KIC News

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၃၀ သီ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢတီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤ၀ဲတၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲတၢ်ပၢတၢ်ပြးဒီးပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမျၢၢ် တၢ်မၤလိအံၤ၀ံၤ၀ဲဖဲတနံၤအံၤလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၃၀ သီအနံၤအဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်သိၣ်လိအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်၀ဲဒ်သိးတၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲဒီးတၢ်ပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမျၢၢ်ကဂ့ၤဒိၣ်ထီၣ်ဒီးကကဲထီၣ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးလၢလီၤတံၢ်လီၤဆဲးႇတၢ်ရ့လိာ်သးဒီးၦၤအါဂၤကဂ့ၤဒိၣ်ထီၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉတၢ်သိၣ်လိအံၤတၢ်စးထီၣ်မၤအီၤစးထီၣ်လၢလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၅ သီတုၤလၢ ၃၀ သီအနံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လီၢ်ခၢၣ်သးနဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၁ ပဒိၣ်စီၤဆၢၦဲၤစံး၀ဲလၢ “ပ၀ဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးပဂုာ်ကျဲးစၢးဒ်သိးပၦၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်အတၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကဟဲဂ့ၤထီၣ်အဂီၢ်လီၤႉပဆၢမုၢ်လၢ်လၢကမျၢၢ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးကပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီးၦၤမီၤနီၤႉပအဲၣ်ဒိးလၢသုကပဲာ်ထံနီၤဖးပၦၤမၤတၢ်ဖိအတၢ်ဂံၢ်ဆံးဘါစၢ်သ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်သိၣ်လိဘျီ၀ဲအံၤန့ၣ်တၢ်သိၣ်လိမၤဒိးန့ၢ်၀ဲဘၣ်ဃးခိၣ်နၢ်လၢအိၣ်ဒီးအကံၢ်အစီႇပၢပြးဒီးပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤႇတၢ်ပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမျၢၢ်ဂ့ၢ်၀ီႇသဲစးတၢ်ဒိၣ်စိႇၦၤဂ့ၢ်၀ီႇမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်ႇခိၣ်ဃၢၤန့ဆၢၣ်ဒီးတၢ်အိၣ်ယၢၤႇခိသွဲကျိၣ်စ့ဒီးဘံၣ်ဘၢအဂ့ၢ်အကျိၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဟ့ၣ်၀ဲတၢ်သိၣ်လိဒ်အံၤကဲဘျုး၀ဲဒၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ပၢပြးၦၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်အဂီၢ်ဒိၣ်မးဒီးတကးဒံးဘ်ၣ််ဒသိးပၢပြးအသနၢၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးအဟဲဂ့ၤဒိၣ်ထီၣ်အဂီၢ််ခီဖျိၦၤသ့ၦၤဘၣ်တဖၣ်ဟဲဟ့ၣ်၀ဲတၢ်သိၣ်လိအံၤအဃိကဲထီၣ်တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤလၢပၦၤမၤတၢ်ဖိကက့ၤသူ၀ဲလၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ၀ံစိာ်တီဆှၢဒီးတၢ်ဆဲးကျိး၀ဲၤကျိၤ ပဒိၣ်စီၤလ့ထူ လၢအဟဲထီၣ်တၢ်သိၣ်လိအံၤစံး၀ဲန့ၣ််လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“လၢကပက့ၤမၤတၢ်အဂီၢ်မ့တကဲထီၣ်တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤအမျးကယၤၦဲၤၦဲၤဘၣ်နါက့အမျးကယၤ(၈၀)န့ၣ်ကဲထီၣ်၀ဲတၢ်၀ဲတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤမီၤနီၤႉတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤခီန့ၣ်ပမၤတဂၤတသ့ဘၣ်အဃိဒိးသန့ၤထီၣ်သးဒံးလၢ၀ဲၤကျိၤတဘိစုာ်စုာ်ၦၤမၤတၢ်ဖိအတၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးအဖီခိၣ်ဒံးမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်သိၣ်လိလၢအဘၣ်တၢ်မၤ၀ဲယံၤတလါဃၣ်ဃၣ်လၢဘျီ၀ဲအံၤန့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ႇဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဒီးဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် မူဒါခိၣ်ခၢၣ်စးတဖၣ်ဒီးကညီပၢၤကီၢ်သုး(KNPF)ႇကညီဒီကလုာ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)ႇ ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ(KWO)ဒီးသိၣ်မှံကရူၢ်ကရၢခၢၣ်စးတဖၣ်ဟဲထီၣ်၀ဲအဂၤ(၃၀)ဘျဲၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်အခါစ့ၢ်ကီးအဆိကတၢၢ်တဘျီတၢ်ဟ့ၣ်၀ဲတၢ်သိၣ်အံၤဖဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤကလံၤစိးကီၢ်ရ့ၣ်(၄)ဘ့ၣ်လၢအမ့ၢ်ဒူသထူၣ်ႇတီအူႇချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ႇဖၣ်ပူၣ်အပူၤဒီးၦၤဟဲထီၣ်၀ဲတၢ်သိၣ်လိအဂၤ(၄၀)ဃၣ်ဃၣ်ဒံးန့ၣ်လီၤႉတၢ်သိၣ်လိလၢကဟဲခါဆူညါအံၤစ့ၢ်ကီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢတၢ်ကဟးဟ့ၣ်၀ဲတုၤလၢဒူသ၀ီအပတီၢ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၃၀ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲအပူၤကွံာ်လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၇ သီအနံၤန့ၣ် ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲ ကၠီၣ်ထၣ်ပယီၤသုးလၢၤလၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲနိၣ်တကီကီၢ်ဆၣ်ပူၤအံၤဒီးကတီၢ်ခဲအံၤသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)က့ၤဆ့ၣ်နီၤအိၣ်ကဒါက့ၤ၀ဲလၢသုးကလၢၤပူၤလံအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၇ သီ မုၢ်နၤခီ ၁၂ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် KNLA သုးရ့ၣ်(၁၈) ထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲကၠီၣ်ထၣ်ပယီၤသုးကလၢၤအံၤန့ၣ်လီၤႉတၢ်ထီၣ်မၤန့ၢ်ပယီၤသုးကလၢၤ၀ံၤမုၢ်ဆ့ၣ်ထီၣ်လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၈ သီအနံၤန့ၣ် လီၢ်က၀ီၤသ၀ီၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးကၠဲးဒိ၀့ၢ်ပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၅၆၁)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ တဖၣ်ထံၣ်လိာ်သး၀ံၤအလီၢ်ခံ...

သိၣ်ဒူစိ ၁.သိၣ်ဒူစိလၢအဲၣ်ထံကီၢ် ဟ့ၣ်လီၤသးလၢကလု၁်ဂီၢ် ကျိချံပှ၁်သၣ်တပျံၤဝဲ သုးမုၢ်သံၣ်ဘိတၢ်လဲၤကျဲ ၂.လၢထံကီၢ်ဂီၢ်လဲၤတၢ်ဒုး ဟံၣ်ပူၤဃီပူၤကွၢ်တချုး ကလု၁်ဂီၢ်လဲၤတၢ်မဲ၁်ညါ သွံၣ်စၢၤသဟီၣ်လဲၤလၢညါ ၃.လၢထံကီၢ်ဒီးကလု၁်ဂီၢ် သးသမူအါဘၣ်လုၢ်ထီၣ် ...

တၢ်ဟ့ၣ်ပီညါသနၢၣ် -------------- နမ့ၢ်ထံၣ် တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအလီၤဆီတခါခါန့ၣ် -ဖီၣ်ဘူးတဂ့ၤ -ထိးအီၤတဂ့ၤ -အိၣ်ယံၤဒီးအီၤတက့ၢ် ================ ပညာပေးကဏ္ဍ -------------- ထူးဆန်းသည့်အရာဝတ္ထု (သို့မဟုတ်) ကိုယ်မသိသော အရာဝတ္ထု တစ်ခုခု တွေ့မည်ဆိုလျှင် - မထိနဲ့ -မကိုင်နဲ့ - ဝေးဝေးနေ

တၢ်ထံၣ်လိာ်သံကွၢ်ဘၣ်ထွဲမ့ၣ်ပိၢ်ဒီးဒုးယၤပီးလီအတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ် မ့ၣ်ပိၢ်ဒီးကျိချံမျိာ်သၣ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်စံးတၢ်န့ၣ်ကမ့ၢ်မနုၤလဲၣ်ႉဒ်သိးပကပူၤဖျဲးဒီးမ့ၣ်ပိၢ်ႇကျိချံမျိာ်သၣ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အံၤအဂီၢ်န့ၣ်တၢ်လၢပကြၢးသ့ၣ်ညါဆိအီၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ကမ့ၢ်မနုၤလဲၣ်န့ၣ်ပထံၣ်လိာ်သံဒိးသံကွၢ်၀ဲ(Humanity and Inclusion-HI) Explosive Ordnance Risk Education-EORE တၢ်တိာ်ကျဲၤမူဒါခိၣ်သရၣ်မုၣ်နီၢ်ဆၢထံၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ သံကွၢ်–မ့ၣ်ပိၢ်ဒီးသုးဒုးယၤပီးလီအတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ကမ့ၢ်မနုၤလဲၣ်ႉ စံးဆၢ–မ့ၣ်ပိၢ်ဒီးကျိချံမျိာ်သၣ်န့ၣ်မၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်သ့ဒ်သိးသိးလီၤႉစံးတၢ်န့ၣ်လၢပ၀ဲပၦၤကညီကျါန့ၣ် အါဒၣ်တက့ၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်သ့ၣ်ညါ၀ဲဒၣ်လၢမ့ၣ်ပိၢ်န့ၣ်အတၢ်မၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်လီၤႉဘၣ်ဆၣ်ကျိချံမျိာ်သၣ်အတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်ခီဒုန့ၣ်အသ့ၣ်ညါ၀ဲဒၣ်စှၤႉဒီးအါဒၣ်တက့ၢ်လၢပကွၢ်ကဒါက့ၤၦၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါကတၢၢ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်လၢကျိချံမျိာ်သၣ်ခီဖျိလၢအတသ့ၣ်ညါ၀ဲဒၣ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အိၣ်ဘၣ်ႉမ့ၣ်ပိၢ်ဒီးကျိချံမျိာ်သၣ်န့ၣ်ဒ်ယတဲန့ၣ်အတၢ်မၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်အိၣ်ဒ်သိးသိးမၤသံတၢ်သ့မၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်သ့ႉအါန့ၣ်အန့ၢ်န့ၣ်တမ့ၢ်ထဲလၢမၤသံဒီးမၤဘၣ်ဒိတၢ်ဘၣ်ႉနဟံၣ်ဖိဃီဖိအကျါနၤတဂၤမ့ဘၣ်လၢမ့ၣ်ပိၢ်လံမ့ဘၣ်ဒီးကျိချံမျိာ်သၣ်မ့ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးလံန့ၣ်တၢ်လၢအပိာ်ထွဲထီၣ်အခံအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ဒ်အမ့ၢ်ဟံၣ်ဖိဃီဖိအတၢ်ဂ့ၢ်ကီဒ်အမ့ၢ်၀ဲဒၣ်(လူမှုေရး)ႇ(စီးပွားေရး)တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးႉတကးဒံးဘၣ်န့ၣ်နီၢ်သးအတၢ်တူၢ်ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးစ့ၢ်ကီး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သံကွၢ်–တၢ်လၢမ့ၣ်ပိၢ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်ပီညါအတၢ်ပညိၣ်စံးတၢ်ကမ့ၢ်မနုၤလဲၣ်ႉ စံးဆၢ–ပဟ့ၣ်၀ဲဒၣ်မ့ၣ်ပိၢ်ပီညါလၢၦၤကမျၢၢ်အကျါန့ၣ်ပတၢ်ပညိၣ်ခီမ့ၢ်ဒ်သိးၦၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ကသ့ၣ်ညါ၀ဲဒၣ်မ့ၣ်ပိၢ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်ဒီးကျိချံမျိာ်သၣ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ႉပတၢ်ပညိၣ်ခီတုၤမ့ၢ်ၦၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အန့ၢ်ဘၣ်၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်ပီညါလံအတၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်မ့အိၣ်လံန့ၣ်ကမၤစှၤလီၤ၀ဲဒၣ်တၢ်န့ၣ်တၢ်သံတၢ်ၦၢ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးႉခံခါတခါန့ၣ်ကမၤစှၤလီၤ၀ဲဒၣ်မုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်အတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးႇၦၤတ၀ီအတၢ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်တဖၣ်န့ၣ်ကမၤစှၤလီၤ၀ဲတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အါန့ၣ်အန့ၢ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်ကမၤစှၤလီၤ၀ဲဒၣ်နီၢ်သးအတၢ်တူၢ်ဘၣ်ဒ်သိးၦၤတဂၤလၢအတၢ်တူၢ်ဘၣ်လၢမ့ၣ်ပိၢ်လံန့ၣ်ဒ်သိး(Mental Health )မ့ၢ်ဂ့ၤႇခိၣ်နူာ်တၢ်ဆါမ့ၢ်ဂ့ၤႇ တၢ်သူၣ်ဖှီၣ်သးဖှီၣ်တၢ်သူၣ်ကတံာ်သးကတံာ်တၢ်ဆါသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ကမၤစှၤလီၤ၀ဲဒၣ်မီၤနီၤႉ သံကွၢ်–လၢပၦၤတ၀ၢအပူၤအံၤဘၣ်ဃးဒီးမ့ၣ်ပိၢ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်ပီညါန့ၣ်အအိၣ်ထဲလဲၣ်ႉ စံးဆၢ–လၢပၦၤတ၀ၢအပူၤန့ၣ်ခဲအံၤန့ၣ်ပမ့တဲလၢၦၤတ၀ၢစံးတၢ်န့ၣ်လၢယိၤကီၢ်ဒီးကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဧါႉ မ့တမ့ၢ်ဘၣ်ခီဒုယမ့တဲလၢယိၤကီၢ်ဒီးကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဒုခီလၢပကထိၣ်သတြီၤအီၤဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်ပတမၤဘၣ်(servey)ဘၣ်မီၤႉပတသ့ၣ်ညါမ့ၢ်ပၦၤကမျၢၢ်ၦၤတ၀ၢသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အတၢ်သ့ၣ်ညါအိၣ်ထဲလဲၣ်လံန့ၣ်ပတသ့ၣ်ညါဆိဘၣ်ႉဘၣ်ဆၣ်သနါက့ထဲတခါပတဲသ့လၢဒဲက၀ီၤအပူၤႉမ့မ့ၢ်လၢဒဲက၀ီၤပူၤခီန့ၣ်ပ၀ဲလၢ(HI)ခီန့ၣ်ပနုာ်လီၤမၤတၢ်လၢဒဲက၀ီၤ(၉)ဖျၢၣ်ဘၣ်ဃးဒီးမ့ၣ်ပိၢ်ပီညါသ့ၣ်တဖၣ်လၢတၢ်န့ၣ်အဃိတနံၣ်တဘျီန့ၣ်ပက့ၤကွၢ်ကဒါက့ၤ၀ဲဒၣ်လၢအခီပညီပမၤ၀ဲဒၣ်(Survey)ၦၤလၢအဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်သိၣ်လိတဖၣ်လံန့ၣ်အတၢ်သ့ၣ်ညါ(Knowledge)န့ၣ်အိၣ်အပတီၢ်ဆံးအါလံလဲၣ်ႇအတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးဘၣ်ဃးလၢမ့ၣ်ပိၢ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်န့ၣ်အိၣ်ဆံးအါလံလဲၣ်ႇအတၢ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီအိၣ်ဆံးအါလံလဲၣ်ႉ၀ံၤဘျီအါန့ၣ်အန့ၢ်န့ၣ်တၢ်လၢအန့ၢ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်လၢအခီပညီန့ၣ်န့ၢ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်ဒီးအတၢ်ပာ်သးမ့ဆီတလဲလံန့ၣ်တၢ်လၢအစးထီၣ်မၤထွဲ၀ဲဒၣ်န့ၣ်အိၣ်ဆံးအါလံခီန့ၣ်ယတဲသ့ဒီးလၢဒဲက၀ီၤပူၤအပတီၢ်ႉမ့မ့ၢ်လၢၦၤတ၀ၢပူၤခဲလၢာ်ခီပတဲတသ့ဘၣ်ႉပမ့ကွၢ်ကဒါက့ၤလၢဒဲက၀ီၤ(၉)ဖျၢၣ်အပူၤလၢပ(survey)အံၤအဖီခိၣ်န့ၣ်ၦၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ပတဲလၢ(၇၀)တုၤလၢ(၉၀)မျးကယၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်ဃးလၢမ့ၣ်ပိၢ်ပီညါန့ၣ်အိၣ်၀ဲဒၣ်တုၤလၢန့ၣ်လံႉဘၣ်ဆၣ်သနါက့လၢတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သး(attitude)တကပၤန့ၣ်အိၣ်ဒံးဒၣ်တၢ်ဖဲ(၃၀)တုၤလၢ(၄၀)မျးကယၤဒီးပီစးထီၣ်လီၤႉႉပမၤတ့ၢ်လၢဒဲက၀ီၤအပူၤအနံၣ်ဒီဆံလံဘၣ်ဆၣ်ပီစးထီၣ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီဒံးလီၤႉမ့မ့ၢ်လၢတၢ်(Practice)န့ၣ် ပကတဲလၢမျးကယၤန့ၣ်ပတဲတသ့ဒံးဘၣ်ပီစးထီၣ်သဲၣ်ဖးဒံးလီၤမီၤနီၤႉ သံကွၢ်–ကီၢ်ပယီၤအပူၤလီၤဆီဒၣ်တၢ်လၢကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤမ့ၣ်ပိၢ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်တၢ်အိၣ်သးအိၣ်ဒ်လဲၣ်ႉ စံးဆၢ–ထံဆၢကီၢ်ဆၢန့ၣ်ပၦၤကညီပၦၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အိၣ်ဒံးဒၣ်တၢ်လၢမ့ၣ်ပိၢ်ကျိချံမျိာ်သၣ် အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အပူၤလီၤႉပမ့ၢ်ကွၢ်၀ဲလၢဒဲက၀ီၤအပူၤန့ၣ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်တၢ်သိၣ်လိထီဘိလံႉဘၣ်ဆၣ်သနါက့(knowledge)အတၢ်သ့ၣ်ညါန့ၣ်အိၣ်ဖးထီညါႉဘၣ်ဆၣ်သနါက့အတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးလၢမ့ၣ်ပိၢ်တခါအံၤန့ၣ်တဘၣ်ဖီၣ်ဘူးအီၤဘၣ်တဘၣ်ထိးဘူးအီၤဘၣ်ႇအ၀ဲသ့ၣ်မ့နၢ်ပၢၢ်အါထီၣ်မ့တဖီၣ်ဘူးဖီၣ်တံၢ်ကျိချံမျိာ်သၣ်ဘၣ်န့ၣ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးကလီၤစှၤ၀ဲဒၣ်န့ၣ်အိၣ်၀ဲလီၤႉဘၣ်ဆၣ်သနါက့လၢပၦၤကညီအပူၤန့ၣ်ယဆိမိၣ်န့ၣ်အိၣ်ဒံးဒၣ်တၢ်လၢတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အပူၤလီၤႉ၀ံၤဘျီအါန့ၣ်အန့ၢ်န့ၣ်ခဲအံၤန့ၣ်ပထံၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်လၢ(facebook)ပူၤန့ၣ်ကဘီယူၤဟဲတၢၤလီၤကျိဖးဒိၣ်ကျိချံတပိၢ်ဖးထီၣ်ဘၣ်န့ၣ်ပိၢ်ရံးသကိး၀ဲဒၣ်လၢန့ၣ်ဟ့ၣ်လီၤအသးလၢန့ၣ်အစဲးလၢအံၤတစဲးႉအခီပညီန့ၣ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အကဲ၀ဲဒၣ်တၢ်ပာ်သးလၢအကမၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအီၤလၢမ့ၣ်ပိၢ်တၢ်ပိၢ်ဖးသးသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ကမၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်ႇအိၣ်ဒံးဒၣ်တၢ်ထီထီလီၣ်မီၤနီၤႉခီဖျိပၦၤကညီသ့ၣ်တဖၣ်တန့ၢ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်ပီညါဒံးဘၣ်မီၤနီၤႉ သံကွၢ်–ကီၢ်ပယီၤအပူၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢတၢ်စူးကါအီၤအအါကတၢၢ်န့ၣ်အိၣ်ၦဲၤကလုာ်လဲၣ်ႉ စံးဆၢ–ဘၣ်ဃးလၢတၢ်စူးကါမ့ၣ်ပိၢ်မ့ၢ်ဂ့ၤႇကျိချံမျိာ်သၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်ပ၀ဲဒၣ်ပတမၤတၢ်ဘၣ်ဃးလၢဒုးယၤဘၣ် အဃိန့ၣ်ပတသ့ၣ်ညါဘၣ်ႉဘၣ်ဆၣ်သနါက့ယတဲသ့တခါလၢအါဒၣ်တက့ၢ်လၢၦၤဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်လၢကျိဖးဒိၣ်အချံလၢတပိၢ်ဖးထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လဲၤဂဲၤလိာ်ကွဲ၀ဲႇအကလုာ်မတၤခီလဲၣ်န့ၣ်ပတဲတသ့ဘၣ်ႉတၢ်လၢအတပိၢ်ဖးထီၣ်ဒံးဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လဲၤဖီၣ်၀ဲဒၣ်လဲၤမၤ၀ဲဒၣ်ဒီးမၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်ႉတၢ်၀ဲန့ၣ်တကလုာ်လၢအမ့ၢ်၀ဲဒၣ်ကျိဖးဒိၣ်အချံဒီးခံခါတခါခီန့ၣ်ပတဲလၢမ့ၣ်ပိၢ်န့ၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်လၢပသံကွၢ်န့ၣ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢတၢ်တ့ထီၣ်န့ၢ်၀ဲဒၣ်လၢအမ့ၢ်၀ဲဒၣ်ပဲးလိမ့ၢ်ဂ့ၤႇလံၣ်ဖိကိမ့ၢ်ဂ့ၤႇမ့ၣ်ပိၢ်ဒ်န့ၣ်တကလုာ်န့ၣ်ၦၤဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ပမ့သံကွၢ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤမီၤနီၤႉ သံကွၢ်–သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံကီၢ်ပယီၤအပူၤအံၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအသိး တၢ်စူးကါမ့ၣ်ပိၢ်တဖၣ်အတၢ်အိၣ်သးအိၣ်ဒ်လဲၣ်ႉၦၤဘၣ်ဒိခီဖျိမ့ၣ်ပိၢ်အတၢ်အိၣ်သးတဖၣ်အိၣ်ဒ်လဲၣ်ႉ စံးဆၢ–ဘၣ်ဃးလၢမ့ၣ်ပိၢ်န့ၣ်အအါထီၣ်ထဲလဲၣ်ဒီးၦၤကညီဘၣ်တူၢ်ဘၣ်လၢမ့ၣ်ပိၢ်အါထီၣ်ထဲလဲၣ်န့ၣ် ယတအဲၣ်ဒိးတဲဖျါအနီၣ်ဂံၢ်နီၣ်ဒွးဘၣ်ႉဘၣ်ဆၣ်သနါက့နမ့ထိၣ်သတြီၤက့ၤ၀ဲဒၣ်လၢအပူၤကွံာ်ပမၤတၢ်လၢဒဲက၀ီၤအပူၤၦၤလၢအဟဲဟံန့ၢ်၀ဲဒၣ်ခီၣ်တူးမ့ၢ်ဂ့ၤပက့ၤကွၢ်ကဒါက့ၤဖဲလၢပမၤတၢ်လၢကီၢ်ဆၢပူၤၦၤဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အကျါန့ၣ်စးထီၣ်၀ဲဒၣ်လၢကရ့ၣ်နံၣ်ဟဲက့ၤလီၤတုၤလၢၦၤကညီကီၢ်စဲၣ်လၢအံၤတကပၤန့ၣ်ပထံၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်ၦၤနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်အါမးလၢအလိၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်ခီၣ်တူးသ့ၣ်တဖၣ်လၢတၢ်တနံၣ်ခံနံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ်အိၣ်ဒီဒူၣ်ညါမီၤနီၤႉနမ့ထိၣ်သတြီၤပအိၣ်တ့ၢ်လၢအပူၤကွံာ်ဒီးခဲအံၤန့ၣ်ထီၣ်ဒီဒူၣ်ညါႉနါက့ပတဲပၠးလၢအနီၣ်ဂံၢ်လၢလီၤတံၢ်လီၤဆဲးန့ၣ်ပတဲတသ့ဘၣ်ႉ သံကွၢ်–ၦၤလၢအတူၢ်ဘၣ်ဒီး ဒုးယၤပီးလီတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲမနုၤပိာ်ထွဲထီၣ်အခံလဲၣ်ႉ...

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၉ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤန့ၣ် သုးမီၤစိရိၤထုးထီၣ်ဃာ်တၢ်ကလုၢ်လၢမုၢ်နၤခီတဘၣ်ဟးထီၣ် တၢ်ချၢဘၣ်အိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ် လၢကီးတရံးက၀ီၤဒ့(၇) တတါအူ တၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့လီၢ်န့ၣ် ၦၤအါ၀ဲကိးမုၢ်နၤဒဲးလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးမီၤစိရိၤထုးထီၣ်ဃာ်တၢ်ကလုၢ်လၢမုၢ်နၤခီတဘၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ချၢဘၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံန့ၣ်ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢအဟးထီၣ်ၦ့ၤအီၣ်တၢ်လၢတၢ်ချၢလၢမုၢ်နၤခီတဖၣ်န့ၣ်ပယီၤသုးမၤပျံၤမၤဖုးဃ့အီၣ်လီး၀ဲစ့အိၣ်ဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်တၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့အလီၢ်န့ၣ်ၦၤအါ၀ဲကိးမုၢ်နၤဒဲးအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအီကူးအခါဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်လၢအထီဒါသုးမီၤစိရိၤအံၤနုာ်လီၤခး၀ဲကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တၢ်လီၢ်(၂)တီၤကဲထီၣ်သး၀ံၤအလီၢ်ခံသုးမီၤစိရိၤထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်မၤအါထီၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်လၢမုၢ်နၤခီတဘၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ချၢဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးတၢ်ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်လၢမုၢ်နၤခီတဘၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ချၢဘၣ်တၢ်အိၣ်သးအံၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲ“အ၀ဲသ့ၣ်ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်လၢမုၢ်နၤခီတဘၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ချၢဘၣ်အံၤန့ၣ်ကမ့ၢ်၀ဲဒၣ်လၢၦၤဂ့ၤဖိအဂီၢ်လီၤႉယဆိမိၣ်တပၣ်ဃုာ်ဒီးတၢ်ဘျၣ်ႇၦၤဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့ဖိတဖၣ်ဘၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့အလီၢ်အိၣ်ဒ်အံၤအဃိကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအလုၢ်ဒိၣ်ၦ့ၤဒိၣ်လီၤမၢ်၀ဲဒီးတၢ်ဟးဟုၣ်ဆဲးကဲးဟဲအိၣ်ထီၣ်အဃိတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်၀ဲလၢၤလၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအဂီၢ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ကီးတရံးလီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်လၢမုၢ်နၤခီတဘၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ချၢဘၣ်ဒီးမ့မ့ၢ်လၢမုၢ်နၤခီန့ၣ်ပျဲ၀ဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့လီၢ်အိးထီၣ်အဃိတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအလုၢ်ဒိၣ်ၦ့ၤဒိၣ်ႇဆဲးကဲးတဖၣ်လီၤမၢ်၀ဲလၢမုၢ်နၤခီကဲထီၣ်သးတလီၢ်လီၢ်လီၤႉယကၠီဟံၣ်ကပၤတံတဂၤန့ၣ်အပာ်ဆဲးကဲးလၢအဟံၣ်ပူၤၦၤဟဲဟုၣ်အတၢ်လၢမုၢ်ဆါခီလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤလၢတၢ်ကလဲၤဆူက၀ီၤဒ့(၇)တတါအူဒီးယီၢ်ကိာ်ကျဲကပၤန့ၣ်အိၣ်၀ဲဒီးတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့အလီၢ်တဖျၢၣ်ဒီးတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့လီၢ်၀ဲအံၤတၢ်အိးထီၣ်ဃာ်၀ဲတချုးလၢသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဒံးဘၣ်အခါလံၤလံၤလံဒီးအခိၣ်သ့ၣ်န့ၣ်တၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲ၀ဲညၣ်တၢ်လိာ်ကွဲႇအၣ်ကလိၣ်ႇတၢ်ဒုးတဖှံဆီႇကၤစံၤနိၤဒီးတၢ်ဒိဖဲသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့အလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးဟံးန့ၢ်၀ဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢကိးမုၢ်နံၤမုၢ်နၤဒဲးဒီးၦၤဟဲဂဲၤလိာ်ကွဲအါ၀ဲကိးမုၢ်နၤဒဲးအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲစှၤလါအတီၢ်ပူၤအံၤလၢကညီကီၢ်စဲၣ်မၠၣ်၀တံၣ်ႇလူၢ်ပျဲၢ်ႇဖၣ်အၣ်ဒီးကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီး တၢ်ဟုၣ်တၢ်ဘျၣ်ဟဲအါထီၣ်အဃိဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤအိၣ်လၢတၢ်ပလီၢ်ပဒီအပူၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၈ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတနီသရံၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ် ဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤန့ၣ် ပယီၤသုးဒီးသိလ့ၣ်ပၢၤကီၢ်တဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဃ့အီၣ်စ့ ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဃိကမျၢၢ်လၢအဟးထီၣ်က့ၤလီၤ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်ထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံလၢဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤန့ၣ်ပယီၤသုးတဖၣ်စူးကါ၀ဲတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ်အဖီခိၣ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအသိးသိလ့ၣ်ပၢၤကီၢ်ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးဟ့ၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်ခိၣ်တီအမံၤမံၤဒီးဃ့အီၣ်၀ဲဒၣ်စ့လၢၦၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အအိၣ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “လၢညါန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ထုးထီၣ်ဃာ်တၢ်ကလုၢ်လၢပိာ်ခွွါခံဂၤဒိးဃုာ်ဆဲးကဲးတန့ၢ်ဘၣ်ႉဖဲလီၢ်ခံအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဖီၣ်တၢ်ဟဲအါထီၣ်ႇဃ့အီၣ်စ့ဟဲအါထီၣ်မီၤနီၤႉႉနမ့တကးဘၢ(မးစ်)ဘၣ်နါက့ဖီၣ်၀ဲႉဆဲးကဲးလံာ်လဲၢ်မ့တပၣ်ဒၢးဖီၣ်၀ဲႉဆဲးကဲးခီၣ်မ့လီၤလၢတၢ်ဖီလာ်နါက့ဖီၣ်၀ဲလီၤႉ(လ၀က) နီၢ်ဂံၢ်လၢအိၣ်တၢ်လီၢ်ခံတဘ့ၣ်န့ၣ်မ့တပၣ်ဘၣ်နါက့ဖီၣ်၀ဲလီၤႉလ့ၤတက့ၤဟးထီၣ်လၢကျဲတန့ၢ်ဘၣ်ႉဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤအံၤဖးနးလံ” အဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤလၢအသဂၢၢ်ဘၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်စှၤလါအခါၦၤလၢအထီဒါသုးမီၤစိရိၤကရူၢ်အံၤနုာ်လီၤခးတၢ်လၢဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤကဲထီၣ်သး၀ံၤအလီၢ်ခံတၢ်ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်လၢပိာ်ခွါခံဂၤဒိးဃုာ်ဆဲးကဲးတခိၣ်ဃီတန့ၢ်၀ဲဘၣ်ဒီးစးထီၣ်ဖဲတလါအံၤထီၣ်သီန့ၣ်ပယီၤသုးဒီးသိလ့ၣ်ပၢၤကီၢ်တဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးအိၣ်ခိးဖီၣ်၀ဲဒၣ်ဆဲးကဲးလၢကျဲဖးဒ့တၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီးဃ့အီၣ်၀ဲစ့ဟဲအါထီၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ပိာ်မုၣ်လၢအသဂၢၢ်ဘၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤတဂၤစ့ၢ်ကီးစံး၀ဲလၢ“ယတဖျီၣ်ဆဲးကဲးခိၣ်ဖျီၣ်ဘၣ်အဃိယဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤ(သၢကလး)ခံဘျီညါႉဆဲးကဲး(လဲးစ့ၣ်)တပၣ်ဘၣ်အဃိယဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤ(တကလီၢ်ယဲၢ်ကလး)ညါမီၤနီၤႉယအိၣ်ဟဲ၀ဲဒၣ်လၢ(သပၠ့ၤခၠီ)ကျဲႇလၢသိလ့ၣ်လီၢ်တြဲၤန့ၣ်ၦၤအိၣ်ခိးဖီၣ်တၢ်ဆူၣ်အဃိယဟဲတရံးဃီၤလၢသုးတၢ်ဆါဟံၣ်ကျဲတကပၤဒီးဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတဲယၤလၢယတဖျီၣ်ခိၣ်ဖျီၣ်ဘၣ်အဃိအ၀ဲဟံကွံာ်ယ(တၢ်အုၣ်သးကး)တဲ၀ဲလၢကအးလီၤယၤလၢပၢၤကီၢ်သိလ့ၣ်အစုပူၤႉဖဲန့ၣ်ယထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ခူသူၣ်အီၤစ့(၅၀၀၀)ကၠးတဘ့ၣ်ဒီးအ၀ဲကွၢ်တၢ်အိၣ်သး၀ံၤဟံ၀ဲလီၤႉ၀ံၤမးလဲၤန့ၢ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးဒီးသိလ့ၣ်ပၢၤကီၢ်တဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်အသးဃ့အီၣ်စ့ဟဲအါထီၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤဒီး စးထီၣ်ဖဲဂီၤခီန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်လၢကျဲဖးဒ့တၢ်လီၢ်တဖၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၈ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲတနံၤအံၤလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၈ သီ ဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA)ထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲဃိၣ်လူၢ်(ဖယါတီၤ)ပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်၀့ၢ်ပူၤအံၤလံဒီးဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံ၀ဲ(၁၃)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲသုးရ့ၣ်ခိၣ်–၂(၁)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KNLA)တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ–၂၈၃)လၢအအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲဃိၣ်သၢဖျၢၣ်၀့ၢ်(ဖယါတီၤ)သုးကလၢၤအံၤန့ၣ် ခီဖျိကဲထီၣ်တၢ်တံာ်တာ်လၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ်အဂီၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤကီခဲအဃိ KNLA သုးရ့ၣ်(၁၆) သုးဒ့(၂)အံၤ လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲသုးကလၢၤအံၤယံၤ၀ဲတနၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်ဒီးဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးလၢအိၣ်သုးကလၢၤပူၤတဖၣ်သံ(၁၃)ဂၤ အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲသုးရ့ၣ်ခိၣ်–၂(၁)ဂၤဒီးတၢ်မၤန့ၢ်ဃုာ်၀ဲကျိ(၇)ခိၣ်ဃုာ်ဒီး ကျိချံၦာ်သၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် KNLA သုးရ့ၣ်(၁၆) သုးဒ့...

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ယူရပၤကညီၦာ်ဘျးစဲ(European Karen Network)လၢအတုၤအိၣ်ယူရပၤထံကီၢ်တဖၣ်အံၤ ဃ့ထီၣ်၀ဲယူရပၤကီၢ်စၢဖှိၣ်(EU)လၢကဒုးအိၣ်ထီၣ်ပာ်လီၤတၢ်ဟံသုးမီၤစိရိၤဂ့ၢ်၀ီလၢအသီအဂ့ၢ်န့ၣ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါဃ့ထီၣ်၀ဲဖဲမဟါလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၆ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ “ပဃ့ထီၣ်(ယူရပၤ)ကီၢ်စၢဖှိၣ်လၢကဒုးအိၣ်ထီၣ်ပာ်လီၤတၢ်ဟံးန့ၢ်ၦၤစိာ်ဆါစုက၀ဲၤဂ့ၢ်၀ီဒီးသုးမီၤစိရိၤဂ့ၢ်၀ီလၢအသီမီၤနီၤႉသိဒီးမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢထံကီၢ်ပၢ၀ဲတဖၣ်ဃုာ်ဒီးကယဲၢ်မ့ၢ်စဲးတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအဆီၣ်ထွဲကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုာ်လၢသုးမီၤစိရိၤအဂီၢ်တဖၣ်အံၤတၢ်ကမၤဖျါထီၣ်၀ဲဒီးဟံးန့ၢ်ဂ့ၢ်၀ီမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ယူရပၤကညီၦာ်ဘျးစဲ ကရၢခိၣ် နါကၠံၤအ့ စံး၀ဲလၢလံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါကီၢ်ပယီၤထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ဃံးတၢ်စ့ၤအဖီခိၣ်အံၤယူရပၤကီၢ်စၢဖှိၣ်အတၢ်က့ၤခီၣ်ဆၢတဖၣ်လဲၤအသးဃၢဒိၣ်မးအဃိသးဟးဂီၤဒိၣ်မးဒီးမ့မ့ၢ်ယူၤက့ၤႇအမဲရံၣ်ကၣ်ဒီးခဲနဒၣ်ထံကီၢ်အတၢ်ဟံဂ့ၢ်၀ီလၢအသီတဖၣ်အံၤဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်မၤ၀ဲတပယူာ်ဃီဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်ယူရပၤကီၢ်စၢဖှိၣ်ထံကီၢ်တဖၣ်ခီန့ၣ်စးထီၣ်ဖဲ(၂၀၂၂)လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤန့ၣ် တပၣ်ဃုာ်၀ဲလၢတၢ်ဟံးဂ့ၢ်၀ီအသီအပူၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်(EKN)လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးမီၤစိရိၤအံၤမၤသံမၤ၀ီ၀ဲဒၣ်ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိႇမၤပိၢ်ဖးထီၣ်၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်ႇဖီၣ်ထၢနုာ်လီၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ်လၢဃိာ်ပူၤလၢတဖိးသဲစးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမၤ၀ဲကိးမုၢ်နံၤဒဲးဒီးယူရပၤတၢ်ဘျၢသနူပူၤအိၣ်ဃာ်၀ဲလၢကမၤစၢၤတၢ်ကပတုာ်ကွံာ်သုးမီၤစိရိၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးအစ့တၢ်ဟဲနုာ်ႇကပတုာ်ကွံာ်သုးစုက၀ဲၤတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်သနူပူၤအိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်လၢတၢ်မၤဖျါထီၣ်တၢ်ဘျၢသနူအမိၢ်လံၤမိၢ်ၦၢ်အံၤတအိၣ်ဒံး၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (EKN)သဃဲၤကရၢခိၣ် နၣ်ဟဲၤလ့ၤဘူထူ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ဒ်သိးထံကီၢ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးကန့ၢ်အဂီၢ်န့ၣ်ပ၀ဲကညီကလုာ်ဒီးကီၢ်ပယီၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ်အံၤဘၣ်ပာ်တ့ၢ်ကွံာ်၀ဲဒၣ်အ၀ဲသ့ၣ်အတၢ်အိၣ်မူဒီးခွဲးယာ်သဘျ့တဖၣ်လီၤႉအဲၣ်ဒိးဃ့ထီၣ်ယူရပၤကီၢ်စၢဖှိၣ်(EU)မ့တမ့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်ကရၢဖိထံကီၢ်တဖၣ်တသ့ဖဲအသ့ကဒီၣ်တဲာ်ကွံာ်စုက၀ဲၤႇတၢ်ဖိတၢ်လံၤဒီးကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုာ်လၢသုးမီၤစိရိၤအဂီၢ်တဖၣ်အံၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲသုးမီၤစိရိၤမၤတၢ်ဆီတလဲအတီၢ်ပူၤအခါအ၀ဲသ့ၣ်သူ၀ဲဒၣ်ကဘီယူၤလၢအၦ့ၤဃာ်၀ဲတဖၣ်ႇကျိဖးဒိၣ်လၢလဲၤတၢ်ယံၤတဖၣ်ဒီးပညိၣ်ခးလီၤ၀ဲဆူကညီကီၢ်စဲၣ်ဒူသ၀ီႇကၠိဒီးကသံၣ်ဒၢးတၢ်သူၣ်ထီၣ်အလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤလၢကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအိၣ်၀ဲဒၣ်(၃၇၀ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်လံဒီးၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲလၢၦၢ်ပူၤကစၢၢ်ကလိကျါန့ၣ်လီၤႉလၢန့ၣ်အမဲာ်ညါထံကီၢ်ဒီတဘ့ၣ်အပူၤထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်လၢအဟံၣ်အဃီတအိၣ်လၢၤဘၣ်အိၣ်၀ဲ(တကကွဲၢ်)ဘျဲၣ်ညါဒီးဘၣ်ဃးၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဒီးၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်တၢ်ဂ့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤယူရပၤကီၢ်စၢဖှိၣ်အတၢ်ဟံးဂ့ၢ်၀ီတအိၣ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ယူရပၤကညီၦာ်ဘျးစဲ(European Karen Network-EKN)ကရူၢ်အံၤမ့ၢ်၀ဲၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ကရၢကရိတခါလၢ တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်အီၤအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဒ်သိးတၢ်ကမၤဒိၣ်ထီၣ်ထီထီၣ်တၢ်ထံၣ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်လၢကညီကီၢ်စဲၣ်ဃုာ်ဒီးကီၢ်ပယီၤတၢ်အိၣ်သးတဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါဃာ်၀ဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်(page)အပူၤန့ၣ်လီၤႉ