လါဒံၣ်စဲဘၢၣ် ၁၃ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ်ဒီးယိၤဒိၣ်ကီၢ်စဲၣ်ကီၢ်ဆၢဟီၣ်ကဝီၤတၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အပူၤ သုးကီၣ်ကးအံၤသူဝဲ ဒြိမ့ၣ်ပိၢ်ဒီးဂၥ်သဝံတၢ်စုၣ် တၢ်ပျၢ်ဟဲအါထီၣ်ဝဲလၢတၢ်ဒုးပျီပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကရ့ၣ်နံၣ်ဒီကလုၥ်တၢ်ဒီသဒၢသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNDF)ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲတနံၤအံၤ လါဒံၣ်စဲဘၢၣ်(၁၃)သီ အနံၤန့ၣ်လီၤ.
ပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၄၂၂)လၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲ(မိပၠဲ)ဝ့ၢ်ချၢအံၤတဖၣ် ဖဲလါဒံၣ်စဲဘၢၣ်(၇)သီအနံၤဒီး(၈)သီအနံၤ န့ၣ်ဖဲအဝဲသ့ၣ်ဟဲတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်ဖဲ(မိပၠဲ)ဝ့ၢ်ဒီးအဝ့ၢ်ခိၣ်ဝ့ၢ်ဃၢၤအခါန့ၣ်သူဃုၥ်ဝဲ(S-PHOS 560)ဂၥ်သဝံတၢ်စုၣ်တၢ်ပျၢ်သ့ၣ်တ ဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်(KNDF)တကပၤစံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ခီဖျိလၢသုးကီၣ်ကးအံၤသူဝဲဂၥ်သဝံတၢ်စုၣ်တၢ်ပျၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢတၢ်ဒုးပျီပူၤဒ်အံၤအဖီခိၣ် (KNDF)အပှၤသုးဖိလၢအိၣ်ဘူး ဖဲမ့ၣ်ပိၢ်လီၤတဲၥ် ပိၢ်ဖးထီၣ်တၢ်လီၢ်အခိၣ်အဃၢၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်နၢဘၣ်ဝဲဒၣ်အဃိ သုးဖိတဖၣ်(အခိၣ်မူ, ဘှီ, မံခ့, လိၥ်ဃၢနၢ်ဃၢ, ဒီး ဂံၢ်လၢၥ်ဘါလၢၥ်တၢ်ပနီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒ်(KNDF)လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါပူၤအသိးန့ၣ် ဂၥ်သဝံတၢ်စုၣ်တၢ်ပျၢ်လၢပယီၤသုးကီၣ်ကးသူဝဲဒၣ် တဖၣ်အံၤ တၢ်သူအီၤလၢတၢ်သူၣ်တၢ်ဖျးပူၤ,တၢ်မၤသံဝဲတၢ်ဃူၥ်တၢ်ဃၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီးဒ်န့ၣ်အသိးမ့ၢ်ဂၥ်သဝံတကလုၥ်လၢပၣ်ဃုၥ်ဒီး (Aluminum phosphide)ဂၥ်ကသံၣ်ကသီတကလုၥ်အဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ဃုထံၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကီၢ်ခါအခဲအံၤလၢ(ဖဲၣ်ခိး, မိပၠဲ, လွဲၣ်ကီၣ်)ကျဲမုၢ်ခိၣ်အဖီခိၣ်န့ၣ်ခံခီခံကပၤတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်အသးအိၣ်ဝဲခဲအံၤခဲအံၤ အမဲၥ်ညါခီဖျိလၢသုးကီၣ်ကးအံၤသူဝဲဒြိဟးတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်သူဃုၥ်ဝဲဒၣ်ဒီးဂၥ်သဝံတၢ်စုၣ်တၢ်ပျၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဟဲအါထီၣ်အဃိ လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ကအိၣ်ဒီးတၢ်ပလီၢ်သူၣ်ပလီၢ်သးအဂ့ၢ် (KNDF)ဟ့ၣ်ပလီၢ်ဆီၣ်တခူထီၣ်ဃၥ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံၥ်နံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ်ဘၣ်ထွဲဒီးသုးကီၣ်ကးတကပၤသူဝဲဂၥ်သဝံတၢ်စုၣ်တၢ်ပျၢ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢတၢ်ဒုးပျီပူၤတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ကလံၤစိးသိၣ်မှံၤသၢဖုထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါတ့ၢ်ဃၥ်အိၣ်ဝဲအသိး ဖဲအပူၤကွံၥ်လါအ့ဖြ့ၣ်အခါစ့ၢ်ကီး လၢကီးတရံးဝ့ၢ်တၢ်ဒုးအပူၤ သုးကီၣ်ကးသူဝဲဂၥ်သဝံတၢ်စုၣ်တၢ်ပျၢ်မ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါတ့ၢ်ဃၥ်အိၣ် ဝဲန့ၣ်လီၤ.