KIC News

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၅သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ထံကီၢ်ဒီတဘ့ၣ်တၢ်ပတုၥ်တၢ်ခး(NCA)လံၥ်ဃံးဃၥ်အနံၣ်(၁၀)ပှဲၤထီၣ်မုၢ်နံၤဆဲးဆၢလၢကလီၤဘၣ်ဝဲဖဲ(၂၀၂၅)လါအီးကထိဘၢၣ်(၁၅)သီအနံၤအပူၤအံၤ(EAOAlliance)(၇)ဖုသးလီၤပလိၥ်ဝဲလၢကထီၣ်မၤလၤကပီၤဝဲအဂ့ၢ်,(EAO)ကရူၢ်ကရၢဖိတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ကထီၣ်မၤလၤကပီၤဝဲ(NCA)လံာ်ဃံးဃာ်နံၣ်(၁၀)ပှဲၤထီၣ်မုၢ်နံၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤ,အပူၤကွံၥ်လါစဲးပထ့ဘၢၣ်(၂၃)သီအနံၤကရူၢ်(၇)ဖုအတၢ်အိၣ်သကိးတၢၣ်ပီၣ်အပူၤပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲအတၢ်သးလီၤပလိၥ်အဂ့ၢ်,(EAO)ကရူၢ်ဘၣ်ထွဲ(DKBA)သုးဂ့ၢ်ဝီခိၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤစ့ၤဝ့စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တၢ်တၢၣ်ပီၣ်ခီဒု(NCA)နံၣ်ဆဲးဆၢတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤန့ၣ်,မတၤကလဲၤထီၣ်လဲၣ်တလဲၤထီၣ်လဲၤမီၤနီၤ.လဲၤဧါတလဲၤဧါခီန့ၣ်အိၣ်ဒၣ်လၢကရူၢ်ကရၢတဖၣ်အတၢ်ပၥ်သူၣ်ပၥ်သးလီၤ.တမ့ၢ်တၢ်မၢန့ၢ်ဆူၣ်ဘၣ်အသိးပှၤလၢကလဲၤထီၣ်တၢ်တဖၣ်တခီတၢ်တတြီဝဲစ့ၢ်ကီးဘၣ်မီၤနီၤ.နါက့ခီတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ပူၤအါတက့ၢ်ပှၤပၥ်ဖျါတဲသကိးဝဲလၢကလဲၤထီၣ်ခဲလၢၥ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,တၢ်လဲၤထီၣ်နဲၣ်ဆဲးဆၢတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤအလီၢ်ခံကဆဲးမၤဝဲတၢ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသိးဘၣ်ဃးတၢ်လဲၤထီၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤမူးလၢအပူၤကွံၥ်တဖၣ်အပူၤအတၢ်ဂံၢ်စၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒ်သိးကမၤဂ့ၤထီၣ်ဝဲတၢ်လိၣ်ဘၣ်တဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်,လါစဲးပထ့ဘၢၣ်(၂၃)သီအနံၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အပူၤတၢ်ကတိၤပၥ်ဖျါစ့ၢ်ကီးဝဲအဂ့ၢ်,အဝဲစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. (7 EAO Alliance)ကရူၢ်ကရၢအပူၤပှၤလၢပၣ်ဃုၥ်ပၣ်ဂီၢ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၢ်ဝဲ(RCSS)(MNSP)(ALP)(PNLO)(LUD)(KNU/KNLA-PC)ဒီး DKBA)သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒီး(၂၀၂၅)နံၣ်လါဒံၣ်စဲဘၢၣ်အပူၤပယီၤသုးကမၤဝဲတၢ်ဃုထၢအဖီခိၣ်,ကရူၢ်ကရၢ(၇)ဖုလၢၥ်အံၤတဆီၣ်ထွဲဝဲလၢၥ်လၢၥ်ဆ့ဆ့ဘၣ်အသိး,တထီဒါဝဲစ့ၢ်ကီးဘၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်အကရူၢ်ကရၢဖိတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်အသိးန့ၣ်လီၤ. (NCA)နံၣ်ဆဲးဆၢအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤကိးနံၣ်ဒဲးညီနုၢ်ဘၣ်တၢ်မၤအီၤလၢန့ၣ်ပၠံၣ်တီၣ်ဒီးအပူၤကွံၥ်နံၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတဖၣ်အပူၤခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကရၢခိၣ်လီၢ်လံၤ,ကလုာ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ကရၢလၢအဆဲးလီၤ(NCA)ခိၣ်နၢ်တနီၤဒီးထံဂုၤကီၢ်ဂၤမီၢ်သီတနီၤလဲၤထီၣ်ပၣ်ဃုၥ်ပၣ်ဂီၢ်တ့ၢ်ဝဲအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ....

လါစဲးပတ့ဘၢၣ် ၂၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤစးထီၣ်လၢတနံၣ်အံၤ(၂၀၂၅)နံၣ်လါယနူၤအါရံၤ(၁)သီတုၤလါအီကူး (၃၁)သီလၢ(၈)လါအတီၢ်ပူၤအံၤခီဖျိပယီၤသုးမီၤစိရိၤမၤထီဒါပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယၥ်အဃိကမျၢၢ်ပှၤနီၣ်ဂံၢ်ခဲလၢၥ်ဘၣ်သံဝဲ(၁၄၆)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိဝဲအဂၤ(၄၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-လီၢ်ခၢၣ်သးထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ်(၂၁)သီမဟါအ နံၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်(၈)လါအံၤအတီၢ်ပူၤပယီၤသုးမီၤစိရိၤဟူးဂဲၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢကဘီယူအိၣ်ဝဲ(၃၉၈)ဘျီ, ဒြိ(၁၂၂) ဘျီ, ခးလီၤ ကျိဖးဒိၣ်(၆၉၈)ဘျီ, ဒီးဖီၣ်မၤသံခးသံကမျၢၢ်ခဲလၢၥ်(၁၈)ဘျီ, ကမျၢၢ်ယီၢ်ဘၣ်ဝဲဟီၣ်လၥ်မ့ၣ်ပိၢ်(၁၅)ဘျီလၢတၢ်ကဲ ထီၣ်သးဒ်အံၤအဖီခိၣ်အဃိဘၣ်သံဝဲကမျၢၢ်ခဲလၢၥ်ပၥ်ဖှိၣ်အိၣ်ဝဲ(၁၄၆)ဂၤအဂ့ၢ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်ဘၣ်ကွၢ်က့ၤဝဲလၢတၢ်(၈)လါအတီၢ်ပူၤအံၤပယီၤသုးမီၤစိရိၤမၤထီဒါဝဲပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒ်အံၤအဃိကမျၢၢ်ဘၣ်သံဝဲတကးဒံးဘၣ်ဘၣ်ဒိစ့ၢ်ကီးဝဲကမျၢၢ်(၄၅၈)ဂၤအသိးကမျၢၢ်တၢ်သူထီၣ်လၢအမ့ၢ်ကၠိတၢ်မၤလိ(၁၇)ဖျၢၣ်,သီခါဖၠၣ်(၂၆)ဖျၢၣ်,တၢ်ဘါယွၤသရိၥ်(၇)ဖျၢၣ်ဒီးတၢ်ဆါဟံၣ်ခဲလၢၥ်(၄)ဖျၢၣ်ဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးခီဖျိပယီၤသုးကျိဖးဒိၣ်,ဒြိ,ကဘီယူၤတကးဒံးဘၣ်နုၥ်လီၤမၤဟးဂီၤဒီးဒွဲၣ်အူကမျၢၢ်ဟံၣ်ဃီခဲလၢၥ်အိၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲအဖျၢၣ်(၆၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်ပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါပယီၤသုးမီၤစိၤရိၤအံၤဖီၣ်ဝဲပှၤကမျၢၢ်အိၣ်ဝဲ(၁၇)ဘျီဒီးလၢတၢ်(၁၇)ဘျီအတီၢ်ပူၤအံၤန့ၣ်ဖီၣ်န့ၢ်ဝဲပှၤကမျၢၢ်ခဲလၢၥ်(၈၉)ဂၤအဂ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ပၥ်ဖျါဝဲအသိးကမျၢၢ်ဘၣ်တၢ်ဖီၣ်န့ၢ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အကျါတနီၤန့ၣ်တၢ်ပျၢ်လီၤက့ၤဝဲဒၣ်အိၣ်ဘၣ်ဆၣ်တနီၤန့ၣ်တၢ်တဒိးန့ၢ်ဘၣ်က့ၤဝဲတၢ်ကစီၣ်,တၢ်ဆဲးကျိးနီတမံၤလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်အိၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ကဲထီၣ်အသးအံၤအဖီခိၣ်ပယီၤသုးမီၤစိရိၤအံၤဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢကတိၤတၢၣ်ပီၣ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်အဂ့ၢ်ဘၣ်ဆၣ်အနီၢ်နီၢ်တခီမၤဘၣ်ဒိပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယၥ်လၢကီၢ်ပယီၤဒီဘ့ၣ်အပူၤဃုၥ်ဒီးကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤအိၣ်ဝဲကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဂ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်စံးဝဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီပယီၤသုးမီၤစိရိၤဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢကမၤတၢ်ဃုထၢဘၣ်ဆၣ်မ့ၢ်ဘၣ်ကွၢ်က့ၤဝဲတကီၢ်ခါခဲအံၤန့ၣ်ပယီၤသုးဟူးဂဲၤမၤဆူၣ်ထီၣ်ဝဲဒုးယၤရဲၣ်ကျဲၤဒီးမၤဝဲသုးကျိၤတၢ်ထီၣ်ဒုးလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢလၢအမ့ၢ်(သုးက့-၁,၄,၅,၆) ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤဒီးဟဲက့ၤထီၣ်ဒိၣ်စိန့ၢ်စ့ၢ်ကီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲၤတနီၤအဂ့ၢ်လီၢ်ကတီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ.

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ပယီၤသုးမိၤစိရိၤအသုးသုးကျိၤလၢအဟဲထီၣ်ဝဲဒၣ်ဖဲ(မူၣ်ဒိၤ-ကၠးအ့စ့ၣ်ကၠံ)ကျဲမုၢ်အဖီခိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဖီၣ်ဝဲပှၤသဝီဖိ သ့ၣ်တဖၣ်လၢတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤ,တၢ်ကမၣ်တအိၣ်နီမံၤဘၣ်အဂ့ၢ်ပနီကျဲပှၤသဝီဖိလၢပယီၤသုးကျိၤဟဲနုၥ်လီၤအသဝီပူၤတဂၤစံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲ မူၣ်ဒိၤ-ခၠီနခွၣ်-ကၠးအ့စ့ၣ်ကၠံ ကျဲမုၢ်ဟီၣ်ကဝီၤအံၤပယီၤသုးမီၤစိရိၤဟဲထီၣ်မၤဝဲသုးကျိၤတၢ်ထီၣ်ဒုးဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ခံနွံတနွံအတီၢ်ပူၤအခါဒီးဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ်(၁၆)သီအနံၤန့ၣ်ပယီၤသုးကျိၤအံၤဟဲတုၤဃီဝဲဒၣ်ဖဲ(ပနီကျဲ)သဝီပူၤအဆၢကတီၢ်ဖီၣ်ဝဲပှၤမၤအီၣ်ညၣ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်ပှၤသဝီဖိတဂၤစံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ “ဖဲပနီကျဲသဝီထံကျိအပူၤန့ၣ်ပယီၤသုးအသုးကျိၤဖီၣ်ဝဲဒၣ်ပှၤမၤအီၣ်ညၣ်ဖိလၢအမ့ၢ်(အူမ့စိ)ဃုၥ်ဒီးပှၤသ ဝီဖိ(၅)ဂၤလၢတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတအိၣ်နီမံၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲပှၤမၤအီၣ်ညၣ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်လီၤ.” အဂ့ၢ်(ပနီကျဲ) သဝီဖိတဂၤစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါဖဲပယီၤသုးကျိၤဟဲထီၣ်အဆၢကတီၢ်ခီဖျိခးလီၤဃုၥ်ဝဲဒၣ်ဒီးကျိဖးဒိၣ်အဃိဘၣ်သံကွံၥ်ဝဲ(ပနီကျဲ)သဝီဖိဒံးတဂၤအဂ့ၢ်ပှၤသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်စံးဝဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တကီၢ်ခါခဲအံၤန့ၣ်ပယီၤသုးကျိၤလၢဟဲထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤပယီၤသုးလၢအိၣ်(ကၠးအ့စ့ၣ်ကၠံ)သ့ၣ်တဖၣ်ခးလီၤစၢၤန့ၢ်ဝဲ ကျိဖးဒိၣ အသိးပယီၤသုးအံၤလၢတၢ်ကက့ၤဒိၣ်စိက့ၤဝဲ မူၣ်ဒိၤ, ကၠးအ့စ့ၣ်ကၠံ ကျဲမုၢ်ဟီၣ်ကဝီၤဒီး...

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၉ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် (သုးက့ ၁)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဘူးဒးတၢ်ဂုၤထီၣ်ပသီထီၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)အံၤ လၢကခိးထၢဝဲတၢ်ခိတၢ်သွဲအဂီၢ် တကီၢ်ခါခဲအံၤနုၥ်လီၤဟံန့ၢ်အကလီၢ်အကျဲလၢဘူၣ်ပြၢးကရူၢ် ဝၣ်မံၤပှၢ်သဝီဃၢၤ ကျဲဖးဒ့ အဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၂ သီ မုၢ်နၤခီအဆၢအတီၢ်န့ၣ် (DKBA)သုးခိၣ်ဘိၤဘံၣ်အပှၤလၢအဘၣ်တၢ်တီခိၣ် ရိၣ်မဲအီၤလၢသုးခိၣ် စီၤအဲၣ်ဒိၣ်ဒီးသုးခိၣ်စီၤခၠ့ၣ်သါလၢအသုးဂံၢ်ဘါကအိၣ်ဝဲ(၆၀)ဂၤခိၣ်ဃၢၤအံၤ နုၥ်လီၤအိၣ်ဝဲဒၣ်ဖဲဝၣ်မံၤပှၢ်သဝီဃၢၤ သိကျးကပၤ ကျဲဖးဒ့ဝံၤ...

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၉သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, (KNU)ညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢသုးက့(၇)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်,ဖၣ်အၣ်ဝ့ၢ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤတကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးကရူၢ်ကးတံၥ်ကွံၥ်ဝဲတၢ်စိၥ်ဆှၢဟုသးအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးကရူၢ်လၢအိၣ်ဖၣ်အၣ်,ဒူယီၢ်,ထံလိၤဒီးလူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတကီၢ်ခါခဲအံၤကးတံၥ်ကွံၥ်ဝဲတၢ်စိၥ်ဆှၢဟုသးဒီးသမံသမိးမၤကီမၤခဲဝဲလီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်အဃိ,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဘၣ်စိၥ်ဆှၢခူသူၣ်က့ၤဝဲဟုသးအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ဟုသးန့ၣ်ပယီၤသုးတပျဲတၢ်တီဆှၢဝဲလၢၤဘၣ်.ခဲအံၤပဟုသးပဘၣ်စိၥ်ခူသူၣ်,ပဘၣ်ပလဲၥ်အသုတၢ်အိၣ်ခိးတြဲၤဒီးအတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်လီၤ.မ့ထံၣ်ပှၤတီဆှၢဟုသးန့ၣ်,ဃ့ဝဲ(လံၥ်စိၥ်ဆှၢတၢ်ပျဲအခွဲး)(ထီၣ်ခၤစၤ)သ့ၣ်တဖၣ်ဝံၤသမံသမိးဝဲတၢ်လီၤ,ပှၤလံၥ်လဲၢ်မ့အိၣ်လၢပှဲၤမးပျၢ်လီၤဝဲလီၤ.မဟါတဟါပှၤစိၥ်ဆှၢဃီၤဟုသးလၢဖၣ်အၣ်ဝ့ၢ်ဆူလူပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်ကိးပတုၥ်သမံသမိးတပျၢ်ဝဲဒုးမံဝဲလၢအသုတၢ်လီၢ်,ပှၤတဲလၢလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိအဂီၢ်နါက့တန့ၢ်ဘၣ်,ခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီတဖၣ်ဘၣ်လဲၤတဲမးပျၢ်လီၤကွံၥ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤကးတံၥ်ဝဲရ့ၣ်နီၣ်သိအကလုၥ်ကလုၥ်တဖၣ်အမဲၥ်ညါတဒုးနုၥ်လီၤဝဲကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်ဘၣ်အိၣ်ဝဲအသိး,ဃုဃိသမံသမိးဝဲတၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢတၢ်ပၥ်ကီၤတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်လၢဖၣ်အၣ်ဝ့ၢ်ဒီးခိၣ်ဃၢၤတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,အဝဲစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤအပူၤကွံၥ်လါအီကူၥ်(၂၈)သီအနံၤအပူၤဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢ(KNU)မ့ၢ်ပှၤမၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကး,ပှၤတဖိးသဲစးကရူၢ်ဝံၤအလီၢ်ခံ,လါအီကူၥ်(၂၉)သီအနံၤအပူၤကးတံၥ်ကွံၥ်ဝဲဖၣ်အၣ်ဝ့ၢ်(KNU)တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတနီၤအပူၤအိၣ်ဝဲအသိး,နုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးဝဲလၢကီၢ်ဆၣ်တနီၤအပူၤ(KNU)ဝဲၤဒၢးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်ဖၣ်အၣ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးအပူၤကွံၥ်နုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးဝဲလၢဒူယီၢ်ကီၢ်ဆၣ်(KNU)တၢ်လီၢ်တတီၤပူၤအိၣ်ဝဲအဖီခိၣ်,လီၢ်ကဝီၤဖိလၢအဘူးဒီး(KNU)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပယီၤသုးကဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢ(KNU)မ့ၢ်ပှၤဒ်န့ၣ်ဒ်အံၤဝံၤအလီၢ်ခံ,(BGF)ခီမၤသကိးတၢ်ဒီးအီၤအဃိ,(၂၉)သီအနံၤန့ၣ်,မၤဝဲဒ်သိးဟဲဟံးန့ၢ်ကွံၥ်ဝဲ(KNU)ဝဲၤဒၢးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်ဝံၤထီၣ်နုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးဝဲပှၤတၢ်လီၢ်ဒီးမၢဝဲတၢ်ပၥ်ပတုၥ်ကွံၥ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤ.တချူးနုၥ်ဒုတၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးဝဲတၢ်,မၢဝဲပှၤအိၣ်က့ၤဒ်သိးကမျၢၢ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖၣ်အၣ်ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤအပူၤတကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးကရူၢ်ဟံးန့ၢ်ဝဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲဆီလီၤသးမၤအါဝဲတြဲၤတၢ်အိၣ်ခိးတၢ်ဒီးတၢ်သမံသမိးတၢ်လီၢ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲအသိး,ဝ့ၢ်ဆဲးထီၣ်သးကျဲတဖၣ်အပူၤပၥ်လီၤဝဲ(ကျဲ)တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတၢ်အိၣ်ခိးတၢ်လီၢ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,ကမျၢၢ်ပှၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ...

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၈ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကဟဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် တၢ်ဃုထၢလၢသုးမီၤစိရိၤကမၤဝဲအံၤ တူၢ်လိၥ်ဝဲဒီးကမၤစၢၤဆီၣ်ထွဲဒီသဒၢန့ၢ်ဝဲတသ့ဖဲအသ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ဘူးဒးတၢ်ဂုၤထီၣ်ပသီထီၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)လီၢ်ခၢၣ်သး တၢ်ရ့လိၥ်မုၥ်လိၥ်ဝဲၤဒၢး ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲမဟါလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၇ သီ အနံၤ န့ၣ်လီၤ. ပၣ်တံၣ်ဖှိၣ်ဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်တၢ်ဃုထၢလၢတၢ်ကစးထီၣ်မၤဝဲဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤ (DKBA)ကရူၢ်လၢအဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ် မဲအီၤလၢ သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဒိၣ်စိ စီၤဘိၤဘံၣ်အံၤ တူၢ်လိၥ်သဂၢၢ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါပူၤပၥ်ဖျါဝဲအသိးန့ၣ် ဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ကရၢလၢအဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤလၢထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤအံၤတဖၣ် ကပတုၥ်ကွံၥ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤဒီး...

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၈သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကညီကီၢ်စဲၣ်ရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤပယီၤသုးကရူၢ်နုၥ်လီၤဝံၤအလီၢ်ခံ,ဖီၣ်ဝဲကမျၢၢ်ဟးထီၣ်ဟးလီၤလၢမုၢ်နၤခီတဖၣ်အိၣ်ထီၣ်ဝဲအဃိ,ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်တၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီအိၣ်ထီၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ရၤမတံဝ့ၢ်အံၤအပူၤကွံၥ်ကမျၢၢ်တၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢမုၢ်နၤခီအိၣ်ဝဲဒၣ်ဘၣ်ဆၣ်,ပယီၤသုးကရူၢ်နုၥ်လီၤအါထီၣ်အလီၢ်ခံလါစဲးပထ့ဘၢၣ်အဆိကတၢၢ်တနွံအပူၤအနၣ်ရံၣ်(၁၀)အလီၢ်ခံဝ့ၢ်ပူၤကမျၢၢ်တၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤတအိၣ်လၢၤဝဲဘၣ်ဒီးတကီၢ်ခါခဲအံၤ(၉)နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်ဒၣ်လဲၣ်တၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤတအိၣ်ဝဲလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ခီဖျိပယီၤသုးကရူၢ်အံၤဖီၣ်ဝဲကမျၢၢ်ဒ်အံၤအဃိဝ့ၢ်ပူၤတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢပှၤလီၢ်မၢ်အိၣ်ထီၣ်ဝဲခဲအံၤခဲအံၤအဖီခိၣ်,တၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီအိၣ်ဝဲတပယူၥ်ဃီအဂ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပအိၣ်လၢရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤပဘၣ်အိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ပလီၢ်ထီဘိန့ၣ်လီၤ.ပဖိပလံၤအသးနံၣ်(၁၈)နံၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်အဃိပဘၣ်ပျံၤဝဲလၢမ့ၢ်တၢ်ကဟဲကိးပတၢ်ဆံးယံၥ်လဲၣ်,ကလီၤမၢ်ဆံးယံၥ်လဲၣ်,တၢ်ကဖီၣ်အီၤဧါသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ.မုၢ်နၤခီပဟးတဘူၣ်ဘၣ်.အပူၤကွံၥ်(၁၀)နၣ်ရံၣ်ပှၤတဟးလၢၤဘၣ်န့ၣ်ခဲအံၤဒု(၉)နၣ်ရံၣ်ဒၣ်လဲၣ်ပှၤဟးတအိၣ်လၢၤဘၣ်.မုၢ်နၤခီပယီၤသုးမ့ထံၣ်ဝဲပှၤဟးမ့ၢ်ဂ့ၤ,ပှၤလိၣ်ကွဲ(Game)မ့ၢ်ဂ့ၤ,ပှၤဟးကသုၣ်ကသီတဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်အသုသမံသမိးဝဲကဒံကဒါဖီၣ်ဝဲတဘျီဃီလီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤဖီၣ်ဝဲကမျၢၢ်တဖၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်ဝဲလၢ(၂၇၅)သုးကလၢၤအပူၤဒီးဆှၢလီၤက့ၤဝဲဆူမီၣ်လမၠဲၣ်ဝ့ၢ်တကပၤတဘျီအဂၤ(၃၀)စုၥ်စုၥ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်လၢသ့ၣ်ညါထွဲဝဲတၢ်ကဲထီၣ်သးတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤတကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂီၢ်သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဘၣ်ဟံးန့ၢ်ဝဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဒီး,တကတီၢ်ဃီဘၣ်ဃးဒီးပယီၤသုးအတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢဝ့ၢ်ပူၤအိၣ်ဝဲဒ်လဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်,ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဂၤစံးဝဲဒ်အံၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. “ပယီၤသုးန့ၣ်မ့မ့ၢ်ဒ်သိးဂီၤခီဒီးမုၢ်ဆါခီန့ၣ်ညီနုၢ်ပထံၣ်လၢဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤလိၥ်သးတပယူၥ်ဃီလီၤ.ဟးထီၣ်ဟးလီၤအဆၢကတီၢ်တၢ်မဲၥ်ညါသိလ့ၣ်ခီန့ၣ်ပၥ်ဝဲ(BGF)ကါ,အခၢၣ်သးခီပၥ်ဝဲထဲပယီၤသုးသိလ့ၣ်လဲလဲဒီးလၢအလီၢ်ခံခီန့ၣ်က့ၤပၥ်လီၤက့ၤဝဲ(BGF)သိလ့ၣ်မၤဝဲဒံးန့ၢ်မီၤ.ဟးထီၣ်ဟးလီၤဝဲဒၣ်တပူၤဃီ(BGF)လီၤ.မ့ဝံၤလဲၤထီၣ်ဝဲဆူ(ကၠီးလိကၠံ)ကျဲတပၤန့ၣ်အိၣ်,ကျဲဝဲန့ၣ်ခီန့ၣ်တၢ်လဲၤထီၣ်ဆူလဲၣ်ခးတီၤ,လ့က့ၣ်ကိၥ်တကပၤဖျိဝဲန့ၣ်လီၤ.,မ့ဝံၤဒီးန့ၣ်က့ၤလီၤကဒါက့ၤဝဲလၢညံၤနီၤ,ဝ့ၣ်ရှါဝံၤပသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢတလဲၤလၢဖၣ်အၣ်တကပၤဘၣ်,မ့မ့ၢ်တခီက့ၤလီၤက့ၤလၢထိၣ်ကီးကိတကပၤအိၣ်ဝဲလီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤတလါအံၤလါစဲးပထ့ဘၢၣ်အဆိကတၢၢ်တနွံအပူၤတိဖျိထီၣ်ဝဲအ့ရှၢၣ်မုၢ်ဖးဒိၣ်ကျဲဝံၤအလီၢ်ခံ,နုၥ်လီၤဝဲလၢရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤဒီးဆီတလဲပၥ်လီၤက့ၤဝဲအပှၤလၢရၤမတံမဲၢ်ဆီးတိၤနီၢ်ဂံၢ်(၁)အပူၤဒီးသုးကွံၥ်ဝဲသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ပှၤအိၣ်ခိးတၢ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,ပယီၤသုးကရူၢ်နုၥ်လီၤဝဲလၢဝ့ၢ်ပူၤဝံၤအလီၢ်ခံရၤမတံဝ့ၢ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ကရၢတနီၤအတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤစှၤလီၤဝဲဒၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ.

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၇သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်. ဖဲတလါအံၤလါစဲးပထ့ဘၢၣ်ထီၣ်သီတၢတနွံအတီၢ်ပူၤန့ၣ် တၢ်ဂ့ၢ်အကလုၥ်ကလုၥ်အဃိ KNLA တီခိၣ်ရိၣ်မဲတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ထုးကွံၥ်သးဖဲအ့ရှၢၣ်ကျဲမုၢ်ဒီး တကီၢ်ခါခဲအံၤန့ၣ် ကီးတရံး-သ့ၣ်ဃးလီၤတီၢ်-ရၤမတံ ဟီၣ်ကဝီၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ပယီၤသုးကရူၢ်ဒိၣ်စိကဒါက့ၤဝဲန့ၢ်ဝဲဒၣ်လံန့ၣ်လီၤ. ဒီးခီဖျိလၢ ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤဒိၣ်စိကဒါက့ၤဝဲဒၣ် ကျဲမုၢ်လၢအရ့ဒိၣ်လၢ ကီၢ်ပယီၤ-ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ် ကီၢ်ဆၢတၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤအဂီၢ် လၢအမ့ၢ်အ့ရှၢၣ်ကျဲမုၢ်အံၤန့ၢ်လံအဖီခိၣ် ဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ်(၇)သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢ KNUအကီၢ်သူလ့ၤတၢ်မံမီၢ်န့ၣ် မၤလီၤပှီၢ်ဝဲန့ၢ်လံအဂ့ၢ် ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဂ့ၢ်ဝဲအံၤအဖီခိၣ်န့ၣ် ကညီဖိကသူၣ်ထီၣ်ကီၢ်သူလ့ၤသးသဟီၣ်န့ၣ်မတဂၤမးမၤလီၤပှီၢ်အီၤတန့ၢ်ဘၣ်ဒီး ပယီၤသုးကရူၢ်အတၢ်ကတိၤဝဲန့ၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဒၣ်တၢ်မၤဆူၣ်ထီၣ်အသုးမုၢ်သံၣ်ဘိသးသဟီၣ်ဒီးတၢ်မၤကမၣ်ထံဂုၤကီၢ်ဂၤပဒိၣ်အမဲၥ်လီၤအဂ့ၢ်...

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၆သီ, ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,သုးက့(၅)မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်,လူၤသီကီၢ်ဆၣ်,ပ့က့သဝီကရူၢ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ,အပူၤကွံၥ်လါစဲးပထ့ဘၢၣ်(၈)သီတုၤလၢ(၁၅)သီအနံၤလၢ(၆)သီအတီၢ်ပူၤတၢ်မၤဝဲတၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်ဘၣ်ဃးဃိၣ်လိၥ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကရၢၢ်အဂ့ၢ်,မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲဒၣ်ဖဲမဟါလါစဲးပထ့ဘၢၣ်(၁၅)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. (၆)သီတၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤတၢ်မၤဝဲတၢ်တၢၣ်ပီၣ်အပတီၢ်သၢပတီၢ်ဒီး(၁)မ့ၢ်ဝဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ခိၣ်နၢ်ဒီးပှၤထူလံၤဖိအတၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်ဘၣ်ဃးန့ဆၢၣ်ဂ့ၢ်ဝီလၢဃိၣ်လိၥ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကရၢၢ်အပူၤအဂ့ၢ်,(၂)တၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်တၢၣ်ပီလၢတၢ်ပၥ်လီၤခါဆူညါဃိၣ်လိၥ်တၢ်မုၣ်တၢ်ခုၣ်ကရၢၢ်အတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤဒီးတၢ်ဒိးန့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဒီးပှၤထူလံၤဖိအတၢ်ဘၣ်သးအဂ့ၢ်,(၃)တၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်တၢၣ်ပီလၢတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဃိၣ်လိၥ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကရၢၢ်တၢ်ကသုၣ်ကသံးတၢ်ဆီတလဲတၢ်မၤရဲၣ်ကျဲၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်အတၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်မၤတၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်ဒီးဃိၣ်လိၥ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကရၢၢ်ကအိၣ်ဂၢၢ်ဆိးကျၢၤဝဲအဂီၢ်ခါဆူညါတၢ်တိၥ်ပၥ်ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်ဝဲဒ်လဲၣ်အဖီခိၣ်, ကညီဖိခိၣ်ဃၢၤဒီးပှၤဂ့ၢ်ဝီတၢ်မၤပှၥ်ဘျးစဲကရၢ(KESAN)ပှၤနဲၣ်တၢ်(စီၤပီလ်စ့ၤထွါ)စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တၢ်လၢအလီၤတံၢ်လၢပပၥ်လီၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤခီန့ၣ်,ပကမၤဆူၣ်ထီၣ်ဝဲပှၤထူလံၤဖိအတၢ်ပၢတၢ်ြပးလၢကကွၢ်ထွဲက့ၤမိၢ်ပၢ်ဖံဖုဟီၣ်ခိၣ်ကပံၥ်,ပကမၤဃံးထီၣ်က့ၤဝဲလုၢ်လၢ်ထူသနူတၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢဒီးတၢ်မၤလီၤတံၢ်က့ၤဟီၣ်ကဝီၤမ့ၢ်ဂ့ၤ,တၢ်မၤလီၤတံၢ်က့ၤဟီၣ်ခိၣ်ဂီၤမ့ၢ်ဂ့ၤတၢ်ဒီသဒၢမ့ၢ်ဂ့ၤတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ကအိၣ်ဝဲမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်,ဒ်သိးတၢ်ကပၥ်ပနီၣ်ဝဲပှၤထူလံၤဖိခွဲးယၥ်ဒီးတၢ်ဘျးစဲလိၥ်သးဒီးထံဂုၤကီၢ်ဂၤကအိၣ်ထီၣ်ဝဲအဂီၢ်ပၥ်လီၤစ့ၢ်ကီးဝဲတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်ဝဲလၢကတၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးဂဲၤလိၥ်မၤဝဲအိၣ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်,အဝဲစံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤ,မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်နၢ်,သုးက့(၅)သုးက့ခိၣ်နၢ်ခၢၣ်စး,ကီၢ်ဆၣ်ပတီၢ်ခိၣ်နၢ်,သုးရ့ၣ်ခိၣ်နၢ်ခၢၣ်စး,ကရူၢ်ခိၣ်နၢ်ခၢၣ်စးဃုၥ်ဒီးသီသံၣ်တီအူခိၣ်နၢ်ခၢၣ်စးသ့ၣ်တဖၣ်ပၥ်ဖှိၣ်သးပၣ်ဃုၥ်ပၣ်ဂီၢ်ဝဲဒၣ်အသိးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဒီတကတီၢ်အပူၤခဲလၢၥ်ပၥ်ဖှိၣ်သးအဂၤ(၁၀၁)အဂ့ၢ်,မုၢ်တြီၢ်တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအပူၤပၥ်ဖျါစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဃိၣ်လိၥ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကရၢၢ်အံၤဒ်သိးန့ဆၢၣ်တၢ်အိၣ်ယၢၤကအိၣ်ဂၢၢ်ဆိးကျၢၤ,တၢ်ကကွၢ်ထွဲကတီၤလုၢ်လၢ်ထူသနူတၢ်အိၣ်ယၢၤဒီးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်,နီၢ်ကစၢ်တၢ်ပၢတၢ်ြပးခွဲးယၥ်ကအိၣ်အဂီၢ်,တၢ်မၤလိၣ်ထီၣ်ဖးထီၣ်ဝဲဖဲ(၂၀၁၂)နံၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ(၂၀၁၈)နံၣ်လါဒံၣ်စဲဘၢၣ်အပူၤတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢအဖိးသဲစးအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,ဖိးသဲးစးတၢ်ဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါအပူၤဃိၣ်လိၥ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကရၢၢ်အံၤအလဲၢ်အထီအိၣ်ဝဲ(၁၃၅၅,၅၈ဝ)အ့ကၢၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၅သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,သုးက့(၇)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်,လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်,ခီတီၢ်ဟီၣ်ကဝီၤလီၤဆီအပူၤ,အပူၤကွံၥ်လါစဲးပထ့ဘၢၣ်(၁၃)သီအနံၤအပူၤ,ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်(၃)ဖုဒ်အမ့ၢ်သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF),ဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်တၢ်ဘၣ်ဘျူးကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ဒီးကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးကရၢ(KNLA/PC)တဖၣ်ပၥ်ဖှိၣ်သးမၤဝဲ(၂)ဘျီတဘျီ“တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တၢ်ထုကဖၣ်”အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢမဲးသမံးသဝီပူၤအဂ့ၢ်,ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တၢ်ထုကဖၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအဆိကတၢၢ်တၢ်မၤတ့ၢ်ဝဲဖဲအပူၤကွံၥ်လါယူၤလံပူၤတဘျီအိၣ်ဝဲဝံၤအလီၢ်ခံ,တၢ်ဆဲးမၤဝဲခံဘျီတဘျီဒ်အံၤအဖီခိၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူသုးက့(၇)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်,ပဒိၣ်စီၤအီၣ်မီၤအ့စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ“တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤခီန့ၣ်သီခါဖးဒိၣ်တဖၣ်ကွဲမုၥ်ဝဲဖီၣ်စုကဝဲၤခိၣ်နၢ်ကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ဒီးခိၣ်ဃၢၤဒူသဝီကမျၢၢ်တဖၣ်အဃိန့ၣ်ပှၤဟဲထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.အဝဲသ့ၣ်ခီဒ်သိးအတၢ်စူၢ်တၢ်နၥ်တၢ်မုၢ်လၢအိၣ်ဝဲအသိးဒီးဃ့ဘါထုကဖၣ်မၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.မုၢ်မဆါတနံၤအံၤခီတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအိၣ်ထီၣ်ဝဲအဖီခိၣ်မၤဝဲတၢ်ဃ့သကွံးကညးဝဲဒၣ်တၢ်ဒ်စူၢ်နၥ်ဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. “တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တၢ်ထုကဖၣ်”အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဟီၣ်ကဝီၤတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီတဖၣ်တီခိၣ်ရိၢ်မဲမၤဝဲဒၣ်ဝဲဒီးအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဝဲဒ်သိးကညီကီၢ်စဲၣ်ဒီတဘ့ၣ်ကအိၣ်ဒီးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်,ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်ပဒိၣ်စီၤအီၣ်မီၣ်အ့စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,(၂)ဘျီတဘျီတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါခိၣ်နၢ်,ဖီၣ်စုကဝဲၤခိၣ်နၢ်ဒ်အမ့ၢ်သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF),ဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်တၢ်ဘၣ်ဘျူးကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးကရၢ(KNLA/PC),သုးက့(၆)ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်ပဒိၣ်စီၤရွ့ၣ်မီဃုၥ်ဒီးကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ပၥ်ဖှိၣ်သးခဲလၢၥ်အိၣ်ဝဲအဂၤ၂၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်,အဝဲစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. အဆိကတၢၢ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ကရၢခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီဒ်အမ့ၢ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF),ဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်တၢ်ဘၣ်ဘျူးကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးကရၢ(KNLA/PC),အမဲၥ်ညါ(KNLA)သုးရိၢ်မဲခိၣ်ကျၢၢ်(သုးခိၣ်ကျၢၢ်စိ)စီၤကၠီၣ်နံၣ်ဃုၥ်ဒီးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်နၢ်တဖၣ်ပၣ်ဃုၥ်ပၣ်ဂီၢ်တ့ၢ်ဝဲဒၣ်အိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးခီတီၢ်ဟီၣ်ကဝီၤလီၤဆီအပူၤဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီတဖၣ်တီခိၣ်ရိၢ်မဲမၤဝဲ“တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တၢ်ထုကဖၣ်”အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤခါဆူညါတၢ်ကဆဲးမၤဝဲတပယူၥ်ဃီအိၣ်ဒံးဝဲဒၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်လီၤအဂ့ၢ်,ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.