ခ့ၣ်အဲးစံၣ် – KIC News

လါမ့ၤ ၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကရ့ၣ်နံၣ်(ကယါ)ကီၢ်စဲၣ်အပူၤ စးထီၣ်တနံၣ်အံၤ(၂၀၂၃)န့ၣ် ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲဒီး တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်စ့ၢ်ကီးလၢကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ် ဒံၤမီၣ်စိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ စှၤလါအတီၢ်ပူၤအံၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်ကဒီး၀ဲဒီး တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလီၤစှၤအဃိထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအကလုာ်ကလုာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိိးပိာ်မုၣ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီဒီးဖဲလီၢ်ခံအံၤနါက့တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလီၤစှၤႉလိၣ်ဘၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲႇဟုသးႇတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်အဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ဒီဒူၣ်ညါ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ်အပူၤစးထီၣ်(၂၀၂၁)သုးဟံးန့ၢ််တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်အိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီးဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိကီၢ်စဲၣ်ဒီတဘ့ၣ်အပူၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတ၀ာ်ဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉဖဲ(၂၀၂၂)နံၣ်အခါန့ၣ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲ(၂)ကလီၢ်လီၤဒီးဘၣ်ဆၣ်တနံၣ်အံၤ(၂၀၂၃)အတီၢ်ပူၤအံၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲ(၅)ကလးဘျဲၣ်ညါဒီးတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤစ့ၢ်ကီးလီၤစှၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကရ့ၣ်နံၣ်ဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ကရူၢ်(KnHRG)ၦၤနဲၣ်တၢ် အူဘညါ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်(၅)ကလးဘျဲၣ်ညါႉမ့မ့ၢ်တၢ်မၤစၢၤခီန့ၣ်ဖဲ(၂၀၂၃)အံၤလီၤစှၤဖးဒိၣ်ညါမီၤနီၤႉအခီၣ်ထံးသၢလါန့ၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီပတုာ်ကွံာ်အသးညါႉပကိၢ်သးလၢၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအဂီၢ်ဒိၣ်မးလီၤႉတၢ်လိၣ်ဘၣ်အဒိၣ်ကတၢၢ်ဒုတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီးကသံၣ်ကသီသ့ၣ်တဖၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ်ပူၤလၢတၢ်ကလဲၤဆှၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီဆူၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအအိၣ်အဂီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးဆီလီၤတြဲၤအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်တကးဒံးဘၣ်ပံးဃာ်၀ဲကသံၣ်ကသီတဖၣ်အဃိတၢ်လိၣ်အဒိၣ်ကတၢၢ်လၢၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလီၢ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲကသံၣ်ကသီလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ(KnHRG)အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိတၢ်အီတၢ်အီတၢ်ဂ့ၢ်ကီအိၣ်ထီၣ်လၢၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလီၢ်အဃိကမျၢၢ်တနီၤဖဲအ၀ဲသ့ၣ်က့ၤဟံတၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢသ၀ီပူၤအခါန့ၣ်ပယီၤသုးခးအ၀ဲသ့ၣ်တကးဒံးဘၣ်ပယီၤသုးအံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ႇဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအိၣ်တၢ်လီၢ်အဃိကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိတဖၣ်အံၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်၀ဲအါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ်အပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ကအိၣ်လၢကိးမုၢ်နံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်ညါဒီး တကီၢ်ခါခဲအံၤလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲ(၂)ကလီၢ်ဘျဲၣ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကရ့ၣ်နံၣ်ဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ကရူၢ်(KnHRG)အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ

လါမ့ၤ ၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်ကျဲဒီတကျိၤ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်န့ၣ် တလါအတီၢ်ပူၤ ပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဟ့ၣ်ကခွဲးလၢကထုးတၢ်အီၣ်တၢ်အီထဲ(၅)သီဧိၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅) ဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်ကျဲန့ၣ် ခီဖျိနၢ်ဟူ၀ဲလၢ ၦၤလဲၤဆှၢန့ၢ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်အဂီၢ်အိၣ်အဃိ (BGF)ပာ်ပနီၣ်လီၤ၀ဲမုၢ်နံၤမုၢ်သီဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အ၀ဲသ့ၣ်န့ၣ်နၣ်ဟူ၀ဲလၢဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်ကျဲအံၤၦၤလဲၤဆှၢန့ၢ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီအဃိ တလါအတီၢ်ပူၤန့ၣ်ၦၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤန့ၢ်ထဲတသီတုၤလၢယဲၢ်သီလီၤႉမုၢ်နံၤမုၢ်သီလၢအဂၤတဖၣ်န့ၣ်ပယီၤသုးဒီး(BGF)တပျဲလဲၤ၀ဲလၢၤဘၣ်ႉနလဲၤၦ့ၤဟုသးႇသိႇကိၣ်ဖိနီဖိန့ၢ်ခဲလၢာ်လီၤမီၤနီၤႉတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤနဘၣ်ၦ့ၤဃာ်တလါဂီၢ်ဒ်န့ၣ်ႉနၦ့ၤ၀ံၤနဘၣ်အိၣ်ခိးတလါမ့ၦဲၤမးနလဲၤၦ့ၤကဒီးလၢအသီတဘျီကန့ၢ်၀ဲႉနကဘၣ်လဲၤၦ့ၤလၢကမၤမိၢ်ႉအ၀ဲသ့ၣ်ပာ်ပနီၣ်၀ဲလၢတလါန့ၣ်(၅)သီပာ်ပနီၣ်၀ဲဒ်အံၤကအိၣ်ခံလါဒံးလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးဒီး(BGF)ပာ်ပနီၣ်မုၢ်နံၤမုၢ်သီလၢတၢ်ကလဲၤထုးဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒ်အံၤအဃိ လၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်စ့ၢ်ကီးအၦ့ၤထီၣ်၀ဲဒီးတၢ်ဖိတၢ်လံၤစ့ၢ်ကီးလီၤစှၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “အ၀ဲသ့ၣ်မ့ပျဲဟးထီၣ်က့ၤလီၤဒုဂ့ၤလီၤမီၤနီၤႉၦၤကမျၢၢ်ကအီၣ်ဘၣ်အီဘၣ်၀ဲပီပီလီလီန့ၣ်ႉခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ပာ်ပနီၣ်၀ဲမုၢ်နံၤမုၢ်သီအဃိတၢ်အီၣ်တၢ်အီနါက့ကၤထီၣ်ႇတၢ်အီၣ်တၢ်အီကၤထီၣ်အဃိတၢ်ၦ့ၤထီၣ်၀ဲန့ၣ်ႉလၢကမၤမိၢ်န့ၣ်ဟုသးတထၢၣ်(၆၀၀၀၀)ႇမ့တုၤလၢဖၣ်ပူၣ်န့ၣ်(၈)ကလးဘျဲၣ်ညါႉအန့ၣ်မးနဘၣ်ဟ့ၣ်ကါလဲ(၂)ကလးဘျဲၣ်ဒံး”အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်ကျဲကပိၤကပၤဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤန့ၣ် တၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးႇ(BGF)ဒီး ဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤအိၣ်၀ဲတလီၢ်လီၢ်ဒီး တုၤလၢခဲအံၤခံခီခံကပၤဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢအိၣ်ဒံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးခီဖျိတၢ်ပာ်ပနီၣ်မုၢ်နံၤမုၢ်သီလၢတၢ်ကလဲၤၦ့ၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒ်အံၤအဃိ ကမျၢၢ်ၦၤမၤတၢ်မုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤဖိတဖၣ်အံၤတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢဟံၣ်ဖိဃီဖိကအီၣ်ကအီအဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“မ့မ့ၢ်လၢၦၤကျိၣ်အိၣ်စ့အိၣ်တဖၣ်န့ၣ်ၦ့ၤဃာ်၀ဲဟုသးႇအံသၣ်ႇခၠိၤမိၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်မီၤနီၤႉ မ့မ့ၢ်ၦၤမၤတနံၤအီၣ်တနံၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်ဒုတဘၣ်ဂီၢ်ဘၣ်ႉဘၣ်လဲၤဟံအီၣ်၀ဲလၢအသမူသကိးအိၣ်ဒ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်ကျဲန့ၣ် တၢ်ပာ်ပနီၣ်မုၢ်နံၤမုၢ်သီလၢလဲၤၦ့ၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီၣ်န့ၢ်ထဲ တလါန့ၣ်(၅)သီလီၤ ဘၣ်ဆၣ်...

လါမ့ၤ ၆ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲမဟါလါမ့ၤ ၅ သီ ဂီၤခီ ၇း၃၀ ဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ် ပယီၤသုးခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ–၉၇)လၢအိၣ်ဆီလီၤသး ဖဲကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤအံၤ ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ မီမးသ၀ီသီဖိ ပိာ်မုၣ်(၅၈)နံၣ်တဂၤဘၣ်ဒိ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ မီမးသ၀ီသီဖိပိာ်မုၣ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“ဖဲမဟါနါက့ကျိဖးဒိၣ်လီၤတဲာ်လၢသ၀ီပူၤအံၤတဘျုးဖျၢၣ်ညါႉတဂီၤညါအံၤနါက့ခးလီၤ၀ဲဒံးႉဘၣ်၀ဲဒၣ်နီၢ်မၣ်လဲၣ်အနၢ်ပၤထံးႉတၢ်န့ၣ်မးအက့ဆံးဆံးဖိလီၤႉမ့ဒိၣ်ဒုတညီဘၣ်ႉဘၣ်ဟံၣ်အဃိတၢ်ဘူၣ်ဂ့ၤဒံးႉမ့လီၤတဲာ်လၢတၢ်ဖီလာ်ဒုကဘၣ်သံႉမ့မ့ၢ်ကျိအက့အခီန့ၣ်ၦၤလဲၤထုးထီၣ်၀ံၤလံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်– ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲမဟါလါမ့ၤ ၅ သီအခါန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုး(ခမရ–၉၇)လၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲကီးတရံး၀့ၢ်ဒီးလဲၤ၀ၣ်တၢ်လူၢ်ခိၣ်တဖၣ်အံၤ ညီနုၢ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢ၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤ၀း၀းတရံးဒီးတဘျီတခီၣ်မ့ၣ်ပိၢ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤအိၣ်အဃိဘၣ်ပျံၤဘၣ်ဖုးတၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ကျိဖးဒိၣ်လူၢ်ပယီၤသုးတဖၣ်န့ၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤ၀း၀းတရံးလီၤႉလဲၤ၀ၣ်လူၢ်ပယီၤသုးနါက့ခးလီၤတၢ်အိၣ်ႉ ပယီၤသုး(၉၇)သုးရ့ၣ်နါက့ခးလီၤ၀ဲအိၣ်လီၤႉတၢ်ဒုးတကဲထီၣ်ဘၣ်နါက့အ၀ဲသ့ၣ်လၢအဲၣ်ဒိးခး၀ဲန့ၣ်ခးလီၤ၀ဲလီၤႉ မ့ၢ်အခးလီၤ၀ဲဖဲလဲၣ်ခီန့ၣ်ပတသ့ၣ်ညါဘၣ်ႉပက့ၤနၢ်ဟူကဒါလၢၦၤသ၀ီဖိဘၣ်ဒိမၢ်မၢ်လီၤႉတဘျီတခီၣ်န့ၣ်လဲၤ၀ၣ်ကျိဖးဒိၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်န့ၣ်အတတလၢ၀့ၢ်ပူၤဘၣ်လီၤတဲာ်ကဒါလၢက၀ီၤဒ့ပူၤအိၣ်အဃိပဘၣ်ယိၣ်တၢ်အိၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံလၢကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤတၢ်ဒုးစးထီၣ်ကဲထီၣ်၀ဲလၢဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)တီခိၣ်ရိၣ်မဲတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်ဒီးပယီၤသုးအဘၢၣ်စၢၤခဲအံၤခဲအံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲခံခီခံကပၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အတီၢ်ပူၤခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤနါစိၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်၀ဲခဲအံၤခဲအံၤအသိးကမျၢၢ်အဟံၣ်အဃီတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးဟးဂူာ်ဟးဂီၤအိၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ

လါမ့ၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါမ့ၤ ၃ သီအနံၤ ပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်(သိမ်ဇရပ်)ပူၤအံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူ(သုံးခွ)ကရူၢ် ၀ါဒၣ်ကွ့သ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၄)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲၦၤဖိသၣ်(၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဂီၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိ တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါမ့ၤ ၃ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် လၢပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၂၀၇)အခိၣ်အဃၢၤန့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်တအိၣ်၀ဲဘၣ်ဒီး ပယီၤသုးအံၤပညိၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဖျၢၣ်(၁၀)ဘျဲၣ်ဆူ သ့ၤစယၣ်ဃၢၤ ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤလိၤလိၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢ(၀ါးဒတ်ကွင်း)သ၀ီ အူယၤစၤထိ အဟံၣ်ခိၣ်အဃိ အူယၤစၤထိဃုာ်ဒီးၦၤဖိသၣ်(၁၁)နံၣ်ဒီး(၃)နံၣ် ၂ ဂၤႇၦၤပိာ်မုၣ်(၃၁)နံၣ်တဂၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် နဲၣ်ရွဲၣ်ပဒိၣ်စီၤအ့နဲၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တၢ်ဒုးကဲထီၣ်တအိၣ်ဘၣ်ႇဖဲဟါခီ ၄ နၣ်ရံၣ်အခါန့ၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၈၁–မမ)တဖျၢၣ် လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢအူယၤစၤထိအဟံၣ်ခိၣ်အဃိဘၣ်ဒိ၀ဲအဟံၣ်ဖိဃီဖိ(၄)ဂၤန့ၣ်ႉမ့မ့ၢ်ၦၤနီၢ်ဒိၣ်ခံဂၤန့ၣ်ခီဘၣ်၀ဲအခိၣ်ႇအသးနါၦၢ်ဒီးအဟၢဖၢႉမ့မ့ၢ်ၦၤဖိသၣ်တဖၣ်ခီန့ၣ်ဘၣ်၀ဲအခီၣ်ဒီးအချၢဃံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၆...

လါမ့ၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် နၣ်သၤကွ့သ၀ီအပူၤ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၃ သီအခါ ပယီၤသုးခးသံလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ၦၤသးစၢ်အနံၣ်(၂၀)ဘျဲၣ်တဂၤ လၢတၢ်ဂ့ၢ်တအိၣ်နီတမံၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ၦၤသးစၢ်လၢပယီၤသုးခးသံအီၤတဂၤအံၤအမၤတၢ်လၢ(နၣ်သၤကွ့)၀့ၢ်ပူၤဒီး ဖဲမဟါဟါခီ ၇ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ် အဆၢကတီၢ် ဖဲအတၢ်မၤ၀ံၤဟဲက့ၤလၢဟံၣ်အခါ ပယီၤသုး(၇)ဂၤလၢအိၣ်ဖဲ(နၣ်သၤကွ့)တၢ်ဆါဟံၣ်ကပၤအံၤ ခးအီၤဒီးကျိအဃိ ဘၣ်၀ဲဒၣ်သးစၢ်အံၤအယီၢ်ဒ့သံ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအထံၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးဒီးအမဲာ်တဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၄ သီအခါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“ၦၤသးစၢ်ဖိလၢပယီၤသုးခးအီၤတဂၤန့ၣ်အလဲၤလဲၤက့ၤက့ၤမၤတၢ်မၤကိးမုၢ်နံၤဒဲးလီၤႉတၢ်တနံၤန့ၣ်အဟဲက့ၤဆိန့ၢ်ကိးဘျီဒဲးဒံးႉလၢတၢ်ဆါဟံၣ်မဲာ်ညါအဃိ(၈)နၣ်ဘျဲၣ်န့ၣ်ၦၤဟးလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤအိၣ်ဒံးမီၤနီၤႉဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးခးစိအီၤဒီးကျိႉမ့မ့ၢ်အစိၣ်ဒုက့ၤန့ၢ်ကဒါမီၤနီၤႇအဟံၣ်ဖိဃီဖိတဲ၀ဲလၢကျိချံန့ၣ်တဟးထီၣ်လၢတၢ်ချၢဘၣ်ႇဘၣ်၀ဲဒၣ်အယီၢ်ဒ့ဃံကပၤန့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ စှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤလၢ(နၣ်သၤကွ့)၀့ၢ်ပူၤပယီၤသုးအံၤလၢကဃုသ့ၣ်ညါ၀ဲတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်အတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂီၢ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ကူသိးထီၣ်ကမျၢၢ်ကူကၤစိာ်ဃုာ်၀ဲကျိအဂ့ၢ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲအိၣ်အသိးၦၤသးစၢ်အံၤကဘၣ်မ့ၢ်တၢ်ခးကမၣ်အီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢဘူးဒီးပယီၤသုးတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်နၣ်သၤကွ့၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“စှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤန့ၣ်တကူတကၤသုး(ယူၣ်နံၣ်ဖီ)လၢၤဘၣ်ႉမုၢ်ဆါခီနါက့အ၀ဲသ့ၣ်လဲၤလၢ၀့ၢ်ပူၤလီၤႉမ့၀ံၤလၢညါခါတဘျီန့ၣ်လၢ(နၣ်သၤကွ့)ကျဲနုာ်လီၤဟးထီၣ်ဒီး(အုန်းနှဲပင်)တိၤတကပၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်ႉတၢ်ဘိၣ်တၢ်စၢၤမ့ပၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်သမံသမိး၀ဲလီၤႉတဘျီတခီၣ်န့ၣ်ဖီၣ်သမံသမိးဆဲးကဲးဃ့အီၣ်၀ဲစ့အိၣ်၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၂ သီအနံၤ ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤထီၣ်ခး၀ဲ ပယီၤသုးကလၢၤ(၄)ဖျၢၣ်၀ံၤလီၢ်ခံ ပယီၤသုးက့ၤခးလီၤကဒါကျိဖးဒိၣ်ဆူလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဒီးမိကီၢ်ဆၣ် ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤဒီး မၤအါထီၣ်၀ဲသုးဂံၢ်ဘါအိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်...

လါမ့ၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ကယဲၢ်တိၤလၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အံၤ စးထီၣ်ဟါခီ ၆ နၣ်ရံၣ် တုၤလၢဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ်န့ၣ် ကမျၢၢ်တဘၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤအိၣ်လၢတိၤဖီခိၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ- BGF ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၇ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် တါတထူၣ်သ၀ီပူၤ သုးခိးကီၢ်ဆၢ- BGF သုးရ့ၣ်(၁၀၁၅)သုးခိၣ် စီၤ၀့လဲၤစ့ၤ ဆဲးလီၤမံၤ ထုးထီၣ်လံာ်လၢ ကယဲၢ်မ့ၢ်တိၤဖိတိၤဖးဒိၣ်လၢအိၣ်တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤတဖၣ် စးထီၣ်ဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ်တုၤလၢဟါခီ ၆ နၣ်ရံၣ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဘၣ်အိၣ်လၢတိၤဖီခိၣ်ဘၣ်ဒီး မ့ထံၣ်ၦၤလီၤဆီန့ၣ်ကဒုးသ့ၣ်ညါ ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ (BGF)ထုးထီၣ်လံာ်အဖီခိၣ်အံၤ တၢ်ကြဲၢ်လီၢ်က၀ီၤ ကမျၢၢ်...

လါမ့ၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ထံဂုၤကီၢ်ဂၤကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်ကရူၢ်(BNI)တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤ၀ဲ(၈)ဘျီတဘျီကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အပူၤ တၢ်ကစီၣ်သန့ခၢၣ်စးကိးဒူၣ်ဒဲးတၢ်သးလီၤပလိာ်အိၣ်လၢကဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်မၤအကျဲ(Independent Self-Regulatory Body)လၢအခၢၣ်စး၀ဲကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်သန့လၢအသဘျ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါမ့ၤ ၃ သီ အခါန့ၣ်လီၤႉ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တၢ်ဂ့ၢ်ခိၣ်တီလၢအမ့ၢ်“မံၣ်ဒံၣ်ယၣ်လၢအမုၢ်လၢ်ကွၢ်စိ၀ဲဆူဖဲၣ်ဒရၢၣ်ကီၢ်ပယီၤ”အံၤ ဘၣ်တၢ်မၤအီၤဖဲအပူၤကွံာ် လါအ့ဖြ့ၣ်လီၢ်ခံကတၢၢ်တနွံလၢသၢသီအတီၢ်ပူၤလၢကီၢ်ဆၢတၢ်လီၢ်တတီၤဒီးသုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်ကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်သန့ကီၣ်ကးအံၤတခၢၣ်စး၀ဲတၢ်ကစီၣ်သန့လၢအသဘျ့ဘၣ်အဃိလၢတၢ်ကစီၣ်သန့သဘျ့ခွဲးယာ်အဂီၢ်ခၢၣ်စးလၢအဟဲထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တဖၣ်အံၤသးလီၤပလိာ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်ပၢဆှၢလီၤနီၢ်ကစၢ်သးလၢအသဘျ့တဖုအဂ့ၢ်န့ၣ် (BNI)လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်မၤအကျဲလၢတၢ်သးလီၤပလိာ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲအံၤကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့ဃုာ်ဒီးတၢ်ကစီၣ်သန့လၢသဘျ့အတၢ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီးကခၢၣ်စး၀ဲကသ့အဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါ ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ(BNI) သနူဂ့ၢ်၀ီကမံးတံာ် ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ နါဖီဂ့ၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ပအဲၣ်ဒိးနဲၣ်ဖျါထီၣ်လၢတၢ်မၤအကျဲအံၤအခၢၣ်စး၀ဲကီၢ်ပယီၤတၢ်ကစီၣ်သန့သဘျ့လၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကစီၣ်သန့ကီၣ်ကးလၢအိၣ်သုးမိၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်တဒူၣ်အံၤတမ့ၢ်လၢအခၢၣ်စး၀ဲတၢ်ကစီၣ်သန့လၢအသဘျ့တန့ၢ်၀ဲဘၣ်န့ၣ်ပအဲၣ်ဒိးဒုးနဲၣ်၀ဲဒီးမ့ၢ်စ့ၢ်ကီးပဒုးအိၣ်ထီၣ်ခၢၣ်စးလၢအမ့ၢ်အတီန့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်ကမၤဖျါထီၣ်တၢ်မၤအကျဲအံၤအဂီၢ်န့ၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်မၤလိၣ်ထီၣ်ဖးထီၣ်ကရူၢ်လၢအပၣ်ဃု၁်၀ဲ(BNI)ကရူၢ်ခၢၣ်စး(၃)ဂၤႇမံၣ်ဒံၣ်ယၢၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့လၢအဂၤခၢၣ်စး(၈)ဂၤဒီးတၢ်ဖံးတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ် တၢ်ကဆဲးတၢၣ်ပီၣ်တဲသကိး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် နါဖီဂ့ၤ စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၈ ဘျီတဘျီ ကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဘျီ၀ဲအံၤအပူၤတၢ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိး၀ဲ တၢ်ဃုစ့ဟဲနုာ်အကျဲလၢ (အ့ထနဲးအီၤလါ)ပူၤအကျိၤအကျဲႇတၢ်ကတိၤန့ၢ်ခဲးတၢ်လၢတကီၢ်ခါတၢ်အိၣ်သးဒီးဟီၣ်က၀ီၤပူၤတၢ်အိၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉလၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်အိၣ်သးလၢအဟဲကဲထီၣ်သးလၢကီၢ်ပယီၤပူၤတဖၣ်အံၤဒ်သိးထံကီၢ်ပဒိၣ်ဒီးဟီၣ်က၀ီၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိကသ့ၣ်ညါ၀ဲအဂီၢ်တၢ်ဃု၀ဲကျဲအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အပူၤကွံာ်ကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖးဒိၣ်အံၤဖဲ(၂၀၁၃)တုၤလၢ(၂၀၁၉)အခါန့ၣ် တၢ်မၤအီၤလၢကီၢ်စဲၣ်(၇)ဘ့ၣ်အပူၤဒီးဒ်သိးတၢ်ပၢဆှၢလီၤနီၢ်ကစၢ်သးတၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်အံၤကလဲၤထီၣ်လဲၤထီႇ အိၣ်ဆၢထၢၣ်ခါဆူညါကန့ၢ်အဂီၢ်ႇခါဆူညါဖဲၣ်ဒရၢၣ်ကီၢ်စၢဖှိၣ်အပူၤတၢ်ကစီၣ်အသနၢၣ်ကအိၣ်ထီၣ်အဂီၢ် တၢ်ဘၣ်ဆဲးမၤ၀ဲ(၈)ဘျီတဘျီတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၈ ဘျီတဘျီ ကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကစီၣ်ကရူၢ်ကရၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖးဒိၣ်ဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ်...

လါမ့ၤ ၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ စးထီၣ်လါမ့ၤန့ၣ် တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢတၢ်ကစးထီၣ်ဟ့ၣ်လီၤမ့ၣ်အူလၢ အဆၢကတီၢ်ဘၣ်ဆၣ် ဒ်တၢ်ပာ်ပနီၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်အသိးခီဖျိမ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အဃိ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်ထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ စးထီၣ်လါမ့ၤ ၁ သီန့ၣ် တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢတၢ်ကဟ့ၣ်နီၤလီၤမ့ၣ်အူ ၂ နၣ်ရံၣ်ႇ ကပံး၀ဲ ၄ နၣ်ရံၣ်ဒီး နီၤဖးလီၤ၀ဲကရူၢ်(၃)ဒူၣ်ကဟ့ၣ်လီၤ၀ဲစးထီၣ်ဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ်တုၤလၢမုၢ်နၤခီ ၁၂ နၣ်ရံၣ်ဘၣ်ဆၣ် ဒ်အ၀ဲသ့ၣ်ပာ်ပနီၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်အသိးမ့ၣ်အူတဟဲ၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“လၢညါခါစ့ၢ်ကီးမ့ၣ်အူဟဲတပိၢ်မၢ်ဘၣ်ႉခဲအံၤဘျီနးဒိၣ်ထီၣ်၀ဲန့ၣ်ကဟ့ၣ်လီၤ၀ဲလၢအကလဲးႉဟ့ၣ်လီၤ၀ဲလၢအကလဲးနါက့မ့လီၤဘၣ်လၢပကလဲးန့ၣ်မ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အိၣ်ႉမၤဒ်အံၤအလီၤဆီမနုၤလဲဟ့ၣ်လၢာ်တဂ့ၤမီၤႉတၢ်ကိၢ်မ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အဃိပကထုးထီၣ်ထံလၢတၢ်ဟးလီၢ်မးတသ့ဘၣ်ႉမ့မ့ၢ်မ့ၣ်အူလဲခီနဘၣ်ဟ့ၣ်တလါတဘျီကိးလါဒဲးလီၤႉတလါတလါန့ၣ်နဘၣ်ဟ့ၣ်လၢအကလးဘျဲၣ်ညါ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်ဟ့ၣ်လီၤမ့ၣ်အူ(၃)ဒူၣ်လၢအကလဲးဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်လၢမုၢ်ဆါခီန့ၣ်မ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အဃိ ၦၤလၢအမၤတၢ်လၢအလိၣ်သူမ့ၣ်အူသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်ဆီတလဲသူက့ၤ၀ဲမ့ၣ်အူစဲးအသိးကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုာ်တကၢကီၣ်လၢၤ၀ဲဘၣ်ဒီးခါဆူညါကဖံးကမၤတၢ်အဂီၢ်တညီ၀ဲလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သိလ့ၣ်တၢ်ခးထးမ့ၣ်အူတၢ်မၤလီၢ်ကစၢ်တဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“သိလ့ၣ်တၢ်မၤလီၢ်အံၤၦၤခးထးမ့ၣ်အူႇၦၤခးကသံၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၣ်အူမ့အိၣ်မးန့ၢ်မီၤနီၤႉခဲအံၤဘၣ်သူက့ၤလၢမ့ၣ်အူစဲးအဃိမ့ၣ်အူစဲးတနၢၤလၢၤဘၣ်ႉတၢ်န့ၣ်မးဘၣ်ဟ့ၣ်မ့ၣ်အူလဲတလါတလါန့ၣ်လၢအကလီၢ်ညါႉ(EPC)မ့ၣ်အူမ့ဟဲနါက့မုၢ်နၤခီ(၁၂)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်မးအဟဲႉဖဲနမၤတၢ်အခါခီန့ၣ်မ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်ႉတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်တၢ်ပာ်ပနီၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်အသိးကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤတဒိးန့ၢ်ဘၣ်မ့ၣ်အူမၢ်မၢ်ဘၣ်ႇဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်လၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ သုးမီၤစိရိၤအစုတီၤဖီလာ် ၀ဲၤကျိၤဘၣ်ထွဲအ၀ဲၤဒၢးတဖၣ်ဒီးၦၤအိၣ်ဘူးဖဲအ၀ဲသ့ၣ်အခိၣ်အဃၢၤတဖၣ်ခီန့ၣ် မ့ၣ်အူဟဲ၀ဲ(၂၄)နၣ်ရံၣ်ၦဲၤၦဲၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးတချုးသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤကဲထီၣ်ဒံးဘၣ်အခါလၢဖၣ်အၣ်ဒီးလူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် ဒူသ၀ီလၢမ့ၣ်အူန့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အပူၤန့ၣ်...

လါမ့ၤ ၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲလါမ့ၤ ၂ သီအနံၤ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ၁၇ ဘျီတဘျီ လီၢ်ခၢၣ်သးခီကရဲးတၢ်ဃုထၢအပူၤ တၢ်ဃုထၢထီၣ်၀ဲပဒိၣ်စီၤကွဲၤထူ၀့လၢကရၢခိၣ်၀ံၤ ဖဲလါမ့ၤ ၃ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ဆဲးဃုထၢထီၣ်ကဒါ၀ဲခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီ (၄)ဂၤလၢအမ့ၢ် ကရၢခိၣ်၂ႇ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်(၃)ဂၤဒီးလီၢ်ခၢၣ်သးစံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်ခိၣ်ကျၢၢ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလံန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဃုထၢထီၣ်ခိၣ်နၢ်သီလၢဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ် ပဒိၣ်စီၤဆၢဂ့ၤကဲထီၣ်၀ဲကရၢခိၣ်–၂ ဒီး နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤတၤဒိၣ်မူႇ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၁ ပဒိၣ်စီၤသီသံၣ်ဘွဲဒီး နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၂ ပဒိၣ်စီၤလၣ်ထိ က့ၤန့ၢ်ကဒါ၀ဲအလီၢ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးမ့မ့ၢ်လီၢ်ခၢၣ်သးစံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်ခိၣ်ကျၢၢ်ခီန့ၣ် ပဒိၣ်နီၢ်မၠဲၤဖိ က့ၤန့ၢ်ကဒါအလီၢ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤစံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်ခီကရဲးတၢ်ဃုထၢတၢ်ဖးအစၢထီၣ်အသိးန့ၣ် ကရၢခိၣ်–၂ ပဒိၣ်စီၤဆၢဂ့ၤ မၤနၢၤ၀ဲတၢ်ဖးအဖျၢၣ်(၈၀)ဒီး ပဒိၣ်စီၤတၤဒိၣ်မူမၤန့ၢ်၀ဲတၢ်ဖး(၉၆)ဖျၢၣ်ႇနဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ–၁...

လါမ့ၤ ၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢပကိကီၢ်ခီဒိၣ် တီအူကီၢ်ရ့ၣ် ထီတထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါမ့ၤ ၂ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် ခီဖျိသုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤခံဘ့ၣ်ဟဲခးလီၤတၢ်လၢ(ဘိၤမတံ)ႇသယဲၣ်တါဒီး(ကျွဲလမ်း)သ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်သံ(၃)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲၦၤပိာ်မုၣ်(၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိ တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်အဃိ ဘၣ်သံ၀ဲဒၣ်(ကျွဲလမ်း)သ၀ီဒီး(ဘိၤမတံ)သ၀ီဖိ ပိာ်ခွါ(၂၂)နံၣ်တဂၤႇ ၦၤပိာ်မုၣ်အနံၣ်(၃၀)ခံဂၤႇ ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲ(၅)ဂၤဒီးဟံၣ်ဃီဟးဂူာ်ဟးဂီၤ၀ဲစ့ၢ်ကီးအသိး တကီၢ်ခါခဲအံၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢဘူးဒီးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဖဲန့ၣ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“တၢ်ဒုးတကဲထီၣ်ဘၣ်ႉဖဲမဟါမုၢ်ထူၣ်န့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်မၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢ(ဘိၤမတံ)သ၀ီပူၤႉမ့၀ံၤ(PDF)ဟဲလီၤလၢသ၀ီပူၤကအိၣ်သၢဂၤလွံၢ်ဂၤညါႉဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤယဆိမိၣ်ၦၤဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အိၣ်ႉအဃိဖဲဟါခီန့ၣ်ကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ခံဘ့ၣ်ႉကမျၢၢ်သံ၀ဲဒၣ်(၃)ဂၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၃ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ သုးမီၤစိရိၤအံၤပညိၣ်ဟဲခးလီၤတၢ်ဒီကဘီယူၤခံဘ့ၣ်လၢသ၀ီပူၤတ့ၢ်လီၤ၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်(၇)ဖျၢၣ်တကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါ ခးလီၤစ့ၢ်ကီးကျိစဲးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢဘူးဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤပယီၤသုးတဲဘၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်အံၤလၢ တဘၣ်ဒုးဟူထီၣ်တၢ်ကစီၣ်အံၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢဘူးဒီးကမျၢၢ်လၢဃ့ၢ်ထီၣ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ၦၤဟဲစံၣ်ထီၣ်အိၣ်ဖဲတီအူတဖၣ်အံၤပယီၤသုးတဲဃာ်အ၀ဲသ့ၣ်လၢတဘၣ်က့ၤတဲကဒါသ၀ီတၢ်အိၣ်သးဘၣ်ႉ အဃိၦၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃးၦၤဟဲခးလီၤတၢ်အံၤအ၀ဲသ့ၣ်တဲ၀ဲတဘူၣ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်လီၢ်ခံကတၢၢ်တနွံအခါစ့ၢ်ကီးပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်(ဇရပ်ကြီး)သ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤ ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူ(ဘိၤမတံ)သ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်ပိာ်ခွါဘၣ်ဒိ၀ဲတဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိ တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးအံၤစးထီၣ်ဖဲ(၂၀၂၃)နံၣ်ထီၣ်သီန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်သူ၀ဲကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤဟဲအထီၣ်၀ဲအသိးစးထီၣ်လါယနူၤအါရံၤ(၁)သီတုၤလၢလါမးရှး(၃၁)သီ လၢသၢလါအတီၢ်ပူၤ သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤ ကမျၢၢ်ဒူသ၀ီတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ...