Home တၢ်ကစီၣ် သုးမီၤစိရိၤကရူၢ်ဆှိးဝဲ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်ဃုၥ်ဒီးပှၤအဂၤ ၂၂ ဂၤ လၢတၢ်မၤတံၥ်တၥ်တၢ်ဃုထၢတၢ်ဂ့ၢ်

သုးမီၤစိရိၤကရူၢ်ဆှိးဝဲ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်ဃုၥ်ဒီးပှၤအဂၤ ၂၂ ဂၤ လၢတၢ်မၤတံၥ်တၥ်တၢ်ဃုထၢတၢ်ဂ့ၢ်

314
0

လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် ၁၁ သီ, ၂၀၂၅

ဖဲလါအီးကထိဘၢၣ် ၅ သီအနံၤန့ၣ် လၢတၢ်မၤတံၥ်တၢ်ဃုထၢတၢ်ဂ့ၢ်အဖီခိၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ် ပဒိၣ်စီၤစိမၠ့ၣ် ဃုၥ်ဒီးပှၤအဂၤ(၂၂)ဂၤအံၤ သုးမီၤစရိၤဆှိး(အိးထီၣ်တၢ်မူးတၢ်ရၢ်)ဖဲသထူၣ်ကီၢ်ဆၣ် သ့ၤစ့ၣ်(သိမ်ဆိပ်)ပၢၤကီၢ်ဝဲၤလီၢ်ဒ် တၢ်ဃုထၢတၢ်ဘျၢသဲစးကွီၢ်မ့ၣ် ၂၃ (ခ)အသိး အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤအတၢ်ကစီၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲမဟါ ၁၀ သီအနံၤန့ၣ်လီၤ.

ဒ်သုးမီၤစရိၤအတၢ်ကစီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲအသိးန့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်အံၤ ထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢတတူၢ်လိၥ်ထီဒါဝဲ တၢ်ဃုထၢလၢတၢ်ကမၤဝဲဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်အံၤအဃိ ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ် ပဒိၣ်စီၤစိမၠ့ၣ် ဃုၥ်ဒီးပှၤအဂၤခဲလၢၥ်(၂၂)ဂၤအံၤ ဘၣ်တၢ်ဆှိး(အိးထီၣ်တၢ်မူးတၢ်ရၢ်)ဒီးကဟံဝဲအရ့ဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဃးသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါအဖီခိၣ်အံၤ (သုးက့ ၁) သုးက့ခိၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤစိမၠ့ၣ်ထွ့ စံးဝဲလၢ“ဘၣ်ဃးဒီး တၢ်ဃု ထၢတခါအံၤပကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်နၢ်(၂၂)ဂၤတကးဘၣ်.သုးက့ဒီတဘ့ၣ်လီၤ.ကလိလိပကထုးထီၣ်လံၥ်လၢပကတြီဆၢတၢ်န့ၣ်ပအိၣ်ဖှိၣ်လၢ (အံစံၤ),ထီဘိကမံးတံၥ်ဝံၤမးပရ့ထီၣ်ပှၤကညီလၢကီၢ်ဆၣ်,သုးရ့ၣ်ပရဲၣ်ကျဲၤအီၤလီၤ.ဝံၤဘျီတၢ်ဃုထၢတခါအံၤပှၤထံဖိကီၢ်ဖိ ကမျၢၢ် စ့ၢ်ကီးတဘၣ်သးဝဲဘၣ်.အတၢ်တဲအိၣ်ဒီးတဲဝဲ,အတၢ်မၤအိၣ်ဒီးမၤဝဲလီၤ.တဲပှၤလၢ(အကကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူ)တၢ်ကရၢကရိလံမီၤ.ကတယါစွဲလီၤဆီပှၤဒံး.အလီၤနံၤဒိၣ်မးအတၢ်မၤတခါအံၤ.ပတပၥ်လၢခိၣ်နူၥ်ပူၤဘၣ်ပတၢ်မၤအိၣ်န့ၣ်ပကဘၣ်မၤလီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဒ်န့ၣ်အသိးလၢသုးမီၤစိရိၤကမၤတၢ်ဃုဘျီဝဲအံၤအဖီခိၣ် အိၣ်ဆၢထၢၣ်ဝဲဒ်(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)ကရၢမိၢ်ပှၢ် အတၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲဟံစုနဲၣ်ကျဲ အသိး တၢ်ဃုထၢအယီၤအဘျၣ်လၢတၢ်ကမၤဝဲအံၤတတူၢ်လိၥ်ကမၤဟးဂီၤဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲ အတၢ်ပၥ်သး ဖဲအပူၤကွံၥ်လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၀ သီအနံၤန့ၣ်လီၤ.

လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ သုးမီၤစိရိၤတၢ်ဃုထၢလၢကလုၥ်ဒူၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်ကရၢဃုၥ်ဒီးထံဖိကီၢ်ဖိတတူၢ်လိၥ်ဝဲဘၣ်အံၤ ဒ်သိးတၢ်ကသ့ ပဲၥ်ဖးနီၤဖးဝဲအဂီၢ် ဖဲအပူၤကွံၥ်တလါခံလါအခါန့ၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကီၢ်ဆၣ်ကိးဘ့ၣ်ဒဲးအပူၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဘၣ်ထွဲ နုၥ်လီၤကရၢ ကရိဟ့ၣ်ဝဲတၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်ဆူဟီၣ်ကဝီၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဝ့ၢ်ခိၣ်ဝ့ၢ်ဃၢၤတဖၣ်အံၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

တကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်ဆၢကတီၢ်စ့ၢ်ကီးဘူးထီၣ်လၢတၢ်ဃုထၢလံအဃိ ပယီၤသုးမၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါ လၢဝ့ၢ်တဖျၢၣ် ဒီးတဖျၢၣ် အဘၢၣ်စၢၤကျဲၢ်မုၢ်ဖးဒိၣ်ဒီးတကတီၢ်ဃီသူဝဲဒြိ,ကျိဖးဒိၣ်,ဟးခးလီၤတၢ်ဒီးကဘီယူၤအိၣ်ဝဲတပယူၥ်ဃီအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးက့ခိၣ် စံးအါထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.

“ခဲအံၤခီဖျိလၢဘူးထီၣ်ဒီးတၢ်ဃုထၢလံအဃိကျဲမုၢ်ခိၣ်သထူၣ်-ကၠဲးကီ, ကၠဲးထိၣ်-ဘံလ့ဘၢၣ်စၢၤန့ၣ်မၤအါထီၣ်အပှၤ.မၤအါထီၣ်နါက့ တယီၤကိၤဘၣ်.တမ့ၢ်လၢကဟဲထီၣ်မၤဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤလၢပဟီၣ်ကဝီၤပူၤဘၣ်.ဟဲမၤအါထီၣ်ဝဲဖဲကျါကျဲကတီၢ်သဝီတဖၣ်န့ၣ်လီၤအပူၤကွံၥ်လၢညါတအိၣ်ဘၣ်တၢ်တဖၣ်န့ၣ်.ခးကျိဖးဒိၣ်,ခးဒီးကဘီယူၤ,ခးဒီးကျိလဲးကူၣ်လီၤ.ပနၢ်ဟူလၢကဘီယူၤန့ၣ်ကခးဝဲအိၣ်ဒံးတုၤလၢတၢ်ဃုထၢဘူးထီၣ်န့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.

ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်ကဝီၤပူၤ စးထီၣ်ဖဲ(၂၀၂၁)သုးဟံန့ၢ် တၢ်စိတၢ်ကမီၤဝံၤလီၢ်ခံတနံၣ်ဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်အခါန့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဒိၣ်စိက့ၤဝဲဟီၣ်ကဝီၤန့ၢ်လၢ(၉၀)မျးကယၤလံအဃိ ခဲအံၤလၢ ဟီၣ်ကဝီၤဒူသဝီတၢ်ကိပူၤန့ၣ်ပယီၤသုးကလၢၤ အိၣ်ဒံးဝဲတနီၤဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိတၢ်ပၢၢ်သုးကရူၢ်ကဝီၤခးအဝဲသ့ၣ်အဃိဟးထီၣ်တၢ်ချၢတဘူၣ်လၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

တကတီၢ်ဃီဘၣ်ဃးသုးမီၤစိရိၤကအိးထီၣ်ဝဲတၢ်မူးတၢ်ရၢ်လၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်ဃုၥ်ဒီးပှၤအဂၤ(၂၂)အံၤ အမဲၥ်ညါန့ၣ် ကမျၢၢ် ဃုၥ်ဒီး(PDF)ဖိလၢအိၣ်တလၢၤကီၢ်စဲၣ်,မကွ့ကီၢ်ခီ,ရၢၣ်ခၢၣ်ကီၢ်စဲၣ်,ဝ့ၢ်တကူၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ်ပူၤတနီၤစ့ၢ်ကီး လၢတၢ်မၤတံၥ်တံၥ် တၢ်ဃု ထၢတၢ်ဂ့ၢ်အဖီခိၣ်အံၤ သုးမီၤစိရိၤအိးထီၣ်စ့ၢ်ကီး အဝဲသ့ၣ်တၢ်မူးတၢ်ရၢ်အိၣ်ဝဲစုၥ်စုၥ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါဝဲ န့ၣ်လီၤ.

ဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်ဃုထၢဘျီဝဲအံၤခီဖျိတတူၢ်လိၥ်ဝဲဘၣ်အဃိ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကရၢခိၣ် ပဒိၣ်စီၤကွဲၤထူဝ့,ပဒိၣ်စီၤဆၢဂ့ၤ, ပဒိၣ်စီၤတၤဒိၣ်မူ, ပဒိၣ်စီၤသီသံၣ်ဘှဲ,ပဒိၣ်စီၤလၣ်ထိ,(KNLA)သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဒိၣ်စိ စီၤကၠီၤနံၤ, သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤတၢ်မျၢ်သီ, ပဒိၣ်စီၤလီၤအဲၣ်မူ, ပဒိၣ်စီၤအဲၣ်ကလုၥ်စ့,ပဒိၣ်နီၢ်ဒါဒါ,ပဒိၣ်စီၤတီနံ,ပဒိၣ်စီၤဆၣ်ပလဲဒံၤဝါ သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ သုးမီၤစိရိၤ ဘိၣ်ဘၣ်ရၤလီၤအိးထီၣ်တ့ၢ်ဒံးဝဲတၢ်မူးတၢ်ရၢ်လၢတၢ်မၤတံၥ်တၥ်တၢ်ဃုထၢတၢ်ဘျၢသဲစးကွီၢ်မ့ၣ်အံၤဖဲလူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်ပၢၤကီၢ်ဝဲၤလီၢ် ဒံးန့ၣ်လီၤ.