ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤဖီၣ်တၢ်အဃိ လၢၢ်ဒိၣ်စိကီၢ်ဆၣ်ပူၤသ၀ီ(၄)ဖျၢၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၅ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်စိကီၢ်ဆၣ်အပူၤ စးထီၣ်ဖဲတၢ်ထုးပယီၤသုးဒီးမ့ၣ်ပိၢ်ကဲထီၣ်သး၀ံၤအလီၢ်ခံ ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤဖီၣ်တၢ်တဖၣ်အဃိ စးထီၣ်ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၃ သီတုၤလၢခဲအံၤတစု သ၀ီ(၄)ဖျၢၣ်လၢာ်သ၀ီဖိခဲလၢာ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၃ သီအနံၤ လၢလၢၢ်ဒိၣ်စိကီၢ်ဆၣ် သ့ကဒိဒီးဟၣ်မ့ကၠံသ၀ီအဘၢၣ်စၢၤန့ၣ် ခီဖျိတၢ်ထုးပယီၤသုးတဖၣ်ဒီးမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ ပယီၤသုးတဖၣ်ဟဲနုာ်လီၤလၢသ၀ီပူၤဒီးဖီၣ်၀ဲၦၤတနီၤအဃိ ထံနၢအုၣ်ႇသ့ကဒိႇဟၣ်မ့ကၠံဒီးမၠ့းခၣ်ဒံၣ်သ၀ီ(၄)ဖျၢၣ် ဟံၣ်ခိၣ်(၃၀၀)ဃၣ်ဃၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိ(၅၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအမၤစၢၤလီၢ်က၀ီၤဖိဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ပယီၤသုးတဖၣ်နုာ်လီၤလၢသ၀ီပူၤဒီးဖီၣ်တၢ်အဃိ တၢ်ဖီၣ်ချုးန့ၢ်၀ဲတနီၤလီၤႉ ကမျၢၢ်တဖၣ်နါက့အိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်ႇဟးစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်၀ဲသ၀ီဒီတဖျၢၣ်လီၤႉ ၦၤအိၣ်တ့ၢ်လၢသ၀ီပူၤတဖၣ်မ့ၢ်ဒၣ်ၦၤလၢအပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်လီၤႉ ကမျၢၢ်တဖၣ်ခဲအံၤလဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲဒၣ်လၢသ၀ီအဂၤတဖၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖိတဖၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်မ့ၢ်၀ဲ ကညီကလုာ်ဒူၣ်ဒီးဒ၀ဲၢ်ကလုာ်ဒူၣ်တဖၣ်ဒီး တကီၢ်ခါခဲအံၤကမျၢၢ်လၢအဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အဂီၢ် လိၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူကသံၣ်ကသီဒီးတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖိတဖၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၄၀၆)ႇ(ခမရ-၄၀၇)သုးဂံၢ်ဘါ(၁၀၀)ဘျဲၣ် ဆီလီၤအသးလၢသ့ကဒိသ၀ီပူၤဒီး ဟးလူၤဖီၣ်၀ဲဒၣ်တၢ်လၢသ၀ီလၢအဘူးဖဲန့ၣ်သ့ၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်သ့ၣ်တဖၣ်က့ၤဆူအဒူသ၀ီတညီဒံး၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၃ သီအနံၤ တၢ်ခိးထုးပယီၤသုးဒီးမ့ၣ်ပိၢ်ဖဲသ့ကဒိသ၀ီဒီးဟၣ်မ့ကၠံသ၀ီအပူၤအခါ ပယီၤသုးတကပၤသံ(၅)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ကျဲသၢတီၤလၢကနုာ်လီၤဆူ(KNU)သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအံၤ ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤဟူးဂဲၤကိးနံၤဒဲးအဃိတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်တပယူာ်ဃီ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၄ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကျဲသၢတီၤလၢကနုာ်လီၤဆူခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤအံၤ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအီးကထိဘၢၣ်လၢာ်န့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးတဖၣ်နုာ်လီၤ ဟူးဂဲၤ၀ဲကိးနံၤဒဲးအဃိ တၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ဲတပယူာ်ဃီအဂ့ၢ်န့ၣ် KNU တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကျဲသၢတီၤလၢကနုာ်လီၤဆူ(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤလၢအမ့ၢ် ခီပိၣ်-ဖၣ်ပူၣ်ႇ ကမၤမိၣ်-ဖၣ်ပူၣ် ဒီး KNU ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကျဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးဟူးဂဲၤအါထီၣ်ဒ်သိးကဆှၢထီၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်အဃိ တၢ်ခးလိာ်သးဟဲကဲထီၣ်၀ဲကိးမုၢ်နံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် KNU တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးလၢအလဲၤထီၣ်က့ၤလီၤဟူးဂဲၤတဖၣ် တကီၢ်ခါခဲအံၤကျဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်ဟးညီနုၢ်၀ဲန့ၣ်တပိာ်၀ဲလၢၤဘၣ်ဒီး လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဘူးကဒါက့ၤ၀ဲလၢလီၢ်က၀ီၤဒူသ၀ီဒီးတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ် ပဒိၣ်စီၤထဲဒၢၣ် စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ခဲအံၤတၢ်ယီၤထီၣ်ဘျီဒုဂုာ်ကျဲးစၢး၀ဲဒ်သိးကဆှၢထီၣ်၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီႇမ့၀ံၤလၢအဟးညီနုၢ်ကျဲန့ၣ်တပိာ်ကျဲလၢၤဘၣ်ႉ ဟးစီၤစုၤဒီးကျဲတစဲးဒီးလဲၤက့ၤ၀ဲဒၣ်လၢသ၀ီကပၤတၢ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲအလီၢ်မီၤနီၤႉ တနီၤန့ၣ်မ့နၢ်ဟူလၢပယီၤသုးဟးထီၣ်နုာ်လီၤန့ၣ်လဲၤလၢကျီးတဘူၣ်လၢၤဘၣ်ႉ”အဂ့ၢ်န့ၣ် အ၀ဲစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲအပူၤကွံာ်(လါအီးကထိဘၢၣ် ၂၇)သီအနံၤစ့ၢ်ကီး လၢဖၣ်ပူၣ်-ကမၤမိၣ်ကျဲတကပၤန့ၣ် ပယီၤသုးဂံၢ်ဘါဟဲထီၣ်၀ဲဒၣ်အဂၤ(၂၀၀)ဘျဲၣ်ဒီး အိၣ်၀ဲဖဲကစၢၢ်သၢဖျၢၣ်(တီၤသိလိ) သုးကလၢၤတုၤလၢလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂ သီအနံၤညါအဂ့ၢ်န့ၣ် KNLA တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ထွဲဒီးပယီၤသုးအၦၤနုာ်လီၤလၢ KNU သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤအံၤ ကတၢၢ်တံာ်သ၀ီကရူၢ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤစံး၀ဲ“ပယီၤသုးဟဲထီၣ်လၢကမၤမိၢ်တကပၤန့ၣ်မ့ၢ်လီၤႉ တၢ်တယး၀ဲလၢသုးဂံၢ်ဘါကအိၣ်(၁၀၀)ဘျဲၣ်ႇ န့ၢ်၀ဲသၢသီလွံၢ်သီလံဒီးမ့ၢ်ကဆဲးလဲၤ၀ဲဖဲလဲၣ်ဒုတသ့ၣ်ညါဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၇)သီအနံၤ ပယီၤသုးမီၤစိရိၤထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢကဆိကတီၢ်ဃာ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤ(၅)လါဘၣ်ဆၣ် လၢကလုာ်ဒူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤမၤအါထီၣ်၀ဲသုးဂံၢ်ဘါအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အမဲာ်ညါတကးဒံးဘၣ် ခီဖျိတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်ဒီးဟီၣ်က၀ီၤကလုာ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤအိၣ်၀ဲကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိ လၢအတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤလၢကဆိကတီၢ်ဃာ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤအံၤအဖီခိၣ် တၢ်ပဲာ်ထံနီၤဖးဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ
KWO ဆှၢဟ့ၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်မၤစၢၤ ဆူမုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်ကမျၢၢ်တဖၣ်အအိၣ်
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ခီဖျိဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ် တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA)ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤ တၢ်ဒုးတၢ်ယာ်တၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ် ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဒီးတၢ်မၤစၢၤလၢအလိၣ်၀ဲလၢလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ် ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ (KWO) တီခိၣ်ရိၣ်မဲဒီးဆှၢဟ့ၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်မၤစၢၤတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢအလိၣ်၀ဲဘျီ၀ဲအံၤအပူၤ ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲ လီၢ်က၀ီၤဖိဒံဖိသၣ်ႇ ၦၤမိၢ်ဒၢႇၦၤသးစၢ်ႇသူၣ်က့သးၦၢ်တဖၣ်အမဲာ်ညါ မၤစၢၤဃုာ်ဒီးဖၣ်ပူၣ်-ကမၤမိၢ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အဂီၢ်စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ် နဲၣ်ရွဲၣ် နီၢ်ကညီဖီ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “အပူၤကွံာ်လၢညါတုၤလၢခဲအံၤန့ၣ် လၢဖၣ်ပူၤ-ကမၤမိၢ်ကျဲန့ၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ် တၢ်ဒုးတၢ်ယၤဆူၣ်ထိဘိကိးလါဒဲးလီၤမီၤနီၤႉ ဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်(BGF)ဧါႇပယီၤသုးဧါန့ၣ်ဟဲအါထီၣ်အဃိသးန့ၣ် တၢ်ဒုးတၢ်ယၤန့ၣ်ကဲထီၣ်ထီဘိလီၤႉ ဒီးကမျၢၢ်ဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်စံၣ်မှံဟးဖျိး၀ံၤ(BGF)ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်နုာ်လီၤလၢကမျၢၢ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤမၤဟးဂီၤ၀ဲအဟံၣ်အဃီမ့ၢ်အိၣ်၀ဲအဃိ ၦၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ပမၤစၢၤအီၤလၢတၢ်မၤစၢၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢကမျၢၢ်အဂီၢ်တဖၣ်မ့ၢ်၀ဲ ယၣ်လုးႇပ့ၢ်ပီၤႇစုာ်ႇတၢ်မၤကဆှဲကဆှီနီၢ်ခိတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်အံၤ ဃ့န့ၢ်၀ဲတၢ်မၤစၢၤလၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်အအိၣ်ဒီးဆှၢဟ့ၣ်မၤဘူၣ်လီၤ၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် KWO စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါတၢ်အိၣ်သးခဲအံၤစ့ၢ်ကီး ဟီၣ်က၀ီၤဖဲန့ၣ်အပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒံး၀ဲအသိး ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢအဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အိၣ်၀ဲအါအါဂီၢ်ဒံးဒီး လၢတၢ်အိၣ်သးတခါအဖီခိၣ်တနီၤန့ၣ်က့ၤအိၣ်လၢအဒူသ၀ီလံဘၣ်ဆၣ် တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ကရၢကရိလၢအမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤအမဲာ်ညါ လၢသုးက့(၁)ဒီး(၃)ဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီး တၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ဲတလီၢ်လီၢ်အသိး လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်တက့ၤဘၣ်ဒံးလၢအဒူသ၀ီဘၣ်ဒီး ဟးဃ့ၢ်အိၣ်ခူသူၣ်ဒံး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်သိးၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖိတဖၣ် ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤတဖၣ်အဂီၢ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တၢ်ကရၢကရိတဖၣ်ဂုာ်ကျဲးစၢး၀ဲလၢကျဲအဘိဘိအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကၠိစးထီၣ်ထီၣ်တၢတနံၤ မ့ၣ်ပိၢ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢဃိၣ်သၢဖျၢၣ် တီၤထီကၠိကၠိမဲာ်ညါ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကညီကီၢ်စဲၣ် ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်၀့ၢ်ပူၤ ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ်ထီၣ် ၁ သီ ကၠိစးထီၣ်ထီၣ်တၢတနံၤန့ၣ် မ့ၣ်ပိၢ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢ(အထက)တီၤထီကၠိမဲာ်ညါတဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိမ့ၣ်ပိၢ်ပိၢ်ဖးထီၣ်အဃိ ပယီၤသုးဘံၣ်ဘၢကရူၢ်တဖၣ်ဟဲသမံသမိးတၢ်ဒီး ကမ့ၢ်ဒၣ်လၢထီဒါ၀ဲသုးမီၤစိရိၤကူၣ်သ့သနူဒီးဟဲဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်ပဲာ်ထံနီၤဖးစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲ“ဖဲမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၂ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ် မ့ၣ်ပိၢ်ပိၢ်ဖးထီၣ်ဖဲ တီၤထီကၠိအမဲာ်ညါမီၤနီၤႉ ထံၣ်မ့ၣ်အူခုၣ်ထီၣ်ႇလဲၤကွၢ်တဘူၣ်ဘၣ်ႉ ပယီၤသုးႇပၢၤကီၢ်သုးသမံသမိးတၢ်အဖၢမုၢ်လီၤႉ ခီဖျိလၢတအဲၣ်ဒိး၀ဲလၢကၠိကအိးထီၣ်ဘၣ်အဃိ ကမ့ၢ်ဒၣ်ဟဲတြီ၀ဲလီၤႉ တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒုတအိၣ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ဖဲမဟါလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်၀့ၢ်ပူၤ တၢ်ကဆဲးန့ၢ်၀ဲခိ၀ံၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢထဲကၠိဖိလၢအဟဲထီၣ်ကၠိသ့ၣ်တဖၣ်လီၤအဖီခိၣ်အံၤ မ့ၢ်တၢ်ပဲာ်ဖးနီၤဖး၀ဲကၠိဖိတဖၣ်အဒူၣ်အဆၢအသိး ခီဖျိလၢ၀့ၢ်ပူၤစ့ၢ်ကီးတိးကွ့ဒီးခိ၀ံၣ်တၢ်ဆါကဲထီၣ်သးအဃိ ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢတၢ်ဆါကဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်တၢ်တြီဆၢဒီသဒၢခိ၀ံၣ်ကမံးတံာ်ထုးထီၣ်ထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲအသိးန့ၣ် ကညီကီၢ်စဲၣ်ပူၤ ကၠိလၢအိၣ်လၢဖၣ်ပူၣ်ႇသၣ်တီၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ်အပူၤတဖၣ်တၢ်ကးတံၢ်ဃာ်၀ဲတစိၢ်တလီၢ်ဒံးန့ၣ်လီၤႉ ကီၢ်ဆၣ်လၢအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်စးထီၣ်ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁ သီအနံၤ ကၠိက့ၤအိးထီၣ်ကဒါ၀ဲဘၣ်ဆၣ် ၦၤကၠိဖိဟဲထီၣ်ကၠိအိၣ်၀ဲစှၤဂၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကူၣ်သ့ကရူၢ်ကရၢအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(လါအီးကထိဘၢၣ် ၂၉)သီအနံၤ ကီၢ်ပယီၤတၢ်တြီဆၢဒီသဒၢခိ၀ံၣ်ကမံးတံာ်ထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢ ကီၢ်ခီဒိၣ်ဒီးကီၢ်စဲၣ်(၉)ဘ့ၣ်အပူၤ ကီၢ်ဆၣ်(၄၆)ဘ့ၣ်အပူၤကၠိတဖၣ်တၢ်ကကးတံၢ်ဃာ်၀ဲတစိၢ်တလီၢ်ဒီး ကီၢ်ဆၣ်လၢအအိၣ်တ့ၢ်တဖၣ်ခဲလၢာ် စးထီၣ်ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ်ထီၣ် ၁ သီအနံၤန့ၣ်ကၠိကက့ၤအိးထီၣ်ကဒါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
၂၁ ယၤဖှိၣ်အပူၤကီၢ်ပယီၤအံၤကလဲၤဒ်သုးမီၤစိရိၤသနူတသ့ဘၣ်အဂ့ၢ် ABSDF စံး၀ဲ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် တကီၢ်ခါကီၢ်ခါအံၤ ၂၁ ယၤဖှိၣ်အပူၤ ကီၢ်ပယီၤအံၤကလဲၤ၀ဲဒ်သုးမီၤစိရိၤသနူတသ့၀ဲဘၣ်ဒီး ပကဟံးဃာ်ပကရူၢ်ကရၢအထံရူၢ်ကီၢ်သဲးအတၢ်နဲၣ်ကျဲ ၄ ထံၣ်ဒီး ပကနုာ်လီၤပၢၢ်ဆၢဖီၣ်လိာ်စုဒီးဂံၢ်ဘါတဖၣ်လၢအထီဒါသုးမီၤစိရိၤသနူတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠိဖိဒံၣ်မိၣ်ကရဲၣ်တ့ၣ်သုးမုၢ်(ABSDF)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါစံးလီၤ၀ဲဖဲတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ကရူၢ်ၦဲၤထီၣ်(၃၃)၀ီတ၀ီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲမဟါလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁ သီအနံၤ ABSDF ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါလံာ်တၢ်ပာ်သးအပူၤစံး၀ဲ ဒ်သိးကလုာ်ဒူၣ်ခဲလၢာ်ထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်တဖၣ်ကပူၤဖျဲးထီၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤသနူပူၤအဂီၢ်ႇဒ်သိးကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ဒီးၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ႇကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ကီၢ်ပူၤတၢ်မုာ်တၢ်ခုၣ်ဒီးဖဲၣ်ဒရဲၣ်ကီၢ်ကစၢဖှိၣ်ကဟဲအိၣ်ဖျါထီၣ်အဂီၢ် ဒ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးအတၢ်အိၣ်ဆၢထၢၣ်အသိးန့ၣ် ပကပာ်ဖှိၣ်ဖီၣ်လိာ်စုမၤသကိးတၢ်ဒီးဂံၢ်ဘါလၢအထီဒါသုးမီၤစိရိၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ABSDF ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ စံး၀ဲ“မုၢ်နံၤဆၢကတီၢ်တၢ်အိၣ်သးခဲအံၤ ထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်အတၢ်မိၣ်န့ၢ်သးလီအံၤမ့ဘၣ်တဲန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ဆၢကတီၢ်လၢ ပကဘၣ်သူၣ်ထီၣ်သကိးဖဲၣ်ဒရဲၣ်ဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ဃူဃူဖိးဖိးလံန့ၣ်လီၤႉ လၢခံတခါန့ၣ် ၂၁ ယၤဖှိၣ်အပူၤပကီၢ်ပယီၤအံၤတမ့ၢ်လၢကလဲၤ၀ဲဒ်သုးမီၤစိရိၤသနူတသ့ဘၣ်ႉ သနူတခါအံၤမ့ၢ်ဒ်လဲၣ်န့ၣ်တမ့ၢ်သနူလၢအတကဲဘျုး၀ဲဒၣ်လၢထံကီၢ်အဂီၢ်ဘၣ်န့ၣ်ၦၤခဲလၢာ်သ့ၣ်ညါ၀ဲလံလီၤႉ သနူတခါအံၤအလီၢ်အိၣ်လၢပကဆီတလဲသကိးအီၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဒ်တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးမုၢ်(PDF)ႇဒီကလုာ်ဃူဖိး(NUG)ပဒိၣ်လၢအဟဲအိၣ်ဖျါထီၣ်လၢတကီၢ်ခါခဲအံၤသ့ၣ်တဖၣ် ဃုာ်ဒီးတၢ်ကရၢကရိလၢအထီဒါသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီး လၢတၢ်ကထီဒါသုးမီၤစိရိၤအဂီၢ်ပကပာ်ဖှိၣ်ပၢၢ်ဆၢသကိးဃူဃူဖိးဖိးအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးဖိသၤခဲ စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးအံၤဟံးန့ၢ်ဆူၣ်ကွံာ်၀ဲထံကီၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤလၢစုက၀ဲၤဒီး ဂုာ်ကျဲးစၢးမၤ၀ဲဒ်သိးသုးမီၤစိရိၤသနူအဂံၢ်ကဆဲးလီၤသးဂၢၢ်ဂၢၢ်ကျၢၤကျၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ABSDF စံး၀ဲဒီး ABSDF အံၤတူၢ်လိာ်ပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢတၢ်ကရၢကရိလၢအဟဲအိၣ်ဖျါထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂ့ၢ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိး ABSDF အံၤနုာ်လီၤပၢၢ်ဆၢတၢ်လၢလၢထံရူၢ်ကီၢ်သဲးႇသုးဂ့ၢ်၀ီႇမီၢ်သီဂ့ၢ်၀ီအကပၤကပၤအိၣ်၀ဲအသိး တကီၢ်ခါခဲအံၤစ့ၢ်ကီးနုာ်လီၤပၢၢ်ဆၢ၀ဲဒံးအဂ့ၢ်ႇတုၤလၢခဲအံၤတစုသုးဖိသံၣ်ဖိလၢအသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးလၢတၢ်လဲၤကျဲဒီတဘိအပူၤသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးယူးယီၣ်ပာ်ကဲပာ်လုၢ်ပာ်ၦ့ၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်(လါအီးကထိဘၢၣ် ၁၅)သီအနံၤ လၢန့ၣ်ပၠံၣ်တီၣ် ပယီၤသုးမၤ၀ဲတၢ်ဆဲးလီၤထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်တၢ်ပတုာ်တၢ်ခး(NCA)ၦဲၤထီၣ် ၆ နံၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤမူးအပူၤ ABSDF အူမ့စီၣ်လဲၤထီၣ်၀ဲအဖီခိၣ်အံၤတၢ်ပဲာ်ထံနီၤဖးဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ဂ့ၢ်၀ဲန့ၣ်စ့ၢ်ကီး လီၢ်ခၢၣ်သးအတၢ်ပာ်သးတပၣ်ဃုာ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...
ကီးတရံး၀့ၢ်ကလံၤထံးၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အဂီၢ် UNICEF လဲၤဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကီးတရံး၀့ၢ်ကလံၤထံးတကပၤန့ၣ် ခီဖျိဟီၣ်က၀ီၤကညီဖီၣ်စုက၀ဲၤဒီးပယီၤသုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤသုးတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်အဃိ ဖဲမဟါလါအီးကထိဘၢၣ် ၃၁ သီအနံၤန့ၣ် (UNICEF)လဲၤဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲဒၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢၦၤအဂၤ(၄၀၀)အဂီၢ် ဖဲအီးဖးဖးဒိၣ်သ၀ီပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢ(UNICEF)လဲၤဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲလၢၦၤအဂၤ(၄၀၀)အဂီၢ်လၢၦၤသးနံၣ်(၁၈)နံၣ်ဆူဖီလာ်ပိာ်ခွါႇပိာ်မုၣ်ဒီးဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်အံၤ ကီၣ်ရ့ၣ်/ကီၢ်ဆၣ် ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ(KWO)ဟံန့ၢ်မူဒါလဲၤဟ့ၣ်နီၤလီၤ၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ “ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢသ၀ီပူၤအဃိ ဟံၣ်ဟးဂီၤႇဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိလၢဘုၣ်ဃာ်တဖၣ်န့ၣ်စ့ၢ်ကီးသံ၀ဲလီၤႉ ခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲနုာ်လီၤကဒီးအဃိပပာ်တ့ၢ်ကွံာ်ပဟံၣ်ပဃီဒီးပစံၣ်၀ဲလီၤမီၤနီၤႉ ၀ံၤဘျီန့ၣ်ဟံဃုာ်ဒီးတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအိၣ်ဟံၣ်ပူၤႇမၤသံအီၣ်ဃုာ်ဒီးထိးဆီတဖၣ်သနါက့တသးမံ၀ဲဒံးဘၣ်ႉ တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအဟံ၀ဲတန့ၢ်ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မၤဟးဂီၤ၀ဲခဲလၢာ်လီၤႉ ၦၤဟဲမၤစၢၤၦၤဒ်အံၤအဃိစံးဘျုးဘၣ်ၦၤလၢအဟဲမၤစၢၤတၢ်တဖၣ်ဒိၣ်မးလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် သ၀ီသီလီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံး၀့ၢ်ကလံၤထံးတကပၤန့ၣ် ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအိၣ်၀ဲ(၃ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်အကျါ တၢ်ဟဲမၤစၢၤ၀ဲၦၤအဂၤ(၄၀၀)အဂီၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒီး ဒ်သိးကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်ကက့ၤအိၣ်ဆိးဘၣ်က့ၤလၢအဒူသ၀ီဒီးကသူၣ်ထီၣ်ကဒါတၢ်အိၣ်မူကန့ၢ်အဂီၢ် တၢ်လိၣ်ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လိၣ်ဒံး၀ဲအါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် ဒူသ၀ီၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအီးကထိဘၢၣ်ထီၣ်သီတုၤလၢလါလၢာ်န့ၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကီးတရံး၀့ၢ်ကလံၤထံးတကပၤန့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးဟူးဂဲၤတလၢဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ပာ်ပနီၣ်အဃိ တၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ဲဒီးဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးက့(၆)အဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအကထိဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤcDzsdပယီၤသုးတဖၣ်နုာ်လီၤဆီလီၤသးလၢသ၀ီပူၤသီခါဖၠၣ်ႇကၠိကရၢၢ်ပူၤဒီးလီၢ်က၀ီၤအဟံၣ်ပူၤအဃိ လၢသ၀ီသီႇကမဲၤကိႇအီကြီသ၀ီႇအီးဖးဖိသ၀ီဒီးသိစဲၤသိစူၣ်သ၀ီတကပၤန့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်အဃိဟးစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်အိၣ်ဒံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
အိၣ်ဆၢထၢၣ်ဃုာ်ဒီးခၠီထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်တဖၣ််အဂ့ၢ် KNU ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါလံာ်တၢ်ပာ်သး
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲလါအီးကထိဘၢၣ် ၃၀ သီအနံၤ ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ- KNU ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲလံာ်တၢ်ပာ်သးတဘ့ၣ်ဒီး စံး၀ဲလၢကအိၣ်ဆၢထၢၣ်ဃုာ်ဒီးခၠီထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်လၢအဟံၣ်အဃီအစုလီၢ်ခီၣ်ခိၣ်ဟးဂီၤခီဖျိ ပယီၤသုးမီၤစရိၤအသုးမၤ၀ဲတၢ်ထီၣ်ဒုးအဃိန့ၣ်လီၤႉ ကီၢ်ပယီၤသုးမုၢ်ဒိၣ်အတၢ်မၤအၢမၤသီကမျၢၢ်လၢအစုက၀ဲၤတအိၣ်ဘၣ်တဖၣ်ဒ်အံၤန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်ပဲာ်အၢပဲာ်သီ၀ဲတဲာ်တဲာ်ဖျုဖျုဒီး ဒ်သိးသုးမီၤစိရိၤအဂံၢ်ကတဲာ်ကွံာ်အဂီၢ် ကအိၣ်ဆၢထၢၣ်ဃုာ်ဒီးခၠီကီၢ်စဲၣ်ထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်ထီဘိလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် KNU ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါအီးကထိဘၢၣ် ၃၀ သီအနံၤ ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ဒွဲၣ်အူဟးဂီၤကွံာ်ခၠီကီၢ်စဲၣ် ထၤတလၤ၀့ၢ်ပူၤတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဃုာ်ဒီးဟံၣ်(၁၆၀)ဘျဲၣ်အံၤအဖီခိၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တကပၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲလံာ်တၢ်ပာ်သးဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကဲထီၣ်သးဘျီ၀ဲအံၤပယီၤသုးဒွဲၣ်အူကွံာ်၀ဲထၤတလၤ၀့ၢ်ပူၤ စိၤမိၤႇလိၤတံၤႇTABC,Bikinn,TABC Sang,Lungtial က၀ီၤဒ့ပူၤဟံၣ်(၁၆၀)ဘျဲၣ်ဒီး တၢ်ဘါယွၤသရိာ်(၂)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤတၢ်ကစီၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးအတၢ်မၤအၢမၤသီဒ်အံၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ဒုသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤၦၤလၢအပူၤကွံာ်နံၣ်ဆံဖှိၣ်တဖၣ်အခါ တဲာ်လွံၢ်တဲာ်တၢ်ထီၣ်ဒုးလၢပယီၤသုးသူ၀ဲလၢကညီကမျၢၢ်အိၣ်တၢ်လီၢ်အပူၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒီး ခီဖျိလၢဒုးယၤအံၤအဃိခရံာ်ဖိတၢ်ဘါယွၤသရိာ်ဃုာ်ဒီးကညီဒူသ၀ီအဖျၢၣ်(၃ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်တၢ်ဒွဲၣ်အူဟးဂီၤကွံာ်၀ဲဒီး လီၢ်က၀ီၤလၢအကလီၢ်ဘၣ်တၢ်နီဟးထီၣ်ဆူၣ်ကွံာ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ကဲထီၣ်သးလၢတၢ်ဒွဲၣ်အူဟးဂီၤကွံာ် ထၤတလၤ၀့ၢ် တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဒီးဟံၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ် ဖဲတၢ်တနံၤဃီအ၀ဲန့ၣ် ပယီၤသုးထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲတၢ်ကစီၣ်ဒီး လိာ်ကွီၢ်၀ဲလၢမ့ၢ်၀ဲတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်(PDF)သုးလဲၤမၤ၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကဲထီၣ်တ့ၢ်ဒ်တၤသၣ်ဆိ
ကဲထီၣ်တ့ၢ်ဒ်တၤသၣ်ဆိ ၁. ၦၤကညီဖိတၢ်စံၣ်စိၤ အိၣ်ကၢအိၣ်ခိးတုၤပစိၤ ယွၤဒိၣ်အဂ့ၢ်ကညီဖိ ကညီဖိမ့ၢ်ဖိဝဲၢ်ကိ ၂.ဆ့ပျိၢ်တခွဲဘိပနီၣ် ထံၣ်ဆိကီၢ်လါတၢ်ပနီၣ် ထိးမဲပၢ်ဒီးဖုမီၢ်တီၢ် မ့ၢ်ပၢ်ဖးဒိၣ်ကညီဂီၢ် ၃.ဖုတကူၣ်သွၣ်ခိၣ်လိထံး ဝ့ၢ်တကူၣ်အိၣ်တုၤခဲအံၤ ၦဲၤဟံၣ်ခိၣ်တၢ်လူၢ်အဒီ အုၣ်ခီၣ်ပ၁်ဖျါနီၢ်ဘုၣ်ဘီ ၄.ကိၣ်သၣ်ဖၠူၣ်ဒီးစ့ခံဆံ ကဲထီၣ်ဆိခရံ၁်ဖိဘျၢထံ ထံၣ်သၣ်ပၠၣ်လဲၤမဲရကၤ ကညီကျါၦၤဆိတဂၤ ၅.ကညီဒီကလု၁်ကရၢ (KNA) ကီၢ်ပံၤယီၤမ့ၢ်နီၣ်ဂံၢ်တၢ (1881) ဖၠၣ်စိမိၤကၠိဆိကတၢၢ် (1932) ယူဒၤသၣ်ကၠိခီလ့ၣ်သၢၣ် ၆.ကညီဖိမၤနံၤသ ဘျ့ (1939) ကီၢ်ဒီဘ့ၣ်ပံးရူပံးတ့ ...
ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်ပူၤခီဖျိပယီၤသုးဟူးဂဲၤအါထီၣ်အဃိ တၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်ဒီး(KNLA)ဟဲအါထီၣ်
လါအီးကထိဘၢၣ် ၂၉ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့-၁)ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲတလါအံၤလါအီးကထိဘၢၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးတဖၣ်ဟူးဂဲၤအါထီၣ်အဃိ ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် KNU တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ စးထီၣ်ဖဲလါအီးကထိဘၢၣ်န့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၂၀၇)ဒီး(ခမရ-၅၉၈)တဖၣ်ဟူးဂဲၤဟဲအါထီၣ်အဃိ လၢတနွံညါအံၤအတီၢ်ပူၤတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်ဒီးဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးရ့ၣ်(၃)အိၣ်၀ဲ(၆)ဘျီညါဒီး ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံအဂၤ(၂၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤ(KNLA)သုးခိၣ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “လၢကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်ပူၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟူးဂဲၤဟါထီၣ်မီၤနီၤႉ ဖဲမဟါန့ၣ်က့ၤလီၤ၀ဲအဂၤ(၁၀၀)ဘျဲၣ်ႇအဂၤ(၂၀)ဘျဲၣ်န့ၣ်စိာ်၀ဲကျိတဂၤခံခိၣ်လီၤႉ မ့ဟဲခီဃီၤဆူပဟီၣ်က၀ီၤပူၤဒုပကဘၣ်က့ၤတြီဆၢကဒါလီၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် KNLA သုးရ့ၣ်(၃)သုးခိၣ်တဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ဖဲမဟါ(လါအီးကထိဘၢၣ် ၂၈)သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ကၠၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤခီဖျိပယီၤသုးဟူးဂဲၤဟဲအါထီၣ်အဃိ ဖဲလါအီးကထိဘၢၣ် ၂၃ သီအနံၤန့ၣ် (KNLA)အိၣ်ခိးထုးပယီၤသုးသိလ့ၣ်ဒီးမ့ၣ်ပိၣ်ဖဲမိၣ်ပလ့ၤဒီးပယါခၠီတြဲၤအဘၢၣ်စၢၤဒီး ဖဲလါအီးကထိဘၢၣ် ၂၆ သီအနံၤ ခိးထုး၀ဲဖဲကၠဲၣ်ထံယိကျဲဖးဒ့တၢ်လီၢ်တတီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤတၢ်ကစီၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲလါအီးကထိဘၢၣ် ၂၇ သီအနံၤစ့ၢ်ကီး လၢကၠဲၣ်ထိၤကီၢ်ဆၣ် မိပီခၠီသ၀ီကပၤ ပယီၤသုးဒီးဟီၣ်က၀ီၤ(KNLA)သုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤဘၣ်သဂၢၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်ဒီး ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံ(၈)ဂၤႇဘၣ်ဒိ(၅)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် KNLA တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲတလါညါအံၤအတီၢ်ပူၤ လၢသထူၣ်ဒီးဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီး ခီဖျိပယီၤသုးပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤသုး၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်(စကခ၈)စုဒုၣ်တီၤအဖီလာ်တဖၣ်မၤ၀ဲသုးတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤဒီးမၤကမၣ်၀ဲၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်အဃိ တၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ဲဒီး(KNLA)သုးက့(၁)အိၣ်၀ဲခဲလၢာ်အဘျီ(၃၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိး BGF သုးရ့ၣ်(၁၀၁၄)ႇသုးဒ့(၂)အခိၣ် သုးခိၣ်တ့ၤ၀့လၢအဟူးဂဲၤဖဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤအံၤ ဖဲလါအီးကထိဘၢၣ် ၂၇ သီအနံၤ ကိးထံၣ်၀ဲ၀ဲပၠၣ်သ၀ီကရူၢ်ႇ တကီၤဘိႇမဲလံႇနိကွါသ၀ီ(၃)ဖျၢၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးတဲပျံၤ၀ဲလၢ(KNLA)သုးတဖၣ်မ့ဟဲခးအ၀ဲသ့ၣ်န့ၣ် ကက့ၤခးကဒါက့ၤ(KNLA)အဟံၣ်ဖိဃီဖိလၢအိၣ်သ၀ီပူၤတဖၣ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်...
ခီဖျိတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဃိ ကီးတရံးကလံၤထံးလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတနီၤ တက့ၤဘၣ်လၢအဟံၣ်အဃီဒံးဘၣ်
လါအီးကထိဘၢၣ် ၂၈ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်(ကီးတရံး၀့ၢ် ကလံၤထံး)တကပၤန့ၣ် စးထီၣ်လၢတလါညါအံၤလါထီၣ်န့ၣ် ခီဖျိတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်တုၤလၢခဲအံၤတစုတက့ၤဘၣ်လၢအဒူသ၀ီဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် ကလံၤထံး ဒူသ၀ီတဖၣ်လၢအမ့ၢ်သ၀ီသီႇကီးနွဲၣ်ႇ၀့ၢ်လီၢ်လံၤလီၢ်က၀ီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ် စးထီၣ်ဖဲတလါအံၤလါအီးကထိဘၢၣ် ၁ သီတုၤလၢလါဘူးကလၢာ်န့ၣ် ခီဖျိဟီၣ်က၀ီၤ(KNLA)ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိ လီၢ်သ၀ီၤသ၀ီဖိတနီၤလၢအဃ့ၢ်အိၣ်ခူသူၣ်တဖၣ်တုၤလၢခဲအံၤတစုတက့ၤဘၣ်လၢအဟံၣ်အဃီဒံးဘၣ်ဒီး အိၣ်ကဒုဒံးအသးလၢအဘူးအတံၢ်အဟံၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဂၤစံး၀ဲ“တနီၤန့ၣ်ဟဲက့ၤလံႇတဟဲက့ၤခဲလၢာ်ဒံးဘၣ်မီၤနီၤႉ တနီၤန့ၣ်ခီဖျိအဟံၣ်အိၣ်ဘူးဒီးပယီၤသုးအဃိဟဲက့ၤတဘူၣ်ဘၣ်ႉ တနီၤန့ၣ်လဲၤအိၣ်၀ဲလၢအဘူးအတံၢ်ဟံၣ်အိၣ်ႇ လဲၤအိၣ်လၢအသ့ၣ်ညါသ့ၣ်ခီးလိာ်သးအဟံၣ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်လီၤႉ မ့ၢ်အိၣ်ယံၤယံၤဒ်အံၤဒုအတဘၣ်ဂီၢ်ဘၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ဖဲတနံၤညါအံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအီးကထိဘၢၣ် ၁ သီတုၤလၢလါအီးကထိဘၢၣ် ၂၀ သီအနံၤ ခီဖျိကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၣ်ဒိၣ်(KNLA)သုးက့(၆)သုးရ့ၣ်(၁၈)ႇသုးရ့ၣ်(၂၇)ဒီး ပယီၤသုး(စကခ-၁၃)စုဒုၣ်တီၤအဖီလာ်(ခမရ-၅၅၈)ႇ(ခမရ-၅၆၀)တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤ ခးလိာ်သးဒီးကျိဖးဒိၣ်ကျိဖိတဖၣ်ကိးမုၢ်နံၤဃၣ်ဃၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်ဒီးဟးစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်အခါ ခီဖျိပယီၤသုးတကပၤခးလီၤနါစိၤကျိဖးဒိၣ်လၢသ၀ီပူၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိအဟံၣ်ဒီး ဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိလၢအဘုၣ်၀ဲတဖၣ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဟးဂူာ်ဟးဂီၤ၀ဲအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါပယီၤသုး တဖၣ်နုာ်လီၤလၢဒူသ၀ီအပူၤ ဖီၣ်ဒီးသူအီၣ်၀ဲလီၢ်က၀ီၤဖိတနီၤလၢကနဲၣ်ပၠးအ၀ဲသ့ၣ်ကျဲအဂီၢ်ႇ ဟံးဆူၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိအတၢ်ဖိတၢ်လံၤႇဒွဲၣ်အူ၀ဲဟံၣ်ဃီအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(လါအီးကထိဘၢၣ် ၂၅)သီအနံၤစ့ၢ်ကီး သ၀ီၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစီၤမၠ့ၣ်အီၤလၢအအိၣ်ခိးဟံၣ်အံၤ ပယီၤသုးဖီၣ်ဒီးမၤသံကွံာ်အီၤကဲထီၣ်သးစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤတၢ်ကစီၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲကီးတရံးကလံၤထံးတၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်လၢ(KNLA)ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤအခါန့ၣ် ပယီၤသုးတကပၤသံ၀ဲ(၂၀)ဂၤႇဘၣ်ဒိ၀ဲ(၃၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် KNLA တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢကီးတရံး၀့ၢ်ကလံၤထံးတကပၤန့ၣ် စးထီၣ်ဖဲလါအီးကထိဘၢၣ် ၂၀ သီအနံၤတုၤလၢခဲအံၤတစု တၢ်ခးလိာ်သးတကဲထီၣ်လၢၤ၀ဲဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်လၢကီးတရံး-ကၠဲးဒိကျဲ သ၀ီသီ သီခါဖၠၣ်ဒီးကမဲၤကိသီခါဖၠၣ်ကရၢၢ်ပူၤန့ၣ် ပယီၤသုးတဖၣ်အိၣ်ဒံး၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...