Home တၢ်ကစီၣ် ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ကၠၢၢ်ခၠီကမျၢၢ်ပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိ,တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကတီၢ်ယံၤအဂီၢ်အိၣ်ဖံးမၤ

ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ကၠၢၢ်ခၠီကမျၢၢ်ပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိ,တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကတီၢ်ယံၤအဂီၢ်အိၣ်ဖံးမၤ

221
0
Photo: CJ

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၉သီ, ၂၀၂၄နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်,

ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်,ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢသုးက့(၆)ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ,ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိလၢအိၣ်ကဒုအသးယံၤလၢ(၅)လါဘျဲၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ,ကတီၢ်ယံၤအဂီၢ်ကဆဲးအိၣ်ဆိးဖံးမၤအီၣ်အီကီခဲဝဲအဂ့ၢ်,ပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.

ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ကၠၢၢ်ခၠီကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်အံၤ,ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုဝဲစးထီၣ်လၢတၢ်ထီၣ်မၤန့ၢ်လ့နိးပယီၤသုးကလၢၤဝံၤအလီၢ်ခံအခါလံၤလံၤဒီးတက့ၤအိၣ်ဘၣ်ဒံးဝဲလၢအနီၢ်ကစၢ်ဟံၣ်ဃီတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအပူၤဒံးဘၣ်အဖီခိၣ်သဂၢၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်အိၣ်ဆိးအီၣ်အီတၢ်ကီတၢ်ခဲသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,ပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်အနီၢ်ကစၢ်တဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးအလါယံၤထီၣ်ဒီးသဂၢၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအါမံၤအမဲၥ်ညါ,ကတီၢ်ယံၤကဆဲးအိၣ်ဆိးဝဲအဂီၢ်အိၣ်ဝဲဒီးတၢ်သူၣ်ကိၢ်သးဂီၤဒီးခါဆူညါကအိၣ်မူဝဲအဂီၢ်အိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီလၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်က့ၤတၢ်အိၣ်မူလၢအသီအဂ့ၢ်,နိၣ်ခၠိနဲၣ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဃ့ၢ်ထီၣ်အိၣ်ကဒုအသးဆူကၠၢၢ်ခၠီသဝီတဂၤစံးဝဲဒၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.

အဝဲစံးဝဲလၢ“ပသးသမူကပူၤဖျဲးအဂီၢ်ပဟဲစံၣ်စုယၢ်ခီ,ပဘၣ်ပၥ်တ့ၢ်ပဟံၣ်ပဃီပတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ,ပကအိၣ်ထိးသူသးအဂီၢ်ပတၢ်တပၣ်နီမံၤ,ပဘူးတံၢ်ဆွ့ၣ်မၠိတအိၣ်နီတဂၤ,ပဘၣ်ဃ့ဝဲတၢ်မၤစၢၤဖဲသဝီအပူၤအံၤန့ၣ်လီၤ.ပကအိၣ်လၢပှၤဟံၣ်ယံၤယံၤပအိၣ်တသ့ဘၣ်အဃိန့ၣ်,ပဆိမိၣ်ကဒါက့ၤလၢခါဆူညါဘၣ်ဆဲးဖံးအီၣ်မၤအီၣ်အဂီၢ်ပအိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲ,ပကဘၣ်လဲၤခီဖျိတၢ်ဒ်အံၤအပူၤကွံၥ်ပတဆိမိၣ်ဘၣ်နီတဘျီဘၣ်,ပဘၣ်သူၣ်ထီၣ်ပတၢ်အိၣ်မူလၢသီအဃိန့ၣ်ပဘၣ်ဆိကမိၣ်အါမးကီခဲဝဲဒၣ်လၢပဂီၢ်ကိးမံၤဒဲးလီၤ”အဂ့ၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.

လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ကၠၢၢ်ခၠီသဝီအပူၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိလၢအိၣ်ကဒုဝဲသးတဖၣ်အံၤအါတက့ၢ်မ့ၢ်ဝဲပနီကျဲခံ,နိၣ်ခၠိနဲၣ်,တိၤဃီဖူ,ကၠီးဘလူ,ဝ့ခနးကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ဒီးအဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအနီၣ်ဂံၢ်နီၣ်ဒွးအိၣ်ဝဲလၢ(၆၀၀)ဂၤဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်,ပှၤကွၢ်ထွဲလီၢ်အိၣ်ကဒုပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.

ကၠၢၢ်ခၠီသဝီကျဲအံၤခီဖျိတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤကီခဲအိၣ်ဝဲအဃိ,ပှၤမၤစၢၤတၢ်ဖိတဖၣ်လဲၤတတုၤဝဲညီညီဘၣ်ဒီး,လီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်အံၤအပူၤကွံၥ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်မၤစၢၤတဆံးတက့ၢ်လၢဟီၣ်ကဝီၤကရူၢ်ကရၢတဖၣ်အအိၣ်,အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်,တကူတလၢဝဲဘၣ်အဃိ,ဒ်သဝီပူၤတၢ်ဖံးတၢ်မၤအိၣ်ဝဲအသိး,အဝဲသ့ၣ်တဖၣ်လဲၤဒိးလဲကျီဝဲနီၣ်လၢဘီးက့ၣ်တံၢ်ကျီးပူၤဒီးဒိးလဲသူၣ်ဝဲဘုလၢစံၥ်ပူၤအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်အံၤတဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့တၢ်အံးထွဲကွၢ်ထွဲလၢပှဲၤဘၣ်အဖီခိၣ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲကသံၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤနီၢ်နီၢ်အဂ့ၢ်,ကၠၢၢ်ခၠီလီၢ်ကဝီၤဖိလၢအပှၤကွၢ်ထွဲလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.

အဝဲစံးဝဲလၢ“တၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ဒုလၢအဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်အရ့ဒိၣ်မး,ပှၤမၤစၢၤတၢ်ဖိတအိၣ်ဘၣ်အဃိန့ၣ်ဖးနးညါ.ပဝဲနါက့တသ့ဖဲအသ့ပဟူးဂဲၤန့ၣ်လၢအဝဲသ့ၣ်အဂီၢ်လီၤ.ပတီၣ်ထီၣ်န့ၣ်အဝဲသ့ၣ်တဖၣ်လၢတၢ်အရ့ဒိၣ်ကတၢၢ်န့ၣ်မ့ၢ်,ကသံၣ်ကသီ,တၢ်အီၣ်တၢ်အီ,တၢ်ခိၣ်ဒုးသ့ၣ်တဖၣ်မီၤ.နါက့ကသံၣ်န့ၣ်လၢပကဒိးန့ၢ်ဘၣ်လၢတၢ်ကပၥ်တ့ၢ်န့ၣ်ပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိအဂီၢ်တအိၣ်ဘၣ်.အိၣ်ဒၣ်ဖဲတလါခံလါတဘျီပှၤဟဲကွၢ်ဆၢကတီၢ်လီၤအဝဲသ့ၣ်ဒုးနဲၣ်ပၠးသးဝံၤ,ပှၤက့ၤတလၢအလီၢ်ခံမ့အိၣ်တဆူၣ်အိၣ်တချ့ဘၣ်န့ၣ်တဒိးန့ၢ်ဘၣ်ကသံၣ်ဘၣ်အဃိန့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ဝဲဒိၣ်မး”အဂ့ၢ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.

လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,ဒ်သိးပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိလၢအိၣ်ထိးသူအသးအိၣ်ဆိးဖဲ(ကၠၢၢ်ခၠီ)သဝီအပူၤတဖၣ်အံၤ,ကအိၣ်ဆိးဖံးမၤအီၣ်အီဘၣ်ဂ့ၤဂ့ၤဒီးကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့တၢ်အံးထွဲကွၢ်ထွဲ,ကအိၣ်မူဘၣ်ဘျ့ဘျ့ဆှီဆှီဒ်ပှၤသဝီဖိတဖၣ်အဂီၢ်,သဝီလီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢအကွၢ်ထွဲပှၤလီၢ်အိၣ်အိၣ်ကဒုဖိတဖၣ်မုၢ်လၢ်ဝဲလၢကရူၢ်ကရၢ(မ့တမ့ၢ်)နီၢ်တဂၤပှၤမၤစၢၤတၢ်ဖိတဖၣ်,ကဂဲၤဆၢထၢၣ်မၤစၢၤသကိးဝဲဒၣ်ပှၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်လီၤ.

တကတီၢ်ဃီ,ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤကွံၥ်လါမ့ၤအပူၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်ကွံၥ်ဝဲသုးကီၣ်ကး(လ့နိး)သုးကလၢၤလံဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိမ့ၣ်ပိၢ်တၢ်လီၤဘၣ်ယိၥ်အဃိ,လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်အံၤက့ၤအိၣ်ဆိးဒံးဝဲလၢအနီၢ်ကစၢ်ဟံၣ်ဃီတအိၣ်ဒံးဝဲဒၣ်ဘၣ်ဒီးတကီၢ်ခါခဲအံၤခံခီခံကပၤတၢ်ဒုးဆူၣ်ဝဲလၢနိၣ်ခၠိနဲၣ်ပယီၤဒုးယၤသုးကလၢၤတၢ်လီၢ်အပူၤအဖီခိၣ်,နိၣ်ခၠိနဲၣ်သဝီဃုၥ်ဒီးခိၣ်ဃၢၤသဝီဒ်အမ့ၢ်ပနီကျဲခံ,တိၤဃီဖူ,ကၠီးဘလူ,ဝ့ခနးသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးတကးဘၣ်,ပယီၤသုးလၢအိၣ်ဝဲကလံၣ်သုးကလၢၤတဖၣ်ခးလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ်အဃိ,ယဲတကိၤ,ဖါပြး,လိးရှါ,မဲၤကျုၢ်,နီခွံၣ်,ထံထိၣ်ကီးဃုၥ်ဒီးခိၣ်ဃၢၤသဝီလၢအဂၤအပူၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုဝဲအသးစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.

ဒ်န့ၣ်အသိး,ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိလၢဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုသးတဖၣ်အံၤဖဲအိၣ်ကဒုအသးအဆၢကတီၢ်တဖံးမၤအီၣ်အီဘၣ်ဝဲတၢ်ဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်အဃိသဂၢၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်ဃံးတၢ်စ့ၤအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.