လါအ့ဖြ့ၣ် ၂ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲမဟါမုၢ်နၤခီအခါန့ၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ် (၄)ဖျၢၣ်လၢ လ့ၣ်က့ၣ်သဝီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၁)ဂၤဒီးဟံၣ်ဟးဂီၤဝဲအဖျၢၣ်(၁၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်ကဝီၤ ပှၤဘၣ်မူဘၣ် ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ.
ပယၢ်ရီကရူၢ် လ့က့ၣ်သဝီလၢအိၣ်သူၣ်လီၤသးဘူးကးတံၢ်ဝဲဒီးသုးကလၢၤအံၤ ဖဲမဟါလါအ့ဖြ့ၣ် ၁ သီ မုၢ်နၤခီ ၁၂း၀၀ ဘျဲၣ်အဆၢ ကတီၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤ(Jet fighter)ကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤဝဲ(၅၀၀)ပီၣ်မ့ၣ်ပိၢ် ၄ ဖျၢၣ်လၢသဝီပူၤအံၤန့ၣ်လီၤ.
ခီဖျိလၢကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အံၤအဃိ ကမျၢၢ်ပိၥ်ခွါဘၣ်ဒိ(၁)ဂၤဒီး ဟံၣ်ဟးဂီၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး(၁၂)ဖျၢၣ်အကျါ (၅)ဖျၢၣ် န့ၣ်ဟးဂီၤလီၤကရဲဝဲခဲလၢၥ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO) သုးရ့ၣ်-၂ သုးဂ့ၢ်ဝီခိၣ် သုးခိၣ်စိ စီၤအီၤနဲၤသူၤ စံးဘၣ် ဝဲခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတဂီၤအံၤဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
“ဖဲမနၤ ၁၂း၁၀ နၣ်ရံၣ်တုၤလၢ ၁၂း၃၀ မံးနံးအခါန့ၣ် ကဘီယူၤ(Jet fighter)ဟဲခးလီၤတၢ်(၄)ဝီ. ဟဲခးလီၤဝဲပီၣ်(၅၀၀) ၄ ဖျၢၣ်. ကမျၢၢ်န့ၣ် ဘၣ်ဒိတဂၤ,ဘၣ်တပျၥ်အမဲၥ်သၣ်.အအိၣ်ဝဲ(၃၅)နံၣ်.ဟံၣ်န့ၣ်ဟးဂီၤခဲလၢၥ်န့ၣ်(၁၂)ဖျၢၣ်.ဘၣ်ဝဲဟံၣ်လၢလီၤကရဲလၢ သူအီၣ် တသ့လၢၤဘၣ်န့ၣ်(၅)ဖျၢၣ်.လၢအဂၤတဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်ဝဲဟံၣ်ဒူၣ်,ဟံၣ်ခိၣ်,ဟံၣ်ကပၤဒ်န့ၣ်အိၣ်ဝဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ် စ့ၢ်လီၤ. ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
လ့ၣ်က့ၣ်သဝီအံၤအိၣ်ဘူးဝဲဒီးပယီၤသုးကလၢၤအသိးစးထီၣ်လၢ(၂၀၂၁)သုးဟံန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဝံၤလီၢ်ခံန့ၣ်ဟီၣ်ကဝီၤ(KNDO)လဲၤခးစဲးပြဲး ဝဲအိၣ်အသိး ပယီၤသုးလၢအိၣ်သုးကလၢၤအံၤပူၤတဖၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အိၣ်အဃိ သဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်စးထီၣ်ဖဲန့ၣ် အိၣ်လၢသဝီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်ဟးအိၣ်က့ၤဝဲလၢတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျီးပူၤဒ်န့ၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ် န့ၣ်လီၤ.

ကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ဘျီဝဲအံၤလီၤတဲၥ်လၢသဝီပူၤဟံၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ဟးဂီၤမ့အိၣ်ဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိသဝီဖိတအိၣ်လၢသဝီပူၤ တမံလၢဟံၣ်ဘၣ်အဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးကဲထီၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်တအိၣ်ဝဲဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဆၣ်ဖဲမနၤခီဖျိကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်အဃိတကီၢ်ခါခဲအံၤလ့က့ၣ်သဝီဃုၥ်ဒီးတၤပီသဝီလၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်သဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ် ဃ့ၢ်ထီၣ်ဝဲခဲလၢၥ် ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် တၤပီသဝီဖိပိၥ်မုၣ်တဂၤ စံးစ့ၢ်ကီးဝဲန့ၣ်လီၤ.
“ပှၤဟဲခးတၢ်ဖဲမဟါန့ၣ်ပှၤဟံၣ်အူအီၣ်ထီၣ်(၂)ဖျၢၣ်(၃)ဖျၢၣ်ညါ.အူအီၣ်ထဲဟံၣ်ဖးဒိၣ်လီၤ.အခဲအံၤလ့ၣ်က့ၣ်သဝီ,တးပီသဝီဖိ ပှၤစံၣ်ဒီ ဒူၣ်လီၤ.ခဲအံၤပယီၤသုးအိၣ်ဖဲသုးကလၢၤတဖၣ်န့ၣ်တဲဝဲလၢပှၤသဝီဖိစံၣ်ထီၣ်မ့လၢၤန့ၣ်သါကနုၥ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ် ပှၤကမျၢၢ်အဟံၣ်တဲဝဲဒ်န့ၣ်.ဝဲဒၣ်ပအိၣ်တးပီးသဝီနါက့တးပီသဝီအံၤအိၣ်ဒီးသုးကလၢၤတဖျၢၣ်စ့ၢ်လီၤ.အဃိခဲအံၤကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ဘျီပှၤပျံၤတၢ် အါဒၣ်တက့ၢ်ပှၤစံၣ်ထီၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
လ့က့ၣ်ဒီးတၤပီသဝီလၢအအိၣ်ဘူးလိၥ်သးအံၤသဝီတဖျၢၣ်အစုၥ်စုၥ်အဃၢၤန့ၣ်အိၣ်ဝဲဒီးပယီၤသုးကလၢၤဒီး သုးကလၢၤအံၤ အိၣ်ဝဲဒၣ်လၢ(KNDO)သုးရ့ၣ်-၂ ဟီၣ်ကဝီၤပူၤအဃိ သုးကလၢၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအစှၤကတၢၢ်တလါတဘျီန့ၣ်တၢ်လဲၤခးစိဝဲ အိၣ်ဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤသုးတကပၤစ့ၢ်ကီး က့ၤခးလီၤကဒါကျိဖးဒိၣ်လၢသဝီပူၤအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.




