လါအီကူး ၂၀ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်သုးက့(၃), မူကီၢ်ဆၣ်ဒီးလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤပူၤကွံၥ်ဖဲ လါအီကူး(၁၄)သီတုၤ(၁၆)သီလၢသၢသီအတီၢ်ပူၤအံၤမ့ၢ်လၢပယီၤသုးကီၣ်ကးပညိၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဒီးဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဒီးဒြိသ့ၣ်တဖၣ်အဃိကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၅)ဂၤအဂ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲမဟါ(၁၉)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ.
မူကီၢ်ဆၣ်အပူၤပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်လၢအမ့ၢ်(ခမရ-၄၃၉)ဒီးပယီၤသုးအပှၤလၢအိၣ်(အိဖၠဲၣ်)သုးကလၢၤ တဖၣ်မ့ၢ်လၢပညိၣ်ခးလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ်ဒီးဟဲတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်အဃိလီၤတဲၥ်ပိၢ်ဖးထီၣ်ဝဲဖဲ(ဖယါလၣ်ဟါ)သဝီအပူၤဒီး(ကၠဲၣ်တဲၣ်ညီၤပ့ၤ)သဝီအပူၤအဃိဘၣ်ဒိဝဲပှၤသဝီဖိလၢအမ့ၢ်(ထဲၣ်လ့အူ,ခ့ၤခၠိၤလွ့ၤ,အူမၠ့ၣ်ထ့ဒီးဒီၤခ့ၤယံၤ)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂ့ၢ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီးပယီၤသုးကီၣ်ကးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်လၢအမ့ၢ်(ခမရ-၃၀၇)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤခးလီၤဝဲ(၁၂၂)မမ ကျိဖးဒိၣ်ဆူ(အနါဘီ)သဝီပူၤအဃိဘၣ်ဒိကဒီးဝဲ(အူထ့နဲၤ)တဂၤအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်အသိးပှၤသဝီဖိလၢအဘၣ်ဒိ(၅)ဂၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်မ့ၢ်ပှၤလၢအသးနံၣ်အိၣ်အနံၣ်(၅၀)ဆူအဖီခိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်တၢ်ပၥ်ဖျါပူၤအသိးန့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါလၢတၢ်(၃)သီအတီၢ်ပူၤပယီၤသုးကီၣ်ကးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်,ဟဲ့တ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်ဒ်အံၤအဖီခိၣ်ဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲကမျၢၢ်ဟံၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ဒီးဘၣ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးကမျၢၢ်ဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိအဂ့ၢ်ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပှၤကတိၤတၢ်ပၢပဒိၣ်စီၤဟဲဂ့ၤစံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
“ဖဲ(၁၄, ၁၅, ၁၆)သီအနံၤန့ၣ်ဒုၣ်ဒါ(ခလရ-၂၆၄)(ခမရ-၃၀၇)သ့ၣ်တဖၣ်ခးလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ်မီၤနီၤ. မ့ၢ်ဘၣ်ကွၢ်က့ၤလၢတၢ် သၢသီအတီၢ်ပူၤန့ၣ်သုးကီၣ်ကးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၁၂၂)မမခဲလၢၥ်န့ၣ်အိၣ်(၁၂)ဖျၢၣ်ဒီးဟဲတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်န့ၣ်အိၣ်ဝဲ(၁၈)ဖျၢၣ်ဒီး()ကျိဖးဒိၣ်န့ၣ်(၂)ဖျၢၣ်လီၤ. ဒီးဘၣ်ဒိဃုၥ်ဝဲဒၣ်ဒီးကမျၢၢ်ကျီၢ်,ပနၢ်ဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိဒီးဟံၣ်ဃီသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ် ဝဲဒၣ်လီၤ” အဂ့ၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိလၢဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးသ့ၣ်တဖၣ်ခီန့ၣ်တုၤတကီၢ်ခါခဲအံၤက့ၤအိၣ်က့ၤဆိးလၢအဒူသဝီပူၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်အသိးတနီၤနီၤက့ၤအိၣ်က့ၤဆိးဝဲတသ့လၢၤဘၣ်ခီဖျိပယီၤသုးဒွဲၣ်အူဟးဂီၤကွံၥ်အဝဲသ့ၣ်အဟံၣ်အဃီအဂ့ၢ်ချၢၣ်ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
“ပှၤလၢဟဲအိၣ်ကဒုသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်က့ၤအိၣ်လၢအဒူသဝီတဘူၣ်ဒံးဘၣ်မီၤနီၤ. ခဲခဲအံၤဒူသဝီဟီၣ်ကဝီၤအပူၤသ့ၣ်တဖၣ် န့ၣ်တၢ်ခးလိၥ်သးအိၣ်ကိးနံၤဒဲးအဃိန့ၣ်ပှၤက့ၤလၢဟံၣ်အဃီအတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဘူၣ်ဒံးဘၣ်. ဘၣ်အိၣ်ကဒုအသးဖဲ အအိၣ်ကဒုညီနုၢ်အလီၢ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးလၢ(ဘစိၣ်မၠီ)သဝီပူၤန့ၣ်ပှၤဟံၣ်ဃီတအိၣ်လၢၤဘၣ်ပယီၤသုးဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံၥ်ဝဲ မီၤနီၤ. အဃိန့ၣ်ပှၤသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်က့ၤဝဲတဘူၣ်,က့ၤဝဲတသ့လၢၤဘၣ်. ဘၣ်အိၣ်ကဒုလၢအဝဲသ့ၣ်အိၣ်ကဒုအလီၢ် လီၤ.” အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲပူၤကွံၥ်လါအီကူး(၁၃)သီအနံၤန့ၣ်ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤခီဖျိလၢပယီၤသုးကီၣ်ကးခီၣ်သုးရ့ၣ်လၢအမ့ၢ်(ခလရ-၂၆၄)သုးရ့ၣ်ဟဲတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်ဖဲ(ထံပူၤလူၢ်)သဝီပူၤအဃိဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲတၢ် မၤလိကၠိတဖျၢၣ်ဒီးတၢ်ဆါဟံၣ်တဖျၢၣ်အဂ့ၢ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤစးထီၣ်ဖဲတနံၣ်အံၤ(၂၀၂၄)နံၣ်လါယနူၤအါရံၤတုၤလါယူၤအတီၢ်ပူၤအံၤန့ၣ်သုးကီၣ်ကးတကပၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ခဲလၢၥ်အိၣ်ဝဲ(၁၂၄၉)ဘျီ,ဟဲတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်ဝဲ(၁၀၆)ဘျီဒီးမ့မ့ၢ်လၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတခီဘၣ်သံဝဲ(၁၃၄)ဂၤ,ဘၣ်ဒိဝဲခဲလၢၥ်(၄၃၉)ဂၤအဂ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါတ့ၢ်ဃၥ်ဝဲဖဲလါယူၤလံအတီၢ်ပူၤန့ၣ်လီၤ.




