ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၄)ဂၤအကျါပၣ်ဃု၁်ၦၤဖိသၣ်(၂)ဂၤ
လါမ့ၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါမ့ၤ ၃ သီအနံၤ ပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်(သိမ်ဇရပ်)ပူၤအံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူ(သုံးခွ)ကရူၢ် ၀ါဒၣ်ကွ့သ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၄)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲၦၤဖိသၣ်(၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဂီၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိ တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါမ့ၤ ၃ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် လၢပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၂၀၇)အခိၣ်အဃၢၤန့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်တအိၣ်၀ဲဘၣ်ဒီး ပယီၤသုးအံၤပညိၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဖျၢၣ်(၁၀)ဘျဲၣ်ဆူ သ့ၤစယၣ်ဃၢၤ ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤလိၤလိၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢ(၀ါးဒတ်ကွင်း)သ၀ီ အူယၤစၤထိ အဟံၣ်ခိၣ်အဃိ အူယၤစၤထိဃုာ်ဒီးၦၤဖိသၣ်(၁၁)နံၣ်ဒီး(၃)နံၣ် ၂ ဂၤႇၦၤပိာ်မုၣ်(၃၁)နံၣ်တဂၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် နဲၣ်ရွဲၣ်ပဒိၣ်စီၤအ့နဲၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တၢ်ဒုးကဲထီၣ်တအိၣ်ဘၣ်ႇဖဲဟါခီ ၄ နၣ်ရံၣ်အခါန့ၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၈၁–မမ)တဖျၢၣ် လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢအူယၤစၤထိအဟံၣ်ခိၣ်အဃိဘၣ်ဒိ၀ဲအဟံၣ်ဖိဃီဖိ(၄)ဂၤန့ၣ်ႉမ့မ့ၢ်ၦၤနီၢ်ဒိၣ်ခံဂၤန့ၣ်ခီဘၣ်၀ဲအခိၣ်ႇအသးနါၦၢ်ဒီးအဟၢဖၢႉမ့မ့ၢ်ၦၤဖိသၣ်တဖၣ်ခီန့ၣ်ဘၣ်၀ဲအခီၣ်ဒီးအချၢဃံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၆ သီအခါစ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်(သိမ်ဇရပ်)သ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤ ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ သိခွၣ်သ၀ီပူၤ သီခါဘၣ်ဒိ၀ဲတဂၤဒံးန့ၣ်လီၤႉ တနံၣ်အံၤ(၂၀၂၃)အတီၢ်ပူၤ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢကမျၢၢ်ဒူသ၀ီတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲဟဲအါထီၣ်၀ဲအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အသိး(ဒူသထူၣ်)ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤ ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်တကလီၢ်ခံကလးဘျဲၣ်လံ အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ၦာ်ဘျးစဲကရူၢ်(KPSN) ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၇ သီအခါန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးခး၀ဲအဃိ ၦၤကမျၢၢ်သးစၢ်သံ ၁ ဂၤ
လါမ့ၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် နၣ်သၤကွ့သ၀ီအပူၤ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၃ သီအခါ ပယီၤသုးခးသံလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ၦၤသးစၢ်အနံၣ်(၂၀)ဘျဲၣ်တဂၤ လၢတၢ်ဂ့ၢ်တအိၣ်နီတမံၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ၦၤသးစၢ်လၢပယီၤသုးခးသံအီၤတဂၤအံၤအမၤတၢ်လၢ(နၣ်သၤကွ့)၀့ၢ်ပူၤဒီး ဖဲမဟါဟါခီ ၇ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ် အဆၢကတီၢ် ဖဲအတၢ်မၤ၀ံၤဟဲက့ၤလၢဟံၣ်အခါ ပယီၤသုး(၇)ဂၤလၢအိၣ်ဖဲ(နၣ်သၤကွ့)တၢ်ဆါဟံၣ်ကပၤအံၤ ခးအီၤဒီးကျိအဃိ ဘၣ်၀ဲဒၣ်သးစၢ်အံၤအယီၢ်ဒ့သံ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအထံၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးဒီးအမဲာ်တဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၄ သီအခါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“ၦၤသးစၢ်ဖိလၢပယီၤသုးခးအီၤတဂၤန့ၣ်အလဲၤလဲၤက့ၤက့ၤမၤတၢ်မၤကိးမုၢ်နံၤဒဲးလီၤႉတၢ်တနံၤန့ၣ်အဟဲက့ၤဆိန့ၢ်ကိးဘျီဒဲးဒံးႉလၢတၢ်ဆါဟံၣ်မဲာ်ညါအဃိ(၈)နၣ်ဘျဲၣ်န့ၣ်ၦၤဟးလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤအိၣ်ဒံးမီၤနီၤႉဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးခးစိအီၤဒီးကျိႉမ့မ့ၢ်အစိၣ်ဒုက့ၤန့ၢ်ကဒါမီၤနီၤႇအဟံၣ်ဖိဃီဖိတဲ၀ဲလၢကျိချံန့ၣ်တဟးထီၣ်လၢတၢ်ချၢဘၣ်ႇဘၣ်၀ဲဒၣ်အယီၢ်ဒ့ဃံကပၤန့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ စှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤလၢ(နၣ်သၤကွ့)၀့ၢ်ပူၤပယီၤသုးအံၤလၢကဃုသ့ၣ်ညါ၀ဲတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်အတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂီၢ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ကူသိးထီၣ်ကမျၢၢ်ကူကၤစိာ်ဃုာ်၀ဲကျိအဂ့ၢ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲအိၣ်အသိးၦၤသးစၢ်အံၤကဘၣ်မ့ၢ်တၢ်ခးကမၣ်အီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢဘူးဒီးပယီၤသုးတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်နၣ်သၤကွ့၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“စှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤန့ၣ်တကူတကၤသုး(ယူၣ်နံၣ်ဖီ)လၢၤဘၣ်ႉမုၢ်ဆါခီနါက့အ၀ဲသ့ၣ်လဲၤလၢ၀့ၢ်ပူၤလီၤႉမ့၀ံၤလၢညါခါတဘျီန့ၣ်လၢ(နၣ်သၤကွ့)ကျဲနုာ်လီၤဟးထီၣ်ဒီး(အုန်းနှဲပင်)တိၤတကပၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်ႉတၢ်ဘိၣ်တၢ်စၢၤမ့ပၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်သမံသမိး၀ဲလီၤႉတဘျီတခီၣ်န့ၣ်ဖီၣ်သမံသမိးဆဲးကဲးဃ့အီၣ်၀ဲစ့အိၣ်၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၂ သီအနံၤ ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤထီၣ်ခး၀ဲ ပယီၤသုးကလၢၤ(၄)ဖျၢၣ်၀ံၤလီၢ်ခံ ပယီၤသုးက့ၤခးလီၤကဒါကျိဖးဒိၣ်ဆူလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဒီးမိကီၢ်ဆၣ် ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤဒီး မၤအါထီၣ်၀ဲသုးဂံၢ်ဘါအိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ် စှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤလၢနၣ်သၤကွ့သ၀ီပူၤန့ၣ် ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်တအိၣ်၀ဲလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ် အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးတနံၣ်အံၤ(၂၀၂၃)လါယနူၤအါရံၤတုၤလၢလါမးရှးအတီၢ်ပူၤန့ၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ပယီၤသုးခးကမျၢၢ်လၢတၢ်ဂ့ၢ်တအိၣ်နီတမံၤဘၣ်အဃိကမျၢၢ်ဘၣ်သံ၀ဲ(၈)ဂၤႇဘၣ်ဒိ၀ဲ(၈)ဂၤအသိး ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ကျိဖိ(၆)ဘျီညါအဃိဟံၣ်ဟးဂီၤ၀ဲတဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လီၢ်ခၢၣ်သး တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲၤကျိၤ ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါမ့ၤ ၁ သီအခါန့ၣ်လီၤႉ
ဟါခီ ၆ နၣ်ရံၣ်တုၤလၢဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ် တဘၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤအိၣ်လၢတိၤဖီခိၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ် (BGF)ထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲ
လါမ့ၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ကယဲၢ်တိၤလၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အံၤ စးထီၣ်ဟါခီ ၆ နၣ်ရံၣ် တုၤလၢဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ်န့ၣ် ကမျၢၢ်တဘၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤအိၣ်လၢတိၤဖီခိၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ- BGF ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၇ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် တါတထူၣ်သ၀ီပူၤ သုးခိးကီၢ်ဆၢ- BGF သုးရ့ၣ်(၁၀၁၅)သုးခိၣ် စီၤ၀့လဲၤစ့ၤ ဆဲးလီၤမံၤ ထုးထီၣ်လံာ်လၢ ကယဲၢ်မ့ၢ်တိၤဖိတိၤဖးဒိၣ်လၢအိၣ်တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤတဖၣ် စးထီၣ်ဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ်တုၤလၢဟါခီ ၆ နၣ်ရံၣ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဘၣ်အိၣ်လၢတိၤဖီခိၣ်ဘၣ်ဒီး မ့ထံၣ်ၦၤလီၤဆီန့ၣ်ကဒုးသ့ၣ်ညါ ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ (BGF)ထုးထီၣ်လံာ်အဖီခိၣ်အံၤ တၢ်ကြဲၢ်လီၢ်က၀ီၤ ကမျၢၢ် နီၢ်ဆၢဒ့ဖီ စံး၀ဲလၢ“တၢ်ခးလိာ်သးခီဒၢးတအိၣ်ဘၣ်ႇ အ၀ဲသ့ၣ်တကြၢးမၤ၀ဲဒ်အံၤဘၣ်မီၤနီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်မၤ၀ဲဒ်အံၤလီၤဂာ်ဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်တြီဃာ်ၦၤတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါကမျၢၢ်ကအိၣ်ဘၣ်မုာ်မုာ်ခုၣ်ခုၣ်အဂီၢ်ကပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်တပူၤဃီဒီး ၦၤလၢအမ့တလူၤပိာ်မၤထွဲတၢ်ကလုၢ်ဘၣ်န့ၣ်ကဟံး၀ဲအရ့တုၤလီၤတီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “မ့မ့ၢ်တဘၣ်ဟးထီၣ်လၢမုၢ်နၤခီဘၣ်န့ၣ်ထုးထီၣ်၀ဲတၢ်ကလုၢ်ႇဘၣ်ဆၣ်လၢတၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့လီၢ်ခီန့ၣ်ၦၤအိၣ်ၦဲၤၦဲၤလီၤႉမ့မ့ၢ်ကမျၢၢ်လၢအဟးပိာ်ကျဲလၢတိၤဖီခိၣ်လၢတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့အဂီၢ်တဖၣ်ခီဒုအ၀ဲသ့ၣ်တြီဃာ်၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဂၤတဂၤစ့ၢ်ကီး စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးလၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီးသုးမီၤစိရိၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲလၢမုၢ်နၤခီတၢ်တဘၣ်ဟးထီၣ်လၢတၢ်ချၢဘၣ် ဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်လၢကီးတရံး၀့ၢ် တတါအူကပၤ တၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့လီၢ်ခီန့ၣ် ၦၤလဲၤဂဲၤလိာ်ကွဲအိၣ်ကိးမုၢ်နၤဒဲးလီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
၈ ဘျီတဘျီ ကလု၁်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အပူၤ တၢ်သးလီၤပလိ၁်အိၣ်လၢကဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်မၤအကျဲတခါလၢ အခၢၣ်စး၀ဲကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်ကသန့
လါမ့ၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ထံဂုၤကီၢ်ဂၤကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်ကရူၢ်(BNI)တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤ၀ဲ(၈)ဘျီတဘျီကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အပူၤ တၢ်ကစီၣ်သန့ခၢၣ်စးကိးဒူၣ်ဒဲးတၢ်သးလီၤပလိာ်အိၣ်လၢကဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်မၤအကျဲ(Independent Self-Regulatory Body)လၢအခၢၣ်စး၀ဲကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်သန့လၢအသဘျ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါမ့ၤ ၃ သီ အခါန့ၣ်လီၤႉ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တၢ်ဂ့ၢ်ခိၣ်တီလၢအမ့ၢ်“မံၣ်ဒံၣ်ယၣ်လၢအမုၢ်လၢ်ကွၢ်စိ၀ဲဆူဖဲၣ်ဒရၢၣ်ကီၢ်ပယီၤ”အံၤ ဘၣ်တၢ်မၤအီၤဖဲအပူၤကွံာ် လါအ့ဖြ့ၣ်လီၢ်ခံကတၢၢ်တနွံလၢသၢသီအတီၢ်ပူၤလၢကီၢ်ဆၢတၢ်လီၢ်တတီၤဒီးသုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်ကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်သန့ကီၣ်ကးအံၤတခၢၣ်စး၀ဲတၢ်ကစီၣ်သန့လၢအသဘျ့ဘၣ်အဃိလၢတၢ်ကစီၣ်သန့သဘျ့ခွဲးယာ်အဂီၢ်ခၢၣ်စးလၢအဟဲထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တဖၣ်အံၤသးလီၤပလိာ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်ပၢဆှၢလီၤနီၢ်ကစၢ်သးလၢအသဘျ့တဖုအဂ့ၢ်န့ၣ် (BNI)လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်မၤအကျဲလၢတၢ်သးလီၤပလိာ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲအံၤကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့ဃုာ်ဒီးတၢ်ကစီၣ်သန့လၢသဘျ့အတၢ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီးကခၢၣ်စး၀ဲကသ့အဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါ ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ(BNI) သနူဂ့ၢ်၀ီကမံးတံာ် ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ နါဖီဂ့ၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ပအဲၣ်ဒိးနဲၣ်ဖျါထီၣ်လၢတၢ်မၤအကျဲအံၤအခၢၣ်စး၀ဲကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်သန့သဘျ့လၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကစီၣ်သန့ကီၣ်ကးလၢအိၣ်သုးမိၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်တဒူၣ်အံၤတမ့ၢ်လၢအခၢၣ်စး၀ဲတၢ်ကစီၣ်သန့လၢအသဘျ့တန့ၢ်၀ဲဘၣ်န့ၣ်ပအဲၣ်ဒိးဒုးနဲၣ်၀ဲဒီးမ့ၢ်စ့ၢ်ကီးပဒုးအိၣ်ထီၣ်ခၢၣ်စးလၢအမ့ၢ်အတီန့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်ကမၤဖျါထီၣ်တၢ်မၤအကျဲအံၤအဂီၢ်န့ၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်မၤလိၣ်ထီၣ်ဖးထီၣ်ကရူၢ်လၢအပၣ်ဃု၁်၀ဲ(BNI)ကရူၢ်ခၢၣ်စး(၃)ဂၤႇမံၣ်ဒံၣ်ယၢၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့လၢအဂၤခၢၣ်စး(၈)ဂၤဒီးတၢ်ဖံးတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ် တၢ်ကဆဲးတၢၣ်ပီၣ်တဲသကိး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် နါဖီဂ့ၤ စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၈ ဘျီတဘျီ ကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဘျီ၀ဲအံၤအပူၤတၢ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိး၀ဲ တၢ်ဃုစ့ဟဲနုာ်အကျဲလၢ (အ့ထနဲးအီၤလါ)ပူၤအကျိၤအကျဲႇတၢ်ကတိၤန့ၢ်ခဲးတၢ်လၢတကီၢ်ခါတၢ်အိၣ်သးဒီးဟီၣ်က၀ီၤပူၤတၢ်အိၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉလၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်အိၣ်သးလၢအဟဲကဲထီၣ်သးလၢကီၢ်ပယီၤပူၤတဖၣ်အံၤဒ်သိးထံကီၢ်ပဒိၣ်ဒီးဟီၣ်က၀ီၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိကသ့ၣ်ညါ၀ဲအဂီၢ်တၢ်ဃု၀ဲကျဲအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အပူၤကွံာ်ကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖးဒိၣ်အံၤဖဲ(၂၀၁၃)တုၤလၢ(၂၀၁၉)အခါန့ၣ် တၢ်မၤအီၤလၢကီၢ်စဲၣ်(၇)ဘ့ၣ်အပူၤဒီးဒ်သိးတၢ်ပၢဆှၢလီၤနီၢ်ကစၢ်သးတၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်အံၤကလဲၤထီၣ်လဲၤထီႇ အိၣ်ဆၢထၢၣ်ခါဆူညါကန့ၢ်အဂီၢ်ႇခါဆူညါဖဲၣ်ဒရၢၣ်ကီၢ်စၢဖှိၣ်အပူၤတၢ်ကစီၣ်အသနၢၣ်ကအိၣ်ထီၣ်အဂီၢ် တၢ်ဘၣ်ဆဲးမၤ၀ဲ(၈)ဘျီတဘျီတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၈ ဘျီတဘျီ ကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်ကရူၢ်ကရၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖးဒိၣ်ဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ် ကီၢ်ပူၤကီၢ်ချၢတၢ်ကစီၣ်သန့အဒူၣ်(၄၀)ၦၤမၤတၢ်ကစီၣ်ဖိခၢၣ်စးတဖၣ်ႇ သိၣ်မှံၤတၢ်ကရၢကရိႇ သိၣ်မှံၤမီၢ်သီမီၢ်လါဒီးတၢ်မၤဘူၣ်ကစၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ခဲလၢာ်ဟဲထီၣ်၀ဲ(၁၃၀)ဂၤန့ၣ်လီၤႉ
ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ ဒ်တၢ်ပ၁်ပနီၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်အသိးမ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်
လါမ့ၤ ၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ စးထီၣ်လါမ့ၤန့ၣ် တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢတၢ်ကစးထီၣ်ဟ့ၣ်လီၤမ့ၣ်အူလၢ အဆၢကတီၢ်ဘၣ်ဆၣ် ဒ်တၢ်ပာ်ပနီၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်အသိးခီဖျိမ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အဃိ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်ထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ စးထီၣ်လါမ့ၤ ၁ သီန့ၣ် တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢတၢ်ကဟ့ၣ်နီၤလီၤမ့ၣ်အူ ၂ နၣ်ရံၣ်ႇ ကပံး၀ဲ ၄ နၣ်ရံၣ်ဒီး နီၤဖးလီၤ၀ဲကရူၢ်(၃)ဒူၣ်ကဟ့ၣ်လီၤ၀ဲစးထီၣ်ဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ်တုၤလၢမုၢ်နၤခီ ၁၂ နၣ်ရံၣ်ဘၣ်ဆၣ် ဒ်အ၀ဲသ့ၣ်ပာ်ပနီၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်အသိးမ့ၣ်အူတဟဲ၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“လၢညါခါစ့ၢ်ကီးမ့ၣ်အူဟဲတပိၢ်မၢ်ဘၣ်ႉခဲအံၤဘျီနးဒိၣ်ထီၣ်၀ဲန့ၣ်ကဟ့ၣ်လီၤ၀ဲလၢအကလဲးႉဟ့ၣ်လီၤ၀ဲလၢအကလဲးနါက့မ့လီၤဘၣ်လၢပကလဲးန့ၣ်မ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အိၣ်ႉမၤဒ်အံၤအလီၤဆီမနုၤလဲဟ့ၣ်လၢာ်တဂ့ၤမီၤႉတၢ်ကိၢ်မ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အဃိပကထုးထီၣ်ထံလၢတၢ်ဟးလီၢ်မးတသ့ဘၣ်ႉမ့မ့ၢ်မ့ၣ်အူလဲခီနဘၣ်ဟ့ၣ်တလါတဘျီကိးလါဒဲးလီၤႉတလါတလါန့ၣ်နဘၣ်ဟ့ၣ်လၢအကလးဘျဲၣ်ညါ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်ဟ့ၣ်လီၤမ့ၣ်အူ(၃)ဒူၣ်လၢအကလဲးဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်လၢမုၢ်ဆါခီန့ၣ်မ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အဃိ ၦၤလၢအမၤတၢ်လၢအလိၣ်သူမ့ၣ်အူသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်ဆီတလဲသူက့ၤ၀ဲမ့ၣ်အူစဲးအသိးကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုာ်တကၢကီၣ်လၢၤ၀ဲဘၣ်ဒီးခါဆူညါကဖံးကမၤတၢ်အဂီၢ်တညီ၀ဲလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သိလ့ၣ်တၢ်ခးထးမ့ၣ်အူတၢ်မၤလီၢ်ကစၢ်တဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“သိလ့ၣ်တၢ်မၤလီၢ်အံၤၦၤခးထးမ့ၣ်အူႇၦၤခးကသံၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၣ်အူမ့အိၣ်မးန့ၢ်မီၤနီၤႉခဲအံၤဘၣ်သူက့ၤလၢမ့ၣ်အူစဲးအဃိမ့ၣ်အူစဲးတနၢၤလၢၤဘၣ်ႉတၢ်န့ၣ်မးဘၣ်ဟ့ၣ်မ့ၣ်အူလဲတလါတလါန့ၣ်လၢအကလီၢ်ညါႉ(EPC)မ့ၣ်အူမ့ဟဲနါက့မုၢ်နၤခီ(၁၂)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်မးအဟဲႉဖဲနမၤတၢ်အခါခီန့ၣ်မ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်ႉတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်တၢ်ပာ်ပနီၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်အသိးကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤတဒိးန့ၢ်ဘၣ်မ့ၣ်အူမၢ်မၢ်ဘၣ်ႇဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်လၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ သုးမီၤစိရိၤအစုတီၤဖီလာ် ၀ဲၤကျိၤဘၣ်ထွဲအ၀ဲၤဒၢးတဖၣ်ဒီးၦၤအိၣ်ဘူးဖဲအ၀ဲသ့ၣ်အခိၣ်အဃၢၤတဖၣ်ခီန့ၣ် မ့ၣ်အူဟဲ၀ဲ(၂၄)နၣ်ရံၣ်ၦဲၤၦဲၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးတချုးသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤကဲထီၣ်ဒံးဘၣ်အခါလၢဖၣ်အၣ်ဒီးလူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် ဒူသ၀ီလၢမ့ၣ်အူန့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အပူၤန့ၣ် ဟံၣ်လၢအဟံမ့ၣ်အူတဖၣ်အပူၤကွံာ်ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤမ့ၣ်အူလဲကအိၣ်လၢ အမၢကၠးလီၤဒီးဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤတလါတလါန့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤမ့ၣ်အူလဲကအိၣ်လၢအကလးညါအသိးမ့ၣ်အူစ့ၢ်ကီးဟဲတမၢ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံလၢကီၢ်ပယီၤထံကီၢ်ဒီတဘ့ၣ်အပူၤတၢ်ဟ့ၣ်လီၤက့ၤမ့ၣ်အူလၢအကလဲးလၢအဆၢကတီၢ်ဒီးဘၣ်ဃးမ့ၣ်အူဟဲတပိၢ်မၢ်ႇဘၣ်ဟ့ၣ်မ့ၣ်အူလဲဟဲအါထီၣ်အဖီခိၣ်အံၤတၢ်ပဲာ်ထံနီၤဖးဟဲထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ
၁၇ ဘျီတဘျီ ခီကရဲး တၢ်ဃုထၢထီၣ် KNU ကရၢခိၣ်–၂ႇ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်(၃)ဂၤဒီးလီၢ်ခၢၣ်သးစံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်ခိၣ်ကျၢၢ် ၀ံၤ၀ဲလံ
လါမ့ၤ ၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲလါမ့ၤ ၂ သီအနံၤ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ၁၇ ဘျီတဘျီ လီၢ်ခၢၣ်သးခီကရဲးတၢ်ဃုထၢအပူၤ တၢ်ဃုထၢထီၣ်၀ဲပဒိၣ်စီၤကွဲၤထူ၀့လၢကရၢခိၣ်၀ံၤ ဖဲလါမ့ၤ ၃ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ဆဲးဃုထၢထီၣ်ကဒါ၀ဲခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီ (၄)ဂၤလၢအမ့ၢ် ကရၢခိၣ်၂ႇ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်(၃)ဂၤဒီးလီၢ်ခၢၣ်သးစံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်ခိၣ်ကျၢၢ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလံန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဃုထၢထီၣ်ခိၣ်နၢ်သီလၢဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ် ပဒိၣ်စီၤဆၢဂ့ၤကဲထီၣ်၀ဲကရၢခိၣ်–၂ ဒီး နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤတၤဒိၣ်မူႇ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၁ ပဒိၣ်စီၤသီသံၣ်ဘွဲဒီး နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၂ ပဒိၣ်စီၤလၣ်ထိ က့ၤန့ၢ်ကဒါ၀ဲအလီၢ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးမ့မ့ၢ်လီၢ်ခၢၣ်သးစံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်ခိၣ်ကျၢၢ်ခီန့ၣ် ပဒိၣ်နီၢ်မၠဲၤဖိ က့ၤန့ၢ်ကဒါအလီၢ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤစံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်ခီကရဲးတၢ်ဃုထၢတၢ်ဖးအစၢထီၣ်အသိးန့ၣ် ကရၢခိၣ်–၂ ပဒိၣ်စီၤဆၢဂ့ၤ မၤနၢၤ၀ဲတၢ်ဖးအဖျၢၣ်(၈၀)ဒီး ပဒိၣ်စီၤတၤဒိၣ်မူမၤန့ၢ်၀ဲတၢ်ဖး(၉၆)ဖျၢၣ်ႇနဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၁ ပဒိၣ်စီၤသီသံၣ်ဘှဲ မၤန့ၢ်တၢ်ဖး(၉၁)ဖျၢၣ်ဒီး နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၂ ပဒိၣ်စီၤလၣ်ထိ မၤန့ၢ်၀ဲတၢ်ဖး(၁၀၉)ဖျၢၣ်ဒီး လီၢ်ခၢၣ်သးစံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်ခိၣ်ကျၢၢ် ပဒိၣ်နီၢ်မၠဲၤဖိ မၤန့ၢ်၀ဲတၢ်ဖး(၁၁၀)ဖျၢၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၁၇ ဘျီတဘျီ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ခီကရဲးအံၤဘၣ်တၢ်စးထီၣ်မၤအီၤဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၄ သီ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢ ဟီၣ်က၀ီၤတၢ်လီၢ်တတီၤဒီး ကီၢ်ရ့ၣ်ႇသုးက့(၇)ဘ့ၣ်လၢာ်ခၢၣ်စးဟဲထီၣ်၀ဲအဂၤ(၂၀၀)ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခၢၣ်စးလၢအဟဲထီၣ်တၢ်ဃုထၢတဖၣ်အကျါန့ၣ်နုာ်လီၤဒိးဃုထၢသးအိၣ်၀ဲ(၅၆)ဂၤ၀ံၤတၢ်ဃုထၢထီၣ်ခိၣ်နၢ်သီတဖၣ်အံၤလၢတၢ်ခူၣ်သူၣ်တၢ်ဖးသနူဘၣ်ဆၣ်ခိၣ်နၢ်တၢ်ဆီတလဲတအိၣ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ပဲာ်ထံနီၤဖးစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်...
ခီဖျိကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢထီတထူၣ်အဃိကမျၢၢ်သံ(၃)ဂၤအကျါပၣ်ဃု၁်ၦၤပိ၁်မုၣ်(၂)ဂၤ
လါမ့ၤ ၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢပကိကီၢ်ခီဒိၣ် တီအူကီၢ်ရ့ၣ် ထီတထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါမ့ၤ ၂ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် ခီဖျိသုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤခံဘ့ၣ်ဟဲခးလီၤတၢ်လၢ(ဘိၤမတံ)ႇသယဲၣ်တါဒီး(ကျွဲလမ်း)သ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်သံ(၃)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲၦၤပိာ်မုၣ်(၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိ တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်အဃိ ဘၣ်သံ၀ဲဒၣ်(ကျွဲလမ်း)သ၀ီဒီး(ဘိၤမတံ)သ၀ီဖိ ပိာ်ခွါ(၂၂)နံၣ်တဂၤႇ ၦၤပိာ်မုၣ်အနံၣ်(၃၀)ခံဂၤႇ ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲ(၅)ဂၤဒီးဟံၣ်ဃီဟးဂူာ်ဟးဂီၤ၀ဲစ့ၢ်ကီးအသိး တကီၢ်ခါခဲအံၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢဘူးဒီးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဖဲန့ၣ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“တၢ်ဒုးတကဲထီၣ်ဘၣ်ႉဖဲမဟါမုၢ်ထူၣ်န့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်မၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢ(ဘိၤမတံ)သ၀ီပူၤႉမ့၀ံၤ(PDF)ဟဲလီၤလၢသ၀ီပူၤကအိၣ်သၢဂၤလွံၢ်ဂၤညါႉဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤယဆိမိၣ်ၦၤဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အိၣ်ႉအဃိဖဲဟါခီန့ၣ်ကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ခံဘ့ၣ်ႉကမျၢၢ်သံ၀ဲဒၣ်(၃)ဂၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၃ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ သုးမီၤစိရိၤအံၤပညိၣ်ဟဲခးလီၤတၢ်ဒီကဘီယူၤခံဘ့ၣ်လၢသ၀ီပူၤတ့ၢ်လီၤ၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်(၇)ဖျၢၣ်တကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါ ခးလီၤစ့ၢ်ကီးကျိစဲးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢဘူးဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤပယီၤသုးတဲဘၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်အံၤလၢ တဘၣ်ဒုးဟူထီၣ်တၢ်ကစီၣ်အံၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢဘူးဒီးကမျၢၢ်လၢဃ့ၢ်ထီၣ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ၦၤဟဲစံၣ်ထီၣ်အိၣ်ဖဲတီအူတဖၣ်အံၤပယီၤသုးတဲဃာ်အ၀ဲသ့ၣ်လၢတဘၣ်က့ၤတဲကဒါသ၀ီတၢ်အိၣ်သးဘၣ်ႉ အဃိၦၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃးၦၤဟဲခးလီၤတၢ်အံၤအ၀ဲသ့ၣ်တဲ၀ဲတဘူၣ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်လီၢ်ခံကတၢၢ်တနွံအခါစ့ၢ်ကီးပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်(ဇရပ်ကြီး)သ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤ ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူ(ဘိၤမတံ)သ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်ပိာ်ခွါဘၣ်ဒိ၀ဲတဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိ တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးအံၤစးထီၣ်ဖဲ(၂၀၂၃)နံၣ်ထီၣ်သီန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်သူ၀ဲကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤဟဲအထီၣ်၀ဲအသိးစးထီၣ်လါယနူၤအါရံၤ(၁)သီတုၤလၢလါမးရှး(၃၁)သီ လၢသၢလါအတီၢ်ပူၤ သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤ ကမျၢၢ်ဒူသ၀ီတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ အိၣ်၀ဲခဲလၢာ်(၁၁၆)ဘျီဃၣ်ဃၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ အတၢ်မၤနီၣ်စရီအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
၀ီကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ပယီၤသုးဖီၣ်ၦၤကမျၢၢ်အိၣ်အဂၤ(၃၀)ဘျဲၣ်လံ
လါမ့ၤ ၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢပကိကီၢ်ခီဒိၣ် ၀ီၢ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၇ သီအနံၤ ဘၣ်ဃးတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးလဲၤခး(ညီၤခါစှ့ၤ) ဟီၣ်က၀ီၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ပယီၤသုးဖီၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အဂၤ(၂၀)၀ံၤလီၢ်ခံ တုၤလၢခဲအံၤဖီၣ်ကဒီး၀ဲကမျၢၢ် ခဲလၢာ်အိၣ်အဂၤ(၃၀)ဘျဲၣ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီၢ်ကီၢ်ဆၣ် တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂ သီအနံၤ န့ၣ်လီၤႉ (ညီၤခါစှ့ၤ)ဟီၣ်က၀ီၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်ဒီးပၢပြး၀ဲၤဒၢးအံၤဘၣ်တၢ်လဲၤခးအီၤလၢ၀ီကီၢ်ဆၣ်(ပကဖ)ဒီးပကိကီၢ်ရ့ၣ် (၃၇၀၁)သုးရ့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီးဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၈ သီအနံၤ ခီဖျိသ၀ီသးၦၢ်ဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အဃိ တၢ်ဖီၣ်၀ဲလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အဂၤ(၂၀)အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲ(Non CDM)တဂၤအသိး ဖီၣ်ဃုာ်စ့ၢ်ကီးၦၤဟူးဂဲၤဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ဂ့ၢ်၀ီလၢအပူၤကွံာ်တဖၣ်ႇကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ထွဲဒီး(NLD)ပၣ်တံၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီ(ပကဖ)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀ီ၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“ပယီၤသုးဖီၣ်ကမျၢၢ်အိၣ်အဂၤ(၃၀)ဘျဲၣ်လံႉၦၤလၢအဖီၣ်ဃာ်၀ဲလၢအ၀ဲတနံၤတဖၣ်နါက့တပျၢ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်ႉပယီၤသုးနုာ်လီၤလၢသ၀ီပူၤမ့ထံၣ်ၦၤဟးလၢကျဲပူၤန့ၣ်ဖီၣ်၀ဲႇစၢတံၢ်၀ဲဒီးပျံၤသမံသမိးတီၢ်၀ဲလီၤႉဖဲမဟါနါက့ပယီၤသုးဖီၣ်ဒံးၦၤသးစၢ်အိၣ်လၢ(ပုဂံ)တဂၤဒံးႇပယီၤသုးစၢတံၢ်ဃာ်၀ဲဒီးပျံၤတီၢ်၀ဲအဃိအခိၣ်သၣ်ဃ့သဲၣ်ဖးႉကမျၢၢ်လၢပယီၤသုးဖီၣ်ကဒီး၀ဲခဲအံၤတဖၣ်နါက့တၢ်ဆှၢအီၤလၢတၢ်သမံသမိးလီၢ်လံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢပယီၤသုးဖီၣ်၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲ ၀ီကီၢ်ဆၣ် ညီၤခါစှ့ၤသ၀ီႇဖိစဘဲၤႇ၀့ကဒၣ်ႇခၠီကၠိသ၀ီဖိတဖၣ်ဒီး ခီဖျိၦၤဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အိၣ်အဃိတၢ်ဖီၣ်၀ဲဒၣ်ၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီ(ပကဖ)လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲလါမးရှး ၂၄ သီအနံၤန့ၣ် ၀ီ(ပကဖ)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲလၢ ၀ီကီၢ်ဆၣ်(က၀ီၤဒ့)ဒီး သ၀ီသးၦၢ်ႇဘၠူၣ်စီထံလၢပယီၤသုးဟ့ၣ်လီၤဖီၣ်၀ဲကျိတဖၣ်အံၤကက့ၤဟ့ၣ်ကဒါပယီၤသုးဒီး ကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢ(၀ီကီၢ်ဆၣ်ပူၤ)ဘၣ်ဆၣ်တုၤလၢခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်တဟးထီၣ်၀ဲဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၇ သီအခါစ့ၢ်ကီး ခီဖျိ၀ီ(ပကဖ)လဲၤနုာ်လီၤခး၀ဲ ၀ီကီၢ်ဆၣ်(ဘုရားပျို)သ၀ီဟးထီၣ်ပယီၤသုးႇဘၠူၣ်စီထံသုးပာ်ဖှိၣ်အတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်တဖၣ်အံၤအဃိ ပယီၤသုးတကပၤသံ၀ဲ(၂)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိ၀ဲ(၄)ဂၤဒံးန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးဖီၣ်ဒီးသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်လၢတီအူ–သၣ်တီၣ်ကျဲ
လါမ့ၤ ၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ပယီၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလၢအိၣ်ကညီကီၢ်စဲၣ် တီအူ–သၣ်တီၣ်ကျဲန့ၣ်တဖၣ်အံၤ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်တနွံန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်ကိးပတုာ်သမံသမိးဆဲးကဲးႇသမံသမိးကမျၢၢ်အလီတဲစိဒီးဖီၣ်တၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်သၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်(၂၅)သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် လၢသၣ်တီၣ်(၁၃)မဲၤ ပယီၤသုးတဲ၀ဲလၢ ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဟဲက့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤပၣ်ဃုာ်၀ဲ(PDF)တဖၣ်အဃိအ၀ဲသ့ၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤဒီး ဖဲန့ၣ်လီၢ်ခံလၢပယီၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤ ကမျၢၢ်လၢအသဂၢၢ်ဘၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးလၢအနီၢ်ကစၢ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဖဲအပူၤကွံာ်တနွံ ၂၇ သီအခါန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ခိးသမံသမိးဆဲးကဲးလၢသၣ်တီၣ်–တီအူကျဲ (ကျောက်တိုင်)ကျဲဖးဒ့န့ၣ်ႉမ့မ့ၢ်ၦၤသးစၢ်ဒုနးဒိၣ်တစဲးႉလၢလီတဲစိပူၤပယီၤသုးမ့ထံၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢအဘၣ်ဃးဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲးန့ၣ်ဖီၣ်၀ဲလီၤႉဖဲတၢ်တနံၤန့ၣ်ပထံၣ်ပယီၤသုးဖီၣ်ဃာ်ၦၤသးစၢ်ခံဂၤဒံး”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤ ႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၈ သီအခါစ့ၢ်ကီး လၢသၣ်တီၣ်၀့ၢ်(၁၃)မဲၤန့ၣ် လီၢ်က၀ီၤၦၤသးစၢ်တဂၤလၢအက့ၤမၤကဆှဲကဆှီအဟံၣ်အံၤ ပယီၤသုးကိးပတုာ်သမံသမိး၀ဲအလီတဲစိ၀ံၤ ဖီၣ်က့ၤကိး၀ဲသးစၢ်အံၤဒီးတုၤလၢခဲအံၤတပျၢ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဂၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ယဆိမိၣ်ဒုလီၤဆီဒၣ်တၢ်လၢ(၁၃)မဲၤန့ၣ်ၦၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဒီးဖဲအပူၤကွံာ်တလါအခါန့ၣ်ၦၤဟဲက့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤလီၤႉအဃိစှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤၦၤနုာ်လီၤဟးထီၣ်ဟဲအါထီၣ်ႉအဃိအ၀ဲသ့ၣ်သမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးပယီၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်လၢအိၣ်သၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်အဖီခိၣ်အံၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးတကပၤစ့ၢ်ကီးထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲလၢကမျၢၢ်လၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲသၣ်တီၣ်–တီအူကျဲတဖၣ်အံၤ တချုးဟးဘၣ်န့ၣ်ကမၤဆှဲကွံာ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢလီတဲစိပူၤတဖၣ်ဒီးကအိၣ်စီၤစုၤဒီးပယီၤသုးလၢအယံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၅ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူသၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤအဃိ ဟံၣ်ဟးဂီၤ၀ဲ(၂)ဖျၢၣ်ဒီးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၁)ဂၤအသိးဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၉ သီအခါစ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်(၁၃)မဲၤတဖၣ်အံၤခးလီၤကဒီးကျိဖးဒိၣ်အဃိ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤပျံၤတၢ်ဖုးတၢ် ဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢတၢ်ပလီၢ်ပဒီပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၁ သီအနံၤစ့ၢ်ကီး ဖဲပယီၤသုးဟးဆှၣ်တၢ်လၢ(သံမိုးတောင်)သ၀ီကပၤအဆၢကတီၢ် ခီဖျိဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးအိၣ်ခိးထုး၀ဲလၢမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ(ဇလဲ)သ၀ီပူၤပယီၤသုးကလၢၤက့ၤခးလီၤကဒါကျိဖးဒိၣ်ဘၣ်ဆၣ် တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးဒီးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤစံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
တၢ်တဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢပယီၤသုးအိၣ်အလီၢ်တဖၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ် KRF ထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲ
လါမ့ၤ ၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ စးထီၣ်လါမ့ၤစးထီၣ်န့ၣ် တၢ်လီၢ်လၢသုးမီၤစိရီၤစုတီၤဖီလာ်ဟူးဂဲၤအိၣ်ဆီလီၤသးအလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠဲၣ်ထိၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢ(KRF)ထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်လံာ်ဖဲလါမ့ၤ ၁ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ခီဖျိတၢ်ပၢၢ်သုးကရူၢ်တကပၤကမၤအါထီၣ်၀ဲဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအဃိ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အံၤ တဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢသုးမီၤစိရိၤအဟိၣ်ထဲႇ တၢ်အီၣ်ကျးဒီး အ၀ဲသ့ၣ်၀ဲၤကျိၤတၢ်သူၣ်ထီၣ်အလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (KRF)ထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ KRF ၦၤသုးဖိတဂၤစံး၀ဲလၢ“အခိၣ်သ့ၣ်ခီန့ၣ်တမ့ၢ်လၢပမၤဖုးကမျၢၢ်ဘၣ်ႉ ပထုးထီၣ်လံာ်အံၤ ဒ်သိးသုတဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး ကမျၢၢ်တဂ့ၤအဂီၢ်လီၤႉပထုးထီၣ်လံာ်အံၤၦၤဟးလိာ်ကွဲလၢကၠဲၣ်ထိၤ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီးပဆၢမုၢ်လၢ်လၢကသ့ၣ်ညါ၀ဲလီၤႉ မ့မ့ၢ်၀ဲဒၣ်ဒုတၢ်လၢပဘၣ်မၤအိၣ်န့ၣ်ပကမၤအီၤလီၤႉဘၣ်ဃးတၢ်ထုးထီၣ်လံာ်အံၤပဆၢမုၢ်လၢ်လၢကမျၢၢ်ကလူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲ လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်အံၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိမ့တလူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲဘၣ်ႇမ့ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢပယီၤသုးအိၣ်တၢ်လီၢ်တဖၣ်ဒံးန့ၣ်တၢ်ဂ့ၢ်မ့ဟဲထီၣ်တမံၤမံၤန့ၣ်တဟံ၀ဲမူဒါဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (KRF)လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ကၠဲၣ်ထိၤ၀့ၢ်ပူၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်မၤ၀ဲတၢ်ဒုးတၢ်ယၤတဖၣ်အပူၤန့ၣ် ကမျၢၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်၀ဲနီတဂၤဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “မ့မ့ၢ်ၦၤကမျၢၢ်ဒုတၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢပယီၤသုးအိၣ်အလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်တသ့ဖဲအသ့န့ၣ်ဟးဆှဲး၀ဲလီၤႉဒ်ယသ့ၣ်ညါအသိးန့ၣ် ဖဲအံၤတကပၤန့ၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢမၤတၢ်ဒုးအခါန့ၣ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးၦၤကမျၢၢ်တအိၣ်ဒံးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ ၀့ၢ်လၢအိၣ်တလၢၤကီၢ်စဲၣ်ပူၤတဖၣ်အံၤ ကၠဲၣ်ထိၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုး(KRF)ႇ ယ့ပၠီၣ်ကၠါကရူၢ်(YGF)ႇ ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်-KNLA (သုးက့ ၁)ဒီးယ့ဘလူကရူၢ်သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အံၤဟူးဂဲၤ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ