မဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ပူၤထွံၣ်ဒီးသၣ်မံညီၤကစၢ်တဖၣ်ကဘၣ်လဲၤဆဲးန့ၢ်အဝဲသ့ၣ်ဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိကသံၣ်ဒီသဒၢထွံၣ်ပျုၢ်တၢ်ဆါ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၉သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်,
ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ,တးကီၢ်ရ့ၣ်မဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ဟီၣ်ကဝီၤပူၤ မဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ပူၤ ထွံၣ်ဒီးသၣ်မံညီၤကစၢ်တဖၣ်ကဘၣ်လဲၤဆဲးန့ၢ်အဝဲသ့ၣ်ဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိကသံၣ်ဒီသဒၢထွံၣ်ပျုၢ်တၢ်ဆါကသံၣ်အဂ့ၢ်,မဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်တၢ်ဂုၥ်ထီၣ်ပသီထီၣ်ကရူၢ်ကရၢ,ဆူၣ်ချ့ကရူၢ်ကရၢဒီးတၢ်ကွၢ်ထွဲကတီၤခိၣ်ဃၢၤန့ဆၢၣ်ဝဲၤကျိၤကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ရၤလီၤဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲဒၣ်ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၈)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ.
မဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ကဝီၤဒ့(၂၀)ဘ့ၣ်အပူၤကမျၢၢ်လၢဘုၣ်ဝဲဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိဒ်အမ့ၢ်ထွံၣ်ဒီးသၣ်မံၤညီၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ,ကဘၣ်လဲၤဆဲးန့ၢ်ဝဲတၢ်ဒီသဒၢထွံၣ်ပျုၢ်တၢ်ဆါဒ်တၢ်ပၥ်ပနီၣ်ဝဲမုၢ်နံၤမုၢ်သီဒီးတၢ်ဆၢကတီၢ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,မဲၢ်ဆီးကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
တၢ်မၤဝဲတၢ်ဆဲးတၢ်ဒီသဒၢထွံၣ်ပျုၢ်ကသံၣ်တၢ်ဆါအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤခီဖျိတကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်ဆါဘၣ်ကူဘၣ်ဂၥ်ကဲထီၣ်သးအတၢ်အိၣ်သးအဖီခိၣ်,တၢ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲလၢဂ့ၢ်ဝီၢ်အူအဂ့ၢ်ပၥ်ဖျါဃုၥ်ဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.
မဲၢ်ဆီးကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အတၢ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါအဖီခိၣ်,ပှၤဟူးဂဲၤလၢကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိဂ့ၢ်ဝီ(MigrantRightPromotionGroup-MRPWG)ကရူၢ်ကရၢတဖၣ်စ့ၢ်ကီးကျိးထံရၤလီၤပၥ်ဖျါဒုးသ့ၣ်ညါထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢအစိၤရှၢၣ်မံးဒံးယၢၣ်အပူၤတဆီအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ဘၣ်ဃးတၢ်ကဘၣ်ဆဲးဝဲတၢ်ဒီသဒၢထွံၣ်ပျုၢ်တၢ်ဆါကသံၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤပှၤဟူးဂဲၤလၢခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိဂ့ၢ်ဝီ(YoungChiOo)ကရူၢ်ကရၢပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအူမိကၠီၣ်စ့ၢ်ကီးစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
“အခဲအံၤတၢ်ကိၢ်ထီၣ်လံ,တုၤဃီၤလၢထွံၣ်ပျုၢ်တၢ်ဆါကတၢထီၣ်အခါလံ,အဃိန့ၣ်မဲၢ်ဆီးတၢ်ဂုၥ်ထီၣ်ပသီထီၣ်ကရူၢ်ကရၢ,ဆူၣ်ချ့ကရူၢ်ကရၢဒီးတၢ်ကွၢ်ထွဲကတီၤခိၣ်ဃၢၤန့ဆၢၣ်ဝဲၤကျိၤကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ပၥ်ဖှိၣ်သးဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲတၢ်လီၤဘၣ်ယိၥ်အံၤန့ၣ်လီၤ.မ့မ့ၢ်ပှၤဒုထွံၣ်အ့ၣ်အဃိပှၤကဲထီၣ်ထွံၣ်ပျုၢ်တၢ်ဆါအိၣ်ထီၣ်ပနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲပတထံၣ်ဘၣ်ဆၣ်,ပှၤထံၣ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်တၢ်တဖၣ်အတၢ်သမံသမိးဃုထံၣ်တၢ်မၤနီၣ်အိၣ်ဝဲအဃိဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်ကလဲၤဆဲးတၢ်ဒီသဒၢထွံၣ်ပျုၢ်ကသံၣ်တၢ်ဆါအဂီၢ်ပၥ်ပနီၣ်ဝဲမုၢ်နံၤမုၢ်သီဖဲတလါအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၆,၁၇,၁၈,၁၉,၂၀)ဒီး(၂၃)သီသ့ၣ်တဖၣ်ဒီ၊တၢ်ဆၢကတီၢ်ဖဲဂီၤခီ(၉)နၣ်ရံၣ်တုၤဟါခီ(၄)နၣ်ရံၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်ပၥ်ပနီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲတၢ်လီၢ်ဖဲ(စၤတၤပ့ၤ,ဘၣ်နူၤ,ဒီခၠဲ,ပူၤဒၤ,မဲၢ်ဆီးဝံၤလး,ရိၤမ်ရၤ,မနံၤဖရဲၤစၤ,ကၠီးကၠီ,ခၠိဖးတနါ,ဝၣ်လီၤ,ဘၣ်ထိၤ,ရွိၤခၠဲ,တၤတ့ၤယိၤ,ဆၤထီ,ဆီၤခွဲ(၂),ဆီၤခွဲ(၁),အ့းစ်လၤမ်ကဝီၤဒ့,ဘိၤကွိၤ,ပရၤခၠါရၣ်,အ့သ၇ၤခံၤရံၤကဝီၤဒ့ဝဲၤဒၢးဒီးထိၤထီသဝီတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့တၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ပှၤလၢကလဲၤဆဲးန့ၢ်ဝဲအတၢ်ဖိတၢ်လံၤတၢ်ဒီသဒၢထွံၣ်ပျုၢ်တၢ်ဆါကသံၣ်တဖၣ်အံၤကဘၣ်လဲၤစိၥ်ဝဲအနီၢ်ကစၢ်လံၥ်လဲၢ်တၢ်မၤနီၣ်မၤဃါ(ID Card )ဒီးကဘၣ်လဲၤစိၥ်ဃုၥ်ဝဲတၢ်ဖိတၢ်လံၤတၢ်ဆဲးတၢ်ဒီသဒၢကသံၣ်လံၥ်လဲၢ်လၢအပူၤကွံၥ်ဆဲးတ့ၢ်ဝဲတဖၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒီးမ့မ့ၢ်ပှၤလၢအဲၣ်ဒိးလဲၤဟံးန့ၢ်ကသံၣ်ဝံၤက့ၤဆဲးန့ၢ်ဝဲအတၢ်ဖိတၢ်လံၤကသံၣ်လၢအနီၢ်ကစၢ်ဟံၣ်တဖၣ်တခီကဘၣ်လဲၤစိၥ်ဃုၥ်ဝဲ(တၢ်ခုၣ်ဒၢ)တဖျၢၣ်လၢတၢ်ကဒၢနုၥ်ကသံၣ်အဂီၢ်အသိး,တၢ်ဖိတၢ်လံၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်ကဘၣ်စၢဃၥ်အီၤဒီးထးပျံၤမ့တမ့ၢ်တၢ်ကဘၣ်ပၥ်အီၤလၢထးတၢ်ဒုးဃၥ်အပူၤကိးဒုစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ....
ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢတၢ်ပြးအဂံၢ်ကဆူၣ်ထီၣ်အဂီၢ်တၢ်ပၥ်လီၤဝဲတၢ်မၤကျဲလၢတၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးပူၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၈ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢတၢ်ပြးဂ့ၢ်ဝီအဂံၢ်ကဆူၣ်ထီၣ်,ကမ့ၢ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးလၢအဂ့ၤဒီးလဲၤသးဘၣ်ဂ့ၢ်ဘၣ်ဝီကန့ၢ်အဂီၢ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲ ပှၤကညီ ဂံၢ်ဘါအဃိလၢကမၤန့ၢ်ပှၤကညီဂံၢ်ဘါအဂီၢ်န့ၣ် တၢ်ပၥ်လီၤဝဲတၢ်မၤကျဲတဖၣ်လၢကညီဒီကလုၥ်တၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိး ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဖဲအပူၤကွံၥ်တလါအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၉ သီတုၤ ၁၂ သီအနံၤန့ၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကီၢ်သူလ့ၤဟီၣ်ကဝီၤတၢ်လီၢ်တတီၤအပူၤ လၢတၢ်ကသူၣ်ထီၣ်ကီၢ်သူလ့ၤအဂီၢ် KNU တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤဝဲကညီဒီကလုၥ်တၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးတခါလၢ အပၣ်ဃုၥ်ဝဲ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လီၢ်ခၢၣ်သး,ထံဂုၤကီၢ်ဂၤကညီတၢ်ကရၢကရိခၢၣ်စး,ကညီပှၤတဝၢတၢ်ကရၢကရိခၢၣ်စး,ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်နၢ်, ကညီဒီ ကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ခိၣ်နၢ်ခၢၣ်စး,ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)ခိၣ်နၢ်ခၢၣ်စးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
တၢ်ကူၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးဝံၤလီၢ်ခံဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇...
သုးက့ ၁ ဟီၣ်ကဝီၤ (၂)လါအတီၢ်ပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်(၄၁)ဘျီဒီး ပယီၤသုးသံ(၃၃)ဂၤ,ဘၣ်ဒိ(၃၃)ဂၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအရံၤ ၁၇ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်ကဝီၤ လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်ဒီးလါယနူၤအါရံၤလၢ(၂)လါအတီၢ်ပူၤ ဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢကဲထီၣ်ဝဲ (၄၁)ဘျီဒီး ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံဝဲ(၃၃)ဂၤ,ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၃၃)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကီၢ်ရ့ၣ် တလါတဘျီတၢ်မၤနီၣ် စရီအပူၤန့ၣ်လီၤ.
ဒီးတၢ်ဒုးတၢ်ယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢသ့ၣ်တဖၣ်အံၤကဲထီၣ်ဝဲလၢကၠဲးထိၣ်,ဘံလ့,သထူၣ်,ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤလၢ ပယီၤသုးဒီး ဟီၣ်ကဝီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်-၁, သုးရ့ၣ်-၂, သုးရ့ၣ်-၃, ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသုးကရၢ(KNDO) သုးရ့ၣ်-၂ သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၢၣ်စၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်ခံလါအတီၢ်ပူၤအံၤစ့ၢ်ကီး...
မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤ ၁၅ သီအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်(၅၇)ဘျီဒီးပယီၤသုးသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး(၂၀)ဘျဲၣ်
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤလၢတၢ်ဒုးက့ၤဆူၣ်ထီၣ်ကဒါဝဲအံၤ လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁ သီတုၤ ၁၅ သီ လၢ(၁၅)သီအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲ(၅၇)ဘျီအဃိ ပယီၤသုးတကပၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၂၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ် ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲ တနံၤအံၤန့ၣ်လီၤ.
လၢပယီၤသုးဒီး(သုးက့ ၅)ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပၥ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်(၅၇)ဘျီအံၤအဃိ ပယီၤသုးသံ(၆)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၂၀)ဂၤအသိး လၢပှၤသံတဖၣ်အံၤအကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲသုးစကီၤ(၁)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးလၢ(၁၅)သီအတီၢ်ပူၤအံၤစ့ၢ်ကီး...
သုးမီၤစိရိၤအသုးဖိသီဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤကဒီးသးဆူ(သုးက့ ၃) KNDO အအိၣ် ၉ ဂၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲအပူၤကွံၥ်စှၤသီအခါ သုးမီၤစိရိၤအသုးဖိသီ(၉)ဂၤလၢဘၣ်တၢ်ထၢန့ၢ်ဆူၣ်လၢသုးကျါအံၤဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤကဒီးသးဆူခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃) လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)အအိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ထုးထီၣ် ပၥ်ဖျါဝဲ ဖဲမဟါ အနံၤန့ၣ်လီၤ.
ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၂ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ-၄၃၉)အပှၤ ၅ ဂၤ, (ခလရ-၅၉၈)အပှၤ ၁ ဂၤ, (ခလရ-၆၀)အပှၤ...
၂၀၂၆-၂၀၂၇တၢ်မၤလိနံၣ်အဂီၢ်(PhanFoundation)ကဟ့ၣ်ဝဲကၠိဖိ(၁၀၀)ဂၤ(Scholarship)
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်,
၂၀၂၆-၂၀၂၇ တၢ်မၤလိနံၣ်အဂီၢ်(PhanFoundation)အိၣ်ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢကဟ့ၣ်ဝဲကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)ဆူကညီသးစၢ်လၢသးအိၣ်ထီၣ်ဝဲကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤဝဲၤကျိၤ(KECD)(JuniorCollege)ဒီးကီၢ်သူလ့ၤကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,(KECD)ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၆)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ.
(PhanFoundation)ကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤကဟ့ၣ်ဝဲဒၣ်ထဲကၠိဖိလၢထီၣ်အတီၤတဆံ(Grade10)ဆူအဖီခိၣ်တဖၣ်ဒီးပၥ်ပနီၣ်ဝဲတီၤထီကၠိဖိ(၃၅)ဂၤ,(JC)ကၠိဖိ(၆၅)လၢအပၣ်ဃုၥ်ဝဲဒီးဒဲကဝီၤကၠိဖိခဲလၢၥ်ပၥ်ဖှိၣ်(၁၀၀)ဂၤအဂ့ၢ်,ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဝဲဒ်သိးတၢ်ကဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဝဲကၠိဖိလၢလိၣ်ဘၣ်ဝဲတၢ်မၤစၢၤတဆံးတက့ၢ်လၢကူၣ်သ့တကပၤအဂ့ၢ်,(PhanFoundation)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါနၣ်ဘွါဘွါဖါကတိၤပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢတၢ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါအပူၤဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
“တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝဲအံၤန့ၣ်တမ့ၢ်တၢ်အသီဘၣ်.ပဆှၢဃၥ်ကၠိဖိလၢနံၣ်လၢအပူၤကွံၥ်သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်တဘျူးနံၣ်လံ,ပထံၣ်ဝဲဒၣ်လၢအကဲဘျူးကဲဖှိၣ်ဝဲဒၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.အဃိန့ၣ်ပအဲၣ်ဒိးမၤဂ့ၤထီၣ်ဒီးမၤအါထီၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအဖီခိၣ်တနံၣ်အံၤဒီးနံၣ်လၢကဟဲတဖၣ်ပကမၤအီၤဒ်သိးကကဲဘျူးလၢကညီသးစၢ်ဃုတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ပၥ်ပနီၣ်(၃)ထံၣ်အဂ့ၢ်,ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤဝဲၤကျိၤ(KECD)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ပှၤလၢကပတံထီၣ်ဝဲကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)အံၤကဘၣ်လူၤပိၥ်ထွဲဝဲတၢ်ပၥ်ပနီၣ်(၃)ထံၣ်လၢအမ့ၢ်
(၁)ကဘၣ်မ့ၢ်ဝဲကၠိဖိလၢလိၣ်ဘၣ်ဝဲကျိၣ်စ့တၢ်မၤစၢၤနီၢ်နီၢ်လၢကၠိတၢ်မၤလိမၤဒိးအဂီၢ်(အဒိ)ကဘၣ်မ့ၢ်ကၠိဖိလၢမိၢ်ပၢ်ဆီၣ်ထွဲတန့ၢ်ဒီးမိၢ်ပၢ်တလၢပှဲၤဘၣ်တဖၣ်.
(၂)ကဘၣ်မ့ၢ်ပှၤအဲၣ်တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့,အိၣ်ဒီးတၢ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးနီၢ်နီၢ်ဒီးလုၢ်လၢ်သကဲၥ်ပဝးလၢအဂ့ၤ.
(၃)ကဘၣ်ဆှၢထီၣ်ဝဲ(ReportCard)ကွဲးဒိ,(AcademicTranscript)ကွဲးဒိလၢအပၥ်ဖျါဝဲအတၢ်မၤလိမၤလိတၢ်အိၣ်သးဒီးမ့တမ့ၢ်ကဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲကၠိခိၣ်လံၥ်အုၣ်ကီၤသးတဖၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,(၁၂)တီၤကၠိဖိလၢကဘၣ်နုၥ်လီၤဒိးစဲးဝဲပဒိၣ်တၢ်ဒိးစဲးတဖၣ်တခီကဘၣ်တီၣ်ထီၣ်ဝဲ(၁)တဝီဒီး(၂)ဝီတဝီ(ReportCard)တၢ်မၤနီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီး,တသ့ၣ်ညါဒံးဝဲနံၣ်ကတၢၢ်တၢ်ဒိးစဲးအစၢဘၣ်ဆၣ်ကၠိဖိလၢသးအိၣ်ဆဲးထီၣ်ပတီၢ်ထီကၠိတဖၣ်ကဟံးန့ၢ်တၢ်ခွဲးတၢ်ယၥ်အံၤအဂ့ၢ်,(KECD)ပတီၢ်ထီကူၣ်သ့မူဒါခိၣ်,နီၢ်ဖီမူဆီၣ်တခူစံးလီၤစ့ၢ်ကီးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ....
တၢ်လဲၤမၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်ဘါလၢ(သုးက့ ၅)ဟီၣ်ကဝီၤပူၤအကျါတပၣ်ဃုၥ်ကရူၢ်အပှၤဘၣ်အဂ့ၢ် KNU/KNLA-PC စံးဝဲ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၆ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
သုးမီၤစိရိၤအံၤလၢကမၤပှဲၤအါထီၣ်အနီၣ်ဂံၢ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်ကဝီၤပူၤအဂီၢ် ပယီၤသုးအမဲၥ်ညါ ကညီသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF),ဘူးဒးကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ဒီးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးအရၢ(KNU/KNLA-PC)ကရူၢ်အံၤ ပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ် သးလဲၤထီၣ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးက့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဘၣ်တ့ၢ်ဃၥ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်အိၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဖဲအပူၤကွံၥ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၀ သီအနံၤန့ၣ် လၢကလဲၤထီၣ်မၤပှဲၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်လါလၢဖၣ်ပူၣ်သုးကလၢၤလၢတၢ်ဒုးဆူၣ် ထီၣ်ဝဲအလီၢ်အံၤဒီးကတၢၢ်တံၥ်သုးကလၢၤအံၤအဂီၢ်န့ၣ် လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် မၠဲၣ်ကၠံငူၣ်(ခီတီၢ်)ဝ့ၢ်အံၤ တဆီ ပယီၤသုးဃုၥ်ဒီးကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်သုးပၥ်ဖှိၣ်လၢအနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်(၂၀၀)ဘျဲၣ်အံၤခီဃီၤဝဲဆူ(သုးက့ ၅)ဟီၣ်ကဝီၤ ပူၤ...
သုးကရူၢ်ပၥ်လီၤအပှၤခိးကျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလၢဝီၢ်ရ့ၣ်-ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ကျဲတၢ်လီၢ်အါတီၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၆သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်,
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,သုးက့(၆)ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်နိၣ်ခၠိနဲၣ်ဒုးယၤသုးကလၢၤဟီၣ်ကဝီၤဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ကျဲမုၢ်တဖၣ်အပူၤပယီၤသုးပၥ်လီၤအပှၤခိးကျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလၢတၢ်လီၢ်အါတီၤအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
သုးကရူၢ်အံၤစးထီၣ်ဖဲတၢ်မၤဝဲတၢ်ဃုထၢဝံၤအလီၢ်ခံ,ထီၣ်ဟံးန့ၢ်ဝဲကျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလၢဃီကျါ,မဲၢ်ကျူၢ်,လွးရှါဃိၣ်သၢဖျၢၣ်-သရိၥ်ဝါကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်အပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒီးတကီၢ်ခါခဲအံၤဆီလီၤဝဲအသးတတီၤဘၣ်တတီၤဒ်တၢ်အိၣ်ခိးကျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂ့ၢ်,လိးရှါလီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
“ပယီၤသုးန့ၣ်ဖဲလိးရှါ,မဲၢ်ကျူၢ်ဒီးဃီကျါန့ၣ်အဝဲသ့ၣ်ဆီလီၤသးဒ်(လမ်းကင်း)အသိးအိၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.တအိၣ်တုၤလၢသဝီပူၤဘၣ်.ပနၢ်ဟူလၢအသုပှၤကလဲၤထီၣ်လူၤအိၣ်က့ၤလၢဃိၣ်သၢဖျၢၣ်တၢ်လီၢ်ကၠါန့ၣ်မီၤနီၤဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤအိၣ်ဒၣ်ပၥ်လီၤသးတတီၤဘၣ်တတီၤလၢကျဲအဖၢမုၢ်ဒံးန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤတကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးမၤကဘီယူၤတၢ်ထီၣ်ဒုးတအိၣ်ဝဲဒၣ်ဘၣ်ဆၣ်,ဟးဆှၣ်တၢ်အိၣ်ဝဲပူၤဘျီပူၤဘျီအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ပယီၤသုးအတၢ်မၤကျဲတၢ်အိၣ်ခိးတၢ်အံၤမ့ၢ်ဒ်သိးကဆှၢထီၣ်ဝဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢခိကျဲဒီးဆီတလဲအပှၤလၢ(ယဲတခိၤ)ဒီး(ယပၣ်ကိ)စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်,ဖါပြးလီၢ်ကဝီၤဖိတဂၤပဲၥ်ထံနီၤဖးစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. ...
အဆိကတၢၢ်တဝီ(DKBA)မၤဝဲတၢ်ပျၢ်က့ၤတၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ်နၢ်ကံၢ်စီတၢ်မၤလိမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝံၤဝဲ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ဖဲတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄ သီအံၤ တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ် မၤဝဲ တၢ်ပျၢ်လီၤက့ၤ တၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ်နၢ်ကံၢ်စိတၢ်မၤလိမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဖဲဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် ဆိၣ်စံမၠဲၣ် ကရူၢ်အံၤအလီၢ်ခၢၣ်သးတၢ်လီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢ(DKBA)ဟ့ၣ်ဝဲတၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ်နၢ်ကံၢ်စိတၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤ ပှၤလၢဟဲထီၣ်တၢ်မၤလိသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိဒီးသုးခိၣ်စိ ပတီၢ် ပၥ်ဖှိၣ်ခဲလၢၥ်(၉၀)ဂၤဒီး တၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤတၢ်ဆၢကတီၢ်တံၥ်တၥ်ဝဲလၢ(၃)နွံဝံၤဖဲတနံၤအံၤ တၢ်ပျၢ်က့ၤတၢ်မၤလိမူး တၢ်ရဲၣ် တၢ်ကျဲၤဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
တၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ်နၢ်ကံၢ်စီတၢ်မၤလိအံၤ...
မ့ၣ်အူအီၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်လၢမဲၢ်လးဒဲကဝီၤပူၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်,
ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢတးကီၢ်ရ့ၣ်,ထၣ်ဆီၣ်ယါကီၢ်ဆၣ်မဲၢ်လးကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအပူၤတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၄)သီ,ဂီၤခီ(၈)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်,မ့ၣ်အူအီၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲ(ZoneB3A)ကဝီၤဒ့ပူၤဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
(ZoneB3A)ကဝီၤဒ့အပူၤမ့ၣ်အူအီၣ်ကွံၥ်ဝဲဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အံၤစးထီၣ်ကဲထီၣ်ဆိဝဲအသးလၢဟံၣ်နီၢ်ဂံၢ်(၆၁)ဒီးယံၥ်ဝဲမံးနံး(၂၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒီးမ့ၣ်အူကဲထီၣ်အဆၢကတီၢ်ခီဖျိဟံၣ်ကစၢ်တအိၣ်နီတဂၤဘၣ်အဃိကဲထီၣ်သးဒ်လဲၣ်န့ၣ်တၢ်တသ့ၣ်ညါလီၤတံၢ်ဝဲဘၣ်အဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤဂ့ၢ်ဝီပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
“မ့ၣ်အူစးထီၣ်အူအီၣ်အဆိကတၢၢ်ခီလၢဟံၣ်နီၢ်ဂံၢ်(၆၁)တဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤ.ဟံၣ်ကစၢ်တအိၣ်နီတဂၤဘၣ်.ဘၣ်လၢအဝဲသ့ၣ်လဲၤမၤစၢၤပှၤသံတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢတၢ်လီၢ်အဂၤန့ၣ်လီၤ.ပံးဃၥ်ဝဲအဟံၣ်အဃီခဲလၢၥ်မုၢ်မုၢ်နီၢ်နီၢ်ဘၣ်ဆၣ်ပှၤဖဲအဘူးတဖၣ်တဲလၢမ့ၣ်အူစးထီၣ်အီၣ်တၢ်လၢအဟံၣ်န့ၣ်လီၤ.မ့ၢ်ကဲထီၣ်သးလၢပှၤအီမီၤခီဧါပှၤလဲၤမၤခီဧါဒ်လဲၣ်န့ၣ်ခီပတဲတဘၣ်ဒံးဘၣ်.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အံၤအူအီၣ်ဝဲနးနးကျံာ်ကျံာ်အဃိဟံၣ်ကစၢ်တဖၣ်(UN)လံၥ်လဲၢ်လၢအရ့ဒိၣ်ဒီးတၢ်အဂၤတဖၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲခဲလၢၥ်ခဲဆ့အဂ့ၢ်,အဝဲစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်,မ့ၣ်အူအီၣ်ကွံၥ်ဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အကျါအဂၤတဖျၢၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဟံၣ်နီၢ်ဂံၢ်မနုၤလဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်တၢ်ဃုသ့ၣ်ညါမၤလီၤတံၢ်ဝဲအဖၢမုၢ်လီၤအဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲမဲၢ်လးဒဲကဝီၤအံၤ,က၀ီၤဒိၣ်အိၣ်၀ဲ ၃ဘ့ၣ်,ကဝီၤဒ့ခဲလၢၥ်အိၣ်ဝဲ(၂၁)ဘ့ၣ်ဒီးဒဲကဝီၤဖိခဲလၢၥ်အနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်ဝဲ(၃၀၀၀၀)သၢကလးဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိတၢ်ကိၢ်ထီၣ်ဝဲလံအဃိ,ဒဲကဝီၤခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးကၠီၣ်တဲၣ်(အီးဆီး)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်မၤဝဲတၢ်ဒီသဒၢမ့ၣ်အူဖၣ်ဆါအတၢ်အတၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်,တၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်,ဃုၥ်ဒီးတၢ်အိၣ်ကတီၤသးတဖၣ်အိၣ်ဝဲတပယူၥ်ဃီအဂ့ၢ်,ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိး,ကမျၢၢ်တဖၣ်ကအိၣ်ဒီးသ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်အဂီၢ်,ဘၣ်ဃးမ့ၣ်အူဖၣ်ဆါတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ(NGO)တၢ်ကရၢကရိဘၣ်ထွဲတဖၣ်လဲၤဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤဝဲတၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်တနံၣ်တဘျီလၢဒဲကဝီၤပူၤအိၣ်ဝဲကိးနံၣ်ဒဲးအဂ့ၢ်န့ၣ်ဒဲကဝီၤခိၣ်နၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.










