KNA မၤလၤကပီၤဝဲကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤအဖီခိၣ် ဘၣ်တၢ်ပဲၥ်ထံနီၤဖးအီၤဒ်လဲၣ်.
(၂၀၂၆ နံၣ်, လါအီကူး ၁၆ သီ,)
အပူၤကွံၥ်လါအီကူး ၁၂ သီလၢအလီၤဘၣ်ဝဲ(၇၆)ဝီတဝီ ကညီဒီကလုၥ်မၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤ (BGF)လၢအပျိၥ်လဲက့ၤသးဆူကညီဒီ ကလုၥ်သုးမုၢ်ဒိၣ်(KNA), တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ဒီး ကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးကရၢ (KNU/ KNLA-PC) ဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်လၢအထုးဖးတ့ၢ်သးဒီး KNU ကရၢမိၢ်ပှၢ်ဒီးက့ၤမၤသကိးတၢ်ဒီးသုးမီၤစိရိၤအံၤ မၤလၤကပီၤဝဲမုၢ်နံၤ အံၤဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ် လၢအဟီၣ်ကဝီၤဒၣ်ဝဲစုၥ်စုၥ်အပူၤန့ၣ်လီၤ.
ဒီးလီၤဆီဒၣ်တၢ် BGF လၢအပျိၥ်လဲအသးဆူ (KNA)ဖီၣ်စုကဝဲၤ ကရူၢ်လၢအအိၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ဟံစုနဲၣ်ကျဲဖီလၥ် န့ၢ်အနံၣ် (၃၀)ဃၣ်ဃၣ်အံၤ အဆိကတၢၢ်တဘျီမၤလၤကပီၤဝဲကညီဒီကလုၥ်မၤထူရၤမုၢ်နံၤဒိၣ်မုၢ်နံၤထီအံၤလၢစွ့ၣ်ကိၣ်ကိၤဝ့ၢ်ပူၤ လီၤဘီလီၤ မုၢ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးလၢတၢ်ဂ့ၢ်အံၤအဖီခိၣ် ကညီကမျၢၢ်ဒီးပှၤအိၣ်ခိးကွၢ်ဟုၣ်ကွၢ်ဆူၣ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတဖၣ် ဟ့ၣ်ထီၣ်ဝဲအတၢ်ထံၣ် တၢ်ပဲၥ် ထံနီၤဖးအကလုၥ်ကလုၥ်န့ၣ်လီၤ.
(၁၉၅၀)နံၣ် လါအီကူး ၁၂ သီမုၢ်နံၤအံၤ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ကီၢ်ခိၣ် စီၤဘးအူကၠံ လၢအဟ့ၣ် လီၤကွံၥ်အသး သမူလၢကညီဒီတကလုၥ်အဂီၢ် ဖဲဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)တန့ခၠါကီၢ်ဆၣ် ထိၣ်ကီၥ်ကိသဝီအံၤ ဘၣ်တၢ်ပၥ်ပနီၣ်ဝဲလၢအမ့ၢ် ကညီဒီကလုၥ်မၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤဒီး တုၤလၢ(၇၆)ဝီတဝီအံၤတစု KNU/KNLA တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤလၤကပီၤဝဲကိးမုၢ်နံၤဒဲး လၢကီၢ်ရ့ၣ်/ သုးက့ဟီၣ်ကဝီၤကိးဘ့ၣ်ဒဲးအပူၤန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်အံၤအဖီခိၣ် (KNA)ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်လၢအအိၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်အစုတီၤဖီလၥ်လိၤလိၤအံၤဒီး တကီၢ်ခါအမံၤ ဟူသၣ်ဖျါလၢ(ကၠါဖၠၣ်)တၢ်လံၣ်တၢ်လီတၢ်ဖံးတၢ်မၤအပူၤအံၤ မၤလၤကပီၤဝဲကညီဒီကလုၥ်မၤထူရၤ မုၢ်နံၤဒိၣ်မုၢ်နံၤထီလီၤဘီလီၤမုၢ် ဟဲအိၣ်ဖျါထီၣ်ဒ်အံၤ ကဲထီၣ်ဝဲတၢ်လီၤကမၢကမၣ်ဖးဒိၣ်တခါလၢ ကညီထံဖိကီၢ်ဖိအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ဒ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ ပဒိၣ်စီၤကျၢၤစ့ ပဲၥ်ထံနီၤဖးစံးဝဲအသိးန့ၣ် ဖီၣ်စု ကဝဲၤကရူၢ်အတၢ်မၤလၤကပီၤဝဲကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤဒိၣ်မုၢ်နံၤထီဟဲအိၣ်ထီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ် ဟဲခီဖျိလၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ဆီၣ်သနံးတဖၣ် အဃိလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
“မ့အီၤလဲၤဒီးကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အတၢ်ရ့လိၥ်တၢ်အိၣ်သးအတၢ်ဆီတလဲသးတခါအဖီခိၣ်န့ၣ် အကဲထီၣ်သးဒ်အံၤဒု ပနၢ်ပၢၢ်အီၤဒ်န့ၣ်လီၤ. စံးတၢ်န့ၣ်ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်အဂုၤအဂၤတဖၣ် မ့အီၤလဲၤအတၢ်ရ့လိၥ်တၢ်ဆီၣ်သနံးတဖၣ်အါထီၣ် ဒီး ကညီဖိတဖၣ်ကညီအတၢ်ဆိကမိၣ်,ကညီအထံရူၢ်ကီၢ်သဲးဟဲက့ၤအိၣ်ဖျါထီၣ်အဖီခိၣ်န့ၣ် ခီဖျိလၢကညီမၤထူရၤန့ၣ်အိၣ်တ့ၢ်ဝဲ အနီၢ် ကီၢ်ဒီးတူၢ်လိၥ်က့ၤဝဲလၢပကဘၣ်မၤလၤကပီၤအီၤလီၤန့ၣ်ပပဲၥ်ထံနီၤဖးအီၤဒ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ဂ့ၢ်ကီလၢသုးမီၤစိရိၤဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဝဲခဲအံၤသ့ၣ်တဖၣ် အဲၣ်ဒိးပၥ်ဒ့ၣ်ပၥ်ကမၣ်ဝဲကညီဖိသ့ၣ်တဖၣ် ဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်အတၢ်မၤသကိးတၢ်ဒီးသုးမီၤစိရိၤအံၤဘၣ်ဒိဝဲက့ၤဝဲကညီဖိအထံရူၢ်ကီၢ်သဲး အဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ် စီၤကျၢၤစ့ စံးစ့ၢ်ကီးဝဲန့ၣ်လီၤ.
“တၢ်မၤသကိးတၢ်ဒီးသုးကရူၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဖီခိၣ်ဘၣ်ဒိဝဲကညီထံရူၢ်ကီၢ်သဲးသပှၢ်ကတၢၢ်လီၤ. ခဲအံၤလၢသုးကရူၢ်တကပၤန့ၣ်ဘၣ် ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ဂ့ၢ်ကီလၢအဝဲသ့ၣ်အတၢ်စိတၢ်ကမီၤလီၤစှၤက့ၤဝဲအဖီခိၣ်န့ၣ် အဲၣ်ဒိးပၥ်ဒ့ၣ်ပၥ်ကမၣ်က့ၤဝဲကညီဖိ တဖၣ်ဒီးဆီၣ်သနံးက့ၤဝဲအဃိ ကညီဖိဘူၣ်တီၢ်န့ၣ်ကညီဖိကဘၣ်စံၣ်ညီတီနံဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်စ့ၢ်ကီး ကဆိကမိၣ် ကဒါက့ၤဝဲကသ့အဂီၢ်န့ၣ် ကျဲအိးဟိထီၣ်က့ၤသးဒ်န့ၣ်လီၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိး ကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ပှၥ်ဘျးစဲကရူၢ်(KPSN) ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ စီၤအဲၣ်ဒိၣ်ဝါ စ့ၢ်ကီး ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ် အတၢ်မၤ လၤကပီၤဝဲကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤန့ၣ် အဲၣ်ဒိးဟံန့ၢ်ဝဲကညီကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအတၢ်ဆီၣ်ထွဲတၢ်ပၥ်ပနီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ပဲၥ်ထံနီၤဖး စံးစ့ၢ်ကီးဝဲန့ၣ်လီၤ.
KNA ဒီး DKBA ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤခံဖုအံၤ စးထီၣ်အပူၤကွံၥ်ဖဲ ၂၀၂၃ အခါန့ၣ် မ့ၢ်ကရူၢ်ကရၢလၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါဝဲလၢ အတၢ်ပၣ်ဃုၥ်အိၣ်ဝဲဒီးကၠါဖၠၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ထီဒါဝဲအံၤအဃိ မ့ၢ်ကရူၢ်ကရၢလၢအဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဝဲထံဂုၤကီၢ်ဂၤ အတၢ်ဆီၣ်သနံးဒီး တၢ်ဖီၣ်ဃံးသ့ၣ်တဖၣ်ဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးလၢတကပၤစ့ၢ်ကီး သုးမီၤစိရိၤအခိၣ် မ့အီၤလဲၤ စ့ၢ်ကီး ဟ့ၣ်ဝဲတၢ်ဆီၣ် သနံးတပယူၤဃီန့ၣ်လီၤ.
ကရူၢ်ကရၢလၢအမၤလၤကပီၤဝဲမုၢ်နံၤဒိၣ်မုၢ်နံၤထီတဖၣ်အံၤ ပၥ်တ့ၢ်ကွံၥ်ဝဲကီၢ်ခိၣ်စီၤဘးကၠံအတၢ်ကတိၤ(၄)ထံၣ်ဝံၤ က့ၤပၥ်ဖှိၣ် မၤသကိးတၢ်ဒီး သုးမီၤစိရိၤအသိး အဝဲသ့ၣ်အံၤမံၤဟူသၣ်ဖျါလၢ(ကၠါဖၠၣ်)တၢ်လံၣ်အီၣ်လီအီၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤပူၤအဃိ လၢအတၢ် စူးကါက့ၤဝဲမုၢ်နံၤလၢကညီဖိပၥ်ဒိၣ်ပၥ်ကဲဝဲအံၤ မ့ၢ်တၢ်ဖူသူက့ၤဝဲပှၤဒီတကလုၥ်အသူးသ့ၣ်လၤကပီၤအဂ့ၢ် KPSN ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ စီၤအဲၣ်ဒိၣ်ဝါ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
“ပှၤခံဖုအံၤပမ့ဘၣ်ကွၢ်န့ၣ်အတၢ်ဘျးစဲအိၣ်ဒီးတၢ်လံၣ်အီၣ်လီအီၣ်ဒီးသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်လၢတၢ်ကပၤကပၤအဖီခိၣ် အဝဲသ့ၣ်န့ၣ် သူအီၣ်ကဒါက့ၤဝဲမုၢ်နံၤဒိၣ်မုၢ်နံၤထီဒ်သိးကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိကထံၣ်အီၤလၢအမၤတၢ်လၢပှၤကလုၥ်အဂီၢ်ဘၣ်ဆၣ် တၢ်အနီၢ်နီၢ် တခီ မၤဘၢမၤဟးဂီၤက့ၤဝဲအတၢ်ကမၣ်တဖၣ်ဒီးကဖူသူဝဲကညီဒီတကလုၥ်အသူးသ့ၣ်လၤကပီၤန့ၣ်ပတဲသ့လီၤ.မ့ဝံၤပမ့ဘၣ်ကွၢ် လၢ အထုးဖးသးလၢကရၢမိၢ်ပှၢ်အဖီခိၣ်အံၤ တအဲၣ်ဒိးလူၤပိၥ်မၤထွဲကီၢ်ခိၣ်စီၤဘးအူကၠံအတၢ်ကတိၤ(၄)ထံၣ်အံၤဘၣ်အဃိအထုးဖး သးက့ၤမၤသကိးတၢ်ဒီးသုးမီၤစိရိၤလီၤ.အဃိမ့ၢ်တၢ်က့ၤထီဒါက့ၤဝဲကရၢမိၢ်ပှၢ်လၢဆၢထၢၣ် ဝဲဒၣ်လၢကီၢ်ခိၣ်စီၤဘးအူကၠံ အတၢ်တိၤ (၄)ထံၣ်အံၤအပူၤလီၤ.အဃိလၢအဝဲသ့ၣ်မၤဝဲကညီမၤထူရၤ(၇၆)ဝီတဝီအံၤန့ၣ် အဲၣ်ဒိးဟံ န့ၢ်ဝဲထံဖိကီၢ်ဖိအတၢ်ဆီၣ်ထွဲဒီး တၢ်ပၥ် ပနီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
လီၤဆီဒၣ်တၢ်(KNA),(DKBA)လၢၥ်ဃုၥ်ဒီး(BGF)ဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ခိၣ်နၢ်လၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါလၢကၠါဖၠၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤအံၤန့ၣ် လၢအဝဲသ့ၣ်ဟီၣ်ကဝီၤပူၤ မၤလဲၤထီၣ်လဲၤထီဝဲတၢ်ဒ်အမ့ၢ်တ့ထီၣ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲကၠိ,တၢ်ဆါဟံၣ်,တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ်, မၤစၢၤဝဲ ကမျၢၢ်လၢအ ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဝဲတၢ်ဒုးတယၤဃုၥ်ဒီးတၢ်လိၣ်လၢအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဝဲဒၣ်အိၣ်န့ၣ် ပကထံၣ် ဘၣ်အီၤ လၢ(social media) ပူၤခဲအံၤခဲအံၤ န့ၣ်လီၤ
ဒီးမ့ဘၣ်ကွၢ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢအဝဲသ့ၣ်မၤဖျါဝဲလၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအမဲၥ်ညါတဖၣ်အံၤန့ၣ် စ့သူန့ၣ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးဒုးကဲထီၣ်က့ၤဝဲ လၢစ့ဝါ မ့ဘၣ်တဲအခီပညီလၢအဂၤတခါန့ၣ် တၢ်ဖံးတၢ်မၤတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအတကဆှီ,အဘၣ်အၢသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ဒုးကဲထီၣ်က့ၤဝဲ လၢအကဆှီအဂ့ၤအဝါအဂ့ၢ်န့ၣ် (KPSN)စံးဝဲအသိး ကညီတဝၢပူၤတၢ်ကရၢကရိခိၣ်နၢ်ဃုၥ်ဒီးကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအတတူၢ်လိၥ်ဝဲ တၢ်ဖံးတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ပဲၥ်ထံနီၤဖးစံးဝဲအိၣ်တလီၢ်လီၢ်န့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးဘၣ်ဃး(KNA)အတၢ်မၤလၤကပီၤဝဲကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤအဆိကတၢၢ်တဘျီတၢ်ဂ့ၢ်အံၤန့ၣ် အတၢ်ပညိၣ် ကအိၣ်ဝဲ စှၤထံၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဖိလၢအအိၣ်ခိးကွၢ်ဟုၣ်ကွၢ်ဆူၣ်ဝဲကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်အတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတၢ်အိၣ်သး တဂၤ ပဲၥ်ထံနီၤဖး စ့ၢ်ကီး ဝဲန့ၣ်လီၤ.
“ပမ့ဘၣ်ကွၢ်စးထီၣ်လၢသုးခိၣ်ခၠံၣ်သူၤကဲထီၣ်(BGF)ဝံၤလီၢ်ခံန့ၣ် ပတထံၣ်လၢအမၤလၤကပီၤဝဲပှၤဒူပှၤဃိၤမုၢ်နံၤအံၤဘၣ်. အဝဲမၤဝဲတၢ်အံၤအဆိကတၢၢ်တနံၣ်လီၤ. ယတၢ်ထံၣ်န့ၣ်အအဲၣ်ဒိးပၥ်ဖျါထီၣ်ကညီကမျၢၢ်လၢသါဟီၣ်ကဝီၤအံၤသါမ့ ဆၢတဲၥ်လၢ ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးမ့ၢ်ဂ့ၤ,ပှၤဂ့ၢ်ဝီမ့ၢ်ဂ့ၤ,မုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်မ့ၢ်ဂ့ၤ,သုးဂ့ၢ်ဝီမ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်အိၣ်လၢသါစုပူၤလီၤ. ဘၣ်ဆၣ်ပသ့ၣ်လီၤတၢ်လၢ မီၤခၠ့ၣ်သူၤ (BGF)အံၤအသးသမူအိၣ်တုၤခဲအံၤန့ၣ်ခီဖျိလၢပယီၤသုးအဃိလီၤ. မ့တမ့ၢ်လၢပယီၤသုးအတၢ်ပျဲဘၣ်န့ၣ်အဝဲလ့ၤတက့ၤကအိၣ်မူ ဘၣ်မုၥ်မုၥ်ခုၣ်ခုၣ် ဒ်အံၤတသ့ဘၣ်.”
“ခံထံၣ်တထံၣ်န့ၣ်အအဲၣ်ဒိးမၤလီၤဘၢဝဲအမံၤလၢအဟးဂီၤလၢ(အီၤလဲ) တၢ်လံၣ်တၢ်လီတဖၣ် .တၢ်လၢ(BGF)န့ၣ် မၤအီၣ်ကသံၣ် ကသီ,မၤအီၣ်လၢၢ်မၤအီၣ်လ့,မၤအီၣ်ဝဲ(အီၤလဲ)တၢ်လံၣ်တၢ်လီတဖၣ်.အဃိအသူဝဲဒၣ် မုၢ်နံၤဒိၣ် မုၢ်ထီအံၤလၢကမၤလီၤဘၢ ဝဲဒၣ် အတၢ်သံၣ်သူမီၤကျးဒီးအဲၣ်ဒိးပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲကမျၢၢ်လၢအဝဲန့ၣ်အိၣ်ဆၢထၢၣ်ဃုၥ်ဒီးကမျၢၢ် ဒီးပှၤဒူ ပှၤဃိၥ်လၢအဟ့ၣ်လီၤ အသး သမူတဖၣ်ဘၣ်ဆၣ်တၢ်လၢအီၤန့ၣ်တမ့ၢ်အိၣ်ဆၢထၢၣ်ဒ်သိးပှၤဒူပှၤဃိၥ်လၢအဟ့ၣ်လီၤသးလၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢပူၤဘၣ်အဝဲန့ၣ်မၤတၢ်လၢအနီၢ်ကစၢ်အဟံၣ်ဖိဃီဖိအဂီၢ်လီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စီၤသူကဘံ လၢအမ့ၢ်ဝဲပှၤခိးကွၢ်ဟုၣ်ကွၢ်စူၣ် ကညီဖီၣ်စုက၀ဲၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤ တၢ်အိၣ်သးတဂၤ ပဲၥ်ထံနီၤဖးဝဲန့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ အဝဲန့ၣ်အဲၣ်ဒိးပၥ်ဖျါဝဲလၢအဟီၣ်ကဝီၤပူၤန့ၣ် အိၣ်ဒီးအစိအကမီၤမ့ၢ်ဝဲကစီၤပၤတဂၤဒီး ဒ်န့ၣ်အသိး အဲၣ်ဒိးထိၣ် သတြီၤက့ၤအသးဒီး ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကရၢမိၢ်ပှၢ် အဂ့ၢ်န့ၣ် စီၤသူကဘံ ပဲၥ်ထံနီၤဖး စံးအါထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.
“တၢ်လၢမီၤခၠ့ၣ်သူၤန့ၣ်အဲၣ်ဒိးပၠးဝဲလၢ ပယီၤသုးမၤဘူးအီၤတဘူၣ်ဘၣ်, ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်မၤဘူးအီၤတဘူၣ်ဘၣ်, တၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ် မၤဘူးအီၤတဘူၣ်. ပှၤလဲၤမၤဘူးအဟီၣ်ကဝီၤ,အကမျၢၢ်တန့ၢ်ဘၣ်. မ့ဝံၤအအဲၣ်ဒိးပၥ်ဖျါဝဲလၢသုမၤန့ၢ်ဂ့ၤ/တန့ၢ်ဂ့ၤ တၢ်ဒိးန့ၢ်ပၢ လီၤသးခွဲးယၥ်လၢသုဃ့ထီၣ်န့ၢ်အနံၣ်(၇၀)ဘျဲၣ်အံၤ သါမၤသ့လီၤပအိၣ်ဒီးအသုးမုၢ်သံၣ်ဘိ ပအိၣ်ဒီးပမုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်, ပအိၣ်ဒီး ပကမျၢၢ် ပအိၣ်ဒီးပဟီၣ်ကဝီၤဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ. အဃိယထံၣ်လၢအဲၣ်ဒိးမ့ၢ်ဝဲကရၢထီၣ်ဆှ့ၣ်တဖုဒီးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်,မ့ၢ်စ့ၢ်ကီးကရၢထီၣ်ဆှ့ၣ် လၢပၢတၢ်န့ၢ်.ဘၣ်မနုၤလဲၣ်အတၢ်ဖံးတၢ်မၤ,အမုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်မ့ၢ်ဂ့ၤ,အသုးဖိသံၣ်ဖိမ့ၢ်ဂ့ၤ မ့ဘၣ်မ့ထိၣ်သတြီၤဒီးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် န့ၣ် အကျိၣ်စ့ဂံၢ်ဘါဖးဆူၣ်ညါ. အဃိအဲၣ်ဒိးပၠးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်သါမ့ၢ်ကညီခိၣ်နၢ်တဂၤလၢသုကဘၣ်ပၥ်ကဲအီၤသုကဘၣ်ကနၣ်အီၤဒီး တၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်မၤဝဲန့ၣ်သုကဘၣ်တူၢ်လိၥ်အီၤဒ်န့ၣ်. ဝံၤဒီးအဲၣ်ဒိးတဲဝဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်အတၢ်လဲၤကျဲဒီးသါတၢ်မၤအံၤဂ့ၤဒိၣ်န့ၢ်ဒံး KNU တၢ်ဖံး တၢ်မၤတဖၣ်အဲၣ်ဒိးပၥ်ဖျါဝဲဒ်န့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
မ့ဘၣ်ကွၢ်တနံၣ်အံၤကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤန့ၣ် ညီနုၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဃုၥ်ဒီးအစုတီၤဖီလၥ် (KNLA), (KNDO)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမၤလၤ ကပီၤဝဲအမဲၥ်ညါ ဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ကရၢလၢအထုးဖးသးလၢ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ကရၢမိၢ်ပှၢ်တဖၣ်လၢအမ့ၢ် တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ် ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA), ကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးကရၢ KNU/KNLA-PC , ကညီဒီကလုၥ်သုးမုၢ်ဒိၣ်(KNA)ဒီး ကီၢ်သူလ့ၤ သုးမုၢ်ဒိၣ်(KTLA)သ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးမၤလၤကပီၤဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဆၣ်မ့ဘၣ်ကွၢ်လီၤဆီဒၣ်တၢ်(DKBA)လၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါစ့ၢ်ကီးဝဲလၢကၠါဖၠၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤအပူၤအံၤဒီး(KNU/KNLA-PC) ကရူၢ်ခံဖု အံၤန့ၣ် မၤလၤကပီၤတ့ၢ်ဝဲမုၢ်နံၤအံၤအိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်(KNA)လၢအဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲအီၤလၢသုးခိၣ်စီၤခၠ့ၣ်သူၤ အံၤ ခီန့ၣ် မၤလၤကပီၤဝဲမုၢ်နံၤအံၤ မ့ၢ်တၢ်အဆိကတၢၢ်တဘျီဒီး လၢတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤ ပၥ်ဖျါထီၣ်ဃုၥ်ဝဲအသုးမုၢ်သံၣ်ဘိနီၣ်ဂံၢ်အါအါ ဂီၢ်ဂီၢ်စ့ၢ်ကီး န့ၣ်လီၤ.
(DKBA)ဒီး(KNA)အံၤ ဖဲအပူၤကွံၥ်(၁၉၉၄)နံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ကရၢကရိပူၤ တၢ်ထံၣ်တလီၤပလိၥ်အိၣ်ထီၣ်အဃိ ဘူးဒးကညီ သုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)အံၤထုးဖးအသးဝံၤ ဖဲန့ၣ်လီၢ်ခံဖဲ(၂၀၁၀)အခါန့ၣ် လၢသုးပဒိၣ်တၢ်ဆီၣ်သနံးအဖီခိၣ် လၢကရူၢ်အပူၤ သုးခိၣ် စီၤခၠ့ၣ်သူၤလၢအမ့ၢ်(KNA)အခိၣ်ဒိၣ်ခဲအံၤန့ၣ် အိၣ်ဆၢထၢၣ်ဝဲဒ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)အသိးဒီး မ့မ့ၢ်သုးခိၣ်နခါမွ့လၢအစူးကွံၥ်တ့ၢ် အသးအံၤခီန့ၣ် အိၣ်ဆၢထၢၣ်က့ၤဝဲဒ်တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)အသိးန့ၣ်လီၤ.
ကညီဒီကလုၥ်မၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤ တုၤလၢ(၇၆)နံၣ်အံၤမ့ၢ်ဝဲတၢ်စံၣ်စိၤတဲစိၤအတၢ်န့ၢ်သါတခါလၢ ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲကညီဒီကလုၥ် အတၢ်ဃူတၢ်ဖိး ဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢအတၢ်မုၢ်လၢ်ကွၢ်စိအံၤန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးနံၣ်(၇၀)ဘျဲၣ်တုၤလၢခဲအံၤတစု ကညီကမျၢၢ် ထံဖိ ကီၢ်ဖိတဖၣ်တပူၤဖျဲးထီၣ်ဒံးလၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ဆီၣ်တံၢ်မၤနၢၤအဖီလၥ်ဘၣ် ဘၣ်တူၢ်ဘၣ်ဒံးဝဲအတၢ်မၤအၢမၤသီ အဖၢမုၢ် န့ၣ်လီၤ.
(DKBA)ဒီး(KNA)ကရူၢ်ကရၢလၢအတၢ်ဘၣ်ထွဲအိၣ်ဒီး(အီၤလဲ)ကၠါဖၠၣ်တၢ်လံၣ်အီၣ်လီအီၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်အံၤ စူးကါဝဲ ကညီအမုၢ်နံၤဒိၣ်မုၢ်နံၤထီဒီးဂုၥ်ကျဲးစၢးဟံန့ၢ်ဝဲအလီၢ်အကျဲအမံၤအသၣ်အံၤ ဒိဘၣ်ဝဲကညီတၢ်စံၣ်စိၤတဲစိၤအသူးသ့ၣ်လၤကပီၤ မ့ၢ်ဧါတမ့ၢ်ဧါန့ၣ် ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိပဲၥ်ထံနီၤဖးသကိးအီၤသ့ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
