KIC News

လါယူၤ ၂၂ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ် ချၢၣ်–တကူၣ်တၢၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤန့ၣ် ခီဖျိဒူသ၀ီပူၤကၠိတအိးထီၣ်ဒံးဘၣ်အဃိၦၤကၠိဖိအဂၤ(၂ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်တုၤလၢခဲအံၤတမၤလိဘၣ်တၢ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢသ၀ီၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢချၢၣ်–တကူၣ်တၢၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတၢ်အိၣ်သးအဃိ ကၠိအဖျၢၣ်(၁၀)လၢအိၣ်ချၢၣ်ႇမၠိၣ်ဟီႇနီဒ့့ၣ်ႇချၢၣ်သ၀ီဖိႇဃိၣ်ယဲၢ်ဖျၢၣ်ဒီးတကူၣ်တၢၣ်သ၀ီကရူၢ်အပူၤတဖၣ်တုၤလၢခဲအံၤကၠိတအိးထီၣ်ဒံးဘၣ်အဃိကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢဖိသၣ်တၢ်သိၣ်လိမၤဒိးကဆဲးခံ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ၦၤခဲလၢာ်န့ၣ်အဲၣ်ဒိးလၢအဒံၣ်အဖိကမၤလိဘၣ်တၢ်လီၤႉၦၤလၢအကျိၣ်အိၣ်စ့အိၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဟ့ၣ်လီၤ၀ဲစ့လၢအကလီၢ်ဒုးထီၣ်၀ဲလၢ၀့ၢ်ပူၤမီၤနီၤႉမ့မ့ၢ်သ၀ီပူၤဒုၦၤအါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်မၤ၀ဲတန့ၢ်ဘၣ်ႇဘၣ်ယိၣ်တၢ်လၢဖိသၣ်တၢ်သိၣ်လိအဂီၢ်မီၤနီၤႉပဆၢမုၢ်လၢ်လၢၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါကမၤစၢၤဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်လၢတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အဂီၢ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ချၢၣ်–တကူၣ်တၢၣ်လီၢ်က၀ီၤကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဂၤစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၃ သီအနံၤန့ၣ် လၢချၢၣ်–တကူၣ်တၢၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢပယီၤသုးဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိ သ၀ီအဖျၢၣ်(၂၀)လီၢ်က၀ီၤဖိအဂၤ(၁၀ႇ၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်လဲၤဃ့ၢ်အိၣ်၀ဲဆူဒူသ၀ီတၢ်လီၢ်အဂၤႇကစၢၢ်ကလိကျါဒီး တုၤလၢခဲအံၤလီၢ်က၀ီၤဖိလၢတက့ၤဘၣ်လၢအဒူသ၀ီအိၣ်ဒံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢသ၀ီဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကၠိသရၣ်တဂၤစံး၀ဲ“တၢ်အိၣ်သးတမံၤဂ့ၤတမၠိဂ့ၤဖိသၣ်လၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်ပတအဲၣ်ဒိးလၢတၢ်မၤလိကဆှူကွံာ်ဘၣ်မီၤနီၤႉခီဖျိကၠိတအိးထီၣ်ဒံးဘၣ်အဃိဖိသၣ်တနီၤလၢအဘၣ်မၤလိတၢ်အရွဲၢ်တဖၣ်န့ၣ်လဲၤတုၤလၢယိၤကီၢ်လၢာ်လံႉၦၤလၢအစ့အိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လဲၤပာ်အဖိကၠိလၢ၀့ၢ်ပူၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ချၢၣ်–တကူၣ်တၢၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤအံၤမ့ၢ်ဟီၣ်က၀ီၤလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢဒီး ကီၢ်ပယီၤပဒိၣ်ခံခီခံကပၤပၢ၀ဲအဃိ ဘၣ်ဃးကူၣ်သ့ႇဆူၣ်ချ့ႇၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ဂ့ၢ်တဖၣ်အံၤန့ၣ် မ့ၢ်လီၢ်က၀ီၤတခါလၢခံခီခံကပၤထိၣ်ဃူတဲသကိးဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံ လၢခံခီခံကပၤတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတဖၣ်န့ၣ်...

လါယူၤ ၂၀ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤ ၁၃ သီအနံၤ တၢ်လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်ကညီကီၢ်စဲၣ်မၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤထံး ဂီၤလ့ၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အခါ ပၢၤကီၢ်အဟံၣ်ဖိဃီဖိလၢတၢ်ဖီၣ်န့ၢ်၀ဲတဖၣ်အံၤတၢ်ကပျၢ်ကွံာ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်ပိာ်မုၣ်ဒီးဖိသၣ်ခွဲးယာ်အိၣ်၀ဲအသိးန့ၣ်ပၢၤကီၢ်အဟံၣ်ဖိဃီဖိပိာ်မုၣ်(၃)ဂၤဒီးဖိသၣ်(၂)ဂၤလၢတၢ်ဖီၣ်ဃာ်၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်ကပျၢ်လီၤကွံာ်အီၤဒီးတချုးလၢတၢ်ပျၢ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်န့ၣ်ကဟ့ၣ်ဒုးထံၣ်လိာ်၀ဲဒီးပိာ်မုၣ်ကရၢဘၣ်ထွဲတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (KNDO)သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိစီၤနၢၤဒါမၠးစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “တချုးလၢပပျၢ်ဒံးဘၣ်န့ၣ်ပကဘၣ်ဆဲးကျိးဒီးပိာ်မုၣ်တၢ်ကရၢကရိလီၤႉခဲအံၤပတဆဲးကျိးဘၣ်ဒံးဘၣ်ႉအဂၤတခါပဘၣ်သံဒိးသံကွၢ်အ၀ဲသ့ၣ်ဒံးႉအ၀ဲသ့ၣ်က့ၤမ့တဘူၣ်ဘၣ်ခီန့ၣ်ပကဘၣ်ဆိမိၣ်ကျဲလၢအဂၤတခါလၢအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်”အဂ့ၢ်န့ၣ်သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိစီၤနၢၤဒါမၠးစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ သုးမီၤစိရိၤအဟံၣ်ဖိဃီဖိလၢတၢ်ဖီၣ်ဃာ်၀ဲတဖၣ်အံၤတၢ်ကပျၢ်လီၤကွံာ်၀ဲဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်ပၢၤကီၢ်သုး(၅)ဂၤလၢတၢ်ဖီၣ်ဃာ်၀ဲအံၤခီန့ၣ်တၢ်ကဘၣ်သမံသမိးသံဒိးသံကွၢ်အီၤအိၣ်ဒံးအဃိကတီၢ်ခဲအံၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတအိၣ်လၢကပျၢ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိစီၤနၢၤဒါမၠးစံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်သိးတၢ်သုတထီၣ်မၤန့ၢ်သုးမီၤစိရိၤအသုးကလၢၤအံၤတဂ့ၤဒီးအ၀ဲသ့ၣ်အၦၤသုတစံၣ်ဖျိးတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးမီၤစိရိၤအံၤဟံးန့ၢ်၀ဲတၢ်ဒီသဒၢလၢသုးအဟံၣ်ဖိဃီဖိႇဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်အအိၣ်ဒီးကိးဃာ်၀ဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်သုးကလၢၤပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိစီၤနၢၤဒါမၠးစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပၢၤကီၢ်အဟံၣ်ဖိဃီဖိပိာ်မုၣ်တဂၤစံး၀ဲ“ၦၤတဲလၢယ၀ၤသံလၢတၢ်ဒုးပူၤႉတသ့ၣ်ညါတၢ်ကစီၣ်လီၤတံၢ်လီၤဆဲးဘၣ်ႉအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲက့ၤကိးၦၤဒီးပ၀ဲဒၣ်နါက့ပဟဲက့ၤပိာ်အခံမူၤမူၤနီၢ်နီၢ်လီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်နါက့ဟဲက့ၤကိးၦၤမူၤမူၤနီၢ်နီၢ်လီၤႉအသံကွၢ်ယ၀ၤအမံၤႇလီၢ်လးႇအိၣ်တၢ်လီၢ်ဒုးအိၣ်လီၤႉ၀ဲဒၣ်နါက့ပစံးဆၢကဒါလၢအမ့ၢ်အတီလီၤႉမ့ပျၢ်က့ၤၦၤဒုယကက့ၤလၢအမိအိၣ်၀့ၢ်တကူၣ်ဒီးကဖံးအီၣ်မၤအီၣ်က့ၤလီၤႉမ့ၢ်လၢယဖိအိၣ်ဒံးအဃိမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤ ၁၃ သီအနံၤန့ၣ် (KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်ဂီၤလ့ၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အခါန့ၣ် ပၢၤကီၢ်သုးသံ၀ဲ(၂)ဂၤႇမၤန့ၢ်၀ဲကျိချံၦာ်သၣ်တနီၤဒီးဖီၣ်န့ၢ်၀ဲပၢၤကီၢ်သုး(၅)ဂၤဃုာ်ဒီးပၢၤကီၢ်အဟံၣ်ဖိဃီဖိ(၅)ဂၤန့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိးမၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်ကွံာ်၀ဲ(CDM/PDF) ၉...

လါယူၤ ၂၀ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် (၂၀၂၁–၂၀၂၂)တၢ်သိၣ်လိနံၣ်အဂီၢ် ကညီကီၢ်စဲၣ်ဒီတဘ့ၣ်အပူၤ ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ် မ့ၢ်ကီၢ်ဆၣ်တဘ့ၣ်လၢၦၤဖျိထီၣ်သုးမီၤစိရိၤအတီၤတဆံတၢ်ဒိးစဲးအနီၣ်ဂံၢ်အါကတၢၢ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤအကီၢ်စဲၣ်ကူၣ်သ့၀ဲၤကျိၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ်အပူၤတၢ်ပာ်လီၤ၀ဲတၢ်ဒိးစဲးအလီၢ်(၃)ခါဒီးဖဲန့ၣ်ၦၤကၠိဖိနုာ်လီၤဒိးစဲးအိၣ်၀ဲ(၆၆၀)အကျါဖျိထီၣ်၀ဲဒၣ်(၃၃၄)ဂၤဒီးလၢကီၢ်ဆၣ်(၇)ဘ့ၣ်အပူၤန့ၣ်ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ်အံၤမ့ၢ်ကီၢ်ဆၣ်တဘ့ၣ်လၢၦၤကၠိဖိဖျိထီၣ်အနီၣ်ဂံၢ်အါကတၢၢ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်သုးမီၤစိရိၤအကီၢ်ဆၣ်တၢ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲၤကျိၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကညီကီၢ်စဲၣ်ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ်ၦၤကၠိဖိဖျိထီၣ်အတီၤတဆံတၢ်ဒိးစဲးအနီၣ်ဂံၢ်အါကတၢၢ်လီၤတကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါလၢကီၢ်စဲၣ်အပတီၢ်တီၤထီကၠိတဖၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ်အံၤမ့ၢ်ကီၢ်ဆၣ်တဘ့ၣ်လၢၦၤကၠိဖိဖျိထီၣ်အနီၣ်ဂံၢ်အါကတၢၢ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃး(၂၀၂၁–၂၀၂၂)တၢ်သိၣ်လိနံၣ်အဂီၢ်ၦၤကၠိဖိဖျိထီၣ်တၢ်အိၣ်သးအံၤ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်ဆဲးကျိးသံကွၢ်၀ဲကီၢ်ဆၣ်ကူၣ်သ့မူဒါခိၣ်အူမၠ့ၣ်ထိဒီးအ၀ဲစံး၀ဲလၢ“သုမ့ၢ်ၦၤလၢအမၤဟးဂီၤထံကီၢ်ႇမၤဟးဂီၤဒူသ၀ီလီၤႉယတတဲဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤ(၂၀၂၁–၂၀၂၂)တၢ်သိၣ်လိနံၣ်အပူၤန့ၣ် ၦၤကၠိဖိနုာ်လီၤဒိးစဲးအိၣ်၀ဲ(၅ႇ၃၇၈)ဂၤအကျါဖျိထီၣ်၀ဲ(၂ႇ၃၉၁)ဂၤန့ၣ်လီၤႉမ့မ့ၢ်ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤန့ၣ်ၦၤကၠိဖိနုာ်လီၤဒိးစဲးအိၣ်၀ဲ(၁ႇ၉၁၈)ဂၤအကျါဖျိထီၣ်၀ဲ(၄၈ႉ၀၂)မျးကယၤလၢနီၣ်ဂံၢ်ခံအပတီၢ်အသိး မ့မ့ၢ်လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်န့ၣ်ၦၤကၠိဖိနုာ်လီၤဒိးစဲးအိၣ်၀ဲ(၈၂၇)ဂၤအကျါဖျိထီၣ်၀ဲ(၄၁ႉ၄၈)မျးကယၤလၢနီၣ်ဂံၢ်သၢအပတီၢ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖၣ်ပူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ်ၦၤကၠိဖိနုာ်လီၤဒိးစဲးအိၣ်၀ဲ(၁၉၄)ဂၤအကျါဖျိထီၣ်၀ဲ(၂၈ႉ၈၇)မျးကယၤဒီးဖၣ်ပူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အံၤမ့ၢ်စ့ၢ်ကီးၦၤဖျိထီၣ်အနီၣ်ဂံၢ်စှၤကတၢၢ်လၢကီၢ်စဲၣ်အပတီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သုးမီၤစိရိၤကူၣ်သ့၀ဲၤကျိၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် တၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့(casino)အလီၢ်လၢအအိၣ်ကညီကီၢ်စဲၣ် မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ် သူမှဲကျိကၢၢ်ခိၣ်ဒီတကျိၤလၢသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ပၢ၀ဲအံၤတဖၣ်အခိၣ်အဃၢၤန့ၣ် ကတီၢ်အံၤခီဖျိတၢ်ပာ်လီၤ၀ဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဃံးဃီၣ်ဒီၣ်အဃိ ဘၣ်ယိၣ်လၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်ထံကီၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံတနံၣ်အတီၢ်ပူၤ(casino)လီၢ်လၢအအိၣ်မၠၣ်၀တံၣ် သူမှဲကျိကၢၢ်နံၤနီၣ်ဂံၢ်(၃)ကၠၤခ့ကျဲႇနီၣ်ဂ့ၢ်(၂)သဲပိၤတြဲၤဒီးနီၣ်ဂံၢ်(၅)၀ါတီ(၉၉၉)တြဲၤတဖၣ်တၢ်ခးတံၢ်ဃာ်၀ဲကရၢၢ်ဒီး(BGF)အိၣ်ခိးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဖဲန့ၣ်အါထီၣ်ဒိၣ်န့ၢ်ဒံးအပူၤကွံာ်အဃိဘၣ်ယိၣ်လၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအိၣ်ဘူးဒီး(casino)လီၢ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ပာ်လီၤဘံၣ်ဘၢလၢ(casino)အလီၢ်ကိးနံၤဒဲးလီၤႉမ့ၢ်မ့ၣ်ပိၢ်ကပိၢ်ဖးထီၣ်လၢပကပၤဆံးယံာ်လဲၣ်န့ၣ်ပဘၣ်ယိၣ်တၢ်မီၤနီၤႉခဲအံၤမ့ၣ်ပိၢ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤတလီၢ်လီၢ်လီၤႉလၢအ၀ဲတနံၤန့ၣ်မ့ၣ်ပိၢ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢသွံၣ်ဃူဖိး(ကၠၣ်ခဲၤယ့)ရူဒံးႉမ့ၣ်ပိၢ်မ့ပိၢ်ဖးထီၣ်န့ၣ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်လီၢ်လီၤႉခဲအံၤနါက့အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ခိးတၢ်လၢ(casino)လီၢ်န့ၣ်ယဆိမိၣ်ဒုဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢၦၤကဟဲမၤအ၀ဲသ့ၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံန့ၣ်မ့ၣ်ပိၢ်ပိၢ်ဖးထီၣ်တစှၤန့ၢ်အဘျီ(၂၀)ဘၣ်ဒီးလၢမၠၣ်၀တံၣ်အခိၣ်အဃၢၤစ့ၢ်ကီးပယီၤသုးဒီးဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဒံးန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၉ သီအနံၤစ့ၢ်ကီး ခီဖျိ(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဖဲမၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ဆၣ်က၀ီၤဒ့(၄)အီၤမၠ့ၤစွ့ၤဘိၤအကပၤ မၣ်ခၠီလ့လူၢ်အံၤအဃိ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတနီၤဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ဒံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉလၢတၢ်န့ၣ်အဃိမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ဖိတဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢတၢ်ကကဲထီၣ်ကဒီးအသးဒ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကညီဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ကရၢလၢအဆဲးလီၤထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်တၢ်ပတုာ်တၢ်ခး(NCA)လၢအိၣ်ကညီကီၢ်စဲၣ် မၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတဖၣ်မ့ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢဟီၣ်က၀ီၤ၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤန့ၣ် ကဘၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါဆိ၀ဲ(၂)သီ၀ံၤတၢ်မ့ဟ့ၣ်အခွဲးမးဟးထီၣ်က့ၤလီၤသ့၀ဲန့ၣ်သုးမီၤစိရိၤဟ့ၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤ ၁၃ သီအနံၤန့ၣ် မၠၣ်၀တံၣ်တၢ်မဲာ်ညါသုး၀ဲၤဒၢး(၂၇၅)သုးရ့ၣ်ခိၣ် စီၣ်မိထိဆှၢထီၣ်လံာ်ဒုးသ့ၣ်ညါဆူကရူၢ်ကရၢလၢအဆဲးလီၤဃာ်(NCA)လၢအမ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢႇ တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ဒီး ကညီတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကး(KNU/KNLA-PC)သၢဒူၣ်အတၢ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်၀ဲၤဒၢးတဖၣ်အအိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကရူၢ်ကရၢလၢအဆဲးလီၤတၢ်ပတုာ်တၢ်ခးတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးတၢ်ဆှၢထီၣ်လံာ်ဒုးသ့ၣ်ညါအံၤအဖီခိၣ်(KNU/KNLA-PC)ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤကၠီၤညိၣ်စံး၀ဲလၢ“ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါမၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဒီးပနၢ်ဟူလၢတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂီၢ်န့ၣ်တဂၤဒီးတဂၤပကဘၣ်ဆဲးကျိးလိာ်သးဒ်လဲၣ်မီၤနီၤႉကရူၢ်ကရၢလၢအိၣ်မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤခီန့ၣ်အါမီၤနီၤႉပ(PC)နါက့အိၣ်ႇ(DKBA)နါက့အိၣ်ႇလၢအဂၤနါက့အိၣ်ဒီဒူၣ်ညါႉတၢ်မ့ကဲထီၣ်တမံၤဂ့ၤတမံၤဂ့ၤန့ၣ်ၦၤမ့သံကွၢ်လၢတၢ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်၀ဲၤဒၢးန့ၣ်တသ့ၣ်ညါထွဲတနၢ်ပၢၢ်ဘၣ်အဃိကဲထီၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲမီၤနီၤႉအဃိန့ၣ်ယဲယနၢ်ပၢၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်မ့ဟးထီၣ်က့ၤလီၤန့ၣ်ကဘၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါလိာ်သးတကပၤဒီးတကပၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်သုးမီၤစိရိၤအလံာ်ဒုးသ့ၣ်ညါပူၤအသိးန့ၣ်ကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ကူသုးကူသုးကၤစိာ်စုက၀ဲၤန့ၢ်ထဲလၢအတၢ်ပာ်ပနီၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤလီၤႇမ့ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢအတၢ်ပာ်ပနီၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအချၢန့ၣ်တဘၣ်ကူသိးသုးကူသုးကၤစိာ်ဃုာ်စုက၀ဲၤဘၣ်ႇမ့ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤဒီးဟီၣ်က၀ီၤအခိၣ်အဃၢၤန့ၣ်ကဘၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါဆိဃာ်၀ဲ(၂)သီ၀ံၤတၢ်မ့ဟ့ၣ်အခွဲးမးဟးထီၣ်က့ၤလီၤသ့၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါကဘၣ်ပာ်ဖျါထီၣ်ဃုာ်ဒီးတီခိၣ်ရိၣ်မဲခိၣ်နၢ်အမံၤႇဂံၢ်ဘါႇတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢကလဲၤတၢ်ႇကလဲၤတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအမံၤႇသိလ့ၣ်အကလုာ်ႇသိလ့ၣ်အနီၣ်ဂံၢ်ႇအလွဲၢ်ဒီးမုၢ်နံၤမုၢ်သီလၢကလဲၤႇဟဲက့ၤတုၤကဒါမုၢ်နံၤမုၢ်သီတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤလံာ်တၢ်ဒုးသ့ၣ်ညါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “မၤ၀ဲဒ်အံၤဒုကရူၢ်ကရၢလၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤအိၣ်ႇလၢသ၀ီပူၤနါက့အိၣ်ႇအိၣ်တၢ်လီၢ်ဒီဒူၣ်ညါမီၤနီၤႉ မ့၀ံၤၦၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤႇဟံၣ်ဖိဃီဖိတၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢကရူၢ်ကရၢပၢ၀ဲတဖၣ်အိၣ်အဃိတၢ်ဖီလာ်သုးတဖၣ်ကဘၣ်သဂၢၢ်လိာ်သးသ့၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ်မၠၣ်၀တံၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးဖီၣ်စုက၀ဲၤတၢ်ကရၢကရိတခါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၂၆ သီတုၤလၢ ၂၈ သီအနံၤန့ၣ် (KNU/KNLA-PC)ကရူၢ်...

လါယူၤ ၁၆ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲစှၤသီအတီၢ်ပူၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢတၢ်သူအီၤလၢဖၣ်ကပူၤတဖၣ်အလုၢ်အၦ့ၤထီၣ်ကိးမံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်လၢကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤဒီးမ့မ့ၢ်ပသဲဂီၤန့ၣ်အၦ့ၤဒိၣ်ထီၣ်ခံဆးညါအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤၦ့ၤဆါတၢ်ဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤအခါန့ၣ်ပသဲဂီၤတြီၢ်အပီၢ်တဆံတထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲတကလး(၁၀ႇ၀၀၀)ခိၣ်ဃၢၤဘၣ်ဆၣ် တလါအံၤလါယူၤအတီၢ်ပူၤတထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤထီၣ်တုၤလၢ(၂၀ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ညါဒီး မ့မ့ၢ်တပီၢ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၁၀၀၀)တုၤလၢ(၂ႇ၂၀၀)ကၠးညါအဂ့ၢ်န့ၣ် ကျးကစၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ပသဲဂီၤအၦ့ၤထီၣ်ဖးဒိၣ်ညါႉကျးကစၢ်လၢယလဲၤၦ့ၤတၢ်န့ၣ်ၦ့ၤဃာ်ပသဲဂီၤလၢအကယၤညါႉကျးကစၢ်တဲၦၤဟဲၦ့ၤတၢ်လၢသ၀ီတဖၣ််လၢၦ့ၤဃာ်ပသဲဂီၤမ့အါတဲ၀ဲႉလၢခံန့ၣ်အၦ့ၤကထီၣ်ဒိၣ်န့ၢ်ခဲအံၤဒံး”အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ််က၀ီၤသ၀ီဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢကီၢ်ပယီၤစကဲကီၢ်ခီဟီၣ်က၀ီၤတကပၤန့ၣ်တၢ်သူၣ်ဖျး၀ဲပသဲသၣ်ဒီးခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢလီၢ်၀ီၤပူၤဖဲန့ၣ်အဃိလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်တမၤအီၣ်သူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်လၢၤပသဲသၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိးခီဖျိသိၦ့ၤထီၣ်ႇတၢ်စိာ်ဆှၢတၢ်အဘူးအလဲစ့ၢ်ကီးအၦ့ၤထီၣ်အဃိပသဲသၣ်အၦ့ၤဘၣ်ထီၣ်၀ဲလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤၦ့ၤဆါတၢ်ဖိလၢအိၣ်ကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါကျးဆါတၢ်လၢကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်ၦ့ၤ၀ဲဒၣ်ပသဲသၣ်ဒီး ၦၤလၢအက့ၤဆါကဒါ၀ဲဆူဒူသ၀ီပူၤတဆီတဖၣ်စ့ၢ်ကီးဒ်သိးကျဲတရံးကအိၣ်တ့ၢ်အဂီၢ်န့ၣ် ဆါဒိၣ်ထီၣ်၀ဲပ၀ဲသၣ်အၦ့ၤတစဲးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢအၦ့ၤအီၣ်ပသဲသၣ်အံၤတဂၤစံး၀ဲ“လၢညါန့ၣ်ပအီၣ်ပသဲသၣ်မ့န့ၢ်(၄)ဖျၢၣ်န့ၣ်ခဲအံၤပအီၣ်န့ၢ်က့ၤထဲ(၁)ဖျၢၣ်လီၤႉမ့ဆဲးလဲၤဒ်အံၤဒုကဘၣ်လီၤဒိသံလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပသဲဂီၤအၦ့ၤထီၣ်ဘၣ်ဆၣ်မ့့မ့ၢ်ပသဲ၀ါန့ၣ်အၦ့ၤတထီၣ်၀ဲအါအါဘၣ်ဒီး အပူၤကွံာ်ပသဲ၀ါတပီၢ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၅ႇ၀၀၀)ကၠးဒီးခဲအံၤအၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၆၀၀၀)ကၠးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤၦ့ၤဆါတၢ်ဒီးၦၤၦ့ၤအီၣ်တၢ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤ ၁၆ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤအိၣ်လၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် တီၤကၠၤအ့သ၀ီ တီၤထီကၠိကရၢၢ်ပူၤအဃိ တနံၣ်အံၤတၢ်သိၣ်လိနံၣ်အဂီၢ်ကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲလဲၤမၤလိက့ၤတၢ်လၢသီခါဖၠၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တနံၣ်အံၤတီၤကၠၤအ့တီၤထီကၠိအံၤဘၣ်တၢ်က့ၤအိးထီၣ်၀ဲလၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိပယီၤသုးလၢအိၣ်ကၠိကရၢၢ်ပူၤအံၤတဖၣ်တသုးအလီၢ်ဘၣ်အဃိ ဘၣ်အိးထီၣ်သိၣ်လိက့ၤတၢ်လၢသီခါဖၠၣ်ကရၢၢ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ၦၤသးၦၢ်တဖၣ်လဲၤထိၣ်ဃူထိၣ်ဖိး၀ဲဒံးႉအ၀ဲသ့ၣ်တဲ၀ဲလၢအကသုးလီၢ်ဘၣ်ဆၣ်ကၠိထီၣ်ဘျီဒုတသုးအလီၢ်ဘၣ်ႉကလဲၤဟံကၠိတၢ်ပီးတၢ်လီလံာ်လဲၢ်ႇလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤလၢကၠိပူၤမးန့ၣ်တဟ့ၣ်နုာ်လီၤ၀ဲဘၣ်ႉကမျၢၢ်တဖၣ်ပျံၤတၢ်အဃိတဲတဘူၣ်နီတမံၤဘၣ်ႉအ၀ဲသ့ၣ်အဂံၢ်ဘါကအိၣ်လၢအဂၤ(၅၀)ဆူဖီခိၣ်ညါႉတသ့ၣ်ညါလီၤတံၢ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါပယီၤသုးလၢအိၣ်ကၠိကရၢၢ်ပူၤတဖၣ်တသုးလီၢ်ဘၣ်အမဲာ်ညါကတီၢ်ခဲအံၤခီဖျိမၤအါထီၣ်အၦၤအဃိလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢတၢ်ခးလိာ်သးကကဲထီၣ်ဒီးဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ပဒုးထီၣ်ဖိသၣ်ကၠိလၢသီခါဖၠၣ်နါက့ပတူၢ်ဘၣ်လၢတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်မီၤနီၤႉဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်ပယီၤသုးတဖၣ်မၤအါထီၣ်အနီၣ်ဂံၢ်လၢကၠိကရၢၢ်ပူၤအိၣ်ဒံး၀ဲဖဲန့ၣ်အဖၢမုၢ်အဃိမ့ၢ်ကခးလိာ်သးဆံးယံာ်လဲၣ်ႇမ့၀ံၤဖဲမဟါတလါန့ၣ်ကျိဖးဒိၣ်လီၤတဲာ်လၢသီခါဖၠၣ်ကရၢၢ်ပူၤတလီၢ်လီၢ်အဃိသူၣ်ကိၢ်သးဂီၤလၢမ့ၢ်ကျိဖးဒိၣ်ကလီၤတဲာ်ဆံးယံာ်လဲၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ် ၂၀၁၉ နံၣ် ခီဖျိခိ၀ံၣ်-၁၉ တၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ရၤလီၤသးဒီး သုးဟံးန့ၢ်ထံကီၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအဃိတၢ်ကးတံၢ်ကွံာ်၀ဲတီၤကၠၤအ့တီၤထီကၠိအံၤယံၤ၀ဲ(၂)နံၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံ တနံၣ်အံၤတၢ်က့ၤထီၣ်ကဒါကၠိအံၤလၢသုးမီၤစိရိၤကူၣ်သ့အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအသိးန့ၣ်လီၤႉ တၢ်သိၣ်လိလၢတနံၣ်ညါအံၤအဂီၢ်တီၤဖုၣ်တုၤလၢတီၤထီန့ၣ်ၦၤကၠိဖိနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲခဲလၢာ်အဂၤ(၂၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးနုာ်လီၤအိၣ်လၢတီၤကၠၤအ့တီၤထီကၠိကရၢၢ်ပူၤန့ၢ်၀ဲ(၈)လါဘျဲၣ်လံဒီးစးထီၣ်လၢလါမးရှးန့ၣ်ခီဖျိတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ဲဒီးဟီၣ်က၀ီၤ(KNLA/KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်ဖဲကၠိကရၢၢ်ဒီးတၢ်ခိၣ်တၢ်ဃၢၤဖဲန့ၣ်အဃိ ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်တနီၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဟးဂူာ်ဟးဂီၤ၀ဲအိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမးရှးဒီတလါအတီၢ်ပူၤန့ၣ်ခီဖျိပယီၤသုးလၢအိၣ်ကီးတရံး၀့ၢ်ကပၤအံၤတဖၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူတီၤကၠၤအ့သ၀ီပူၤတပယူာ်ဃီအဃိဟံၣ်ဃီတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဟးဂီၤတစှၤန့ၢ်(၅)ဖျၢၣ်ဘၣ်အသိးလီၢ်က၀ီၤဖိတနီၤဘၣ်ဒိအိၣ်၀ဲစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိခံခီခံကပၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိလီၢ်က၀ီၤဖိဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲသ၀ီဒီတဖျၢၣ်ညါဒီး ကတီၢ်ခဲအံၤလီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်က့ၤအိၣ်လၢဒူသ၀ီပူၤလံဘၣ်ဆၣ်ဘၣ်အိၣ်လၢတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးအပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤ ၁၅ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးလၢအိၣ်ခိးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဖဲမၠၣ်၀တံၣ်က၀ီၤဒ့(၅)ယ့ၤပူၤသ၀ီတီၤထီကၠိတဖၣ်အံၤ ဆိၣ်တၢ်ထုတၢ်ႇတီၢ်မၤဒၢၣ်၀ဲၦၤလၢအဟဲမၤတၢ်လၢကၠိကရၢၢ်ပူၤဒီးကၠိဖိမိၢ်ပၢ်လၢအဟဲအိၣ်စိၢ်အဖိဖဲကၠိဆံၣ်လီၤအဆၢကတီၢ်ကဲထီၣ်သးတလီၢ်လီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠိဖိမိပါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကၠိဖိမိပါတဂၤစံး၀ဲ“ပဟဲအိၣ်စိၢ်ပဖိပပာ်ဃာ်ကါလၢကျဲကပၤန့ၣ်တီၢ်၀ဲဒၣ်ပကါအယွၤဒီးကျိမီၤနီၤႉရှဲပၠးခီဒၢးတန့ၢ်ႇပညိၣ်ၦၤဒီးကျိႇဆိၣ်ၦၤထုၦၤလီၤႉမဟါနါက့လၢတၢ်ကဘှီဂ့ၤထီၣ်ကၠိလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤႇခူၣ်ကွဲးလံာ်အဂီၢ်န့ၣ် ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဖၣ်ဟဲတီၣ်သ့ၣ်ဒီးကါနုာ်လီၤလၢကၠိကရၢၢ်ပူၤဒီးဖဲန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ကိးပတုာ်၀ဲဆိၣ်၀ဲထု၀ဲလီၤႉမ့၀ံၤလူၤတီၢ်၀ဲၦၤဒီးသုးအဒီမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးတၢ်ဆိၣ်တၢ်ထုးတၢ်ႇမၤဒၢၣ်ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်လၢကၠိကရၢၢ်ပူၤကဲထီၣ်သးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်ဒီးကၠိသရၣ်၊မုၣ်တဖၣ်တဲ၀ဲတဘူၣ်ဘၣ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ဂ့ၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ် ဂုာ်ကျဲးစၢးဆဲးကျိး(BGF)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဘၣ်ထွဲတဖၣ်ဘၣ်ဆၣ် ဆဲးကျိးတန့ၢ်၀ဲဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကၠိလၢအိၣ်မၠၣ်၀တံၣ်က၀ီၤဒ့အပူၤတဖၣ်ဘၣ်တၢ်က့ၤအိးထီၣ်အီၤလၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဒီး ကၠိတဖၣ်အံၤပယီၤသုးႇသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ႇပၢၤကီၢ်ႇသးၦၢ်လၢသုးမီၤစိရိၤတီၣ်ထီၣ်၀ဲတဖၣ်ဒီးကမျၢၢ်သုးတဖၣ်အိၣ်ခိး၀ဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤကဲထီၣ်သး၀ံၤအလီၢ်ခံမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤၦၤကၠိဖိထီၣ်ကၠိအနီၣ်ဂံၢ်လီၤစှၤဒိၣ်န့ၢ်အပူၤကွံာ်နံၣ်အသိး ခီဖျိ(CDM)ကူၣ်သ့ၦၤမၤတၢ်ဖိကၠိသရၣ်၊မုၣ်လၢအထီဒါသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်အိၣ်အါအဃိ (Non- CDM)ကၠိသရၣ်§မုၣ်တကူတလၢ၀ဲဒၣ်လၢတၢ်သိၣ်လိမၤဒိးအပူၤဘၣ်ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢတၢ်သိၣ်လိဒီးကၠိတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်အပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ်ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤ ၁၅ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲမဟါလါယူၤ ၁၄ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်မၤလၤကပီၤ၀ဲကီၢ်သူလ့ၤမုၢ်နံၤၦဲၤထီၣ်(၇၃)၀ီတ၀ီမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢအနဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၁ ပဒိၣ်စီၤဆၢၦဲၤ စံးလီၤဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ်ကညီသးစၢ်တဖၣ်လၢကဂုာ်ကျဲးစၢးဆူၣ်ထီၣ်လၢကီၢ်သူလ့ၤထံကီၢ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉ ကညီကလုာ်တဖၣ်ဖဲလၢထံကီၢ်တအိၣ်ႇတၢ်ပၢတၢ်ပြးတအိၣ်ဘၣ်အကတီၢ်န့ၣ်ကညီသးစၢ်တဖၣ်ကဂုာ်ကျဲးစၢးမၤဂ့ၤဒိၣ်ထီၣ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးႇကူၣ်သ့ႇတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်တဖၣ်ဒိၣ်န့ၢ်အပူၤကွံာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤဆၢၦဲၤစံးလီၤဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ်၀ဲဖဲကီၢ်သူလ့ၤမုၢ်နံၤမူးအပူၤလၢဘၣ်တၢ်မၤ၀ဲဖဲကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုး၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်တၢ်လီၢ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ပထံပကီၢ်တအိၣ်ဒံးဘၣ်ႇပတၢ်ပၢတၢ်ပြးတအိၣ်ဒံးဘၣ်ႇအဃိန့ၣ်သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တဖၣ်အလီၢ်အိၣ်လၢကဘၣ်ဂုာ်ကျဲးစၢးတၢ်အါန့ၢ်ဒံးၦၤအဂၤခံဆးညါအဂီၢ်လိၣ်၀ဲလီၤႉပမ့အိၣ်ခိးကွၢ်မုၢ်လၢ်ၦၤဂၤအတၢ်အိၣ်သးန့ၣ်တကဲထီၣ်၀ဲဘၣ်ႉစိၤခဲအံၤဒ်ၦၤတဲ၀ဲအသိးန့ၣ်လီၤပကဘၣ်ဖးလံာ်ဖးလဲၢ်ႇပကဘၣ်ဒိကနၣ်ကွဲၤလ့လိၤလီၤႉခဲအံၤလၢ(website)ပူၤန့ၣ်တၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢအရ့ဒိၣ်လၢပဂီၢ်န့ၣ်အိၣ်တခါမီၤနီၤႉဖဲအပူၤန့ၣ်ပကဘၣ်ဃုသ့ၣ်ညါထံရူၢ်ကီၢ်သဲးႇသုးဂ့ၢ်၀ီႇပၢပြးအဂ့ၢ်အကျိၤတဖၣ်န့ၣ်အဲၣ်ဒိးဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ်ယဲလီၤ”စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်မၤလၤကပီၤကီၢ်သူလ့ၤမုၢ်နံၤမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ်(KNU)ကရၢခိၣ်–၂ ပဒိၣ်စီၤကွဲၤထူ၀့ႇ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၁ ပဒိၣ်စီၤဆၢၦဲၤႇ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၂ ပဒိၣ်စီၤလၣ်ထိဒီး လီၢ်ခၢၣ်သးကမံးတံာ်ခိၣ်နၢ်တဖၣ်တကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါ (KNLA)သုးရိၣ်မဲ(G1)သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိစီၤတၢ်မျၢ်သီႇ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၇)သုးက့ခိၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤဖီဒိၣ်ႇ...

လါယူၤ ၁၄ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲမဟါလါယူၤ ၁၃ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ႇ ကညီဒီကလုာ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲမၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤထံး ဂီၤလ့ၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တၢ်လီၢ်ဒီးဖဲန့ၣ်ပၢၤကီၢ်သုးဃုုာ်ဒီးအဟံၣ်ဖိဃီဖိ(၁၆)ဂၤလီၤမၢ်တုၤလၢခဲအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤဘူးဒီးပယီၤသုးတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲမဟါ(KNLA/KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တၢ်လီၢ်အခါဖီၣ်ချုး၀ဲပၢၤကီၢ်သုး(၃)ဂၤႇမၤန့ၢ်ကျိချံၦာ်သၣ်တနီၤဒီးဖဲဟါခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ်ပၢၤကီၢ်သုးတဖၣ်ဟဲက့ၤဆူပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အခါပၢၤကီၢ်သုးဒီးအဟံၣ်ဖိဃီဖိလီၤမၢ်၀ဲခဲလၢာ်(၁၆)ဂၤတုၤလၢခဲအံၤဆဲးကျိးတန့ၢ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိလၢအဘူးဒီးပယီၤသုးအံၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ပၢၤကီၢ်သုးတဖၣ်ဖဲအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲက့ၤတုၤလၢပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အခါန့ၣ်သမံသမိးကွၢ်၀ဲအၦၤႇ တၢ်ဖိတၢ်လံၤႇကျိချံၦာ်သၣ်ဘျီဒုပသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢပၢၤကီၢ်ခိၣ်(၂)တဂၤႇပၢၤကီၢ်သုးစကီၤ(၁)ဂၤႇပၢၤကီၢ်သုးစကီၤပြံ(၁)ဂၤႇပၢၤကီၢ်သုးဖိ(၇)ဂၤဒီးအဟံၣ်ဖိဃီဖိပိာ်မုၣ်(၃)ဂၤႇဖိသၣ်(၂)ဂၤခဲလၢာ်(၁၆)ဂၤလီၤမၢ်တုၤလၢခဲအံၤဟဲက့ၤတတုၤလၢတၢ်လီၢ်ဒံးဘၣ်မီၤနီၤႉမ့ၢ်ဖဲကညီကရူၢ်နုာ်လီၤရှဲလဲတၢ်အခါဖီၣ်န့ၢ်၀ဲဧါႇမ့ၢ်အလဲၤစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်ကျဲၣ်ကျီလၢဂီၤလ့ၤက၀ီၤဒ့ကမျၢၢ်အကျါဧါႇမ့ၢ်အလဲၤခီဃီၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်တကပၤခီဧါန့ၣ်ပဃုသ့ၣ်ညါအဖၢမုၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်ဂီၤလ့ၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်၀ံၤအလီၢ်ခံဖဲ(KNLA/KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်နုာ်လီၤမၤရှဲလဲပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အခါန့ၣ်တၢ်ဖီၣ်န့ၢ်၀ဲပၢၤကီၢ်ၦၤ(၅)ဂၤႇအဟံၣ်ဖိဃီဖိ(၅)ဂၤဒီးတၢ်ပာ်အ၀ဲသ့ၣ်လၢ(KNDO)သုးကလၢၤဂ့ၤဂ့ၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးပာ်ဖှိၣ်တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ (KNDO)သုးရ့ၣ်လီၤဆီသုးရ့ၣ်ခိၣ်သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ်စီၤစးလိစံး၀ဲလၢ“ပတဲအ၀ဲသ့ၣ်လၢပာ်လီၤတၢ်စုက၀ဲၤႇပတပာ်သုလၢဒုၣ်ဒါဘၣ်ႇပပာ်နသုလၢပပုၢ်ပ၀ဲၢ်လီၤႉတဘၣ်လိၣ်ပျံၤၦၤဘၣ်ႉတၢ်အိၣ်မူလၢအလီၢ်လံၤလၢအတဂ့ၤဘၣ်တဖၣ်န့ၣ်တၢၤကွံာ်အီၤသူၣ်ထီၣ်တၢ်အိၣ်မူလၢအသီႉနသုကမၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢဧါမ့တမ့ၢ်သုကက့ၤလၢဟံၣ်ဧါႉနသုကဃုဖံးအီၣ်မၤအီၣ်ဧါႇနသုကအိၣ်ဖဲအံၤဧါန့ၣ်တဲဖျါၦၤပကမၤန့ၢ်သုလၢအဘၣ်ဂီၢ်ယတဲအ၀ဲသ့ၣ်ဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်နုာ်လီၤမၤရှဲလဲတၢ်လီၢ်အခါထံၣ်န့ၢ်၀ဲပၢၤကီၢ်ၦၤသံအစိၣ်(၂)ဂၤဒီးတၢ်မၤန့ၢ်၀ဲကျိခဲလၢာ်(၈)ခိၣ်ဃုာ်ဒီးကျိချံၦာ်သၣ်တနီၤဒီးမၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်၀ဲတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုး(PDF)အၦၤ ၉ ဂၤ လၢတၢ်ဖီၣ်ဃာ်အီၤလၢပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KNLA/KNDO)သုးကျိၤသုးပာ်ဖှိၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ပဟဲက့ၤထီၣ်တလၢပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အခါန့ၣ်ဂီၤလ့ၤကျိဖးဒိၣ်လူၢ်ခးလီၤကၠိကျိဖးဒိၣ်(၁၂၀)မီၤနီၤႉဖဲန့ၣ်ဘၣ်ဒိ၀ဲဘၣ်(PDF)ဖိသၣ်မုၣ်ခံဂၤႇၦၤသုးဖိတဂၤႇပၢၤကီၢ်သုးလၢပဟဲက့ၤဖီၣ်န့ၣ်(၂)ဂၤမီၤနီၤႉနါက့ဘၣ်တဆါစ့ၢ်ဘၣ်တၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဒုတအိၣ်ဘၣ်ႉပကွၢ်ထွဲအ၀ဲသ့ၣ်ဂ့ၤဂ့ၤႇပဒုးအီၣ်ဒုးအီအ၀ဲသ့ၣ်ဂ့ၤဂ့ၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ်စီၤစးလိစံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဂီၤလ့ၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်လၢပၢၤကီၢ်ခိၣ်လၣ်သ့တီခိၣ်ရိၣ်မဲ၀ဲအံၤသုးဂံၢ်ဘါအိၣ်၀ဲ(၂၄)ဂၤႇအဟံၣ်ဖိဃီဖိ(၄)ဂၤအိၣ်ဆိး၀ဲဒီး ဖဲ(KNLA/KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အံၤအကတီၢ် ခီဖျိၦၤနီၣ်ဂံၢ်စှၤအဃိအ၀ဲသ့ၣ်ပာ်တ့ၢ်ကွံာ်တၢ်လီၢ်စံၣ်ဖျိး၀ဲဒီးတၢ်မၤန့ၢ်၀ဲကျိချံၦာ်သၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...