် န့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးအခါဖဲတချုးသုးကလၢၤ၀ဲန့ၣ်လီၤဒံးဘၣ်အခါန့ၣ် ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်,ကဘီယူၤလဲၤခးလီၤ တၢ်အဃိ စးထီၣ်ဖဲ(၂၀၂၄)လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်အခါန့ၣ် ဒူသ၀ီလၢအိၣ်ဘူးဖဲသုးလၢၤအခိၣ်အဃၢၤအံၤပှၤနီၣ်ဂံၢ်(၁၀၀၀)ဘျဲၣ်လဲၤ ဃ့ၢ်ထီၣ်လဲၤ စံၣ်အိၣ် ကဒုသးလၢ(သုးက့ ၁) ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတုၤလၢခဲအံၤတၢ်ဆၢကတီၢ်န့ၢ်၀ဲလၢ(၆)လါဃၣ်ဃၣ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ် န့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဆၣ်တုၤလၢခဲအံၤဟီၣ်က၀ီၤ၀ဲန့ၣ်အပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အိၣ်ဂ့ၤတအိၣ်ဂ့ၤ ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်,ကဘီယူၤလဲၤ တ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်ဒံး၀ဲဒီး ဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢစ့ၢ်ကီးကဲထီၣ်ဒံး၀ဲအဖၢမုၢ်တုၤလၢခဲအံၤန့ၣ်လီၤ.
