ခ့ၣ်အဲးစံၣ် – KIC News

လါမ့ၤ ၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢပကိကီၢ်ခီဒိၣ် ၀ီၢ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၇ သီအနံၤ ဘၣ်ဃးတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးလဲၤခး(ညီၤခါစှ့ၤ) ဟီၣ်က၀ီၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ပယီၤသုးဖီၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အဂၤ(၂၀)၀ံၤလီၢ်ခံ တုၤလၢခဲအံၤဖီၣ်ကဒီး၀ဲကမျၢၢ် ခဲလၢာ်အိၣ်အဂၤ(၃၀)ဘျဲၣ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီၢ်ကီၢ်ဆၣ် တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂ သီအနံၤ န့ၣ်လီၤႉ (ညီၤခါစှ့ၤ)ဟီၣ်က၀ီၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်ဒီးပၢပြး၀ဲၤဒၢးအံၤဘၣ်တၢ်လဲၤခးအီၤလၢ၀ီကီၢ်ဆၣ်(ပကဖ)ဒီးပကိကီၢ်ရ့ၣ် (၃၇၀၁)သုးရ့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီးဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၈ သီအနံၤ ခီဖျိသ၀ီသးၦၢ်ဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အဃိ တၢ်ဖီၣ်၀ဲလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အဂၤ(၂၀)အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲ(Non CDM)တဂၤအသိး ဖီၣ်ဃုာ်စ့ၢ်ကီးၦၤဟူးဂဲၤဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ဂ့ၢ်၀ီလၢအပူၤကွံာ်တဖၣ်ႇကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ထွဲဒီး(NLD)ပၣ်တံၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီ(ပကဖ)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀ီ၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“ပယီၤသုးဖီၣ်ကမျၢၢ်အိၣ်အဂၤ(၃၀)ဘျဲၣ်လံႉၦၤလၢအဖီၣ်ဃာ်၀ဲလၢအ၀ဲတနံၤတဖၣ်နါက့တပျၢ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်ႉပယီၤသုးနုာ်လီၤလၢသ၀ီပူၤမ့ထံၣ်ၦၤဟးလၢကျဲပူၤန့ၣ်ဖီၣ်၀ဲႇစၢတံၢ်၀ဲဒီးပျံၤသမံသမိးတီၢ်၀ဲလီၤႉဖဲမဟါနါက့ပယီၤသုးဖီၣ်ဒံးၦၤသးစၢ်အိၣ်လၢ(ပုဂံ)တဂၤဒံးႇပယီၤသုးစၢတံၢ်ဃာ်၀ဲဒီးပျံၤတီၢ်၀ဲအဃိအခိၣ်သၣ်ဃ့သဲၣ်ဖးႉကမျၢၢ်လၢပယီၤသုးဖီၣ်ကဒီး၀ဲခဲအံၤတဖၣ်နါက့တၢ်ဆှၢအီၤလၢတၢ်သမံသမိးလီၢ်လံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢပယီၤသုးဖီၣ်၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲ ၀ီကီၢ်ဆၣ် ညီၤခါစှ့ၤသ၀ီႇဖိစဘဲၤႇ၀့ကဒၣ်ႇခၠီကၠိသ၀ီဖိတဖၣ်ဒီး ခီဖျိၦၤဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အိၣ်အဃိတၢ်ဖီၣ်၀ဲဒၣ်ၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီ(ပကဖ)လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲလါမးရှး ၂၄ သီအနံၤန့ၣ် ၀ီ(ပကဖ)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲလၢ ၀ီကီၢ်ဆၣ်(က၀ီၤဒ့)ဒီး သ၀ီသးၦၢ်ႇဘၠူၣ်စီထံလၢပယီၤသုးဟ့ၣ်လီၤဖီၣ်၀ဲကျိတဖၣ်အံၤကက့ၤဟ့ၣ်ကဒါပယီၤသုးဒီး...

လါမ့ၤ ၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ပယီၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလၢအိၣ်ကညီကီၢ်စဲၣ် တီအူ–သၣ်တီၣ်ကျဲန့ၣ်တဖၣ်အံၤ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်တနွံန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်ကိးပတုာ်သမံသမိးဆဲးကဲးႇသမံသမိးကမျၢၢ်အလီတဲစိဒီးဖီၣ်တၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်သၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်(၂၅)သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် လၢသၣ်တီၣ်(၁၃)မဲၤ ပယီၤသုးတဲ၀ဲလၢ ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဟဲက့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤပၣ်ဃုာ်၀ဲ(PDF)တဖၣ်အဃိအ၀ဲသ့ၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤဒီး ဖဲန့ၣ်လီၢ်ခံလၢပယီၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤ ကမျၢၢ်လၢအသဂၢၢ်ဘၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးလၢအနီၢ်ကစၢ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဖဲအပူၤကွံာ်တနွံ ၂၇ သီအခါန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ခိးသမံသမိးဆဲးကဲးလၢသၣ်တီၣ်–တီအူကျဲ (ကျောက်တိုင်)ကျဲဖးဒ့န့ၣ်ႉမ့မ့ၢ်ၦၤသးစၢ်ဒုနးဒိၣ်တစဲးႉလၢလီတဲစိပူၤပယီၤသုးမ့ထံၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢအဘၣ်ဃးဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲးန့ၣ်ဖီၣ်၀ဲလီၤႉဖဲတၢ်တနံၤန့ၣ်ပထံၣ်ပယီၤသုးဖီၣ်ဃာ်ၦၤသးစၢ်ခံဂၤဒံး”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤ ႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၈ သီအခါစ့ၢ်ကီး လၢသၣ်တီၣ်၀့ၢ်(၁၃)မဲၤန့ၣ် လီၢ်က၀ီၤၦၤသးစၢ်တဂၤလၢအက့ၤမၤကဆှဲကဆှီအဟံၣ်အံၤ ပယီၤသုးကိးပတုာ်သမံသမိး၀ဲအလီတဲစိ၀ံၤ ဖီၣ်က့ၤကိး၀ဲသးစၢ်အံၤဒီးတုၤလၢခဲအံၤတပျၢ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဂၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ယဆိမိၣ်ဒုလီၤဆီဒၣ်တၢ်လၢ(၁၃)မဲၤန့ၣ်ၦၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဒီးဖဲအပူၤကွံာ်တလါအခါန့ၣ်ၦၤဟဲက့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤလီၤႉအဃိစှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤၦၤနုာ်လီၤဟးထီၣ်ဟဲအါထီၣ်ႉအဃိအ၀ဲသ့ၣ်သမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးပယီၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်လၢအိၣ်သၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်အဖီခိၣ်အံၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးတကပၤစ့ၢ်ကီးထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲလၢကမျၢၢ်လၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲသၣ်တီၣ်–တီအူကျဲတဖၣ်အံၤ တချုးဟးဘၣ်န့ၣ်ကမၤဆှဲကွံာ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢလီတဲစိပူၤတဖၣ်ဒီးကအိၣ်စီၤစုၤဒီးပယီၤသုးလၢအယံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၅ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူသၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤအဃိ...

လါမ့ၤ ၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ စးထီၣ်လါမ့ၤစးထီၣ်န့ၣ် တၢ်လီၢ်လၢသုးမီၤစိရီၤစုတီၤဖီလာ်ဟူးဂဲၤအိၣ်ဆီလီၤသးအလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠဲၣ်ထိၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢ(KRF)ထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်လံာ်ဖဲလါမ့ၤ ၁ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ခီဖျိတၢ်ပၢၢ်သုးကရူၢ်တကပၤကမၤအါထီၣ်၀ဲဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအဃိ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အံၤ တဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢသုးမီၤစိရိၤအဟိၣ်ထဲႇ တၢ်အီၣ်ကျးဒီး အ၀ဲသ့ၣ်၀ဲၤကျိၤတၢ်သူၣ်ထီၣ်အလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (KRF)ထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ KRF ၦၤသုးဖိတဂၤစံး၀ဲလၢ“အခိၣ်သ့ၣ်ခီန့ၣ်တမ့ၢ်လၢပမၤဖုးကမျၢၢ်ဘၣ်ႉ ပထုးထီၣ်လံာ်အံၤ ဒ်သိးသုတဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး ကမျၢၢ်တဂ့ၤအဂီၢ်လီၤႉပထုးထီၣ်လံာ်အံၤၦၤဟးလိာ်ကွဲလၢကၠဲၣ်ထိၤ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီးပဆၢမုၢ်လၢ်လၢကသ့ၣ်ညါ၀ဲလီၤႉ မ့မ့ၢ်၀ဲဒၣ်ဒုတၢ်လၢပဘၣ်မၤအိၣ်န့ၣ်ပကမၤအီၤလီၤႉဘၣ်ဃးတၢ်ထုးထီၣ်လံာ်အံၤပဆၢမုၢ်လၢ်လၢကမျၢၢ်ကလူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲ လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်အံၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိမ့တလူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲဘၣ်ႇမ့ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢပယီၤသုးအိၣ်တၢ်လီၢ်တဖၣ်ဒံးန့ၣ်တၢ်ဂ့ၢ်မ့ဟဲထီၣ်တမံၤမံၤန့ၣ်တဟံ၀ဲမူဒါဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (KRF)လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ကၠဲၣ်ထိၤ၀့ၢ်ပူၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်မၤ၀ဲတၢ်ဒုးတၢ်ယၤတဖၣ်အပူၤန့ၣ် ကမျၢၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်၀ဲနီတဂၤဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “မ့မ့ၢ်ၦၤကမျၢၢ်ဒုတၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢပယီၤသုးအိၣ်အလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်တသ့ဖဲအသ့န့ၣ်ဟးဆှဲး၀ဲလီၤႉဒ်ယသ့ၣ်ညါအသိးန့ၣ် ဖဲအံၤတကပၤန့ၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢမၤတၢ်ဒုးအခါန့ၣ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးၦၤကမျၢၢ်တအိၣ်ဒံးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ ၀့ၢ်လၢအိၣ်တလၢၤကီၢ်စဲၣ်ပူၤတဖၣ်အံၤ ကၠဲၣ်ထိၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုး(KRF)ႇ ယ့ပၠီၣ်ကၠါကရူၢ်(YGF)ႇ ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်-KNLA (သုးက့ ၁)ဒီးယ့ဘလူကရူၢ်သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အံၤဟူးဂဲၤ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါမ့ၤ ၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲလါမ့ၤ ၂ သီအနံၤ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဆဲးမၤ၀ဲ(၁၇)ဘျီတဘျီ လီၢ်ခၢၣ်သးခီကရဲးတၢ်ဃုထၢဒီး တၢ်ဃုထၢအံၤအပူၤ ပဒိၣ်စီၤကွဲၤထူ၀့ ကဲထီၣ်၀ဲ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)ကရၢခိၣ် ၁၀ ဂၤတဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ (၁၇)ဘျီတဘျီ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ခီကရဲးတၢ်ဃုထၢအံၤဘၣ်တၢ်စးထီၣ်မၤအီၤဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၄ သီ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤတၢ်လီၢ်တတီၤဒီး ကီၢ်ရ့ၣ်ႇသုးက့(၇)ဘ့ၣ်လၢာ်ခၢၣ်စးဟဲထီၣ်၀ဲအဂၤ(၁၀၀)ဘျဲၣ်ဒီး ခၢၣ်စး(၅၆)ဂၤနုာ်လီၤဒိးဃုထၢအသးန့ၣ်လီၤႉဖဲန့ၣ်လီၢ်ခံတၢ်ဃုထၢထီၣ်ခိၣ်နၢ်သီတဖၣ်အံၤလၢတၢ်ခူသူၣ်တၢ်ဖးအခါ ပဒိၣ်စီၤကွဲၤထူ၀့လၢအဟံးတ့ၢ်ဃာ်ကရၢခိၣ်–၂ မူဒါအံၤ ကဲထီၣ်က့ၤ၀ဲကရၢခိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီကရဲးတၢ်ဃုထၢအပူၤ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကရၢခိၣ်အလီၢ်န့ၣ် တၢ်ဃုထၢထီၣ်၀ဲ ပဒိၣ်စီၤကွဲၤထူ၀့၀ံၤ တၢ်ကဆဲးဃုထၢထီၣ်ကဒီး၀ဲ ကရၢခိၣ်–၂ႇ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်ႇ နဲၣ်ရွဲၣ်သဃဲၤ(၁)ဒီး နဲၣ်ရွဲၣ်သဃဲၤ(၂)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လီၢ်ခၢၣ်သးခီကရဲးလၢအဘၣ်တၢ်မၤအီၤခဲအံၤန့ၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ႇသုးက့(၇)ဘ့ၣ်လၢာ်ခၢၣ်စးတဖၣ်ဟဲထီၣ်၀ဲဒီး တီအူကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၂)ဒီး...

လါမ့ၤ ၂ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၉ သီအနံၤ လၢအလူလ့သ၀ီဒီး သပၠ့ၤနံၤသ၀ီပူၤန့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီး ပယီၤသုးဘၢၣ်စၢၤ၀ံၤလီၢ်ခံခီဖျိခံခီခံကပၤဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢအိၣ်ဒံးတုၤလၢခဲအံၤအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်က့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်ဒံး၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢအလူလ့သ၀ီပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီး KNLA သုးရ့ၣ်(၃)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤ၀ံၤလီၢ်ခံန့ၣ် သပၠ့ၤနံၤသ၀ီ,အလူလ့ဒီးအလဲၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒီးခီဖျိခံခီခံကပၤဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢအိၣ်တုၤလၢခဲအံၤအဃိ ကမျၢၢ်တဖၣ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်က့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘံလ့၀့ၢ်ပူၤတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တနံၤညါအံၤဒုတၢ်ဒုးတကဲထီၣ်လၢၤဘၣ်ႉကမျၢၢ်လၢအစံၣ်ထီၣ်တဖၣ်န့ၣ်က့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်ႉအိၣ်ဒၣ်လၢၦၤက့ၤကွၢ်ၦၤဟံၣ်ၦၤဃီတၢ်အိၣ်သးဒ်န့ၣ်လီၤႉတၢ်အိၣ်သးခဲအံၤဒုတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးမ့ၢ်ဂ့ၤႇပယီၤသုးမ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်နကွၢ်စူၣ်ယၤကွၢ်စူၣ်လီၤႉတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်ကဒါသ့အဃိအါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်ၦၤက့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၁ သီအခါန့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၉ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ် ခံခီခံကပၤတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ံၤလီၢ်ခံ ဘံလ့(မြင်သာတောင်) ပယီၤသုးကလၢၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢ(အလူလ့)သ၀ီကပၤအသိးဖဲတၢ်တနံၤန့ၣ်ဟါခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ်စ့ၢ်ကီးခီဖျိတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢ(သပြေနီ)သ၀ီကပၤပယီၤသုး(သံတံတား)တိၤတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်အဃိပယီၤသုးက့ၤခးလီၤကဒါကျိဖးဒိၣ်ဆူသပၠ့ၤနံၤသ၀ီပူၤဒီးကမျၢၢ်သံ၀ဲ(၁)ဂၤႇဘၣ်ဒိ(၁)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဂံၢ်ခီၣ်ထံး ၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိဒီးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဖဲအလူလ့သ၀ီပူၤအခါန့ၣ်ပယီၤသုးသံ(၃)အဂ့ၢ်လီၢ်က၀ီၤမ့ၣ်ဒံၣ်ယၣ်တၢ်ကစီၣ်ပာ်ဖျါထီၣ်၀ဲအိၣ်တနီၤဒီး မ့မ့ၢ်သုးပာ်ဖှိၣ်တကပၤတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် နဲၣ်ရွဲၣ်...

လါမ့ၤ ၂ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် လူၢ်ပျဲၢ်၀့ၢ်ပူၤ ပယီၤသုးဟ့ၣ်ထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်လၢကဟံးန့ၢ်၀ဲထူးကျးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဒီး ထၢဆူၣ်၀ဲဒၣ်စ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအိၣ်ဘူးဒီးထူကျးတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးထၢ၀ဲထူကျးတဖျၢၣ်န့ၣ်(၂၅)ကလီၢ်ကၠးဒီးကဟံးန့ၢ်၀ဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလၢကျးလၢအဟ့ၣ်လီၤစ့တဖၣ်လီၤဒီး ကျးလၢအတဟ့ၣ်စ့ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တၢ်ဂ့ၢ်မ့ဟဲကဲထီၣ်န့ၣ်တမ့ၢ်လၢကဟံး၀ဲမူဒါဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လူၢ်ပျဲၢ်၀့ၢ်ပူၤ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဒီးထူကျးတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ထူကျးနါက့ခဲအံၤတမ့ၢ်လၢၦၤဆါတၢ်န့ၢ်ဘၣ်ႉအ၀ဲသ့ၣ်ဃ့၀ဲအကလီၢ်(၄၀)အံၤနကဟ့ၣ်ဒ်လဲၣ်ႉ အဃိထူကျးကစၢ်တဖၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်လဲၤတဲသကိးတၢ်ဒီးၦၤလၢအသ့ၣ်ညါ၀ဲတဖၣ်န့ၣ်ႉလဲၤတဲ၀ဲ၀ံၤဘျီပနၢ်ဟူလၢဃ့က့ၤ၀ဲ(၂၅)ကလီၢ်ႉတၢ်ဒ်အံၤတအိၣ်နီတဘျီဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံလၢလူၢ်ပျဲၢ်၀့ၢ်ပူၤတၢ်ထၢစ့လၢထူကျးအအိၣ်ဒ်အံၤမ့ၢ်၀ဲအဆိကတၢၢ်တဘျီလီၤဒီး တဲ၀ဲလၢထူကျးတဖျၢၣ်န့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်အကလီၢ်(၄၀)ဘၣ်ဆၣ်ကျးကစၢ်လဲၤတဲသကိးတၢ်ဒီးအ၀ဲသ့ၣ်ဘျီတဖျၢၣ်န့ၣ်ထၢကဒါ၀ဲ(၂၅)ကလီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအိၣ်ဘူးဒီးထူးကျးတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ် စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လူၢ်ပျဲၢ်၀့ၢ်ပူၤန့ၣ်ထူကျးအိၣ်၀ဲခဲလၢာ်အဖျၢၣ်(၁၀)ဃၣ်ဃၣ်ဒီးမ့မ့ၢ်ထူကျးဖးဒိၣ်န့ၣ်အိၣ်၀ဲ(၇)ဖျၢၣ်ႇ ထူကျးလၢအဂၤတဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ထူကျးဆံးဆံးဖိလီၤဒီးကျးလၢအတဟ့ၣ်လီၤစ့လၢပယီၤသုးထၢဆူၣ်၀ဲအံၤဘၣ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လူၢ်ပျဲၢ်၀့ၢ်ပူၤ ကမျၢၢ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ဒီးကျိအဃိကွၢ်လၢအဲၣ်ဒိးမၤ၀ဲန့ၣ်မၤ၀ဲလီၤႉ ကီၢ်ပယီၤဒီတဘ့ၣ်အပူၤအံၤမၤ၀ဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်သးလီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်ကျိအိၣ်အဃိဟးမၤပျံၤမၤဖုးၦၤဒ်န့ၣ်အိၣ်ဒီဒူၣ်ညါႉ ခဲအံၤနါက့အ၀ဲသ့ၣ်တဲ၀ဲလၢတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဒီးထၢဆူၣ်၀ဲစ့လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်ကစီၣ်ဟူထီၣ်သါလီၤလၢထူကျးအိၣ်လူၢ်ပျဲၢ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤပယီၤသုးထၢစ့မ့၀ံၤန့ၣ် ကထၢကဒါက့ၤစ့လၢကျးဖးဒိၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၂) လါအီကူး ၃၁ သီအခါစ့ၢ်ကီး လၢလူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် စွ့ၤကိသ၀ီပူၤ တၢ်ဆါတၢ်ၦ့ၤလီၢ်န့ၣ် တၢ်လဲၤတမျာ်ထူကျး(၂)ဖျၢၣ်ကဲထီၣ်တ့ၢ်အသးဒံးန့ၣ်လီၤႉ

လါမ့ၤ ၂ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လါမ့ၤ ၁ သီ လၢအလီၤဘၣ်၀ဲဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ၦၤမၤတၢ်ဖိမုၢ်နံၤၦဲၤထီၣ်(၁၃၃)၀ီတ၀ီတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤ အဆိကတၢၢ်တဘျီ ကီၢ်ပယီၤၦၤမၤတၢ်ဖိဘီမုၢ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(CTUM)တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤ၀ဲတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤလၢ ကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် တၢ်လီၢ်တတီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤမၤတၢ်ဖိအတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်အဂီၢ်ဒ်သိးတၢ်ကသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤၦၤမၤတၢ်ဖိမုၢ်နံၤဟဲကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤအံၤဒီး ကသ့ၣ်ညါအါထီၣ်ၦၤမၤတၢ်ဖိအတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်အဂီၢ်န့ၣ် ဘၣ်မၤ၀ဲတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအံၤန့ၣ်လီၤႉ ကီၢ်ပယီၤၦၤမၤတၢ်ဖိဘီမုၢ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(CTUM)ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ အူမီၤမီၤ စံး၀ဲလၢ “မ့ၤဒ့အံၤဟဲအိၣ်ထီၣ်လၢၦၤမၤတၢ်ဖိ အဃိလီၤႉၦၤမၤတၢ်ဖိအတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်န့ၣ်အိၣ်လီၤႉအဃိၦၤမၤတၢ်ဖိကိးဂၤဒဲးန့ၣ်ကြၢးဒိးန့ၢ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်အံၤလီၤႉ ပမၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤလၢၦၤကသ့ၣ်ညါနီၣ်ထီၣ်ကဒါက့ၤတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ၦၤမၤတၢ်ဖိမုၢ်နံၤၦဲၤထီၣ်(၁၃၃)၀ီတ၀ီတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤတၢ်မၤ၀ဲလၢကညီကီၢ်စဲၣ်ဟီၣ်က၀ီၤ သ၀ီပူၤအံၤ မ့ၢ်၀ဲအဆိကတၢၢ်တဘျီဒီးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်သ့ၣ်ညါအါထီၣ်၀ဲၦၤမၤတၢ်ဖိခွဲးယာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သ၀ီၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံး၀ဲလၢ“ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ၦၤမၤတၢ်ဖိမုၢ်နံၤၦဲၤထီၣ်(၁၃၃)ဘျီတဘျီလံႉသနါက့ၦၤမၤဖဲအံၤဒုအဆိကတၢၢ်တဘျီလီၤႉလၢညါခါန့ၣ်ၦၤမၤတၢ်ဖိတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်တကပၤန့ၣ်ပတကျၢဘၣ်ႉၦၤထံဂၤကီၢ်ဂၤမၤ၀ဲဒ်လဲၣ်ႇလၢကီၢ်ပယီၤတၢ်အိၣ်သးန့ၣ်ပတသ့ၣ်ညါဘၣ်ႇအဃိန့ၣ်ပနၢ်ပၢၢၢ်အါထီၣ်ဖးဒိၣ်ညါမီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ်သ၀ီကရူၢ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ ႇကညီသးစၢ်ကရၢ(KYO)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါႇ ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ(KWO)ႇကီၢ်ပယီၤၦၤမၤတၢ်ဖိဘီမုၢ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(CTUM)ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ အူမီၤမီၤဒီး ခိၣ်နၢ်လၢအဂၤဃုာ်ဒီးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ပာ်ဖှိၣ်ခဲလၢာ်အဂၤ(၄၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဟဲထီၣ်၀ဲတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(၁၈၈၉)နံၣ်အခါ ပၠ့ၤသ့ၣ်ထံကီၢ် ပၤရံၤ၀့ၢ်ပူၤ တၢ်မၤ၀ဲဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်...

လါမ့ၤ ၁ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတနီသရံၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ် ပလီကီၢ်ဆၣ် တိၤတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်ဒီးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ပယီၤသုးကူသိးထီၣ်ကမျၢၢ်ကူကၤအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်ဟဲအထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢသဂၢၢ်ဘၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးတဖၣ်အံၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤအခါန့ၣ်ပယီၤသုးမၤဃံးထီၣ်၀ဲတၢ်သမံသမိးတကးဒံးဘၣ် လီၢ်ခံအံၤ အ၀ဲသ့ၣ်ကူသိးထီၣ်ကမျၢၢ်ကူကၤ,(PDF)သုးကူကၤအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအသဂၢၢ်ဘၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးလၢအနီၢ်ကစၢ်တဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အ၀ဲသ့ၣ်န့ၣ်တဘျီတခီၣ်ကူထီၣ်သိးထီၣ်ဒ်ကမျၢၢ်ႇဘၣ်တဘျီဘျီန့ၣ်ကူထီၣ်၀ဲ(PDF)သုးကူကၤဒီး မ့၀ံၤသိလ့ၣ်လၢအဟဲက့ၤတီၣ်ဟုသးတဖၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဃ့အီၣ်လိး၀ဲစ့ႉအ၀ဲသ့ၣ်မၤ၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်ၦၤလၢအဟးထီၣ်က့ၤလီၤဘၣ်ဖဲပလီတိၤအံၤသ့ၣ်ညါ၀ဲကိးဂၤဒဲးလီၤႉပယီၤသုးန့ၣ်အဲၣ်ဒိးမၤဟးဂီၤ(PDF)အမံၤဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးဆီလီၤတြဲၤအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်ဒီးပံးစ့ၢ်ကီး၀ဲကျဲတဖၣ်အဃိကမျၢၢ်လၢအလ့ၢ်လိၤလ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်အံၤလဲၤတၢ်နီၢ်ထီၣ်ဆဲးခံ၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲန့ၣ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဖဲမဟါန့ၣ်ကယဲၢ်မ့ၢ်တြဲၤလၢအ၀ဲသ့ၣ်ဆ့ၣ်နီၤအိၣ်၀ဲတဖၣ်ပံး၀ဲခဲလၢာ်လီၤႉဘၣ်မနုၤအဃိပံး၀ဲလဲၣ်န့ၣ်ပတသ့ၣ်ညါဘၣ်ႉအ၀ဲသ့ၣ်အံၤတနံၤဘၣ်တနံၤန့ၣ်နးဒိၣ်ထီၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်လီၤႉတမ့ၢ်တၢ်နီတမံၤဘၣ်နါက့အ၀ဲသ့ၣ်သမံသမိးတၢ်ဆူၣ်မးႉအ၀ဲသ့ၣ်မၤ၀ဲဒ်အံၤအဃိနကလဲၤတၢ်ဖဲအံၤဒီးဖဲန့ၣ်မးဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤတၢ်ဆၢကတီၢ်ဖးယံၤညါႉလၢအ၀ဲသ့ၣ်အဲၣ်ဒိးမၤ၀ဲန့ၣ်မၤ၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ခါန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်စှၤသီအခါစ့ၢ်ကီးလၢပလီကီၢ်ဆၣ် မကၠံကိ(မကျည်းကုန်း)တြဲၤႇ ပလၣ်၀့ၢ် ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်ကပၤ တြဲၤတၢ်သမံသမိးလီၢ်ဒီး မၠ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ် သမိၣ်(သမုတ်)ကရူၢ် သမိၣ်တြဲၤတၢ်သမံသမိးလီၢ်န့ၣ် စးထီၣ်ဂီၤခီ ၉ နၣ်ရံၣ် တုၤလၢမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၂း၃၀ န့ၣ် ပယီၤသုးပံးဃာ်ကျဲအဃိ ကမျၢၢ်လၢအလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်တဖၣ်အံၤလဲၤတၢ်တုၤနီၢ်ထီၣ်၀ဲ အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤ မံၣ်ဒံၣ်ယၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါလၢပလီကီၢ်ဆၣ်...

လါမ့ၤ ၁ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤ စးထီၣ်လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်တုၤလၢလါအ့ဖြ့ၣ်န့ၣ် ကိးလါဒဲးဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤတၢ်ရဲၣ်သဲကတီၤမ့ၣ်အူ(မံၤတၤ)လဲတကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါမုၢ်နံၤမုၢ်သီမ့တလၢန့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤစ့အီၣ်လိးလၢသုးမီၤစိရိၤအမ့ၣ်အူ၀ဲၤကျိၤအအိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၂)လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၅ သီ တုၤလၢတနံၣ်အံၤ(၂၀၂၃)လါအ့ဖြ့ၣ်န့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢခံခီခံကပၤ အဘၢၣ်စၢၤအခါခီဖျိမ့ၣ်အူခိၣ်ခၠၢၣ်ဟးဂီၤ၀ဲဒီးတုၤလၢခဲအံၤတၢ်တက့ၤဘှီဂ့ၤထီၣ်အီၤဒံးဘၣ်ႇဘၣ်ဆၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအထီၣ်ထီၣ်မ့ၣ်အူတဖၣ်တၢ်ရဲၣ်သဲကတီၤ(မံၤတၤ)လဲတဖျၢၣ်န့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်၀ဲ(၅၀၀)ကၠးကိးလါဒဲးဒီးဒ်အ၀ဲသ့ၣ်ပာ်ပနီၣ်၀ဲအသိးမုၢ်နံၤမုၢ်သီမ့တလၢန့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်အါစ့တသီန့ၣ်(၁၀၀၀)ကၠးအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “အ၀ဲသ့ၣ်ဟဲဟ့ၣ်၀ဲလံာ်က့တဘ့ၣ်တဲ၀ဲလၢတၢ်ရဲၣ်သဲကတီၤ(မံၤတၤ)လဲမီၤနီၤႉတလါန့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်(၅၀၀)ကၠးဘၣ်လဲၤဟ့ၣ်လၢမ့ၣ်အူရူကိးလါဒဲးလီၤႉနတဟ့ၣ်ဘၣ်န့ၣ်တသ့ဘၣ်ႉနမ့တဟ့ၣ်ဘၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟဲလီၤႉၦၤလၢအတဟ့ၣ်၀ဲဘၣ်တဖၣ်န့ၣ်ကွဲးနီၣ်ဃာ်၀ဲႉနလဲၤဟ့ၣ်မုၢ်နံၤမုၢ်သီမ့တလၢန့ၣ်တသီန့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်အါထီၣ်တမၢႉမ့တလၢယဲၢ်သီႇအသီတဆံန့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်ယဲၢ်မၢႇတကလးညါႉပနၢ်ဟူအ၀ဲသ့ၣ်တဲ၀ဲလၢကဟဲထုးကွံာ်မ့ၣ်အူ(မံတၤပိ)အဃိမ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်နါက့ပဘၣ်လဲၤဟ့ၣ်စ့မၢ်မၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိမ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အဃိကမျၢၢ်လၢအိၣ်မၠၣ်၀တံၣ်(ဆင်ခြေဖုံး)က၀ီၤဒ့ပူၤတဖၣ်အံၤဘၣ်လဲၤသူမ့ၣ်အူလၢတၢ်လီၢ်လၢအဟံယိၤကီၢ်မ့ၣ်အူတဖၣ်ဒီးၦၤလၢအကျိၣ်အိၣ်စ့အိၣ်ဒီးတၢ်မၤကစၢ်တနီၤန့ၣ်သူက့ၤ၀ဲမ့ၣ်အူစဲးႇတၢ်လိမုၢ်(စိၤလၤ)အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်ဖဲမ့ၣ်အူတဟဲဘၣ်အခါန့ၣ်ဟံသူက့ၤ၀ဲမ့ၣ်အူအံၤလၢမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်သုးမီၤစိရိၤအ၀ဲၤဒၢးႇပယီၤသုးကလၢၤဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)အိၣ်တၢ်လီၢ်တဖၣ်အံၤအအိၣ်ဒီးဘၣ်ဟ့ၣ်၀ဲမ့ၣ်အူတယူနံးန့ၣ်(၁၀)ဘးအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ခဲအံၤလၢမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤအံၤနါက့မ့ၣ်အူဟဲလၢယိၤကီၢ်တကပၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီးအၦ့ၤထီၣ်ႇတၢ်လိမုၢ်(စိၤလၤ)လၢအိၣ်ဟဲကီၢ်ပယီၤပူၤႇမ့ၣ်အူစဲးတဖၣ်စ့ၢ်ကီးအၦ့ၤထီၣ်ခံဆးညါအဃိဒးဆံၣ်ႇဘဲးထြံၤဒၢနါက့အၦ့ၤထီၣ်၀ဲလီၤႉလၢကျဲပူၤနါက့ၦၤဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤတြဲၤအဘူးအလဲအါအဃိနကၦ့ၤတၢ်ဖိတၢ်လံၤတခါန့ၣ်ကလၢာ်၀ဲလၢခံခါအဂီၢ်ညါႉယိၤကီၢ်မ့ၣ်အူနါက့တယူနံးန့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်(၆)ဘးႇခဲအံၤအိၣ်လၢ(၁၀),(၁၂)ဘးလံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤ ၦၤမၤစဲးဖီကဟၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢအဘၣ်လိၣ်သူမ့ၣ်အူတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢတၢ်ကက့ၤဘှီဂ့ၤထီၣ်ကဒါမ့ၣ်အူခိၣ်ခၠၢၣ်လၢအဟးဂီၤအံၤအဂီၢ်န့ၣ်တၢ်အိၣ်ခိးတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢ(န့ၣ်ပၠံၣ်တီၣ်)၀ဲၤဒၢးအဃိ မ့ၣ်အူကက့ၤန့ၢ်ကဒါအဂီၢ်တဲလီၤတံၢ်တဘၣ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မၠၣ်၀တံၣ် မ့ၣ်အူ၀ဲၤကျိၤ ဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါအ့ဖြ့ၣ် ၃၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢပကိကီၢ်ခီဒိၣ် ၀ီကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၈ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးဖီၣ်က့ၤကိး၀ဲ၀့ကဒၣ်သ၀ီဖိအဂၤ(၂၀) က့ၤအိး၀ဲဆူဖယါကၠံသုးကလၢၤဒီး တုၤလၢခဲအံၤတပျၢ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၇ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် ဘၣ်ဃးတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးလဲၤခး(ညောင်ခါးရှည်)ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်ဒီး သ၀ီပၢပြး၀ဲၤဒၢးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤန့ၣ် ခီဖျိသ၀ီသးၦၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်အဃိ တၢ်ဖီၣ်၀ဲကမျၢၢ်တဖၣ်အံၤဒီး ကမျၢၢ်လၢပယီၤသုးဖီၣ်၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအတဘၣ်ဃးလိာ်သးဒီးတၢ်လဲၤထီၣ်ခးပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀ီ၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ၦၤလၢပယီၤသုးဖီၣ်အီၤတဖၣ်န့ၣ်အကဲ၀ဲဒၣ်ကမျၢၢ်ယိယိဖိလီၤႉပယီၤသုးဖီၣ်၀ဲအကျါန့ၣ်ပၣ်ဃုာ်၀ဲ(Non-CDM) ကၠိသရၣ်တဂၤႉသ၀ီသးၦၢ်အံၤၦၤရ့ဒီးအီၤမ့တဂ့ၤဘၣ်န့ၣ်တဲ၀ဲလၢၦၤတဖၣ်အံၤဘၣ်ဃးလိာ်သးဒီးတၢ်လဲၤခး(ညောင်ခါးရှည်)ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်ႇမ့၀ံၤလဲၤဟ့ၣ်၀ဲပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်ဘျီၦၤဟဲဖီၣ်၀ဲၦၤတဖၣ်အံၤလီၤႉအက့ၤကိး၀ဲဒၣ်လၢ(ဘုရားကြီး)တၢ်သမံသမိးလီၢ်န့ၣ်ႉတပျၢ်လီၤ၀ဲနီတဂၤဒံးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်လဲၤထီၣ်ခးပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်၀ံၤလီၢ်ခံန့ၣ်ပယီၤသုးမၤဃံးထီၣ်တၢ်သမံသမိးဒီးအ၀ဲသ့ၣ်နုာ်လီၤအိၣ်ခိးခူသူၣ်တၢ်လၢ(ညောင်ခါးရှည်)သ၀ီကျဲနုာ်လီၤႇလၢသ၀ီအခိၣ်အဃၢၤဒီးအိၣ်ခိးသမံသမိးလီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီကီၢ်ဆၣ် တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးမူဒါခိၣ်လၢအပၣ်ဃုာ်တၢ်လဲၤထီၣ်ခးပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အံၤတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အ၀ဲသ့ၣ်ဖီၣ်ၦၤအိၣ်လၢ(၀င်းကဒတ်)စ့ၣ်တီမၠ့ၣ်ကျိကပၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉအက့ၤကိး၀ဲလၢတၢ်သမံသမိးလီၢ်သမံသမိး၀ဲအဖၢမုၢ်လီၤႉတပျၢ်လီၤ၀ဲနီတဂၤဒံးဘၣ်ႉလၢသ၀ီပူၤနါက့ပယီၤသုးနုာ်လီၤသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးလၢအိၣ်(ညောင်ခါးရှည်)ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တဖၣ်အံၤဖဲအ၀ဲသ့ၣ်ရဲၣ်လီၤသးအခါ ၀ီကီၢ်ဆၣ် တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးဒီး ပကိကီၢ်ရ့ၣ် သုးရ့ၣ်(၃၇၀၁)တဖၣ်အံၤနုာ်လီၤခး၀ဲအဃိ ပၢၤကီၢ်သံ၀ဲ(၁)ဂၤဒီး ဘၣ်ဒိ၀ဲ(၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီကီၢ်ဆၣ်(ပကဖ)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၈ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်လဲၤထီၣ်ခးပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်ဘျီ၀ဲအံၤအခါပၢၤကီၢ်က့ၤခးဆၢကဒါအ၀ဲသ့ၣ်လၢကျိဖိတဖၣ်ဒီး တၢ်ခးလိ၁်သးဘျီ၀ဲအံၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်တကပၤတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...