တၢ်ထီၣ်မၤန့ၢ်ဖၠူကီၢ်ဆၣ်(ညီၤပ့ၤသၤ)ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ် ပယီၤသုးသံအဂၤ(၁၀)ဃၣ်ဃၣ်
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲမဟါလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၃ သီ ဂီၤခီ ၄း၁၅ မံးနံးအဆၢကတီၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ် ထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲပကိကီၢ်ခီဒိၣ် ဖၠူကီၢ်ဆၣ်(ညီၤပ့ၤသၤ)ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်လၢအိၣ်ဖဲ၀့ၢ်တကူၣ်–မါတလ့ကျဲမုၢ်ခိၣ် အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကလံၤထံးကီၢ်ခီသုးဟီၣ်က၀ီၤနီၣ်ဂံၢ်(၂)တီၤ၀့ၤဒီသုးကျိၤ ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ သုးကီၣ်ကးအပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အံၤပယီၤသုးဂံၢ်ဘါအိၣ်၀ဲအဂၤ(၆၀)ဃၣ်ဃၣ်ဒီး(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤထီၣ်၀ဲတၢ်ဆၢကတီၢ် တံာ်တာ်(၁)နၣ်ရံၣ်၀ံၤတၢ်နုာ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ်မၤဟးဂီၤကွံာ်၀ဲပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တၢ်သူၣ်တဖၣ်ဒီး တၢ်မၤန့ၢ်ဃုာ်၀ဲကျိချံၦာ်သၣ် အါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ကီၢ်ပယီၤတၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(BPLA)တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ် ရၤလီၤ မူဒါခိၣ် လ့လ့ စံး၀ဲဒ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ “ဒုၣ်ဒါသံကအိၣ်လၢအဂၤ(၁၀)ဃၣ်ဃၣ်ညါႉတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ကတံာ်တာ်လၢတနၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်ညါႉ တၢ်ဒုး၀ံၤ၀ဲလၢ ဂီၤခီ ၅ နၣ်ရံၣ်ႇပယီၤသုးသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်တနီၤန့ၣ်အစံၣ်ဖျိးထီၣ်ႉပဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံာ်ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ႉ ပနၢ်ဟူလၢ အ၀ဲသ့ၣ်ကပျၢ်အါထီၣ်အၦၤဘၣ်ဆၣ်ပတထံၣ်အဟဲဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ တၢ်နုာ်လီၤခးညီၤပ့ၤသၤပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်ဘျီ၀ဲအံၤမ့ၢ်၀ဲဒၣ်(KNLA),တၢ်ဒီဒၢသမျၢၢ်သုး(PDF),(BPLA), ဒီကလုာ်ဃူဖိးပဒိၣ် ကလံၤထံးကီၢ်ခီသုးဟီၣ်က၀ီၤ နီၣ်ဂံၢ်(၂)တီၤ၀့ၤဒီသုးကျိၤဒီး အၤထၤ၀ၣ်ကၣ်သုးကျိၤ သ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ်သုးကီၣ်ကးတကပၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်၀ဲဒီးဒ်န့ၣ်အသိးလၢ(BPLA)တကပၤန့ၣ် ဘၣ်ဒိ၀ဲဒၣ်(၄)ဂၤဒီးမ့မ့ၢ်လၢအ၀ဲတဂၤန့ၣ်တၢ်ဘၣ်ယိၣ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် (BPLA)ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ လ့လ့ စံးအါထီၣ်၀ဲ န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ထီၣ်ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်ဘျီ၀ဲအံၤတၢ်မၤန့ၢ်၀ဲ(RPG)အချံ(၂၁)ဖျၢၣ်ႇ(RPG)ဘျါအ့ၣ်(၁၇)ဖျၢၣ်ႇ(၉ မမ)အချံ(၈၀)ဖျၢၣ်ႇ (၆၀ မမ)မ့ၣ်ပိၢ်(၂၇)ဖျၢၣ်ႇ(G2)တခိၣ်ႇ(G3)ခံခိၣ်ႇပၠီခၠီ(၄)ခိၣ်ႇ(BA 94)ခံခါႇ(MA)၁၃ ခိၣ်ႇ (Tear Gas Gun)ခံခါႇ စုကွံာ်မ့ၣ်ပိၢ်(၆)ဖျၢၣ်ႇ(G3)အချံ(၂၃၁)ဖျၢၣ်ႇ(၅ၣ၅၆)အချံ(၁၄၃)ဖျၢၣ်ႇလဲးထ့း(၄)ခိၣ်ႇခီၣ်ဖၠူထၢၣ်(၁)ဖျၢၣ်ႇ မ့ၣ်ပိၢ်လၢအမၤလီၤၦၤမဲာ်ထံ(၄၆)ဖျၢၣ်ႇတၢ်ဒီသဒၢကျိချံ(၂)ခါႇခိၣ်ဖျီၣ်(၅)ဖျၢၣ်ႇ(G3)ကျိဒၢ(၆)ခါဒီး ခွံဖျၢၣ်အချံ(၂၀၁)ဖျၢၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ်...
တၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်အဃိတၢ်လဲၤတရံးသူက့ၤကျဲလၢမၠၣ်၀တံၣ်–ထိၣ်ကီၤကိကျဲ
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကီးတရံး–မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါကျဲမုၢ်ဒီးကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤ၀့ၢ်ချၢတၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ခီဖျိတၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်ဒံး၀ဲလၢ ပယီၤသုးဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤလဲၤလီၤ တသ့ဆိကတီၢ်သးဒီးသိလ့ၣ်လၢအတီၣ်ဆှၢၦၤလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဖိတဖၣ်ဘၣ်လဲၤတရံးသူက့ၤကျဲလၢ မၠၣ်၀တံၣ်–ထိၣ်ကီၤကိကျဲတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၃၀ သီ မုၢ်နၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ် တၢ်ဒုးစးထီၣ်ကဲထီၣ်၀ဲလၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤဒီး တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်ကရူၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးထီၣ်၀ဲဒၣ်ကီးတရံး၀့ၢ်အံၤဒီးဒ်န့ၣ်အသိးသုးကီၣ်ကးတကပၤစ့ၢ်ကီး က့ၤခီၣ်ဆၢ ကဒါ၀ဲတဲာ်တဲာ်လီၤဒီးတကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်တပယူာ်ဃီအဃိကျဲပံးၦၤဘၣ် ဆီတလဲသူက့ၤကျဲဒ်အံၤလီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီပနံာ်သိလ့ၣ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တၢ်ဒုးကဲထီၣ်န့ၢ်ဖးယံၤလံကအိၣ်လၢအသီ(၁၀)ဘျဲၣ်လံမီၤနီၤႉခဲအံၤမ့မ့ၢ်လၢဟံၣ်သိလ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် လဲၤတရံးက့ၤလၢထိၣ်ကီၤကိ–တန့ခၠါကျဲတကပၤန့ၣ်မီၤနီၤႉမ့မ့ၢ်သိလ့ၣ်ဖးဒိၣ်လၢအတီၣ်ပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤ တဖၣ်ခီန့ၣ် ၦၤတပျဲလဲၤ၀ဲဘၣ်အဃိပနံာ်လဲၤလီၤတသ့ဘၣ်ႉတၢ်ဖိတၢ်လံၤတနီၤန့ၣ်ၦၤက့ၤစိာ်က့ၤဒီးသိလ့ၣ်ဆံးဆံးဖိ တဖၣ်ဆူ ဖၣ်အၣ်ႇမၠၣ်၀တံၣ်ႉလၢကီးတရံးကျဲဒုၦၤလဲၤတဘူၣ်ဘၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်အိၣ်အဃိမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၃၀ သီမုၢ်နၤခီတုၤလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၂ သီအနံၤ လၢကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤတၢ်လီၢ်တဖၣ်ဒီး ခၠီသီၤ နံၣ်ထီၣ်ပျီႇ နီၣ်ဂံၢ်(၃)တၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်ႇ ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၉၇)တၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိ ၀့ၢ်ပူၤက၀ီၤ(၇)ဘ့ၣ် ၦၤကမျၢၢ်(၁၅ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒီးဒ်န့ၣ်အသိးသ၀ီ(၂၄)ဖျၢၣ်ၦၤကမျၢၢ် (၁၇ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ် အံၤစ့ၢ်ကီးဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ် ၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံးကမျၢၢ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“ၦၤပံးဃာ်အ့ရှါကျဲအဃိလဲၤတန့ၢ်လၢၤဘၣ်ႉၦၤဘၣ်လဲၤတရံးက့ၤလၢသ၀ီကျဲႇ ရီဘၢၣ်ကျီးႇ တူၢ်ရ့ၣ်ကျီးကျဲတကပၤန့ၣ်လီၤႉပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤက၀ီၤဒ့ပူၤဘၣ်ၦၤဟံၣ်ၦၤဟံၣ်အူအီၣ် ဟးဂီၤကအိၣ်လၢ အဖျၢၣ်(၁၀၀)ဘျဲၣ်လံႉၦၤတနီၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တစံၣ်ဘၣ်အိၣ်ခိးဃာ်အဟံၣ်ႉပယီၤသုးန့ၣ်အိၣ်လၢ၀့ၢ် ခၢၣ်သးလီၤအဃိ မ့ခးလိာ်သးန့ၣ်ကျိဖးဒိၣ်အချံလီၤတဲာ်က့ၤလၢက၀ီၤဒ့ပူၤအံၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိ လၢထိၣ်ကီၤကိ–တန့ခၠါကျဲဒီတကျိၤန့ၣ် ပယီၤသုးႇသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF), ကညီတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ် ကီၣ်ကး(KNU/KNLA-PC)တၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်ပာ်ဖှိၣ်ခဲလၢာ်အခါ(၂၀)ဘျဲၣ်အံၤ ခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်အိးခိးထၢစ့အဃိ ၦၤတီၣ်ဆှၢတၢ်ဖိတၢ်လံၤစ့ၢ်ကီးအလဲဒိၣ်ထီၣ်၀ဲဒီးဒ်န့ၣ်အသိးလ့ၣ်အဘူးအလဲစ့ၢ်ကီး ထီၣ်၀ဲဒၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီဒိးလဲသိလ့ၣ်လၢမၠၣ်၀တံၣ်–ဖၣ်အၣ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤပယီၤသုးနုာ်လီၤဟံးန့ၢ်အလီၢ်လၢၦၤကမျၢၢ်အဟံၣ်ဖီခိၣ်အံၤဒီး ၦၤကမျၢၢ်လၢအနုာ်လီၤ ဟးထီၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤပယီၤသုးခးစိ၀ဲအိၣ်အဃိၦၤသံၦၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအမၤစၢၤၦၤသုးလီၢ်...
ဒ်သိးၦၤထူလံၤဖိတဖၣ်ကအိၣ်ဒီးနီၢ်ကစၢ်တၢ်ပၢလီၤသးခွဲးယ၁်အဂီၢ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲသီသံၣ်တီအူၦၤထူလံၤဖိကရၢၢ်
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ တီအူကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၂)ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤကလံၤစိးအပူၤန့ၣ် ၦၤကညီအဒူၣ်အထၢတဖၣ်အိၣ်ဆိး၀ဲဒၣ်အါမးဒီး ဒ်သိးၦၤထူလံၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤကအိၣ်ဒီးနီၢ်ကစၢ်တၢ်ပၢလီၤသး ခွဲးယာ်အဂီၢ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်သီသံၣ်တီအူၦၤထူလံၤဖိကရၢၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်ဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၂ သီ လၢတၢ်ဒုးသ့ၣ်ညါလီၤသီသံၣ်တီအူကရၢၢ်အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢ(အီၤလါ)ပူၤအံၤအသိးန့ၣ်လီၤႉ ကညီဖိခိၣ်ဃၢၤဒီးၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်မၤၦာ်ဘျးစဲကရၢ(KESAN)တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤ၀ဲတၢ်ဒုးသ့ၣ်ညါဒီးတၢ်ကွၢ်သကိးတၢ်ဂီၤမူ အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘၣ်ဃးသီသံၣ်တီအူၦၤထူလံၤဖိကရၢၢ်အံၤလၢ(အီၤလါ)ပူၤဒီးကရၢၢ်အံၤဒ်သိးၦၤထူလံၤဖိတဖၣ် ကအိၣ်ဒီးနီၢ်ကစၢ်တၢ်ပၢလီၤသးအဂီၢ်န့ၣ်ဘၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်အီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကရၢၢ်အံၤကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်အဂီၢ် ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ–၂ ပဒိၣ်စီၤဒဲဖိ စံးလီၤ၀ဲလၢတၢ်ဒုးသ့ၣ်ညါလီၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤပူၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“သီသံၣ်တီအူၦၤထူလံၤဖိကရၢၢ်အံၤမ့ဘၣ်ကွၢ်လၢဆၢကတီၢ်တၢ်အိၣ်သးမ့ကီမ့ခဲလၢထံရူၢ်ကီၢ်သဲး လၢတၢ်ဂ့ၢ်အါမံၤသနါက့လၢပတၢ်ထံၣ်ပတၢ်မုၢ်လၢ်ကွၢ်စိဒီးပထံၣ်သၦၢ်ကတၢၢ်ဂ့ၤလၢပဘၣ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဒီး ပဒုးအိၣ်ထီၣ်အီၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဒ်သိးတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်သီသံၣ်တီအူၦၤထူလံၤဖိကရၢၢ်ကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်ဖးထီၣ်အဂီၢ်န့ၣ် ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ဂ့ၢ်ကီအိၣ်ဘၣ်ဆၣ်ကဲထီၣ်တၢ်အဂ့ၤတခါလၢစၢၤသွဲၣ်သီသးစၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်အဃိ လၢတၢ်ကီတၢ်ခဲအပူၤဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲကရၢၢ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤဒဲဖိ စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်လၢသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤကဲထီၣ်လၢကီၢ်ပယီၤထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်အပူၤကလုာ်ဒူၣ်အဒူၣ်အထၢတဖၣ်ဘၣ် တၢ်ဆီၣ်တံၢ်မၤနၢၤအီၤအကပၤကပၤဒီးလီၢ်က၀ီၤကလုာ်ဒူၣ်တဖၣ်ဘၣ်အိၣ်မူ၀ဲဒၣ်ကီကီခဲခဲန့ၣ်လီၤႉလၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ ကညီအဒူၣ်အထၢလၢအိၣ်သီသံၣ်တီအူကရၢၢ်ပူၤတဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤႇကလုာ်အဒူၣ်အထၢလၢအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤ တၢ်ကတြီဆၢဒီသဒၢ၀ဲဒၣ်ၦၤထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်အတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရၢၢ်အံၤကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်အဂီၢ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကရၢၢ်အံၤကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်အဂီၢ် ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ ပဒိၣ်စီၤအဲၣ်၀ါ စံး၀ဲလၢ“ပအိၣ်ဒီးနီၢ်ကစၢ်တၢ်ပၢလီၤသး ခွဲးယာ် အလံာ်အုၣ်သးခဲလၢာ်လီၤႉအဃိလၢပ၀ဲဒၣ်အကျါၦၤသ့ၦၤဘၣ်တဖၣ်ဒီးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဆၢတဲာ်လီၤ၀ဲ လၢကမၤ တုၤသီသံၣ်တီအူၦၤထူလံၤဖိကရၢၢ်အံၤအကဲထီၣ်လီၤႉဒ်သိးပက့ၤပၢပြးလီၤကဒါက့ၤဟီၣ်ခိၣ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤကန့ၢ်အဂီၢ်န့ၣ်ပကရဲၣ်ကျဲၤပၢပြးက့ၤအီၤလီၤႉတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ဘၣ်ဆၣ်တၢ်မၤအိၣ်န့ၣ်ပကဘၣ်မၤအီၤလီၤႇ ပကမၤတုၤအတုၤဆူ ဖီၣ်တၢၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်မၤတၢ်ဒုးသ့ၣ်ညါဒီးတၢ်ကွၢ်သကိးတၢ်ဂီၤမူအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘၣ်ဃးသီသံၣ်တီအူၦၤထူလံၤဖိကရၢၢ်အံၤလၢ (အီၤလါ)ပူၤဘျီ၀ဲအံၤန့ၣ်တၢ်ကရၢကရိအခၢၣ်စးဃုာ်ဒီးတၢ်ကစီၣ်သန့လၢတၢ်ကွဲမု၁်အီၤတဖၣ် ဟဲထီၣ်ကအိၣ်၀ဲဒၣ် ခဲလၢာ်(၆၇)ဂၤညါဃၣ်ဃၣ်ညါန့ၣ်လီၤႉ သီသံၣ်တီအူၦၤထူလံၤဖိကရၢၢ်အံၤအလဲၢ်အထီအိၣ်၀ဲ(၁ႇ၄၂၁ႇ၉၆၇)အ့ကၢၣ်ညါဒီးဟီၣ်က၀ီၤဖဲန့ၣ်အပူၤ အါဒၣ်တက့ၢ် ၦၤကညီအဒူၣ်အထၢတဖၣ်လၢအမ့ၢ်ကညီ၀ါႇကဲၤဘါႇဘှဲႇပကူႇမိၤၦၤႇမိၤန့ၢ်ၦၤႇစလၢၤဒီး ကညီအဒူၣ်အထၢလၢအဂၤ သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဆိး၀ဲဒီးအ၀ဲသ့ၣ်အံၤလုၢ်အီၣ်အသးသမူလၢတၢ်သူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ် တကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ဒုးသ့ၣ်ညါလီၤအပူၤ သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
သုးကီၣ်ကးစုတီၤဖီလ၁်သုးဒီးၦၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ကဟးထီၣ်ကွံ၁်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤပူၤလၢအဆိအချ့အဂ့ၢ် KNU ထုးထီၣ်ပ၁်ဖျါ
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ သုးကီၣ်ကးစုတီၤဖီလာ် သုးႇၦၤမၤတၢ်ဖိဃုာ်ဒီးအ၀ဲသ့ၣ်ဟံၣ်ဖိဃီဖိတဖၣ်ကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤပူၤလၢအဆိအချ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါဒုးသ့ၣ်ညါ၀ဲဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၀ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ သုးကီၣ်ကးစုတီၤဖီလာ်သုးဒီးၦၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤပူၤႇကဟဲက့ၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီး ၦၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါသုးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စ့ၢ်ကီးကကွၢ်န့ၢ်တၢ်လၢၦၤကမျၢၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢ အဂီၢ်ဒီးဟဲက့ၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီးၦၤထံဖိကီၢ်ဖိအဂ့ၢ်န့ၣ် (KNU)ဆီၣ်တခူထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ KNU(သုးက့ ၁)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤန့ၣ်သုးကီၣ်ကးအတၢ်ပၢတၢ်ပြးတကပၤန့ၣ်တဘၣ်လီၢ် ဘၣ်စး လၢၤစ့ၢ်ဘၣ်ႉ၀ံၤဘျီလၢပအိၣ်တကပၤခီဒၢးပဟူးဂဲၤဆူၣ်ထီၣ်စ့ၢ်ႉဒ်သိးဒီးတၢ်ထုးထီၣ်လံာ်အဖီခိၣ်န့ၣ်ဒၢးအ၀ဲသ့ၣ်ကဘၣ် ဟဲက့ၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီးပ၀ဲလီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်မ့တဟဲက့ၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီးၦၤဘၣ်န့ၣ်အိၣ်ဒၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ကဘၣ်ဟးစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်တလိၣ်လိၣ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ၦၤကမျၢၢ်ဃုာ်ဒီးသုးကီၣ်ကးစုတီၤဖီလာ်ၦၤမၤတၢ်ဖိဒီးကယဲၢ်မ့ၢ်တၢ်ကရၢကရိ တဖၣ် ကဟဲက့ၤပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီး(KNU)ဒီးလၢတၢ်ဟဲက့ၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်အဖီခိၣ်အံၤစ့ၢ်ကီး ဒ်(KNU)ဆီလီၤပာ်လီၤ တၢ်သိၣ်တၢ်သီအသိးကအိၣ်ဒီးတၢ်ဟံးမူဒါသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
တၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်အဃိကီးတရံးပူၤကျးဒီးဟံၣ်ဃီဟးဂီၤအိၣ်လၢအကယၤ
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၃ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢခံခီခံကပၤအဘၢၣ်စၢၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ် အဟံၣ်အဃီဃုာ်ဒီးကျးဆါတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဟးဂီၤလီၢ်ၦီၢ်အိၣ်လၢအကယၤညါအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအထံၣ် တၢ်ကဲထီၣ်သးဒီးအမဲာ်တဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၃၀ သီ မုၢ်နၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ် လၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤ တၢ်ဒုးစးထီၣ် ကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးႇသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်သုးပာ်ဖှိၣ်(KNLA)အဘၢၣ်စၢၤ အံၤဒီး ခီဖျိကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးဟဲခးလီၤတၢ်အဃိၦၤကမျၢၢ်အဟံၣ်အဃီဃုာ်ဒီးကျးဆါတၢ်သ့ၣ်တဖၣ် လီၤၦီၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီးတရံးကမျၢၢ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“မ့မ့ၢ်လၢ၀့ၢ်ပူၤဒုအါဒၣ်တက့ၢ်ၦၤဟံၣ်ၦၤဃီဟးဂီၤလီၤႉလၢက၀ီၤဒ့(၇),က၀ီၤဒ့(၃)တကပၤန့ၣ် ဟံၣ်တနီၤမ့ၣ်အူဟီၣ်ဟးဂီၤဒီဖျၢၣ်လီၤတအိၣ်တ့ၢ်နီမံၤလၢၤဘၣ်ႉကျးအိၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်နါက့ဟးဂီၤခဲလၢာ်လီၤႉ ၦၤဟံၣ်လၢအဟးဂီၤအလီၤၦီၢ်တဖၣ်န့ၣ်မ့တယးဒုကအိၣ်လၢတကယၤဘျဲၣ်ညါ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အကတီၢ်သုးကီၣ်ကးအခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၅၇)အံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူ၀့ၢ်ပူၤဒီး ၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးခီဖျိကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးဟဲခးလီၤတၢ်လၢသ၀ီပူၤအဃိ ဟံၣ်ဃီဟးဂီၤ တကးဒံးဘၣ်ၦၤကမျၢၢ်ဃုာ်ဒီး ၦၤဖိဒံဖိသၣ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးကအိၣ်လၢအဂၤ(၂၀)ဘျဲၣ်ညါ အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ က၀ီၤဒ့(၃)ပူၤကမျၢၢ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“ကျိဖးဒိၣ်လီၤတဲာ်လၢပဟံၣ်ကပၤဟံၣ်တဖျၢၣ်န့ၣ်အမဲာ်ညါမီၤနီၤႉ ၦၤဖိသၣ် သံတဂၤႇအ၀ဲသ့ၣ်အဟံၣ်နါက့ဟးဂီၤႉမ့မ့ၢ်ၦၤလၢအဂၤခီန့ၣ်ဂ့ၤလၢအ၀ဲသ့ၣ်ဟးစံၣ်ဆိဃာ်လံအဃိ အကစၢ်တအိၣ်ဘၣ် ဘၣ်၀ဲဒၣ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်ဟံၣ်ဒ်န့ၣ်အိၣ်ဒီဒူၣ်ညါ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အဃိကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤဃုာ်ဒီး၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဒူသ၀ီၦၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲလၢ တၢ်လီၢ်အဂၤကအိၣ်၀ဲဒၣ်ခဲလၢာ်အဂၤခံကလးဃၣ်ဃၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတၢ်မၤနီၣ်စရီပူၤအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိ လၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤ ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်အၦ့ၤ ထီၣ်၀ဲဒၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်ဒီးဒ်န့ၣ်အသိးၦၤကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်လၢတၢ်လီၢ်ကိးတီၤဒဲးအံၤသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီး လိၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ် ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ခီဖျိဒးဆံၣ်သိလီၤတူ၁်ဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိကီးတရံးကီၣ်ဆၣ်ဒူသ၀ီတနီၤပူၤကသံၣ်ကသီလီၤတူာ်
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၂ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခီဖျိဒးဆံၣ်သိလီၤတူာ်ဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဖီခိၣ်ကျဲပံးတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢၦၤကလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤ အဃိတကီၢ်ခါခဲအံၤလၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ဒူသ၀ီတနီၤအပူၤန့ၣ်ကသံၣ်ကသီကၤထီၣ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဆူၣ်ချ့ၦၤမၤတၢ်ဖိ လၢအိၣ်သ၀ီပူၤတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခဲအံၤလၢသ၀ီပူၤၦၤဟးဃုၦ့ၤဒးဆံၣ်သိတန့ၢ်လၢၤဘၣ်တကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါန့ၣ် လၢကီးတရံး၀့ၢ်ဃၢၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢပယီၤသုးဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိ ကျဲပံးၦၤလဲၤထီၣ် ၦ့ၤကသံၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤတအိၣ်လၢၤဘၣ်အဃိၦၤလၢအကူစါယါဘျါၦၤဆူးၦၤဆါလၢအိၣ်သ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် ဆူၣ်ချ့ၦၤမၤတၢ်ဖိလၢအိၣ်သ၀ီပူၤတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤဖဲသ၀ီပူၤအံၤကသံၣ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်ကသံၣ်ကၤထီၣ်လံႉလဲၤထီၣ်က့ၤလီၤတန့ၢ်လၢၤဘၣ်အဃိ မ့ၢ်ဘၣ်မၤက့ၤဒ်လဲၣ်မးတသ့ၣ်ညါလၢၤဘၣ်ႉဆၢကတီၢ်ခဲအံၤစ့ၢ်ကီးဘၣ်လၢၦၤအိၣ်တဆူၣ်အိၣ်တချ့ဟဲအါထီၣ်ႉခဲအံၤပသူက့ၤကသံၣ်လၢအအိၣ်တ့ၢ်တဖၣ်အံၤလီၤႉအအိၣ်တ့ၢ်လၢပစုပူၤတဖၣ်အံၤမ့လၢာ်ဒုလၢာ်လံႉတၢ်အိၣ်သးမ့ဆဲးလဲၤသးဒ်အံၤဒုမ့ၢ်ကဘၣ်မၤဒ်လဲၣ်မးတသ့ၣ်ညါဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတကီၢ်ခဲအံၤစ့ၢ်ကီးတၢ်ၦ့ၤထီၣ်ႇကသံၣ်ကသီအၦ့ၤထီၣ်တကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိသုးကီၣ်ကး အတြဲၤတဖၣ်အိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်လၢကျဲပူၤအဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကစိာ်ထီၣ်စိာ်လီၤကသံၣ်ကသီအဂ့ၢ်န့ၣ် ဆူၣ်ချ့ၦၤမၤတၢ်ဖိတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တၢ်အိၣ်သးခဲအံၤန့ၣ်နကလဲၤထီၣ်ၦ့ၤကသံၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤန့ၣ်တမ့ၢ်တၢ်ညီဘၣ်ႉၦၤမ့ဖီၣ်ချုးနၤန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ် ကသံကွၢ်၀ဲသုၦ့ၤတၢ်အံၤလၢမတဂၤအဂီၢ်လဲၣ်ႇလၢ(PDF)အဂီၢ်ဧါဒ်န့ၣ်မီၤနီၤႉလၢညါယဖိခွါလဲၤၦ့ၤကသံၣ် အခါန့ၣ် ပယီၤသုးသမံသမိးအီၤတဘျီဒံးႇကိညၢ်လၢၦၤတဖီၣ်အီၤဘၣ်ႉနလဲၤၦ့ၤကသံၣ်တဘျီန့ၣ်နၦ့ၤအါအါတဘူၣ် ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံခီဖျိတၢ်ပံးဃာ်၀ဲဒၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတၢ်ဆါဟံၣ်ဒီးသ၀ီတၢ်ဟ့ၣ်ကသံၣ်ဒၢးသ့ၣ်တဖၣ် အဃိဒူသ၀ီၦၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကလဲၤပၠးသးလၢတၢ်ဆါဟံၣ်ဒီးလၢတၢ်န့ၣ်အဃိ အ၀ဲသ့ၣ်အံၤ ဘၣ်ပာ်ဂံၢ်ပာ်ဘါက့ၤ၀ဲဒၣ်ကသံၣ်သရၣ်၊မုၣ်လၢအအိၣ်သ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤခီန့ၣ်ဘၣ်လၢကျဲပံးအဃိနဟးၦ့ၤဒးဆံၣ်သိတဘၣ်ဘၣ်မ့၀ံၤနအိၣ်မ့တဆူၣ်တချ့ဘၣ်ဒုတညီဘၣ်ႉ အဃိနမၤတၢ်မၤအါအါတဘူၣ်ဘၣ်ႇဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်မ့ဟဲထီၣ်လၢအိၣ်တဆူၣ်ဘၣ်ဒုတညီဘၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်ထီၣ် ၁ သီအနံၤန့ၣ် လၢကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်လၢပယီၤသုးဒီး(KNLA) တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤဒီးလၢတၢ်န့ၣ်အဃိၦၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤဒီး၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤဒူသ၀ီၦၤကမျၢၢ် ခဲလၢာ်ဃၣ်ဃၣ် ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်ဒီးဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်ပံးဃာ်စ့ၢ်ကီး၀ဲဒၣ်ကျဲသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤခီဖျိၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်အဃိလိၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲ
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၂ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤခီဖျိတၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်ဒံးအဃိလီၢ်က၀ီၤၦၤကမျၢၢ်လၢအကထိလဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲလၢ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၇)ဟီၣ်က၀ီၤ ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤဒီး တကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိၦၤဃ့ၢ်မှံ ဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ် အါထီၣ်အဃိလိၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီႇတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်(သုးက့ ၆)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ စးထီၣ်ဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁ သီ အနံၤန့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်လၢပယီၤသုးႇသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲး သုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤဒီးတုၤလၢခဲအံၤတၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်ဒံး၀ဲအဃိလီၢ်က၀ီၤၦၤကမျၢၢ်လၢအကထိ လဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲ လၢ(သုးက့ ၇)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်- ကညီတၢ်ကစီၣ် ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤၦၤဟဲတုၤလၢပအိၣ်အံၤတနံၤဘၣ်တနံၤဟဲအါထီၣ်မၢ်မၢ်လီၤႉမ့ၢ်လၢပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဒီယုၢ်အဃိမီၤနီၤႉမတၤတဂၤမးအိၣ်တဘူၣ်လၢၤဘၣ်အဃိၦၤဟဲစံၣ်အိၣ်လၢအံၤတကပၤမီၤနီၤႉတနီၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟဲစံၣ်န့ၣ် ကူကၤပၣ် လၢတဂၤလၢကစၢ်လိၤလီၤႉၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအါထီၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်အဃိလိၣ်ဘၣ်တၢ်မၤစၢၤလၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီတကပၤမီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ပူၤဒူသ၀ီၦၤကမျၢၢ်(၁၅၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒီး လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် တန့ခၠါႇတၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်ဒီးဒူယီၢ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီးၦၤကမျၢၢ်ဟဲဃ့ၢ်ထီၣ်အိၣ်၀ဲ(၈၀၀၀)ဘျဲၣ်ညါဒီး ဒ်န့ၣ်အသိး ၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအခိၣ်သ့ၣ်န့ၣ်လိၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီႇတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံ ဟးဖျိးတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤဟဲဃ့ၢ်ထီၣ်လၢတန့ခၠါကီၢ်ဆၣ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“ၦၤသ၀ီဖိလၢအအိၣ်ဖဲအံၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီးတသ့ဖဲအသ့န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ် မၤစၢၤ၀ဲဒၣ်ၦၤလၢအဟဲစံၣ်ထီၣ်အိၣ်ဖဲအံၤတဖၣ်မီၤနီၤႉခဲအံၤလၢကီးတရံးန့ၣ်ကျးတအိၣ်နီဖျၢၣ်လၢၤဘၣ်ၦၤပံးဃာ်ခဲ လၢာ်လံႉၦၤအိၣ်တဘူၣ်နီတဂၤလၢၤဘၣ်ႉကယဲၢ်မ့ၢ်ၦၤအိၣ်ဖဲန့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဟဲစံၣ်အိၣ်လၢအံၤတကပၤလၢၤလံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ ၦၤကမျၢၢ်လၢအဟဲစံၣ်အိၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်)ပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ တၢ်ကရၢကရိဒီးၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံ ဟးဖျိး လၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အံၤပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးမၤစၢၤ၀ဲဒၣ်အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ဘၣ်ဆၣ်မၤစၢၤ၀ဲန့ၢ်ဒံးထဲလၢဂ့ၢ်ဂီၢ်အူအပတီၢ်ဒံး လီၤဒီးလၢကတီၢ်ယံၤအဂီၢ်လိၣ်ဘၣ်ဒံး၀ဲဒၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ တဖၣ်စံး၀ဲ န့ၣ်လီၤႉ ဆၢကတီၢ်ဖဲဖဲၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလိၣ်ဘၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီအခါန့ၣ် သုးကီၣ်ကးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလၢအိၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ပူၤ တဖၣ်အံၤတနီၤန့ၣ်ဃ့အီၣ်၀ဲဒၣ်စ့လၢသိလ့ၣ်တီၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်အအိၣ်ဒီး ဒ်န့ၣ်အသိး တုၤလၢခဲအံၤပယီၤသုးတပျဲ ၦၤလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ပူၤခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ၦၤၦ့ၤသွၣ်တအိၣ်ဘၣ်အဃိၦၤကုၢ်သွၣ်ဖိတဖၣ်ထံၣ်ဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲ
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၂ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤ တၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်၀ဲဒီးခီဖျိကျဲပံးအဃိ လၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤ ၦၤလၢၦ့ၤဆါသွၣ်တဖၣ်အံၤတဟဲၦ့ၤသွၣ်လးလၢၤဘၣ်အဃိၦၤလၢအကုၢ်အီၣ်သွၣ်တဖၣ်အံၤထံၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဆၢကတီၢ်တၢ်အိၣ်သးခဲအံၤနဟးၦ့ၤစဲးဖီကဟၣ်သိႇ(ကဲးစ်)တန့ၢ်လၢၤဘၣ်ဒီးဒ်န့ၣ်အသိးလၢ၀့ၢ်ပူၤသွဲၣ်အၦ့ၤထီၣ် ဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိကျဲတၢ်အိၣ်သးအဃိလၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ဒူသ၀ီတၢ်လီၢ်တနီၤအပူၤၦၤဟဲၦ့ၤသွၣ်တအိၣ်၀ဲလၢၤဘၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤကုၢ်အီၣ်သွဲၣ်လးဖိတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤမတဂၤမးတဟဲၦ့ၤသွၣ်လၢၤဘၣ်ႉအပူၤကွံာ်လၢညါခါန့ၣ်နမ့ထုးထီၣ်သွၣ်လၢတၢ်ပူၤလံန့ၣ် တယံၤဘၣ်န့ၣ်စ့န့ၢ်လီၤႉခဲအံၤပဘၣ်ပာ်ဃာ်သွၣ်တဖၣ်ဒ်အံၤလီၤႉစ့တန့ၢ်ဘၣ်အဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲန့ၣ်ႉ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိၦၤဟဲၦ့ၤသွၣ်တဘူၣ်လၢၤဘၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တချုးသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤကဲထီၣ်ဒံးဘၣ်အခါလၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤ သွၣ်တထၢၣ်န့ၣ် အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၄၀၀၀)ကၠးတုၤ(၁၀၀၀၀)ကၠးညါဒီးဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤတထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်တ့ၢ်က့ၤထဲ(၇၀၀၀),(၈၀၀၀)ကၠးဒ်န့ၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤကုၢ်အီၣ်သွၣ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ် စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖၣ်အၣ် ကမျၢၢ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“စှၤသီအတီၢ်အံၤဖၣ်ကပူၤတၢ်ဖိတၢ်လံၤစ့ၢ်ကီးအၦ့ၤထီၣ်ႉလီၤဆီဒၣ်တၢ်ဖဲတၢ်တသီ ခံသီ အတီၢ်ပူၤအံၤအၦ့ၤဟဲဒိၣ်ထီၣ်မီၤနီၤႉ(ကဲးစ်)နါက့ပတၦ့ၤသူလၢၤဘၣ်ႇမ့ၣ်အူစ့ၢ်ကီးတဟဲမၢ်မၢ်ဘၣ်အဃိလၢ ကဖီအီၣ်ဖီအီ တၢ်အဂီၢ်န့ၣ်ပသူက့ၤလၢသွၣ်လီၤႉအိၣ်တနံၤယလဲၤၦ့ၤသွၣ်တထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်လၢ(၁၃၀၀၀)ကၠးလံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကီးတရံးဒီးနိၣ်တကီကီၢ်ဆၣ်ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤကယဲၢ်မ့ၢ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢအအိၣ်ဟဲလၢ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်န့ၣ် အၦ့ၤထီၣ်၀ဲဒၣ်ဒီးဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်တၢ်သူတၢ်သၣ်လၢအဟးထီၣ်လၢသ၀ီပူၤတဖၣ်ခီန့ၣ်အၦ့ၤတအိၣ်ဘၣ်အဃိ ၦၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဒူပူၤသ၀ီပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်ထီၣ် ၁ သီအနံၤန့ၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံးဒီးနိၣ်တကီကီၢ်ဆၣ် ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤ သိအီၣ်တလံထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၅၀၀၀)ကၠးဒီးခဲအံၤအၦ့ၤထီၣ်၀ဲ(၆၀၀၀)ကၠးလံန့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိးစဲးဖီကဟၣ်သိ တလံထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၃၀၀၀)ကၠးႇခဲအံၤအၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၇၀၀၀)ကၠးလံဒီးမ့မ့ၢ်လၢပသၢသၣ်ဂီၤတပီၢ်ခီန့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ (၄၅၀၀)ကၠးခဲအံၤအၦ့ၤထီၣ်တုၤလၢ(၅၅၀၀)ကၠးလံအဃိတၢ်လီၢ်တနီၤန့ၣ်ၦၤဟးဃုၦ့ၤသိအီၣ်ဒီးစဲးဖီကဟၣ်အသိတန့ၢ်လၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ကၠဲးဒိ၀့ၢ်ပူၤ သးစၢ်တဂၤယီၣ်ဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်အဃိအခီၣ်တူ၁်ကွံ၁်တကပၤ
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် နိၣ်တကီကီၢ်ဆၣ် ကၠဲးဒိ၀့ၢ်ပူၤ ဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၅ သီအနံၤ ခီဖျိသးစၢ်တဂၤယီၣ်ဘၣ်၀ဲ ပယီၤသုးအမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ အခီၣ်လၢအထွဲတကပၤတူာ်ကွံာ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သးစၢ်လၢအခီၣ်ဘၣ်ဒီးမ့ၣ်ပိၢ်အံၤအသကိး စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ “တၢ်ကဲထီၣ်သးန့ၣ်လၢကၠဲးဒိ(က၀ီၤဒ့ ၁ )ပူၤမီၤနီၤႉအကဲထီၣ်န့ၣ်ဖဲလါထီၣ် ၅ သီ ဂီၤခီ ၈ နၣ်ရံၣ်ႉ တၢ်ကဲထီၣ်သးအခီၣ်ထံး ခီၣ်ဘိခီန့ၣ်မီၤသါအူန့ၣ်ကလဲၤထၢပနီကျဲသၣ်လၢပနီကျဲကျီးပူၤမီၤႉအလဲၤဘျီအယီၢ်ဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢပနီကျဲကျီးခိၣ်ထိးန့ၣ်ႉယသကိးကဲထီၣ်သးဒ်အံၤဘၣ်ယသးတမုာ်နီစဲးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိမီၤသါအူယီၢ်ဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်အဃိအခီၣ်လ့ၢ်ခိၣ်လၢအထွဲတကပၤတူာ်ကွံာ်၀ဲဒီးတၢ်လဲၤဆှၢထီၣ်အီၤဆူကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ် တးခ်ကီၢ်ရ့ၣ် အိဖးတၢ်ဆါဟံၣ်ဖးဒိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၃ သီအနံၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီး တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်လဲၤတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်လၢ ကၠဲးဒိ ဒုးယၤသုးကလၢၤဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤသုးအိၣ်ဖဲသုးကလၢၤပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီးက့ၤခးလီၤကဒါကျိဖးဒိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲ န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ကၠဲးဒိဒုးယၤသုးကလၢၤန့ၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်ကဟဲခးအ၀ဲသ့ၣ်အဃိ အ၀ဲသ့ၣ်ဒိးလီၤဃာ် ဟီၣ်လာ်မ့ၣ်ပိၢ်မီၤနီၤႉဖဲပနီကျဲကျီးအမဲာ်ညါကအိၣ်(၂)ကံလိမံထၢၣ်န့ၣ်ကၠဲးဒိဒုးယၤသုးကလၢၤ အိၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကၠဲးဒိ၀့ၢ်ပူၤအံၤက၀ီၤဒ့အိၣ်၀ဲ(၆)ဘ့ၣ်ဒီးဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၂ သီအနံၤန့ၣ် ၦၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်စံၣ်ထီၣ်ဟးပလဲာ်အသးလၢတၢ်လီၢ်အဂၤဒီးၦၤအိၣ်တ့ၢ်လၢ၀့ၢ်ပူၤန့ၣ်ကအိၣ်တ့ၢ်က့ၤထဲယဲၢ်ပူတပူလီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါတၢ်အိၣ်သးခဲအံၤလၢကၠဲးဒိဟီၣ်က၀ီၤဒီတဘ့ၣ်အပူၤသုးကီၣ်ကးပံးဃာ်၀ဲလီတဲစိအကျိၤႇအ့ထနဲးအကျိၤ သ့ၣ်တဖၣ်ဒီးတကးဒံးဘၣ်ခီဖျိၦၤယီၢ်ဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်ကဲထီၣ်သးအဃိ ၦၤကမျၢၢ်လၢအဟးပလဲာ်သးတဖၣ်အံၤ ကက့ၤဆူဟံၣ်အဂီၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီ၀ဲတၢ်န့ၣ်လီၤႉ
ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်ပူၤ တနံၣ်အတီၢ်ပူၤ လီၢ်က၀ီၤၦၤကမျၢၢ်သၢကလးဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအဂ့ၢ် KNU ထုးထီၣ်ပ၁်ဖျါ
လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤ တနံၣ်အတီၢ်ပူၤ ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ႇကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢဒူသ၀ီပူၤအဃိ သ၀ီပာ်ဖှိၣ်ခဲလၢာ် (၃၁)ဖျၢၣ် ၦၤနီၣ်ဂံၢ်(၂၉ႇ၈၁၂)ဂၤဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လီၢ်ခၢၣ်သး ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲ ဖဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၅ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ႇကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢဒူသ၀ီပူၤဒီးဖီၣ်၀ဲဒၣ်ၦၤကမျၢၢ်ဃ့အီၣ်စ့အဃိ ၦၤကမျၢၢ်သံဘၣ်ဒိ ဘၣ်ထံးအိၣ်အဖီခိၣ်ၦၤဒူဖိသ၀ီဖိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လီၢ်ခၢၣ်သး လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၂၀)ဒီးခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ–၇၅)လၢအိၣ်ဆီလီၤသး ဖဲချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ် ကီၢ်ရ့ၣ် ပစိၤမၠီတၤပၠဲၣ်ႇဆီထံးႇမိၣ်ခမူၤႇသၤစ့ၣ်သုးကလၢၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒီး (ခမရ–၅၉၈),(ခမရ–၃၅၁),(ခမရ–၅၈၉), (ခလရ–၂၆၄)လၢအိၣ်စလိၣ်ကၠံႇကွ့စ့ၣ်ႇဒိၤစယ့ၣ်ႇပ့စလိၣ်သုးကလၢၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ အ၀ဲသ့ၣ်ခးလီၤ (၁၅၅ မမ),(၁၂၂ မမ), (၁၂၀ မမ),(၈၀ မမ),(၆၀ မမ)ကျိဖးဒိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢသ၀ီပူၤအိၣ်၀ဲခဲလၢာ်(၂၅)ဘျီဒီး ခးလီၤ၀ဲအဖျၢၣ်ခဲလၢာ်အိၣ်၀ဲ (၈၆)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ဒီးပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိကျိဖးဒိၣ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်၀ဲလၢထီလူၢ်ခိၣ်ႇ၀ဲၤကၠိႇ ယ့ၤဖၠူၤကၤ ပၠံၤယ့ၤႇကွ့ကိႇကီၣ်မဲၣ်သူၤႇခၠိၤအ့ႇခၠီ၀ၣ်ႇကွ့ဒလၣ်ကၠံႇ၀ဲၤသ့ၣ်စ့ၣ်ႇပၠံၤယ့ၤကၠံႇသဲၣ်ကဲၤကိႇညီၤပ့ၤကၠံႇ ၀ဲၤမ့ၤကလၤကိႇကၠိၤခၠီၤႇသယဲၣ်သမ့ၤႇကၠိၤကၠဲၣ်ႇအ့ဘလၤႇကွံစဲၤလီၤသ၀ီသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤကညီဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ကရူၢ်(KHRG)ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ စီၤနၢၤဒၣ်ဆူ စံး၀ဲဒၣ်လၢ“ပထံၣ်ဘၣ် တၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤဆီထံးဃုာ်ဒီးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(၇)ဘ့ၣ်လၢာ်အပူၤလီၤႉလီၤဆီဒၣ်တၢ်လၢကီၢ်ရ့ၣ်(၇)ဘ့ၣ်အံၤအကျါ မ့မ့ၢ်ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)တုၤလၢ(သုးက့ ၆)န့ၣ်ဟဲနးဒိၣ်ထီၣ်မီၤနီၤႉပထံၣ်ဘၣ်လၢတၢ်မၤကမၣ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ် ဟဲကဲထီၣ်မီၤနီၤႉခီဖျိပယီၤသုးကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ႇပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိၦၤကမျၢၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးႇပယီၤဖီၣ်မၤသံမၤ၀ီ၀ဲမ့၀ံၤကိးသူ၀ဲဒ်တၢ်ဒီသဒၢစုက၀ဲၤတခါအသိးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ စးထီၣ်(၂၀၂၁) သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ တုၤလၢခဲအံၤန့ၣ်မ့ၢ်တၢ်မၤကမၣ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်အတၢ်အိၣ်သးလၢအဟဲကဲထီၣ်လၢကညီ ကီၢ်စဲၣ်အပူၤအံၤန့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်...