လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၅ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ် ကလံၤသုး သုးခိၣ် န့ၤဝ့အီၤ
ဖဲမဟါလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၄ သီ မုၢ်ဘူးကထူၣ် ၁၁ ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ဒီကလုၥ်ဃူဖိးပဒိၣ်(NUG)တၢ်ဒီသဒၢစုတီၤဖီလၥ် ကီၢ်ခီ သုးဝဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်လၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဒီး ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃) အဆၢ ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤအံၤ သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်လၢတၢ်သတူၢ်ကလၥ်အပူၤန့ၣ်လီၤ.
လၢကဘီယူၤအတၢ်လဲၤခးလီၤတၢ်ဘျီဝဲအံၤတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်(၆)ဖျၢၣ် ပညိၣ်ဒီးဟဲခးလီၤဝဲလၢတၢ်တပၥ်သူၣ်ပၥ်သးအဖီခိၣ် တဘျီခါပယီၤသုးအကလံၤသုး သုးခိၣ်န့ၤဝ့အီၤ လၢအနုၥ်လီၤမၤ CDM အံၤဃုၥ်ဒီး တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်သံပၥ်ဖှိၣ်အိၣ်ဝဲ(၆)ဂၤဒီး ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါမးဘၣ်ဟဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်ကဝီၤတၢ်ကစီၣ်တဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲအသိးလီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ လၢအိၣ်ဟီၣ်ကဝီၤဖဲန့ၣ်ပူၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ် အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤ.
“ပနၢ်ဟူန့ၣ်အသံ(၆)ဂၤ,အဝဲသ့ၣ်အိၣ်ဆီလီၤသးတၢ်လီၢ်န့ၣ်န့ၢ်သးလၢ(သုးက့ ၃)တၢ်ပၢတကပၤ. ဖဲမဟါကဘီယူၤ(၃)ဘ့ၣ် ဟဲခးလီၤတၢ်ဝံၤန့ၣ်မုၢ်ဟါခါန့ၣ်ကဘီယူၤဟဲခးလီၤကဒီးတၢ်ဖဲတၢ်ခိၣ်တၢ်ဃၢၤဖဲန့ၣ်ဒံး. အဝဲသ့ၣ်တဘ့ၣ်ဟဲကွံၥ်ဝဲကအိၣ်လ အဖျၢၣ်(၁၀)ညါဒီးလၢခံတဘ့ၣ်န့ၣ်ဟဲခးလီၤဝဲသီဖးဒိၣ်ညါ. တချုးကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်ဖဲ(NUG)သုးဝဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်ဒံးဘၣ်ခါန့ၣ် ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အိၣ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးဝံၤမးလဲၤခးလီၤတၢ်ဖဲန့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် ဂံၢ်ခီၣ်ထံးပှၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိလၢအိၣ်ဟီၣ်ကဝီၤပူၤ ဖဲန့ၣ်တဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤအတၢ်လဲၤခးလီၤတၢ်ဖဲမဟါအခါန့ၣ် ကဘီယူၤအမဲၥ်ညါသုးကလၢၤလၢအိၣ်ဆီလီၤသး ဘူးဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ် ခးလီၤဆိဃုၥ်ဝဲ(ဟီၤဝ့ၤစၤ)ကျိဖးဒိၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်လၢတၢ်ကဲထီၣ်သးအခိၣ်အဃၢၤစ့ၢ်ကီးအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဒ်တၢ်ပဲၥ်ထံနီၤဖးဝဲအသိးန့ၣ် လၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ဒိးန့ၢ်ဝဲတၢ်ကစီၣ်လိၤလိၤဒီးတၢ်ကစီၣ်ဟးထီၣ်လၢကရူၢ်ကရၢပူၤအဃိ ကဘီယူၤ ဘၣ်ဟဲခးလီၤတၢ်ဒီးတၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဘၣ်ဟဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲဒၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးကဘီယူၤအတၢ်ထီၣ်ဒုးဘျီဝဲအံၤတၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး,တၢ်ဟးဂူၤဟးဂီၤတၢ်အိၣ်သးလီၤတံၢ်လီၤဆဲးခီန့ၣ် တုၤလၢခဲအံၤ (NUG)ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲ တအိၣ်နီမံၤဒံးဘၣ်ဘၣ်ဆၣ်လၢ (facebook)ဒီး(Telegram)အံၤတဆီ ပှၤလၢ အဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါဝဲ သုးမီၤစိရိၤတဖၣ် ရၤလီၤဝဲတၢ်ကစီၣ်စံးဝဲလၢ ကဘီယူၤအတၢ်လဲၤခးလီၤတၢ်ဘျီဝဲအံၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး ဝဲအါမး အိၣ်ဝဲ ဒၣ် စ့ၢ်ကီးန့ၣ် လီၤ.
ဒ်ပခ့ၣ်အဲးစံၣ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်ဂီၤတၢ်မၤနီၣ်ပူၤအသိးန့ၣ် ကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်ဘျီဝဲအံၤအပူၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်အပှၤသံဝဲဒၣ်ဆှုၣ် မဲၥ်ကဲၤမဲၥ်တၢ်ဂီၤအမဲၥ်ညါ သိလ့ၣ်ဃုၥ်ဒီးဒဲတၢ်သူၣ်ထီၣ်တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်အကျဲ,တၢ်ဖီအီၣ်မ့ၤလီၢ်, သ့ၣ်ထူၣ်ဝၣ်ဘိသ့ၣ်တဖၣ် လီၤဘျ့ၣ်လီၤ ကရဲဟးဂူၥ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်န့ၣ်လီၤ.




