သုးမီၤစိရိၤအတၢ်မၤကမၣ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယ၁်အဖီခိၣ်အံၤဆီထံးဂံၢ်ခီၣ်ထံးကညီတၢ်ကရၢကရိထီဒါပဲ၁်အၢပဲ၁်သီ၀ဲ
လါမ့ၤ ၂၁ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဘၣ်ဃးပယီၤသုး အတၢ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢကမျၢၢ်ဒူသ၀ီတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲဒီးဖီၣ်မၤဆါမၤပယွဲ၀ဲထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်အံၤအဖီခိၣ် ထီဒါပဲာ်အၢပဲာ်သီ၀ဲတဲာ်တဲာ်ဖျုဖျုအဂ့ၢ်န့ၣ် ဆီထံးကီၢ်ဆၣ် ဂံၢ်ခီၣ်ထံးကညီၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ကရၢကရိ ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါမ့ၤ ၁၉ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ
ဘၣ်ဃးပယီၤသုးနုာ်လီၤလၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်ဒီးမူကီၢ်ဆၣ် ညီၤပ့ၤသၤသ၀ီပူၤ ဖီၣ်မၤသံဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံာ်၀ဲဟံၣ်ခိၣ်(၈)ဒူၣ်ၦၤအဂၤ(၂၀)ဃၣ်ဃၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤမ့ၢ်တၢ်လုၢ်သ့ၣ်ခါပတာ်မၤကမၣ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်လၢအအၢအသီအဃိထီဒါပဲာ်အၢပဲာ်သီတဲာ်တဲာ်ဖျုဖျုအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤ ဂံၢ်ခီၣ်ထံးကညီၦၤဂ့ၢ်၀ီကရူၢ် ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
“ပယီၤသုးအတၢ်မၤကမၣ်လုၢ်သ့ၣ်ခါပတာ်တၢ်လၢပ၀ဲလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အဖီခိၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လ့ၤတက့ၤပတူၢ်လိာ်အီၤတသ့ဘၣ်ႉအဃိဒ်သိးၦၤကသ့ၣ်ညါပတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးလၢဟီၣ်ခိၣ်ဒီတဘ့ၣ်အဂီၢ်န့ၣ်ပထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲလံာ်တၢ်ပာ်သးဒ်အံၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်...
ခီဖျိတၢ်ပံးဃ၁်ဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်ကျဲအဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢကစိ၁်ထီၣ်စိ၁်လီၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီ
လါမ့ၤ ၂၁ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်ကျဲအံၤ သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဒီးပယီၤသုးတပျဲလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢာ်ဘၣ်ဒီး ပျဲလဲၤက့ၤ၀ဲလၢၦၢ်ကျဲတကပၤအဃိလီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢကစိာ်ဆှၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
အပူၤကွံာ်လၢညါကျဲ၀ဲအံၤတလါန့ၣ်တၢ်ဟ့ၣ်အခွဲးလၢကစိာ်ထီၣ်စိာ်လီၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီၣ်(၅)သီဘၣ်ဆၣ် ခဲအံၤခီဖျိ(BGF)ဒိးလီၤဃာ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢကျဲ၀ဲန့ၣ်ဖီခိၣ်အဃိတၢ်တပျဲဟးထီၣ်က့ၤလီၤလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်လၢၤဘၣ်ဒီးပျဲလဲၤက့ၤကျဲလၢဟီၣ်ခိၣ်ကျဲဒီးခီဖျိမူခိၣ်စူၤကျဲဟးဂီၤအဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤဒီးတၢ်စိာ်ဆှၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်တၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဖၣ်ပူၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“လၢညါတလါန့ၣ်ဟ့ၣ်ဒံးအခွဲးလၢၦၤကလဲၤၦ့ၤတၢ်(၅)သီဒံးမီၤနီၤႉ(BGF)ဒိးလီၤဃာ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢကျဲမုၢ်လါအံၤအဃိၦၤတပျဲလဲၤ၀ဲလၢာ်ဘၣ်ႉပျဲလဲၤက့ၤ၀ဲလၢဟီၣ်ခိၣ်ကမူၣ်ကျဲလီၤႉပဘၣ်လဲၤက့ၤကျဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်ပျဲလဲၤ၀ဲန့ၣ်လီၤမီၤႉကျဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်တပျဲလဲၤ၀ဲဘၣ်န့ၣ်ပလဲၤတဘူၣ်ဘၣ်အိၣ်ဒီးမ့ၣ်ပိၢ်ႉမူခိၣ်စူၤအဃိကျဲပူၤန့ၣ်ကပံာ်လဲလဲလီၤကျဲဟးဂီၤနလဲၤတသ့ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်န့ၣ်ဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်ကျဲန့ၣ်တၢ်ပျဲစိာ်ထီၣ်စိာ်လီၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီတလါန့ၣ်(၅)သီအသိး သ၀ီလၢအိၣ်ဖဲဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ်အခိၣ်အဃၢၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီးတၢ်မၤတဲာ်ကွံာ်၀ဲမ့ၣ်အူဒီး တၢ်ပျၢ်လီၤက့ၤလီတဲစိအကျိၤလၢအနၣ်ရံၣ်ဆၢကတီၢ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဖၣ်ပူၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ် စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖၣ်ပူၣ်လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်အံၤဖဲတၢ်ကိၢ်ခါအကတီၢ်န့ၣ်စိာ်ထီၣ်စိာ်လီၤ၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီဟုသးႇသိအီၣ်ႇအံသၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢခိကျဲလီၤဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်တၢ်စူၤခါအကတီၢ်န့ၣ်သူက့ၤ၀ဲလၢချံစဲးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီချံစဲးဖိတဂၤစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤတၢ်ဆၢကတီၢ်ကွးကၠးတစဲးမီၤနီၤႉတၢ်စူၤခါတတုၤဒံးဘၣ်အဃိနကစိာ်ထီၣ်စိာ်လီၤတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢထံကျိအဂီၢ်န့ၣ်ထံစှၤဒံးမီၤနီၤႉနကစိာ်လၢခိကျဲခီဒၢးဘၣ်ဟ့ၣ်တြဲၤတၢ်ခိတၢ်သွဲအါအဃိတဘၣ်ဂီၢ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လၢဖၣ်ပၣ်ပူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခီဖျိတၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်ဒံး၀ဲလၢသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ႇပယီၤသုးဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိလီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတနီၤက့ၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်ႇ ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဒံး၀ဲအဖၢမုၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
သၣ်တီၣ်၀့ၢ်ပူၤ ပယီၤသုးဖီၣ်က့ၤကိးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ် ၇ ဂၤ
လါမ့ၤ ၂၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢကညီကီၢ်စဲၣ် သၣ်တီၣ်၀့ၢ်(၁၃)မဲၤ က၀ီၤဒ့(၁)အပူၤ ဖဲလါမ့ၤ ၁၉ သီ ဂီၤခီ ၉ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးနုာ်လီၤဖီၣ်၀ဲလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်(၇)ဂၤလၢတၢ်ဂ့ၢ်တအိၣ်နီတမံၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ် စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးလၢအအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲသၣ်တီၣ်၀့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲကအိၣ်လၢအဂၤ(၂၀)ဘျဲၣ်ညါဒီး နုာ်လီၤဖီၣ်၀ဲလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ၦၤပိာ်ခွါ(၇)ဂၤအံၤစၢတံၢ်ဃာ်၀ဲဒီးပျံၤဖီၣ်က့ၤကိး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
“အ၀ဲသ့ၣ်နုာ်လီၤဃုတၢ်ဟံၣ်ပူၤႇမ့၀ံၤသံကွၢ်၀ဲ(PDF)အိၣ်ဧါႇၦၤဃ့အီၣ်တၢ်ဖိ(သူတောင်းစား)အိၣ်ဧါသံကွၢ်၀ဲဒ်န့ၣ်ႉအတထံၣ်(PDF)ဘၣ်ဘျီကယဲၢ်မ့ၢ်အထံၣ်ၦၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဖီၣ်က့ၤကိး၀ဲလီၤႉကမျၢၢ်လၢအဖီၣ်၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ၦၤအိၣ်ဖဲက၀ီၤဒ့ပူၤတဖၣ်အံၤလီၤႉကမျၢၢ်လၢပယီၤသုးဖီၣ်အီၤတဖၣ်န့ၣ်ပယီၤသုးစၢတံၢ်၀ဲဒီးပျံၤထးႇမ့၀ံၤအဒံၣ်အဖိထံၣ်လၢၦၤစၢဃာ်အပါဒ်န့ၣ်ဘျီဟီၣ်ကိးပသူမီၤနီၤႉမ့ၢ်အက့ၤကိး၀ဲဖဲလဲၣ်ဒုပတသ့ၣ်ညါဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ကမျၢၢ်ပိာ်ခွါ(၇)ဂၤလၢပယီၤသုးဖီၣ်က့ၤကိး၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ၦၤအိၣ်အနံၣ်(၂၀–၄၀)ဘၢၣ်စၢၤဒီး တနီၤန့ၣ်ပယီၤသုးဖီၣ်၀ဲလၢဟံၣ်ပူၤအိၣ်အသိးတနီၤန့ၣ်တၢ်ဖီၣ်အီၤလၢတီအူကဟဲက့ၤလၢအဟံၣ်အခါဒီး တနီၤန့ၣ်အိၣ်လၢရီဘၢၣ်ကျီးကက့ၤဆူဟံၣ်အခါသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လၢသၣ်တီၣ်(၁၃)မဲၤန့ၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲဒီး...
ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ သ၀ီ(၉)ဖျၢၣ်ကမျၢၢ်တကလးဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်
လါမ့ၤ ၂၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် မူကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါမ့ၤ ၁၆ သီ အနံၤန့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ သ၀ီ(၉)ဖျၢၣ်ကမျၢၢ်(၁၃၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လီၢ်ခၢၣ်သးထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲတနံၤအံၤလါမ့ၤ ၂၀ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုး(ခလရ–၆၀)ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူမူကီၢ်ဆၣ်အပူၤ(၃၆)ဖျၢၣ်ဒီးအဃိကီၢ်ဆၣ်ဖဲန့ၣ်အပူၤသ၀ီလၢအမ့ၢ် စေ၀ႇနှေင်ကုန်းႇတောင်စုႇကွနျ်းတော,ညောင်ပင်ဆိပ်ႇမြောင်းရိုးကြီးႇရွာဟောင်း,တပ်ကုန်းႇညောင်ပင်သာ ဒူသ၀ီ(၉)ဖျၢၣ် ကမျၢၢ်ၦၤနီၣ်ဂံၢ်ခဲလၢာ်(၁၃၉၉၁)ဂၤဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လီၢ်ခၢၣ်သး လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိပယီၤသုး(ခမရ–၅၉၉)ႇ(ခမရ–၅၉၀)ႇသုးတြိၤ(၄၄)ဒီး(ခလရ–၄၈)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ...
ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဘၣ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်တၢ်ဆါဟဲအါထီၣ်ႇတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ကသံၣ်ကသီ
လါမ့ၤ ၁၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံးဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ စှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤ ခီဖျိတၢ်စူၤတပယူာ်ဃီအဃိ ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်၀ဲဒၣ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်တၢ်ဆါဟဲအါထီၣ်၀ဲဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကဒိးန့ၢ်ဘၣ် ကသံၣ်ကသီအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤကသံၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢအဘၣ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်တၢ်ဆါသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ကသံၣ်ကသီအဂီၢ် ခီဖျိကျဲတၢ်အိၣ်သးတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်အဃိဒ်လိၣ်ဘၣ်အသိးဟးၦ့ၤတန့ၢ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤ ဆူၣ်ချ့ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ၦၤအိၣ်တဆူၣ်ဘၣ်ဟဲအါထီၣ်မီၤနီၤႉယဆိမိၣ်ကဘၣ်မ့ၢ်လၢမူခိၣ်စူၤတၢ်ချံၣ်အဃိလီၤႉပသမံသမိးအသွံၣ်မးကဲ၀ဲဒၣ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်တၢ်ဆါမီၤနီၤႉခဲအံၤဖဲပအိၣ်တၢ်လီၢ်အံၤၦၤဘၣ်အိၣ်အဂၤ(၄၀)ဘျဲၣ်လံႉသ၀ီလၢအဂၤတနီၤနါက့ပသမံသမိးန့ၣ်ပထံၣ်ၦၤဘၣ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်တၢ်ဆါအိၣ်စ့ၢ်မီၤနီၤႉခဲအံၤၦၤဆါဒီးကသံၣ်ကသီန့ၣ်တကၢကီၣ်လိာ်သးဘၣ်ႉကလဲၤၦ့ၤဒၢးတညီဘၣ်”အဂ့ၢ်နၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢအဘၣ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်တၢ်ဆါသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ဆါကကိညၢ်ထီၣ်အဂီၢ်န့ၣ် ဖဲကသံၣ်ကသီအိၣ်အသိးဘၣ်ကွၢ်အံးထွဲကွၢ်ထွဲကူစါယါဘျါ၀ဲဒ်န့ၣ်လီၤဒီးလိၣ်ဘၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲကသံၣ်ကသီသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဆူၣ်ချ့ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ကီးတရံးဟီၣ်က၀ီၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်သုးကျိၤ ကသံၣ်သရၣ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“တၢ်လၢတၢ်ညၣ်ဂိၢ်တၢ်ဆါန့ၣ်အိၣ်ကမံၤမံၤ မီၤနီၤႉဒိးသန့ၤထီၣ်သးလၢအကလုာ်ဖီခိၣ်ဒီးပဘၣ်ဒုးအီကသံၣ်မီၤနီၤႉအခဲအံၤၦၤဘၣ်အါလၢ(PV)အကလုာ်မီၤနီၤႉ(Primaquine)ကသံၣ်န့ၣ်ကၤဒိၣ်မးႉတၢ်ဆါဟံၣ်ကသံၣ်ဒၢးအိၣ်ဖဲအံၤတဖၣ်နါက့တဒိးန့ၢ်ဘၣ်ကသံၣ်ကသီဘၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်တၢ်ဂ့ၢ်ကီလၢအရ့ဒိၣ်ဖးဒိၣ်တခါညါမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ဒ်န့ၣ်အသိးလၢနိၣ်တကီကီၢ်ဆၣ်ဒူသ၀ီတနီၤအပူၤစ့ၢ်ကီးလီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ညၣ်ဂိၢ်တၢ်ဆါအံၤလံအဂ့ၢ်န့ၣ် ဆူၣ်ချ့ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိကမျၢၢ်သံ(၁)ဂၤႇဘၣ်ဒိခံဂၤအကျါပၣ်ဃု၁်ဖိသၣ်(၅)နံၣ်တဂၤ
လါမ့ၤ ၁၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါမ့ၤ ၁၄ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးလၢအိၣ်ပနွဲၢ်ကျါသ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢသ၀ီကရူၢ် ကမျၢၢ်အိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲအဃိ ကမျၢၢ်သံ(၁)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိ(၂)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဖိသၣ်(၅)နံၣ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
တၢ်တနံၤန့ၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၈)ဖျၢၣ်အကျါလီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢပနွဲၢ်ကျဲသ၀ီကရူၢ်ႇ (သာသနာကုန်း)သ၀ီပူၤ သ၀ီဖိတဂၤအဟံၣ်ကပၤတဖျၢၣ်အဃိ သ၀ီဖိပိာ်ခွါသံ(၁)ဂၤဒီး ၦၤဖိသၣ်(၅)နံၣ်တဂၤဒီး ၦၤမုၢ်ၦၢ်(၄၉)နံၣ်တဂၤ ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိမ့ၣ်ပိၢ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢပနွဲၢ်ကျါသ၀ီပူၤတဖျၢၣ်အဃိဘၣ်၀ဲဒၣ်သ၀ီဖိပိာ်ခွါတဂၤအဟၢဖၢအသိး မ့မ့ၢ်ကျိဖးဒိၣ်လၢအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢ(အလယ်)သ၀ီႇနိၣ်ထိၣ်ဒ့ၣ်သီသ၀ီဒီးထံညၣ်လူၢ်သ၀ီပူၤအဃိ...
ကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ်အပူၤကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်လိၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲဒီးတၢ်ခိၣ်ဒုးတဖၣ်
လါမ့ၤ ၁၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ်အပူၤ ခီဖျိတၢ်စူၤလီၤလံအဃိကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ လိၣ်ဘၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူ တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲဒီးတၢ်ခိၣ်ဒုးသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
စးထီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၁၁ သီအခါန့ၣ် ခီဖျိတၢ်စူၤတပယူာ်ဃီအဃိ ကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ် ဖရူၤစိၤဒီးဒံၤမီၣ်စိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲအဃိ လိၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ် တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲဒီးတၢ်ခိၣ်ဒုးသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရ့ၣ်နံၣ်ဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ကရူၢ် ၦၤနဲၣ်တၢ် ကိၤဘညါ စံး၀ဲဒ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဖဲလါထီၣ် ၁၁...
ခီဖျိပယီၤသုးနု၁်လီၤအိၣ်လၢ(သံမိုးတောင်)ကၠိကရၢၢ်ပူၤအဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကက့ၤအိးထီၣ်ကဒါကၠိ
လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢကညီကီၢ်စဲၣ် သၣ်တီၣ်ကၠံ၀့ၢ် လ့ၣ်သိၤဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ စးထီၣ်လါမ့ၤထီၣ်တနွံတုၤလၢခဲအံၤတစုန့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤအိၣ်ဆီလီၤသးလၢ(သံမိုးတောင်)သ၀ီ ကၠိကရၢၢ်ပူၤအဃိ တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကက့ၤအိးထီၣ် ကဒါကၠိအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၂)လါနိၣ်၀့ဘၢၣ်အခါ လၢ(သံမိုးတောင်)သ၀ီအပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီး ဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်အဘၢၣ်စၢၤဒီးခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဒီးကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဖဲတလါအံၤလါမ့ၤအတီၢ်ပူၤစ့ၢ်ကီးခီဖျိပယီၤသုးအိၣ်ဒံးဖဲကၠိကရၢၢ်ပူၤဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်တလီၢ်လီၢ်အဃိ က့ၤအိးထီၣ်ကဒါကၠိတသ့ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအဘူးဒီးကၠိၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လီၢ်က၀ီၤပိာ်မုၣ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“တနံၣ်အံၤၦၤက့ၤအိးထီၣ်ကဒါကၠိတညီဘၣ်အဃိသရၣ်မုၣ်တဂၤတဲ၀ဲလၢၦၤကၠိဖိလၢအဲၣ်ဒိးလဲၤထီၣ်က့ၤကၠိလၢအဂၤတဖၣ်န့ၣ်မၢဟဲဟံကၠိလံာ်အုၣ်သးမီၤနီၤႉမ့ၢ်ယကဘၣ်ဒ်လဲၣ်မးတသ့ၣ်ညါလၢၤဘၣ်ႉ ၦၤလၢအကျိၣ်အိၣ်စ့အိၣ်ညါလဲၤပာ်က့ၤအဒံၣ်အဖိကၠိလၢအဂၤသ့၀ဲဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်လၢၦၤမုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤဖိတဖၣ်အဂီၢ်ဒုတညီနီတစဲးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဒူသ၀ီလၢအိၣ်ဘူးဖဲတၢ်ခိၣ်တၢ်ဃၢၤဖဲန့ၣ်ၦၤကၠိဖိလၢဖျိထီၣ်တီၤဖုၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဟဲထီၣ်ကဒါ၀ဲ (သံမိုးတောင်)တီၤထီကၠိအံၤလီၤဒီးခီဖျိတၢ်က့ၤအိးထီၣ်ကဒါကၠိတသ့လၢၤဘၣ်အဃိဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤတၢ်လၢဒံၣ်ဖိတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ခါဆူညါအဂီၢ်ဒိၣ်မးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤကၠိဖိမိၢ်ပၢ်လၢအဃ့ၢ်တၢ်ဒုးတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
“ဖဲမဟိတနံၣ်န့ၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ံၤကၠိက့ၤအိးထီၣ်ကဒါၦၤဒိးစဲးနံၣ်ကတၢၢ်တၢ်ဒိးစဲးဒံးႉဘၣ်ဆၣ်လၢလီၢ်ခံအံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်တပယူာ်ဃီအဃိၦၤက့ၤပံးကဒါကၠိမီၤနီၤႉမ့ၢ်ဘၣ်မၤက့ၤဒ်လဲၣ်မးတသ့ၣ်ညါလၢၤဘၣ်လၢဖိသၣ်တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အဂီၢ်အံၤႉခဲအံၤကၠိနါက့ကက့ၤအိးထီၣ်ကဒါလီၤႇပဘၣ်စံၣ်အဖၢမုၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်...
ပယီၤသုးကျိၤလၢအမၤသံမၤ၀ီကမျၢၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်တဖၣ်အံၤဆဲးနု၁်လီၤကဒီးလၢမူကီၢ်ဆၣ်ပူၤ
လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ မိကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ပယီၤသုးကျိၤလၢအမၤသံဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံာ်(ညီၤပ့ၤသၤ)ကမျၢၢ် ၁၉ ဂၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ တကီၢ်ခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဆဲးနုာ်လီၤ ဟူးဂဲၤကဒီး၀ဲလၢမူကီၢ်ဆၣ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါမ့ၤ ၁၆ သီ အနံၤန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးကျိၤအံၤဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၁၄ သီအခါဟဲတုၤ၀ဲလၢကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်(၈)ဟီၣ်က၀ီၤ (ကျောင်းစု)ပီၤပံၢ်ဒဲကရူၢ်ပူၤ၀ံၤ ဖီၣ်မၤသံဒွဲၣ်အူအီၣ်၀ဲကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဃိ သ၀ီလၢအိၣ်တၢ်ခိၣ်တၢ်ဃၢၤဖဲန့ၣ်(၈)ဖျၢၣ်ကမျၢၢ်အဂၤ(၈၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်...
သိလ့ၣ်လၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲမၠၣ်၀တံၣ်(ကုန်သွယ်ရေးဇုန်)မဲာ်ညါတဖၣ်ပယီၤသုးဒီး(BGF)ဃ့စ့လၢအကလီၢ်ညါ
လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢကညီကီၢ်စဲၣ် မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ဃၢၤ(ကုန်သွယ်ရေးဇုန်)န့ၣ် ပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဆီလီၤတြဲၤ အိၣ်ခိးထၢစ့ လၢသိလ့ၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤသ့ၣ်တဖၣ်အအိၣ်အါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအဘၣ်သဂၢၢ်ဒီးတၢ်ကဲထီၣ်သးလၢ အနီၢ်ကစၢ်တဖၣ်အံၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်လၢာ်န့ၣ်ပယီၤသုးဒီး(BGF)ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဆီလီၤတြဲၤဒီးထၢ၀ဲစ့လၢသိလ့ၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတဖၣ်အအိၣ်ဒီးဒိးသန့ၤထီၣ်သးလၢသိလ့ၣ်အဒိၣ်အဆံးႇတၢ်ဖိတၢ်လံၤအဖီခိၣ်ဒီးထၢ၀ဲဒၣ်စ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအတီၣ်ပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“မ့မ့ၢ်သိလ့ၣ်ဖးဒိၣ်န့ၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤႉဘၣ်ဟ့ၣ်တခိၣ်န့ၣ်(၂)ကလီၢ်ညါႉမ့တဟ့ၣ်ဘၣ်န့ၣ်တန့ၢ်ဘၣ်ႉဖဲန့ၣ်အိၣ်၀ဲဒၣ်(BGF)သုးတြဲၤန့ၣ် ၂ ခါႇ ပၢၤကီၢ်ဒီးပယီၤသုးတြဲၤန့ၣ် ၂ ခါလီၤႉ စးထီၣ်ဖဲ(ကုန်သွယ်ရေးဇုန်)ခိၣ်ထိးန့ၣ်တြဲၤအိၣ်၀ဲခဲလၢာ်န့ၣ်(၇)ဘ့ၣ်ညါႉမ့မ့ၢ်သိလ့ၣ်အဆံးတဖၣ်န့ၣ်ကွၢ်၀ဲလၢအတီၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအဖီခိၣ်ဒီးဘၣ်ဟ့ၣ်၀ဲဒ်န့ၣ်လီၤႉဖဲတၢ်ဒုးစးထီၣ်ကဲထီၣ်၀ံၤသီသီန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တထၢစ့တဘျီဃီဒံးဘၣ်ႇလီၢ်ခံမးအ၀ဲသ့ၣ်မၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်ဘါထၢ၀ဲစ့မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
ခီဖျိတၢ်အိၣ်ခိးထၢစ့ဟဲအါထီၣ်ဒ်အံၤအဃိၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအတီၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤလီၤစှၤ၀ဲဒီးသိလ့ၣ်လၢအဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤၦၤလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဖိတဖၣ်စ့ၢ်ကီးဃ့သိလ့ၣ်အဘူးအလဲဟဲအါထီၣ်အဃိ ၦၤဒိးသိလ့ၣ်တအိၣ်အါအါလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...










