KIC News
တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ကဒါလၢလ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤ
လါမးရှး ၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇဘ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲတနံၤအံၤလါမးရှး ၇ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ် လၢမၠၣ်၀တံၣ် လ့က့ၣ်ကိာ် ဖီကရၢၢ်လူၢ်ကပၤ ပယီၤသုးကျိဖးဒိၣ်လူၢ်သုးကျိၤတဖၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ကျိဖိတဖၣ်ဆူကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အအိၣ်တကပၤဒီးဖဲန့ၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤတၢ်ကစီၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ၦၤလၢအပၣ်ဃုာ်လၢ(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အကျါတဂၤစံး၀ဲ“ၦၤခးလီၤတၢ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲလ့က့ၣ်ကိာ်ထွံၣ်လူၢ်(ကျိဖးဒိၣ်လူၢ်) မီၤနီၤႉဖဲမဟါန့ၣ်တၢ်ပိၢ်ထီၣ်လၢစွဲၣ်တီၣ်ကျိဖးဒိၣ်လူၢ်လီၤႉတစိၢ်ဖိ၀ံၤခး၀ဲကျိဖးဒိၣ်ႇယဆိကမိၣ်ဒုကဘၣ်မ့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်ကဒဲကဒဲခးလိာ်သးလီၤႉ ဖဲမဟါန့ၣ်လၢပ၀ဲတကပၤတၢ်ခးလိာ်သးတအိၣ်ဘၣ်ႉ ဖဲတဂီၤအံၤ(၆)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်န့ၣ် စးထီၣ်ခး၀ဲလၢယသ့ၣ်ကူၤတကပၤန့ၣ်ဒီးခဲအံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လီၤႉ ထွံၣ်လူၢ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ႇခးလီၤ၀ဲတပယူာ်ဃီလီၤႉပ၀ဲဒၣ်နါပက့ပက့ၤခးဆၢကဒါတၢ်လီၢ်တဘျုးတီၤညါလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
စးထီၣ်ဖဲလါမးရှး ၂ သီအနံၤန့ၣ်...
ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိသံ၀ဲ(၇)ဂၤ
လါမးရှး ၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲလါမးရှး ၅ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် ခီဖျိပယီၤသုးလၢအအိၣ်ဖဲဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်အံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဘုသိၣ်ကီၢ်ဆၣ် မဲးကျီသ၀ီသရူၢ် ကျီၢ်ဒ့သ၀ီဖိသံ၀ဲ(၇)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဖိသၣ်(၂)နံၣ်ဒီးၦၤမိၢ်ဒၢတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤကညီတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ၦာ်ဘျးစဲ(KPSN)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဖဲလါမးရှး ၅ သီ ဟါခီ(၇း၂၀)မံးနံးဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ် ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူကျီၢ်ဒ့သ၀ီတကပၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိသံ၀ဲ(၇)ဂၤအကျါ ပၣ်ဃုာ်၀ဲဖိသၣ်(၂)နံၣ်တဂၤႇ(၅)နံၣ်တဂၤႇၦၤမိၢ်ဒၢတဂၤဒီး ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲနးနးကလဲာ်(၄)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KPSN)ၦၤကတိၤတၢ်ပၢနီၢ်၀ါခုၣ်ရှံစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဖဲသ၀ီဖိတဖၣ်ဟဲက့ၤမံလၢအဟံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်ပယီၤသုးကလၢၤလၢအအိၣ်ဖဲဖၣ်ပူၣ်အံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ ဖဲန့ၣ်သံ၀ဲ(၇)ဂၤႇဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲနးနးန့ၣ်(၄)ဂၤလီၤႉ...
ကညီဒွဲလၤကူၣ်သ့ဖိတဖၣ်မုၢ်လၢ်၀ဲလၢၦၤသး၀ံၣ်တၢ်ဖိစီၤဖိခွါကထူၣ်ဖျဲးထီၣ်
လါမးရှး ၄ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲလါမးရှး ၂ သီအနံၤ ကီၢ်ပယီၤဒွဲလၤကူၣ်သ့ဖိလၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါတနီၤဟဲက့ၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ် ၦၤသး၀ံၣ်တၢ်ဖိလၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါစီၤဖိခွါတဟဲက့ၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်၀ဲဘၣ်အဃိကညီဒွဲလၤကူၣ်သ့ဖိဒီးကညီသးစၢ်သ့ၣ်တဖၣ်မုၢ်လၢ်၀ဲလၢအကဟဲက့ၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ
စးထီၣ်လၢသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤန့ၣ်တၢ်ဖီၣ်၀ဲၦၤသး၀ံၣ်တၢ်ဖိစီၤဖိခွါလၢအသး၀ံၣ်၀ဲတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်သး၀ံၣ်အံၤဒီး ဖဲန့ၣ်တၢ်တနၢ်ဟူအကစီၣ်နီတမံၤဘၣ်အသိးဖဲလါမးရှး ၂ သီအနံၤန့ၣ် ဒွဲလၤကူၣ်သ့ဖိလၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါတနီၤဟဲက့ၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်ႇၦၤဟဲက့ၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်အကျါတပၣ်ဃုာ်၀ဲဒီးစီၤဖိခွါဘၣ်အံၤအဖီခိၣ်ဘၣ်သးတမုာ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီၦၤသး၀ံၣ်တၢ်ဖိ K ဖိခွါ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
“ပနၢ်ဟူလၢဒွဲလၤကူၣ်သ့ဖိဟဲက့ၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်န့ၣ်ပသးခုဒိၣ်မးလီၤမီၤနီၤႉဘၣ်ဆၣ်သးတခုလၢလၢၦဲၤၦဲၤဘၣ်ႉဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်ပတနၢ်ဟူစီၤဖိခွါအတၢ်ကစီၣ်နီတမံၤဘၣ်ႉဒ်ယမ့ၢ်ကညီကလုာ်ဒူၣ်တဂၤအသိးအဲၣ်ဒိးစံးယဲလၢ မုၢ်လၢ်လၢအ၀ဲထူၣ်ဖျဲးထီၣ်စ့ၢ်မီၤနီၤႉဃ့ဘါထုကဖၣ်လၢအ၀ဲကပူၤဖျဲးထီၣ်အဂီၢ်ထီဘိလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ၦၤမံၤဟူသၣ်ဖျါၦၤသး၀ံၣ်တၢ်ဖိစီၤဖိခွါအံၤမ့ၢ်ၦၤတဂၤလၢကွဲးဒီးသး၀ံၣ်၀ဲတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်သး၀ံၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အသိး စးထီၣ်ဖဲတၢ်ဖီၣ်အီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံန့ၣ်တၢ်စံၣ်ညီၣ်လီၤအီၤလၢကဘၣ်အိၣ်ဃိာ်ပူၤ(၂)နံၣ်ဒီး လၢအကဟဲက့ၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်အဂီၢ်လိၣ်က့ၤ၀ဲထဲ(၈)လါလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်(၈၈)ကၠိဖိလီၢ်လံၤကိၤမၠ့ၣ်အီၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အ၀ဲလီၤဘၣ်ဃိာ်ပူၤ(၂)နံၣ်အဃိကထူၣ်ဖျဲးထီၣ်အဂီၢ်န့ၣ် လိၣ်က့ၤထဲ(၈)လါလီၤႉအမ့ဟဲက့ၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်ဘၣ်ဆၣ် ဘၣ်ယိၣ်လၢတၢ်ကလိာ်ဘၢလိာ်ကွီၢ်ကဒီးအီၤတၢ်မူးတၢ်ရၢ်လၢအဂၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်...
ကညီကီၢ်စဲၣ်သုးကီၣ်ကးအၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤကိးထံၣ်ကူၣ်သ့ၦၤမၤတၢ်ဖိ(၂၀၀)ဘျဲၣ်လၢအဟဲက့ၤနုာ်လီၤမၤကဒါတၢ်မၤတဖၣ်
လါမးရှး ၃ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲအပူၤကွံာ်လါမးရှး ၁ သီအနံၤ ကညီကီၢ်စဲၣ်သုးကီၣ်ကးအၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ စီၤမၠ့ၣ်အူကိးထံၣ်၀ဲ(CDM)ကူၣ်သ့ၦၤမၤတၢ်ဖိ(၂၆၅)ဂၤလၢအဟဲက့ၤနုာ်လီၤမၤကဒါတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒီး သိၣ်က့ၤသီက့ၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်ကီၢ်စဲၣ်တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဒီးကမျၢၢ်တၢ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်၀ဲၤကျိိၤထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ၦၤလၢအဟဲက့ၤနုာ်လီၤမၤကဒါတၢ်မၤတဖၣ်အံၤမ့ၢ်၀ဲကူၣ်သ့(CDM)ဖိတဖၣ်ဒီး ၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်တထုးထီၣ်အ၀ဲသ့ၣ်လၢတၢ်မၤအပူၤဘၣ်ႇမ့မ့ၢ်တခီတၢ်ဟ့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ကမၣ်လၢတၢ်ဆိတီၢ်ကွံာ်၀ဲတၢ်သုးထီၣ်လီၢ်လး(၂)နံၣ်အဂ့ၢ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်တီၤဖုၣ်ကၠိသရၣ်မုၣ်လၢအက့ၤနုာ်လီၤမၤကဒါတၢ်မၤတဂၤစံး၀ဲ“ယက့ၤမၤကဒါတၢ်မၤဒ်အံၤမ့ၢ်ယသကိးတဖၣ်ကထံၣ်၀ဲဒ်လဲၣ်ဒုတသ့ၣ်ညါဘၣ်ႉခီဖျိဟံၣ်ဖိဃီဖိတၢ်အိၣ်သးအဃိတမၤတသ့ဘၣ်က့ၤမၤကဒါလီၤႉ မုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်လၢတၢ်ချၢမ့အိၣ်ဒုတအဲၣ်ဒိးမၤပဒိၣ်တၢ်မၤလၢၤဘၣ်အနီၢ်ကီၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကီၢ်စဲၣ်သုးကီၣ်ကးကရၢဖိတၢ်ထံၣ်လိာ်အိၣ်သကိးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဘၣ်တၢ်မၤအီၤဖဲဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ကွဲၢ်ကဘီဘျီၣ်ပူၤဒီး ကတိၤရှဲပၠးလီၤ၀ဲသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအဂ့ၢ်အကျိၤတဆီဘၣ်တဆီန့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်မ့မ့ၢ်ပဒိၣ်ၦၤမၤတၢ်ဖိန့ၣ်တဘၣ်မၤဘၣ်ထွဲလိာ်သးဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲးပၣ်တံၣ်ဘၣ်အမဲာ်ညါစံးလီၤ၀ဲလၢ(NUG,CRPH,PDF)လၢသုးကီၣ်ကးတပာ်ပနီၣ်၀ဲလၢအဖိးသဲစးဘၣ်တဖၣ်အတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်မၤတၢထီၣ်တၢလီၤတၢ်ဖံးတၢ်မၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကူၣ်သ့ၦၤမၤတၢ်ဖိ(၂၆၅)ဂၤလၢအဟဲက့ၤနုာ်လီၤမၤက့ၤတၢ်မၤတဖၣ်အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဒၣ်တီၤထီကၠိသရၣ်(၃၀)ဂၤႇတီၤခၢၣ်သးကၠိသရၣ်(၇၈)ဂၤႇတီၤဖုၣ်ကၠိသရၣ်(၁၂၈)ဂၤဒီး၀ဲၤဒၢးၦၤမၤတၢ်ဖိ(၁၃)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်စဲၣ်တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဒီးကမျၢၢ်တၢ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်၀ဲၤကျိၤအလံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤၦၤလၢအနုာ်လီၤပၣ်ဃုာ်လၢတၢ်ထီဒါသုးမီၤစိရိၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤ(CDM)ပူၤတဖၣ်တၢ်ဖီၣ်၀ဲအိၣ်အသိး ၦၤအါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်ဟးစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်ဒံး၀ဲအဖၢမုၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဒ်သုးကီၣ်ကးကူၣ်သ့ကိတိာ်၀ဲၤကျိၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲအသိးဖဲ(၂၀၂၁)နံၣ်အတီၢ်ပူၤ ထံကီၢ်ဒီတဘ့ၣ်အပူၤကူၣ်သ့ၦၤမၤတၢ်ဖိခဲလၢာ်အိၣ်၀ဲ(၄၅၁ႇ၅၀၆)ဂၤဒီးဖဲန့ၣ်အကျါနုာ်လီၤ၀ဲဒၣ်လၢ(CDM)ပူၤအိၣ်၀ဲ(၁၂၁ႇ၄၅၅)ဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ်...
ပယီၤသုးနုာ်လီၤမၤဟးဂီၤကီးတရံးကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိအဟံၣ်အဃီဒီးဟံးန့ၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤ
လါမးရှး ၃ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲအပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤအတီၢ်ပူၤခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိ ဖဲကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ကလံၤထံးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအကတီၢ်ဖဲန့ၣ်ဟံၣ်အဖျၢၣ်(၁၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ပယီၤသုးနုာ်လီၤမၤဟးဂီၤဟံးန့ၢ်၀ဲတၢ်ဖိတၢ်လံၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ၀ီဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ခီဖျိိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိမၠိၣ်ဟီလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဟံၣ်(၄၀)ဖျၢၣ်ဃုာ်ဒီးမီမးသ၀ီသီႇကၠီၤစှၤကိႇအီးဖးဖိဒီးအီးဖးဖးဒိၣ်သ၀ီတဖၣ်အပူၤပယီၤသုးနုာ်လီၤအိၣ်ဆိး၀ဲဒီးမၤဟးဂီၤ၀ဲသ၀ီဖိအဟံၣ်အဃီဟံးန့ၢ်၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီႇတၢ်ဖိတၢ်လံၤဒီးဖီၣ်အီၣ်၀ဲဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိလၢတၢ်ဘုၣ်ဃာ်၀ဲလၢဟံၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤစံး၀ဲ“သ၀ီကိးဖျၢၣ်ဒဲးလၢပယီၤသုးနုာ်လီၤန့ၣ်ကဲထီၣ်သးဒ်န့ၣ်ခဲလၢာ်လီၤႉသ၀ီဖိတအိၣ်ဘၣ်အဃိအ၀ဲသ့ၣ်မၤဟးဂီၤ၀ဲလီၤႉၦၤမ့အိၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တမၤ၀ဲဘၣ်ႉသ၀ီဖိတဖၣ်နါက့အိၣ်ဒီးပယီၤသုးတပူၤဃီလၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်ဘၣ်အဃိဟးစံၣ်အိၣ်၀ဲလီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်ဟံးန့ၢ်၀ဲတၢ်ခွဲးတၢ်ယၤဒီးဟံးန့ၢ်၀ဲသ၀ီဖိအဟုသးႇသိအီၣ်ႇအံသၣ်ႇကပၢၤနီၣ်ဒိႇတၢ်လိမုၢ်ႇလီဆၣ်ဒၢ(ဘဲးထြံး)တဖၣ်လီၤႉမ့၀ံၤအီၣ်ဟုၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲထိၣ်ဒ့ၣ်ႇဆီတဖၣ်မီၤနီၤႉတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီးတၢ်ဖိတၢ်လံၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ကဲထီၣ်ကဒါလၢအ၀ဲသ့ၣ်အဂီၢ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ
လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါပယီၤသုးနီၣ်ဂံၢ်အဂၤ(၈၀)ဃၣ်ဃၣ်လၢအအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲကမဲၢ်ကိဒီးအီးဖးဖိသ၀ီပူၤလၢအယံၤ၀ဲတလါဘျဲၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤ အ၀ဲသ့ၣ်နုာ်လီၤမၤဟးဂီၤသ၀ီဖိအဟံၣ်အဃီတကးဒံးဘၣ် ဟံၣ်ကရၢၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်နုာ်လီၤအိၣ်၀ဲတဖၣ်န့ၣ်စ့ၢ်ကီးခူၣ်ဃာ်၀ဲတၢ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအထံၣ်၀ဲဒီးအမဲာ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ဖဲအပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤအခါန့ၣ်ပယီၤသုးသုးကျိၤလၢအဟဲနုာ်လီၤလၢကီးတရံးကလံၤထံးဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်ဒီး ဒီးဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်-KNLA(သုးက့ ၆)ႇသုးရ့ၣ်(၁၈)ဒီး သုးရ့ၣ်(၂၇)တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်ဒီး ဖဲန့ၣ်ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤနါကျိဖးဒိၣ်တကးဒံးဘၣ်မၤ၀ဲတၢ်ထီၣ်ဒုးလၢကဘီယူၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိတကလးဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကတီၢ်အံၤလီၢ်က၀ီၤၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိတနီၤက့ၤအိၣ်လၢအဒူသ၀ီအဟံၣ်အဃီလံဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိပယီၤသုးအံၤတဟးထီၣ်ဒံးလၢသ၀ီပူၤဆဲးအိၣ်ဒံး၀ဲအဃိလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်ကဒါန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်န့ၣ်အဃိဟံၣ်ခိၣ်လၢအတက့ၤဘၣ်ဒံးလၢအဒူသ၀ီအိၣ်ဒံး၀ဲ(၁၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကီးတရံးကလံၤထံးလီၢ်က၀ီၤဒူဖိသ၀ီဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ် တၢ်ဆီလီၤပာ်လီၤန့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်အလီၢ်အကျဲလီၤလီၤဆီဆီတအိၣ်၀ဲဘၣ်ဒီးအိၣ်ဆိး၀ဲဒၣ်လၢအဘူးအတံၢ်အသမူသကိးအဟံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤအဂီၢ် တၢ်ကရၢကရိတနီၤဟဲဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီအိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်တကူတလၢ၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
သုးကီၣ်ကးဃ့ထီၣ်၀ဲလၢကနုာ်လီၤပၣ်ဃုာ်မၤသကိးတၢ်လၢတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤအကျဲပူၤအဖီခိၣ်အံၤ (EAOs)က့ၤခီၣ်ဆၢကဒါ၀ဲလၢကဘှါဆှဲဆိလၢတကီၢ်ခါတၢ်ဂ့ၢ်ကီတဖၣ်
လါမးရှး ၂ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၈ သီအနံၤ သုးကီၣ်ကးထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဃ့ကညး၀ဲ ကလုာ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤတၢ်ကရၢကရိ(EAOs)ဒီးၦၤလၢအဘၣ်ထွဲခဲလၢာ်ကနုာ်လီၤပၣ်ဃုာ်မၤသကိးတၢ်လၢတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤအကျဲပူၤအံၤအဖီခိၣ်န့ၣ် (EAOs)တဖၣ်က့ၤခီၣ်ဆၢကဒါ၀ဲလၢတၢ်ကဘၣ်ဘှါဆှဲဆိလၢ တကီၢ်ခါသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤတၢ်ဂ့ၢ်ကီအဂီၢ်လိၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဘၣ်ဃးဒီးပယီၤသုးမီၤစိရိၤအလံာ်တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအပူၤစံး၀ဲလၢ တၢ်ပတုာ်တၢ်ခးဒီးလီၤစိၤတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်အဂီၢ် (EAOs)ဒီးၦၤလၢအဘၣ်ထွဲတဖၣ်ခဲလၢာ်လၢတၢ်ကမၤအါထီၣ်လဲၢ်ထီၣ်တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤအကျဲအဂီၢ်န့ၣ် ကနုာ်လီၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒ်ကယဲၢ်မ့ၢ်တၢ်သ့အိၣ်ဒီးၦၤအသိးအံၤအဖီခိၣ် ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(KNU)တကပၤက့ၤခီၣ်ဆၢကဒါ၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ၦၤကတိၤတၢ်ပၢပဒိၣ်စီၤတီနံစံး၀ဲလၢ“ပကိး၀ဲဒၣ်လၢ(Transitional justice)န့ၣ်ကဘၣ်အၢၣ်လီၤတူၢ်လိာ်၀ဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲးလီၤႉဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်တၢ်အ၀ဲအံၤမ့တအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်တၢ်တုၤသိးထဲသိးႇၦၤလၢအတူၢ်ဘၣ်ခီၣ်ဘၣ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤဒီးဟံၣ်ဖိဃီဖိလၢအသးသမူလီၤမူၤလီၤမၢ်လၢတၢ်မၤဆှူၣ်မဲာ်ကဲၤမဲာ်တၢ်မၤသံမၤ၀ီတဖၣ်ဘၣ်အိၣ်ဒီဒူၣ်လီၤႉတချုးဒံးလၢအဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဒံးဘၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်မၤကမၣ်ဃာ်၀ဲလံႇတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤကဘၣ်တူၢ်၀ဲဒၣ်ကဘၣ်ဟံး၀ဲမူဒါကဘၣ်အိၣ်၀ဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲးလီၤႉတၢ်သ့ၣ််တဖၣ်အံၤမ့တတူၢ်လိာ်၀ဲဘၣ်န့ၣ်တၢ်ထံၣ်လိာ်တဲသကိးန့ၣ်ကဲထီၣ်အဂ့ၢ်တအိၣ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ
အပူၤကွံာ်လၢညါခါလံၤလံၤပယီၤသုးအံၤအတၢ်သူၣ်တီသးလိၤမ့အိၣ်လၢထံကီၢ်ဒီးထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်အဖီခိၣ်န့ၣ် ကတီၢ်အံၤထံကီၢ်ကလဲၤထီၣ်လဲၤထီ၀ဲလံဘၣ်ဆၣ်သနါက့ခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဟံးန့ၢ်ဆူၣ်ကွံာ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤမၤ၀ဲဒၣ်တၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးအဖီခိၣ်အံၤန့ၣ် ကဘၣ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးတၢ်ဒီးအ၀ဲသ့ၣ်အလီၢ်တအိၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤတီနံစံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးမီၤစိရိၤအလံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်လီၤစိၤတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ႇ ကမၤဒိၣ်ထီၣ်လဲၢ်ထီၣ်တၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်တၢ်မၤအကျဲတဖၣ်ကန့ၢ်အဂီၢ်ဒီးတၢ်တြီဆၢဒီသဒၢကူစါယါဘျါခိ၀ံၣ်အဂီၢ်...
တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢကမၤလိန့ၢ်ဖိသၣ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အလံာ်
လါမးရှး ၂ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
မၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤထံးလ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ် တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢတၢ်ကမၤလိန့ၢ်၀ဲဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်အလံာ်ဒီးတၢ်ကဟ့ၣ်၀ဲပိာ်မုၣ်ပိာ်မၢၤတၢ်သ့စုခီၣ်ဘၣ်တဖၣ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကၠိသရၣ်မုၣ်လၢအအိၣ်ဖဲၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုအလီၢ်တဂၤစံး၀ဲ“ဖိသၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၢ်ဖိသၣ်လၢအစးထီၣ်ကၠိသီသီဖဲလ့က့ၣ်ကိာ်ကၠိတဖၣ်လီၤမီၤနီၤ ပစံၣ်ပၣ်ဃုာ်၀ဲတပူၤဃီလီၤႉၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုလီၢ်ဖဲအံၤန့ၣ်ဖိသၣ်ပၣ်၀ဲအဂၤ(၈၀)ညါလီၤႉ ကဘၣ်ထီၣ်ကၠိအရွဲၢ်လီၤမီၤနီၤႇဖိသၣ်နီၢ်ဒိၣ်အိၣ်ဒီဒူၣ်ညါမီၤနီၤႉလၢပကက့ၤသိၣ်လိိတၢ်အဂီၢ်ပကကွဲးလီၤကဒါက့ၤလံာ်ညိၣ်သိၣ်ဒိၣ်လီၤႉလံာ်မ့၀ံၤႇပသူၣ်ထီၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်မ့၀ံၤန့ၣ်ပကစးထီၣ်သိလိတၢ်လီၤႉပကသိၣ်လိ၀ဲကီၤလၤ၀ါႇခီၣ်ဖၠူထၢၣ်ႇလံာ်ကညီတဖၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိလၢအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢတၢ်ကမၤစ့ၢ်ကီး၀ဲဒ်အံၤအသိး လၢၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိပိာ်မုၣ်ပိာ်မၢၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်တၢ်ကဟ့ၣ်၀ဲတၢ်သ့စုခီၣ်ဘၣ်ဘၣ်ဃၣ်ဃးဒီးတၢ်ဆးဆ့က့ၤဖီတၢ်သိၣ်လိတဖၣ်စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠိသရၣ်မုၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤဖိသၣ်လၢအကထီၣ်ကၠိသ့အရွဲၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ခီဖျိတၢ်တြီဆၢဒီသဒၢခိ၀ံၣ်တၢ်ဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်တၢ်အိၣ်သးဒီးသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံ ခီဖျိဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ ကၠိဖိလၢကဘၣ်အိၣ်ကၠိအရွဲၣ်ဃုာ်ဒီးလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအကထိဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲအသိးကၠိစ့ၢ်ကီးတၢ်ကးတံၢ်ဃာ်အီၤန့ၢ်၀ဲ(၃)နံၣ်ဃၣ်ဃၣ်လံန့ၣ်လီၤႉ
လၢတၢ်အိၣ်သးဒ်အံၤအဖီခိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤဖိဒံဖိသၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဖဲဘၣ်ဟးစံၣ်အကတီၢ်ဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်ကမၤလိဘၣ်တၢ်ဒီးဒ်သိးပိာ်မုၣ်ပိာ်မၢၤသ့ၣ်တဖၣ်ကသ့၀ဲတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူတၢ်သ့စုခီၣ်ဘၣ်တၢ်သ့တၢ်ဘၣ်အဂီၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤ ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤ၀ဲၤကျိၤကၠိသရၣ်၊သရၣ်မုၣ်ဒီးၦၤကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ဖိတဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီးဘၣ်ရဲၣ်ကျဲၤ၀ဲဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
“ပတမၤလိဘၣ်တၢ်န့ၢ်၀ဲ(၃)နံၣ်ဃၣ်ဃၣ်လံႉဖဲကၠိထီၣ်အခါန့ၣ်ယအိၣ်(၇)တီၤမီၤနီၤႉခဲအံၤဘၣ်စံၣ်ဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲတလီၢ်လီၢ်ဒီးပဟဲတုၤ၀ဲဖဲသးၦၢ်လီၢ်အိၣ်ကဒုလီၢ်ႇၦၤကသိၣ်လံာ်အဃိယကနုာ်လီၤထီၣ်ကဒါကၠိလီၤႉယဆိမိၣ်ဃာ်လၢယကမၤလိခီၣ်ဖၠူထၢၣ်လီၤႉယတိာ်ပာ်လၢယမ့ၢ်ဖျိထီၣ်န့ၣ်ယကနုာ်လီၤသိၣ်လိစၢၤဖိသၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အလံာ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုကၠိဖိပိာ်မုၣ်ဖိတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ခီဖျိပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးအိၣ်ဆီလီၤသးဒံးလၢလ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤဃုာ်ဒီးသ၀ီ(၅)ဖျၢၣ်ပူၤဒံးအဃိ ကက့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤအဂီၢ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ဒံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လၢလ့ၣ်က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခီဖျိတၢ်ကးတံၢ်ဃာ်ကၠိတစှၤန့ၢ်အဖျၢၣ်(၁၀)ဘၣ်အဃိ...
ခိ၀ံၣ်တၢ်ဆါရၤလီၤသးအါထီၣ်အဃိ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)ဆူၣ်ချ့၀ဲၤကျိၤမၤဃံးထီၣ်တၢ်နုာ်လီၤဟးထီၣ်
လါမးရှး ၁ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခီဖျိ(အိၤမံၤခြိၤ)တၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ဟဲအါထီၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ တၢ်မၤဃံးထီၣ်က့ၤတၢ်နုာ်လီၤဟးထီၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဆူၣ်ချ့မၤစၢၤ၀ဲၤကျိၤ(KDHW)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
(အိၤမံၤခြိၤ)တၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ရၤလီၤသးဟဲအါထီၣ်၀ဲလၢဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်အသိး လၢကီၢ်ပယီၤအပူၤစ့ၢ်ကီးခီဖျိတၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ရၤလီၤသးဟဲအါထီၣ်အဃိ တၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢအပူၤကွံာ်တၢ်ပာ်လီၤဃာ်၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်က့ၤမၤဃံးထီၣ်အီၤလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤကီၢ်ရ့ၣ်ႇကီၢ်ဆၣ်တဖၣ်အပူၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KDHW)၀ဲၤကျိၤခိၣ်ပဒိၣ်စီၤဒဲမိခ့ၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အပတီၢ်ခီဒုခဲအံၤမ့ဘၣ်တဲဘၣ်ဖဲအဟဲကဲထီၣ်ဒီးအသဟီၣ်ဆူၣ်မးႇဒီးဖဲန့ၣ်ပပာ်လီၤ၀ဲတၢ်ဘျၢၦၤကိး ဂၤဒဲးန့ၣ်မ့ကလဲၤလၢတၢ်လီၢ်တခါခါမ့ၢ်ဂ့ၤႇမ့အိၣ်ဟဲက့ၤလၢ(risk area)မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်ပကဘၣ်မၤကွၢ်(test)လီၤႉဒ်သိးကီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ကဟံးမူဒါအဂီၢ်ပပာ်လီၤ၀ဲဒၣ်ခိ၀ံၣ်တၢ်သိတၢ်သီတဖၣ်လီၤႉကဘၣ်လဲၤဒ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီအသိးလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ခိ၀ံတၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်လၢတကီၢ်ခါခဲအံၤန့ၣ်ပနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်၀ဲသမံသမိးလီၤသးသ့၀ဲအသိး ခီဖျိကတီၢ်အံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိတၢ်ထၢန့ၢ်တၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်တၢ်အိၣ်သးတန့ၢ်ဒံး၀ဲဘၣ်ဘၣ်ဆၣ် ထံၣ်ဘၣ်လၢတၢ်ဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်အိၣ်၀ဲအါဒီးတၢ်သံတၢ်ၦၢ်တအိၣ်ဒံး၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤဒဲမိခ့ၤစံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ကတီၢ်အံၤခီဖျိတၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ရၤလီၤသးဟဲအါထီၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၇)ဟီၣ်က၀ီၤဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤအဃိ တၢ်မၤဃံးထီၣ်၀ဲတၢ်ဟးထီၣ်နုာ်လီၤဒီး ကတီၢ်အံၤလၢတၢ်ကနုာ်လီၤသမံသမိး၀ဲအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်အဃိ ခိ၀ံၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢလီၢ်ခၢၣ်သးႇကီၢ်ရ့ၣ်ႇကီၢ်ဆၣ်အပတီၢ်ထုးထီၣ်ဃာ်၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်တၢ်ကက့ၤဘှီဘၣ်ထုးထီၣ်ကဒါ၀ဲဒီးတၢ်သမံသမိးခိ၀ံၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢတၢ်ဆှၢလီၤ၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒ်တၢ်လိၣ်အိၣ်အသိးထုးထီၣ်သူ၀ဲသ့အဂ့ၢ်န့ၣ် (KDHW)စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ဒ်န့ၣ်အသိး(အိၤမံၤခြိၤ)တၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ရၤလီၤသးဟဲအါထီၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအကျါဒီး ဖဲအပူၤကွံာ်တနွံန့ၣ်တၢ်ထံၣ်န့ၢ်ၦၤဘၣ်တၢ်ဆါအဂၤ(၅၀)ဘျဲၣ်ဒီး...
တၢ်ဒုးတၢ်ယၤမ့ၢ်တအိၣ်ႇ မ့ၢ်တၢ်သးခုလၢဟီၣ်ခိၣ်
တၢ်ဒုးတၢ်ယၤမ့ၢ်တအိၣ်ႇ မ့ၢ်တၢ်သးခုလၢဟီၣ်ခိၣ်
၁.ၦၤကလု၁်အိၣ်လၢဟီၣ်ခိၣ်
တၢ်ဒုးတၢ်ယၤတပ၁်ဒိၣ်
တၢ်ဒုးတၢ်ယၤတသးလီ
လီၢ်မု၁်ဃံလၤမ့ၢ်ဟံၣ်ဃီ
၂.ဆၢကတီၢ် မုၢ်မဆါအံၤ
ပဘၣ်သဂၢၢ် တၢ်အါမံၤ
ခ့ခါခဲအံၤ လၢပဂီၢ်
...
မၠဲၣ်ကၠံငူၣ်လီၢ်က၀ီၤဃုာ်ဒီးဖၣ်ပူၣ်လီၢ်က၀ီၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိအနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်တုၤတကလးဘျဲၣ်လံ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၈ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ကညီကီၢ်စဲၣ် လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် မၠဲၣ်ကၠံငူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ တကီၢ်ခါခဲအံၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိအနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်တုၤလၢတကလးဘျဲၣ်လံဒီးဖဲန့ၣ်အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဒီးဖၣ်ပူၣ်လီၢ်က၀ီၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤမၤနီၣ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးစရီအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
စးထီၣ်လၢတၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတုၤလၢခဲအံၤတစုန့ၣ် ခီဖျိတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ဲကိးမုၢ်နံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်အဃိ ဒူသ၀ီကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်လၢဒူသ၀ီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်ဒီး ဟဲဃ့ၢ်ထီၣ်တုၤ၀ဲလၢလူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် မၠဲၣ်ကၠံငူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအံၤန့ၣ်လီၤႉ
ဖၣ်ပူၤလီၢ်က၀ီၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိသ့ၣ်တဖၣ်မ့ၢ်ၦၤလၢအဟဲတုၤ၀ဲဒၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်နံၣ်တုၤလၢတနံၣ်အံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒီး တနီၤန့ၣ်အိၣ်၀ဲဖဲမၠဲၣ်ကၠံငူၣ်လီၢ်က၀ီၤပူၤအိၣ်၀ဲအသိး တနီၤန့ၣ်နုာ်လီၤအိၣ်ကဒု၀ဲဒၣ်ဖဲမၠဲၣ်ကၠံငူၣ်၀ၢ်ခီအိတီသ၀ီဒီးကမၤမိၢ်၀့ၢ်ပူၤစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤမၤနီၣ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးစရီတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိလၢအမၤနီၣ်စရီလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲ“တန့ၢ်ဘၣ်စရီခဲလၢာ်ဒံးဘၣ်ႉ ဘၣ်ဆၣ်စးထီၣ်ဖဲမဟိတၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်အခါတုၤလၢခဲအံၤန့ၣ် ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဟဲတုၤ၀ဲဒၣ်ဖဲမၠဲၣ်ကၠံငူၣ်ဃုာ်ဒီး အကပိၤကပၤဖဲအံၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ်လီၤႉ ခဲအံၤနါက့ဟံၣ်ဖိဃီဖိတဒူၣ်ခံဒူၣ်ဟဲတုၤ၀ဲထီဘိလီၤႉ ခဲအံၤဟဲအါထီၣ်လံႇတထၢဘၣ်စရီဒံးဘၣ်ႉမ့မ့ၢ်အီၣ်အီခီန့ၣ်ပနီၤလီၤအီၣ်လိာ်ပသးလီၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ
မၠဲၣ်ကၠံငူၣ်ၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုအလီၢ်လၢအမ့ၢ်ကၠီၣ်စၤကွ့ႇမၠၣ်ပါ၀ိၣ်မိၤတၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ...










