လါယနူၤအါရံၤ ၂၁ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤ မဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ပူၤလၢပှၤကီၢ်ပယီၤဖိအိၣ်ဆိးဝဲအါအံၤ စှၤသီအတီၢ်ပူၤတၢ်မၤကမၣ်ကွီၢ်မ့ၣ်သဲးစးကဲထီၣ် တပယူၥ်ဃီအဃိ ကၠီၣ်တဲၣ်ပၢၤကီၢ်ဆီလီၤမၤဃံးထီၣ်ဝဲတၢ်သမံသမိးအါထီၣ်ဒီး ထံၣ်ဘၣ်လၢခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ဘၣ်အိၣ်လၢ တၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီအပူၤလီၤ.
စးထီၣ်ဖဲလါယနူၤအါရံၤ ၁၉ သီ မုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၂း၀၀ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ် လၢမဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ချၢ မဲၢ်တီတကပၤ ဖဲကၠီၣ်တဲၣ်ပၢၤကီၢ် ဆီလီၤအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်အခါ သိလ့ၣ်လၢစိၥ်ခူသူၣ်ပှၤကီၢ်ပယီၤဖိတခိၣ်အံၤခီဖျိတခီၣ်ဒိးသမံသမိးသးဘၣ် နီဃ့ၢ်ထီၣ်ဝဲဒီး အသိလ့ၣ်ဘျၢၣ်လိၥ်သးဒီးဆဲးကၢးအဃိ ဖဲန့ၣ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတစှၤန့ၢ်ဝဲ ၅ ဂၤညါန့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်မုၢ်ဆ့ၣ်ထီၣ်မၤကဒီးဖဲမဟါလါယနူၤအါရံၤ ၂၀ သီ ဟါခီ ၅း၃၀ ဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ် လၢမဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ဃၢၤ မဲၢ်ကူး ကဝီၤဒ့ (Top Form)စဲးခၠးတၢ်တၢ်မၤလီၢ်ကပၤန့ၣ် ပှၤနီသိလ့ၣ်ယီၢ်(ပှၤနီဆဲးကၢးဖိ) ၂ ဂၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်ပၢၤကီၢ်ကွၢ်အဝဲသ့ၣ် လီၤဆီအဃိ ဖဲတၢ်သမံသမိးအဝဲသ့ၣ်အခါ ပှၤခံဂၤအံၤအကျါအတဂၤန့ၣ်ခးဝဲအဃိ ပၢၤကီၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၁)ဂၤ ဒီးမမ့မ့ၢ်ပှၤခး တၢ်ဖိအံၤ ဃ့ၢ်ပူၤဖျဲးထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဆၣ်သးစၢ်(၂)ဂၤအကျါအတဂၤလၢအခးပၢၤကီၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတဂၤအံၤန့ၣ် ဖဲတနံၤအံၤလါယနူၤအါရံၤ ၂၁ သီ ဂီၤခီန့ၣ် တၢ်ထံၣ်န့ၢ်က့ၤဝဲအကျိ, အဆ့ကၤ,အထၢၣ်တဖၣ်ဖဲကထံပိၥ်ကျီးလၢတယံၤတဘူးဒီတၢ်ကဲထီၣ်သးအလီၢ် အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ကစီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲတၢ်တနံၤဃီ ၂၀ သီ တၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤအမဲၥ်ညါ ဖဲမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤအဆၢန့ၣ်စ့ၢ်ကီး လၢမဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ဃၢၤ မဲၢ်တီကဝီၤဒ့ (TK)တၢ်မၤလီၢ်ဖးဒိၣ်ကျဲဃၢၤ ကျီးပူၤတၢ်သူၣ်တၢ်ဖျးလီၢ်တတီၤ တၢ်ထံၣ်န့ၢ်ဝဲ(LGBT)သးစၢ် ကိၤတ့ၤစီၣ်ထွ့(ကိး) အ့ၤယၤဝတံၤမုၣ် ၂၅ နံၣ်အံၤလၢအဘၣ်တၢ်မၤသံဒီးဟံန့ၢ်ကွံၥ်အထူအစ့အတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအိၣ်အလိၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ကဲထီၣ် စ့ၢ်ကီးဝဲန့ၣ်လီၤ.
(LGBT)အ့ၤယၤဝတံၤမုၣ်လၢတၢ်မၤသံအီၤအံၤလီၤမၢ်တ့ၢ်ဝဲဖဲအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ ၁၈ သီအခါဝံၤ တၢ်က့ၤ ထံၣ်ကဒါ အစိၣ် ဖဲမဟါအံၤလီၤအဃိ ပှၤမၤသံတၢ်ဖိအံၤပူၤဖျဲးထီၣ်ဝဲ တုၤလၢခဲအံၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.
တကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိလၢတၢ်ဂ့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအတၢ်ပိၥ်ထွဲဒီးပှၤလၢအမၤကမၣ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤပူၤဖျဲးတကးဒံးဘၣ် အနးဒိၣ် ကတၢၢ်န့ၣ် လၢတၢ်ခးဝဲအံၤအဃိကၠီၣ်တဲၣ်အပၢၤကီၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအဖီခိၣ် ခဲအံၤဝ့ၢ်ပူၤဃုၥ်ဒီးဝ့ၢ်ခိၣ်ဝ့ၢ်ဃၢၤတၢ်လီၢ် တဖၣ် ပၢၤကီၢ်ဆီလီၤတၢ်သမံသမိးလီၢ်မၤဃံးထီၣ်ဝဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဝးဝးတရံးန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်ဂ့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအတၢ်ပိၥ်ထွဲဒီးတၢ်မၤဃံးထီၣ်ဝဲတၢ်သမံသမိးအဖီခိၣ် လီၤဆီဒၣ်တၢ်ခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢအိၣ်မဲၢ်ဆီး ဟီၣ်ကဝီၤပူၤလၢ အလံၥ်လဲၢ် တအိၣ်လၢလၢပှဲၤပှဲၤဘၣ်တဖၣ်ဘၣ်လဲၤက့ၤလၢတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီပူၤအသိး ခါလၢကဟဲတၢ်ကီ တၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲသ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ခီကီၢ်ပိၥ်မုၣ်ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢဟဲသုးလီၢ်လီၢ်ကျဲလၢမဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ပူၤလၢကန့ၢ်(၃)နံၣ်ခိၣ်ဃၢၤတဂၤ စံးဝဲ န့ၣ်လီၤ.
“တၢ်မၤသံမၤဝီ,တၢ်ဟးဟုၣ်ဆဲးကၢးတၢ်ကဲထီၣ်သးတခါဝံၤတခါဝံၤကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိ ခဲအံၤပှၤမၤဃံးထီၣ်ဝဲပပှၤကီၢ်ပယီၤဖိန့ၣ်. တၢ်လၢပှၤကညီန့ၣ်အဂ့ၤကအိၣ်အသိးအတဂ့ၤဘၣ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်ဝဲလီၤ.ခဲအံၤပှၤလၢအတဂ့ၤဘၣ်တဖၣ်မၤတၢထီၣ် တၢလီၤတၢ် အဃိဘၣ်ဒိက့ၤပှၤလၢအအိၣ်ဂ့ၤတဖၣ်အဂီၢ်ဒီးကဲထီၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲလီၤ.အဃိအဲၣ်ဒိးဟ့ၣ်ပလီၢ်ပှၤကိးဂၤဒဲးလၢအိၣ်သ့သ့ဘၣ်ဘၣ်မီၤနီၤ.ဖဲမဲၢ်ဆီးပူၤအံၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိအိၣ်ဒီဒူၣ်အဝဲသ့ၣ်န့ၣ်အလံၥ်အလဲၢ်တအိၣ်ခဲလၢၥ်ဘၣ်.လံၥ်လဲၢ်မ့အိၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ် အသ့ၣ်ခိၣ်ဒီး အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဒ်သိးလိၥ်သးဘၣ်အိၣ်လီၤ.တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအပူၤကွံၥ်နအိၣ်လၢတၢ်နၢ်ပၢၢ်သ့ဒံးခဲအံၤအဝဲသ့ၣ်သမံသမိးလီၤတံၢ်လီၤဆဲးလီၤ.တၢ်ကဲထီၣ်သးကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိခါဆူမဲၥ်ညါလၢခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိအဂီၢ်န့ၣ်တၢ်အိၣ်သးကဃံးဒိၣ်ထီၣ်ဝဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ထံဆၢကီၢ်ဆၢတၢ်လီၢ်အါတီၤဃုၥ်ဒီးမဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်လၢအိၣ်ဘူးကးတံၢ်ဝဲဒီးမၠၣ်ဝတံၣ်အံၤ စးထီၣ်လၢသုးဟံန့ၢ်တၢ်စိ တၢ်ကမီၤန့ၣ် မ့ၢ်ဝ့ၢ်တဖျၢၣ်ကီၢ်ပယီၤထံဖိကီၢ်ဖိဟဲနုၥ်လီၤသုးလီၢ်သုးကျဲအိၣ်ဆိးဝဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အသိး စးထီၣ်ဖဲန့ၣ်လီၢ်ခံ လၢပှၤ ကီၢ်ပယီၤဖိအအိၣ်ဃုၥ်ဒီးကၠီၣ်တဲၣ်အအိၣ်အံၤတဆီ တၢ်ဖီၣ်န့ၢ်ဝဲစုကဝဲၤ,ကျိချံပှၥ်သၣ်,ဒြိတၢ်ဖိတၢ်လံၤ, တၢ်မၤပိၢ်ဖးထီၣ်တၢ်ဖိ တၢ်လံၤ, ကသံၣ်မူၤဘှီးဒီးပှၤလၢနုၥ်လီၤဟုၣ်နုၥ်လီၤဘျၣ်တဖၣ်တၢ်ဖီၣ်န့ၢ်ဝဲအိၣ်တလီၢ်လီၢ်တုၤလၢ ခဲအံၤတစုန့ၣ်လီၤ.
ဒ်တၢ်ကရၢကရိလၢအဟူးဂဲၤလၢခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိဂ့ၢ်ဝီတယးကွၢ်ဝဲအသိးန့ၣ် မဲၢ်ဆီးဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ ကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ် ဖိအိၣ်ဝဲခဲလၢၥ်(၄)ကလီၢ်ဃၣ်ဃၣ်အံၤအကျါ (၂)ကလီၢ်တုၤလၢ(၃)ကလီၢ်ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ် တအိၣ်ဝဲဒီးလံၥ်လဲၢ်လၢလၢပှဲၤပှဲၤဘၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
