လါမးရှး ၂၀ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲတနံၤအံၤလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ တီနီၢ်မုၢ်ထီၣ် ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆) ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် ဆိၣ်စံမၠဲၣ် ကီၢ်သူမှဲခံ သုးဝဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်တၢ်လီၢ်န့ၣ် တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤဝဲတၢတဝီတၢ်ပျၢ်က့ၤ(Medic) ကသံၣ်တၢ်မၤလိတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤဝဲလံန့ၣ်လီၤ.
ဟီၣ်ကဝီၤပူၤဒ်သိးတၢ်သံတၢ်ပှၢ်ကလီၤစှၤဝဲဒီးဆူၣ်ချ့တၢ်ဖံးတၢ်မၤကဂုၤထီၣ်ပသီထီၣ်အဂီၢ်န့ၣ် (DKBA)ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ် ပညိၣ်အိးထီၣ်ဝဲ(Medic)ကသံၣ်တၢ်မၤလိလၢသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်အဂီၢ်ဒီးတၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤမ့ၢ်တၢ်အဆိကတၢၢ်တဘျီလၢကရူၢ်အံၤအိးထီၣ် ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
(Medic)ကသံၣ်တၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤဘၣ်တၢ်စးထီၣ်အိးထီၣ်အီၤဖဲအပူၤကွံၥ်(၂၀၂၄)လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်အခါလၢတၢ်ဆၢကတီၢ်ယံၤဝဲတနံၣ်ဘျဲၣ် အံၤဒီး လၢတၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤအပူၤသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်ပိၥ်မုၣ်/ပိၥ်ခွါပၥ်ဖှိၣ်(၃၇)ဂၤ ဟဲထီၣ်ဝဲတၢ်မၤလိအံၤဝံၤ ဖဲတနံၤအံၤ လါမးရှး ၂၀ သီဂီၤခီအဆၢကတီၢ်တၢ်မၤဝဲတၢ်ဟ့ၣ်လီၤက့ၤလံၥ်အုၣ်သးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤန့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးတၢ်အိးထီၣ်ဝဲ(Medic)ကသံၣ်တၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤအတၢ်ပညိၣ်န့ၣ် (DKBA)ပၢဆှၢသုးဂ့ၢ်ဝီခိၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤဆါအီၤ စံးဝဲလၢ “ဘၣ်ဃးလၢဆူၣ်ချ့အဝဲၤကျိၤဝဲၤဒ့န့ၣ်အိၣ်ကိးဒူၣ်ဒဲးလီၤ.ဝဲဒၣ်အံၤပကဲဖီၣ်စုကဝဲၤအဃိပကဘၣ်မၤဘျုး က့ၤကမျၢၢ်မီၤ. ကမျၢၢ်တၢ်အိၣ်မူကလဲၤထီၣ်လဲၤထီအဂီၢ်လိၣ်ဝဲတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့လီၤ. ပဟီၣ်ကဝီၤပူၤအံၤခီဖျိလၢကသံၣ် သရၣ်တကူတလၢဘၣ်အဃိန့ၣ်ဘၣ်တူၢ်တၢ်ဆါနးဒီးတနီၤန့ၣ်တကြၢးသံဘၣ်န့ၣ်သံအိၣ်လီၤ.အဃိဒ်သိးတၢ်သံတၢ်ပှၢ်တၢ်ဆါကလီၤစှၤအဂီၢ်န့ၣ်ပှၤထီၣ်တၢ်မၤလိဖိတဖၣ်ကက့ၤကွၢ်ထွဲက့ၤဝဲကသ့အဂီၢ်ပဖှံလီၤဒုးအိၣ်ဖျဲၣ်ထီၣ်မၤက့ၤဝဲတၢ်ပျၢ်ကၠိအမူးဒ်အံၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲ န့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်(Medic)ကသံၣ်တၢ်မၤလိလၢတၢ်ဟ့ၣ်ဝဲခဲအံၤန့ၣ်ခါလၢကဟဲစ့ၢ်ကီးကၠိဖိလၢအဖျိထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ် တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢကဖီၣ်လိၥ်စုမၤသကိးတၢ်ဒီးဒီကထၢၣ်ကသံၣ်သရၣ်ပှၤကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့တဖၣ်ဝံၤကဆဲးအိးထီၣ်ဝဲတၢ်မၤလိအံၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် (DKBA)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါဟီၣ်ကဝီၤပူၤဆူၣ်ချ့,ကူၣ်သ့တၢ်ဖံးတၢ်မၤအံၤမ့ၢ်တၢ်လၢအရ့ဒိၣ်ဝဲဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢအဟဲထီၣ် (Medic)ကသံၣ်တၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤစ့ၢ်ကီးကမျၢၢ်အမဲၥ်ညါပၣ်ဃုၥ်ဝဲဒီးကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်အပှၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ()သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဒိၣ်စိ စီၤစွ့ၤဝၣ် စံးစ့ၢ်ကီးဝဲန့ၣ်လီၤ.
“ဆူၣ်ချ့န့ၣ်မ့ၢ်တၢ်လၢအရ့ဒိၣ်.သဝီတဖျၢၣ်န့ၣ်ကဘၣ်အိၣ်ဝဲဆူၣ်ချ့,ကူၣ်သ့,တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါသီခါဖၠၣ်,တၢ်ဘါယွၤသရိၥ်ဒီးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့တအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်တသ့ဘၣ်.တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့အိၣ်န့ၣ်လၢပှဲၤဝဲလီၤ.ပှၤထီၣ်တၢ်မၤလိခဲအံၤတမ့ၢ်ထဲလၢ(DKBA)တဒူၣ်ဘၣ် ပၣ်ဃုၥ်ဝဲ(BGF)စ့ၢ်,(PC)စ့ၢ်ကီးပၣ်မ့ဝံၤဒီးကမျၢၢ်ပၣ်စ့ၢ်ကီးလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်မၤဝဲတၢ်ပျၢ်လီၤက့ၤ(Medic)ကသံၣ်တၢ်မၤလိတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘျီဝဲအံၤအပူၤန့ၣ် (DKBA)သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဒိၣ်စိ စီၤစွ့ၤဝၣ်, သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤဆါအီၤ, သုးခိၣ် စီၤစ့ၤဝ့,သုးခိၣ်စီၤသရံထူ,ခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီလၢအဂၤဃုၥ်ဒီး ကသံၣ်သရၣ်/မုၣ်လၢ အဖျိးထီၣ်တဖၣ်အဘူးအတံၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဟဲထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံၥ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄ သီအနံၤစ့ၢ်ကီး အဆိကတၢၢ်တဘျီ(DKBA)မၤဝဲတၢ်ပျၢ်လီၤက့ၤ တၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ် နၢ်ကံၢ်စီတၢ်မၤလိမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဒံးဒီးအခါဖဲန့ၣ်စ့ၢ်ကီးသုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိဒီးသုးခိၣ်စိလၢအဟဲထီၣ်တၢ်မၤလိအံၤဖျိထီၣ်ဝဲ(၉၀)ဂၤ န့ၣ်လီၤ.
(DKBA)ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်အံၤဖဲအပူၤကွံၥ် အူသ့စ့ၣ်ပဒိၣ်ပၢတၢ်စိၤ တၢ်ဆဲးလီၤထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်တၢ်ပတုၥ်တၢ်ခး (NCA) လံၥ်ဃံးဃၥ်အခါန့ၣ် ကလုၥ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ကရၢအကျါကရူၢ်အံၤပၣ်ဃုၥ်ဝဲလၢတၢ်ဆဲးလီၤဝဲအံၤအပူၤန့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်စးထီၣ်ဖဲထံဆၢကီၢ်ဆၢ(ကၠါဖၠၣ်)တၢ်ဖံးတၢ်မၤရၤလီၤသးအိၣ်ထီၣ်ဖျိဖျိဖျါဖျါဝံၤထံဂုၤကီၢ်ဂၤဟ့ၣ်ဝဲတၢ်ဆီၣ်သနံး, အမဲၥ်ညါလၢကရူၢ်အံၤအဟီၣ်ကဝီၤပူၤတၢ်မၤဆှဲကွံၥ်ဝဲတၢ်ဖံးတၢ်မၤအံၤအိၣ်တနီၤလံဘၣ်ဆၣ်တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢ DKBA ဟီၣ် ကဝီၤတၢ်လီၢ်တနီၤအပူၤ (ကၠါဖၠၣ်) တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ထီဒါဝဲအံၤဆဲးအိၣ်ဒံးဝဲအဖၢမုၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူ ဘၣ်ဒါဒီးကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူး (ကၠါဖၠၣ်) တၢ်သူၣ်ထီၣ်အလီၢ်အကျဲ အံၤတဖၣ် စံးဝဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
