BGF ဟ့ၣ်လီၤဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤစ့အကလီၢ်(၃၅၀၀၀)ကၠးဆူကမျၢၢ်ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲလၢတူၢ်ဘၣ်ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတဖၣ်အဂီၢ်
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လါမးရှး ၂၈ သီအနံၤလၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အံၤအဃိ ကီၢ်ပယီၤပူၤကမျၢၢ်လၢတူၢ်ဘၣ်၀ဲဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး တၢ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤတဖၣ်အဂီၢ် ကညီကီၢ်စဲၣ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဟ့ၣ်လီၤဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲစ့အကလီၢ်(၃၅၀၀၀)ကၠးအဂ့ၢ်န့ၣ် ခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်သတူၢ်ကလၥ်အံၤအဃိ ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အမဲၥ်ညါ ဟံၣ်,ကီၤလၤတၢ်ဘါ တၢ်သူၣ်ထီၣ်, ခီခါဖၠၣ်,စံၣ်စိၤနုၥ်ဃိၣ်တဖၣ်,ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်, ကျဲ,တိၤသ့ၣ်တဖၣ်ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်အါမးအဖီခိၣ်အံၤ သုးခိးကီၢ်ဆၢ (BGF) ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါ၀ဲလံၥ်တၢ်သးအုးတဘ့ၣ်ဖဲမဟါလါအ့ဖြ့ၣ် ၁ သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ကမျၢၢ်လၢတူၢ်ဘၣ်ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ကီတၢ်ခဲအံၤတဖၣ်အဂီၢ် ကဟ့ၣ်လီၤမၤစၢၤ၀ဲတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတဖၣ် အိၣ်၀ဲအသိး လၢတၢ်ကက့ၤ သူၣ်ထီၣ်ဆီလီၤက့ၤသးအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးကဟ့ၣ်လီၤ၀ဲတၢ်မၤစၢၤအံၤဆူကီၢ်ပဒိၣ်ဒီးကမျၢၢ်အအိၣ် လိၤလိၤ အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးတၢ်ဟ့ၣ်လီၤဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤစ့ဆူကမျၢၢ်လၢတူၢ်ဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (BGF) နီၣ်ဂံၢ်(၂) သုးဟီၣ်က၀ီၤ အခိၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤတ့ၤ၀့ စံး၀ဲလၢ “ဘၣ်ဃးလၢပတၢ်ကရၢကရိအခၢၣ်စးန့ၣ်ပမၤစၢၤခဲလၢၥ်န့ၣ်အကလီၢ်(၃၅၀၀၀)ကၠးမီၤနီၤ. ပမၤစၢၤအခိၣ်သ့ၣ်န့ၣ်လၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးလီၤပှီၢ်ပှၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲအဂီၢ်.ဘၣ်ဃးဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတခါအံၤတဘၣ်ဃးဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲး,တၢ်ဒုးတၢ်ယၤဘၣ်.တၢ်တခါအံၤဘၣ်ဃးထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်ခဲလၢၥ်လၢအဘၣ်တူၢ်တခါအံၤအဃိန့ၣ်ပထံၣ်လၢတၢ်တခါအံၤမူဒါအိၣ်လၢပှၤကိးဂၤဒဲးလီၤမီၤ.အဃိဒ်တၢ်သ့အိၣ်ဒီးပှၤအသိးကြၢးလၢပမၤစၢၤအီၤဒီးပမၤစၢၤအီၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်- ကညီတၢ်ကစီၣ် ဖဲတနံၤအံၤန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါဒ်(BGF)လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါပူၤပၥ်ဖျါ၀ဲအသိးန့ၣ် လၢတၢ်ပၥ်ဖျါထီၣ်၀ဲတၢ်သူၣ်အုးသးအုးအဖီခိၣ် ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢ တူၢ်ဘၣ်ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ကီတၢ်ခဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ်န့ၣ် ကမၤဘူၣ်မၤဘါ,ဃ့ဘါထုကဖၣ်တၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်အဂီၢ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ သ့ၣ်တဖၣ်ကမၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်သးဖဲလါမးရှး ၂၈ သီအခါန့ၣ် ကီၢ်ပယီၤအမဲၥ်ညါကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ် ဘီကီး၀့ၢ်ပူၤ တၢးတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဖးထီတဖၣ် စ့ၢ်ကီး လီၤပှီၢ်ဟးဂီၤ၀ဲအဃိ ပှၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတဖၣ်အကျါပၣ်ဃုၥ်စ့ၢ်ကီး၀ဲကီၢ်ပယီၤပှၤမၤတၢ်ဖိအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်...
ဒဲကဝီၤပူၤတၢ်ထုးလီၤစှၤတၢ်မၤစၢၤအဖီခိၣ်ပှၤ(၄)ကရူၢ်အကျါ ပတီၢ်မုၢ်ဟံၣ်ဖိဃီဖိကရူၢ်သဂၢၢ်ဘၣ်တၢ်ဃံးတၢ်စ့ၤ
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်ပယီၤ-ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ကီၢ်ဆၢကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအပူၤပသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်ဆီတလဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲလၢပှၤဒဲ ကဝီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်တၢ်အီၣ်လီၤစှၤကွံၥ်ဝဲအံၤန့ၣ်ကဲထီၣ်ဝဲတၢ်ဃံးတၢ်စ့ၤလၢဒဲကဝီၤအပူၤပှၤ(Standard)ပတီၢ်မုၢ်ဟံၣ်ဖိဃီဖိသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဒဲကဝီၤအပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်အီၣ်တၢ်ဆီတလဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲဒ်အံၤအဖီခိၣ်ပှၤဒဲကဝီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်ဝဲဒၣ်တၢ်အိၣ်သးဝဲအံၤဘၣ်ဆၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲတၢ်ဃံးတၢ်စ့ၤအိၣ်ထီၣ်ဝဲအဃိကဝီၤဒ့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါသ့ၣ်တဖၣ်ဟဲပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်မဲၢ်လးဒဲကဝီၤနဲၣ်ရွဲၣ်သရၣ်စီၤဆါဒ့စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤ(Standard)ဖိလၢတၢ်မၤစှၤလီၤတၢ်အီၣ်အဖီခိၣ်အံၤအခဲအံၤပတနၢ်ဟူတၢ်သီၣ်တၢ်သဲနီမံၤဒံးဘၣ်ဘၣ်ဆၣ်လၢကဝီၤဒ့အပူၤန့ၣ်ကမျၢၢ်တၢ်သီၣ်တၢ်သဲဒုအိၣ်ဒီဒူၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်သနါက့ဒဲကဝီၤအပူၤ ပှၤ(Standard)ဖိဒုတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ဒီဒူၣ်လီၤ. တနံၤညါအံၤ ကဝီၤဒ့ ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲန့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲဒုအိၣ်အါဒီဒူၣ်မီၤနီၤ. မ့မ့ၢ်လၢစရီပတီၢ်ခီန့ၣ်ပတမၤနီၣ်မၤဃါဘၣ်ဒံးဘၣ်." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ် အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးဒဲကဝီၤအပူၤစးထီၣ်လၢလါအ့ၣ်ဖြ့ၣ်တုၤလီၤလၢလါယူၤလံ,လၢလွံၢ်လါအတီၢ်ပူၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီတၢ်ဆီတလဲအိၣ်ထီၣ်ဝဲအံၤန့ၣ်ပှၤဒဲကဝီၤဖိလၢအမ့ၢ်ပှၤ(Standard)ဖိ(ပှၤပတီၢ်မုၢ်ဟံၣ်ဖိ)သ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်တၢ်အီၣ်အမျးကယၤလီၤစှၤကွံၥ်ဝဲအါအဃိလၢတၢ်အိၣ်သးအံၤအဖီခိၣ်အိၣ်ဒၣ်ဘၣ်တဲနၢ်ပၢၢ်က့ၤဒဲကဝီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲအူးပၠၣ်ဒဲကဝီၤခိၣ်စီၤနံၤဒိၣ်စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. "လၢကဝီၤဒ့အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဆီပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲစ့ၢ်ကီးလၢပှၤ(Standard)ဖိဒီးပှၤပတီၢ်အဂၤသ့ၣ်တဖၣ်အါစှၤလိၥ်အသးအါမးန့ၣ်ဟဲပၥ်ဖျါဝဲဒ်န့ၣ်အိၣ်ဝဲလီၤ. အနီၢ်နီၢ်န့ၣ်လၢပှၤ(Standard)ဖိအဂီၢ်မးတအိၣ်ဘၣ်မီၤနီၤ. အဃိန့ၣ်တၢ်အံၤမၤတသ့နီမံၤဘၣ်ဒီးအိၣ် ဒၣ်ဘၣ်တဲ နၢ်ပၢၢ်ဝဲဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်. လၢအပူၤကွံၥ်န့ၣ် ပှၤ(Standard)ပတီၢ်မုၢ်ဟံၣ်ဖိဃီဖိသးနံၣ်(၆)လါတုၤ(၄)နံၣ်န့ၣ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲတလါ(၂၀၃)ဘးဒီး(၅)နံၣ်ဆူအဖီခိၣ် န့ၣ်တလါန့ၣ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲ(၃၃၂)ဘးဒီးအခဲအံၤ(၆)လါတုၤ(၄)နံၣ်န့ၣ်တလါအတီၢ်ပူၤဒိးန့ၢ်ဘၣ်က့ၤဝဲ(၄၀)ဘျဲၣ်ဒီး(၅)နံၣ်ဆူဖီခိၣ်န့ၣ်ဒိးန့ၣ်ဘၣ်က့ၤဝဲ(၇၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်အသိး ဒိးသန့ၤထီၣ်သးလၢဒဲကဝီၤတဖျၢၣ်ဒီးတဖျၢၣ်တၢ်အိၣ်သးအဖီခိၣ်တၢ်ထုးလီၤစှၤ တၢ်မၤစၢၤအမျးကယၤစ့ၢ်ကီးလီၤဆီလိၥ်သးအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါဒဲကဝီၤအပူၤခီဖျိလၢတၢ်အီၣ်လီၤစှၤကွံၥ်ဝဲဒီးတၢ်ဃံးတၢ်စ့ၤအိၣ်ထီၣ်ဝဲအကပၤကပၤလၢပှၤဒဲကဝီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်အဃိဒ်သိးတၢ်ကဘှါၡဲစၢၤန့ၢ်ဝဲတၢ်ဂ့ၢ်ကီသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ်ဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ,(TBC,NGO)ခိၣ်နၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဖှိၣ်တဲသကိးတၢ်ဒီးကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါသ့ၣ်တဖၣ်ဒ်သိးပှၤဒဲကဝီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်ကဖံးကမၤဘၣ်တၢ်လၢအဖိးမံၤလိၥ်သးဒီးကၠီၣ်တဲၣ်သဲးစးတၢ်ဘျၢအဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ်(TBC)ခိၣ်နၢ်ဒီးဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ကထုးလီၤစှၤကွံၥ်ဝဲဒၣ်တၢ်အီၣ်အံၤန့ၣ်စးထီၣ်တလါအံၤလါအ့ၣ်ဖြ့ၣ်တုၤလါယူၤလံအတီၢ်ပူၤဒီးဒဲကဝီၤပူၤပှၤဒဲကဝီၤဖိလၢတၢ်နီၤလီၤတၢ်အီၣ်တၢ်နီၤဖးလီၤဝဲလွံၢ်ပတီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလီၤစှၤကွံၥ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ထံဂုၤကီၢ်ဂၤကဒီသဒၢသုးကီၣ်ကးအတၢ်အီၣ်ကဘျံးကဘျၣ်လၢကမျၢၢ်တူၢ်ဘၣ်တၢ်တဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရူၢ်(၂၆၅)ဒူၣ်ဃ့ထီၣ်၀ဲ
လါအ့ဖြ့ၣ် ၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢတူၢ်ဘၣ်ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤလၢအကဲထီၣ်သးဖဲလါမးရှး ၂၈ သီအနံၤအံၤတဖၣ် ဒ်သိးတၢ်ဆီၣ်ထွဲ မၤစၢၤကလဲၤတုၤလၢအ၀ဲသ့ၣ်စုပူၤအဂီၢ်န့ၣ် ကဒီသဒၢသုးကီၣ်ကးအတၢ်အီၣ်ကဘျံးကဘျၣ်လၢကမျၢၢ်အဖီခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဂံၢ်ခီၣ်ထံး တၢ်ကရၢကရိ(၂၆၅)ဒူၣ်ပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်သး ဃ့ထီၣ်၀ဲထံဂုၤကီၢ်ဂၤတဖၣ်ဖဲလါမးရှး ၃၀ သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. ခီဖျိဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်သးဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အံၤအဃိ ကီၢ်ပယီၤပူၤကမျၢၢ်သံ၀ဲ(၂၅၀၀)ဘျဲၣ်ဒီး ဟံၣ်ဃီ,တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ်, ကျဲ,တိၤသ့ၣ်တဖၣ်လီၤပှီၢ်ဟးဂီၤအမဲၥ်ညါ ပှၤနီၣ်ဂံၢ်လၢအကလးဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်၀ဲသးသမူတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အဃိ လၢအ၀ဲသ့ၣ် အဂီၢ်ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလိၣ်၀ဲဒၣ်နီၢ်နီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရူၢ်ပၥ်ဖှိၣ်လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်အပူၤကွံၥ်(၂၀၀၈)ကီၢ်ပယီၤပူၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်၀ဲကလံၤမုၢ်ဖးဒိၣ်လီၤ(နၣ်က့း)ဆၢကတီၢ်အခါန့ၣ် ထံဂုၤကီၢ်ဂၤပှၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢတၢ်ဟ့ၣ်လီၤဆူကမျၢၢ်အဂီၢ်တဖၣ်အံၤ သုးမီၤစိရိၤကရူၢ်အံၤစူးကါ၀ဲလၢအသုးကရူၢ်ဒၣ်၀ဲ အတၢ်ဘၣ်ဘျုးဘၣ်ဖှိၣ်အဂီၢ်တၢ်စံၣ်စိၤအိၣ်ဃၥ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. အဃိဖဲဟီၣ်ဟူးတၢ်ဂ့ၢ်ကီကဲထီၣ်သးအကတီၢ်အံၤ ဒ်သိးထံဂုၤကီၢ်ဂၤတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတဖၣ်ကလဲၤတုၤလၢကမျၢၢ်တူၢ်ဘၣ် တၢ်တဖၣ်အစုပူၤအဂီၢ် ဘီမုၢ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,ခိၣ်ဃၢၤထံကီၢ်ဒီးထံဂုၤကီၢ်ဂၤတၢ်ကရၢကရိလၢအဂၤတဖၣ် ကပၥ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီး (NUG),ကလုၥ်ဒူၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်ကရၢ(EROs-Ethnic Resistance Organizations)ဒီး ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကရၢကရိ သ့ၣ်တဖၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရူၢ်ကရၢတဖၣ်အံၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤန့ၣ် လံၥ်တၢ်ဃ့ထီၣ်အပူၤကရူၢ်ကရၢအကျါ ကညီတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ပှၥ်ဘျးစဲ(KPSN) ပှၤနဲၣ်တၢ် နီၢ်၀ါခုၣ်ဆှံစံး၀ဲလၢ“ပကွၢ်ကဒါက့ၤလၢကလံၤမုၢ်(နၣ်က့း)အတၢ်လဲၤခီဖျိန့ၣ်ကျိၣ်စ့တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢဟဲ ထံဂုၤကီၢ်ဂၤတဖၣ်န့ၣ် အပူၤကွံၥ်န့ၣ်တၢ်သူအီၤဒ်တၢ်စုက၀ဲၤတခါအသိးလီၤ.အဃိပကွၢ်၀ဲဒၣ်တၢ်အိၣ်သးခဲအံၤန့ၣ်ကီၢ်သူလ့ၤဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်န့ၣ်တမ့ၢ်လၢတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတဖၣ်အံၤဟဲထီၣ်တတုၤဘၣ်.ထံဂုၤကီၢ်ဂၤတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတဖၣ်န့ၣ်ကြၢးတၢ်နီၤလီၤအီၤလၢတၢ်လီၢ်အါတီၤအပူၤမီၤနီၤ.တၢ်မၤစၢၤတဖၣ်အံၤကလဲၤခီဖျိ၀ဲဂံၢ်ခီၣ်ထံးကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်အမ့လဲၤခီဖျိ၀ဲ(SAC)န့ၣ်တၢ်ကသူက့ၤအီၤလၢထီဒါက့ၤထံဖိကီၢ်ဖိဒီးပထံၣ်ဘၣ်စ့ၢ်ကီးလၢပယီၤသုးအံၤလဲၤခးလီၤတၢ်ဒီးကဘီယူၤအိၣ်မီၤနီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတနံၤအံၤန့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်ကီၢ်ပယီၤပူၤ ဖဲကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်၀ဲဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ် အကတီၢ်အံၤ လီၤဆီဒၣ်တၢ်လၢစကဲကီၢ်ခီဒိၣ်,မကွ့,ပကိကီၢ်ခီဒိၣ်,ယိၤဒိၣ်ကီၢ်စဲၣ်ကလံၤစိးတၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် သုးကီၣ်ကးအံၤ သူ၀ဲကဘီယူၤ လဲၤခးလီၤ၀ဲတၢ်အဘျီတဖၣ်အဘျီအဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိဒ်သိးကဘီယူၤအတၢ်ထီၣ်ဒုးဒီးဒုးယၤဂ့ၢ်၀ီအတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤခဲလၢၥ်ပကတုၥ်ကွံၥ်သးလၢအဆိအချ့အဂီၢ်န့ၣ် အလီၢ်အိၣ်လၢဘီမုၢ်စၢဖှိၣ်ကရၢဒီးအၣ်စံၣ်ယၣ်ထံကီၢ်တဖၣ် ကဟံထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဃ့ထီၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲန့ၣ်လီၤ....
(KPSN)ဃ့ထီၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢကီၢ်သူလ့ၤအပူၤပှၤလၢတူၢ်ဘၣ်န့ဆၢၣ်တၢ်မၤဘၣ်ဒိတဖၣ်အဂီၢ်
လါအ့ၣ်ဖြ့ၣ် ၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤလၢတၢ်ကဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဝဲပှၤလၢအတူၢ်ဘၣ်န့ဆၢၣ်တၢ်တတၢၤတနါလၢအမ့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးလၢကီၢ်သူလ့ၤဟီၣ်ကဝီၤအပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ်ကညီတၢ်မၤစၢၤဆီၣ်ထွဲတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ပှၥ်ဘျးစဲ(KPSN)ဃ့ထီၣ်ဝဲစ့ယိၤ(၂)ကကွဲၢ်ဘးအဂ့ၢ်န့ၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲတနံၤလါအ့ၣ်ဖြ့ၣ်(၁)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. တီအူကီၢ်ရ့ၣ်မ့ၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်တဘ့ၣ်လၢအတူၢ်ဘၣ်ဝဲဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ကဲထီၣ်သးဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အသိးကမျၢၢ်ဒူၣ်ဖိထၢၣ်ဖိလၢအကယၤဘျဲၣ်အဟံၣ်အဃီဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲဒီးကတီၢ်ခဲအံၤလိၣ်ဘၣ်ဝဲဂ့ၢ်ဝီအူတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိလၢတၢ်ကဆီၣ်ထွဲမၤ စၢၤကီၢ်သူလ့ၤအပူၤပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်(KPSN)အပှၤနဲၣ်တၢ်သရၣ်မုၣ်နီၢ်ဝါခုၣ်ၡံစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. "စ့(၂)ကကွဲၢ်အံၤလၢပှၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအဂီၢ်တမ့ၢ်တၢ်လၢအအါဘၣ်. ပဒွးလၢအဝဲသ့ၣ်ကက့ၤသူၣ်ထီၣ်ဘှီထီၣ်က့ၤသးအဂီၢ်ပကဟ့ၣ် လီၤမၤစၢၤလၢကျိၣ်စ့တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလီၤ. ဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်ပမ့ၢ်ဟ့ၣ်လၢတၢ်ပီးတၢ်လီတၢ်ဖိတၢ်လံၤခီန့ၣ်ခီဖျိလၢပယီၤသုး ခးလီၤတၢ်အိၣ်ဝဲအဖီခိၣ်ကမျၢၢ်ဘၣ်ပျံၤဝဲကဘီယူၤတခီခီ,ဒီးဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတခီခီလီၤ. တၢ်လိၣ် သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်အါမံၤအဃိအညီကတၢၢ်ပကဟ့ၣ်လၢကျိၣ်စ့တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ,လၢကသူၣ်ထီၣ်က့ၤသးအဂီၢ်လီၤ. ပမၤလၢပှဲၤဒု ဘၣ်သ့သ့တန့ၢ်ခဲလၢၥ်ဘၣ်. နါက့ပအိၣ်ခိးဒံးတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢကဟဲထီၣ်လၢလီၢ်ကဝီၤပူၤဒံးလီၤ." အဂ့ၢ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါထံဂုၤကီၢ်ဂၤတၢ်ကရၢကရိလၢကဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤသ့ၣ်တဖၣ်ကလဲၤဘၣ်ဝဲတဆီဆူလီၢ်ကဝီၤပူၤပှၤတဝၢတၢ်ကရၢကရိလၢအမ့ၢ်(CBOs/CSOs)တၢ်ကရၢကရိအအိၣ်ဒီးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်ကရၢကရိအအိၣ်လိၤလိၤန့ၣ်မ့ၢ်တၢ်လၢအရ့ဒိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်(KPSN)အလံၥ်တၢ်ဃ့ထီၣ်အပူၤပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ခီဖျိပယီၤသုးကီၣ်ကးအံၤဖဲထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဘၣ်ဝဲတၢ်သံတၢ်ပှၢ်,တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒီးတၢ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤခီဖျိလၢန့ဆၢၣ်တၢ်တတၢၤတနါဟီၣ်ခိၣ်ဟူးအံၤအဆၢကတီၢ်ပယီၤသုးအံၤဆဲးမၤဝဲတၢ်ဟဲခးလီၤတၢ်ဒီးကဘီယူၤလၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်အလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အသိးမုၢ်နၤခီအနၣ်ရံၣ်(၁၀)မ့ၢ်ဘၣ်န့ၣ်ကးတံၥ်ကွံၥ်ဝဲကျဲတၢ်လဲၤတၢ်က့ၤအဃိကီခဲလၢတၢ်ကလဲၤမၤစၢၤပှၤလၢအိၣ်ကတၥ်ထီၣ်သးလၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်လီၤပှီၢ်အဖီလၥ်သ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်,တီအူကီၢ်ရ့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အပူၤခီဖျိလၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးအဃိကမျၢၢ်ဘၣ်သံ,ဟံၣ်ဃီဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲဒီးလၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါလၢတီအူဝ့ၢ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါသ့ၣ်တဖၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်ဃၥ်ဝဲဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ပနီၣ်အပတီၢ်လၢအလွဲၢ်ဂီၤအဃိပှၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်အိၣ်လၢတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘှီအပူၤအဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်ဒ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးလီၢ်ကဝီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်စံးဝဲအသိးန့ၣ်ခီဖျိလၢန့ဆၢၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးဟီၣ်ခိၣ်ဟူးအံၤအဃိချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်န့ၣ်ကမျၢၢ်ဘၣ်သံဝဲ(၂)ဂၤဒီးတီအူကီၢ်ရ့ၣ်န့ၣ်ဘၣ်သံဝဲ(၁၇)ဂၤလၢအကျါပၣ်ဃုၥ်ဖိသၣ်ဆံး(၆)ဂၤအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်အသိးကျိၣ်စ့တၢ်ဆီၣ်ထွဲၤစၢၤလၢတၢ်ဃ့ထီၣ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်ကမ့ၢ်ဝဲကီၢ်သူလ့ၤဟီၣ်ကဝီၤအပူၤပှၤလၢအတူၢ်ဘၣ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.
စွ့ၣ်ကိပယီၤသုးကလၢၤအပှၤဟဲက့ၤပၥ်လီၤကဒီးစုက၀ဲၤတဂၤလၢ(သုးရ့ၣ် ၁)အအိၣ်ဃုၥ်ဒီးစုက၀ဲၤ
လါမးရှး ၃၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲမဟါအနံၤ ပယီၤသုးဖိတဂၤလၢအိၣ် စွ့ၣ်ကိ၀့ၢ်(ရွှေဂွန်း)သုးကလၢၤအံၤ ဟဲက့ၤပၥ်လီၤစုက၀ဲၤလၢကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်(၁) အအိၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢသုးက့ ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲမဟါလါမးရှး ၃၀ သီ ဟါခီ ၅း၃၀ မံးနံးအဆၢကတီၢ် စွ့ၣ်ကိ၀့ၢ်သုးကလၢၤ(ခလရ-၂၈)လၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် (သုးက့ ၇)လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤအံၤ အပှၤသုးဖိ မီၤထဲၣ်မၠၣ်အီၤ (၃၀)နံၣ် နီၢ်ကစၢ်နီၣ်ဂံၢ်(ပသစ-၁၂၁၉၉၇)အံၤ ခီဖျိတဘၣ်သး၀ဲ သုးကီၣ်ကးအတၢ်ဖံးတၢ်မၤဘၣ်အဃိဟဲက့ၤပၥ်လီၤစုက၀ဲၤဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးဖိမီၤထဲၣ်မၠၣ်အီၤဟဲက့ၤပၥ်လီၤစုက၀ဲၤအခါ ဟဲက့ၤစိၥ်ဃုၥ်၀ဲ(MA1)ကျိတခိၣ်, အချံ(၄၈)ဖျၢၣ်,အဒၢ(၂)ခါဒီး အ၀ဲန့ၣ်ဘၣ်တၢ်ဆှၢဆူၣ်အီၤလၢသုးကျါကအိၣ်ထဲ(၇)လါဃၣ်ဃၣ်ဒံးလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤသုးဖိလၢအဟဲက့ၤပၥ်လီၤစုက၀ဲၤတဂၤအံၤ မ့ၢ်သးစၢ်တဂၤအသိး ဘၣ်တၢ်ဖီၣ်ဆူၣ်အီၤသုးလၢအတအိၣ်ဒီး အနီၢ်ကစၢ်တၢ်ဘၣ်သးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (သုးက့ ၁)သုးက့ခိၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤစိမၠ့ၣ်ထွ့ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ပယီၤသုးလၢအဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤသးတဂၤအံၤအသးဆူၣ်လၢကလဲၤလၢအသကိးအိၣ်.ဖဲမဟါတလါန့ၣ်အသကိးခံဂၤ ဟဲက့ၤပၥ်လီၤစုက၀ဲၤလၢသထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်(သုးရ့ၣ်-၂)အအိၣ်မီၤနီၤ.အဃိပကလဲၤဆှၢအီၤ.တၢ်မၢၤပှၤလၢအအဲၣ်ဒိးက့ၤကဒါမ့ၢ်ဂ့ၤ, လဲၤလၢထံဆၢကီၢ်ဆၢမ့ၢ်ဂ့ၤတဖၣ်န့ၣ်ပဆှၢအီၤ.မ့အဲၣ်ဒိးအိၣ်ဖဲအံၤတဖၣ်ညါန့ၣ်ပကွၢ်ဃုန့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်အလီၢ်ပကွၢ်ထွဲကဟုကယၥ်အီၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတနံၤအံၤန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါပယီၤသုးလၢအဟဲက့ၤပၥ်လီၤစုက၀ဲၤတဂၤအံၤ(သုးရ့ၣ်)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဟ့ၣ်လီၤမၤစၢၤ၀ဲစ့အလီၢ်(၁၀)ကၠး အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးက့ခိၣ် စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံၥ်တလါအံၤလါမးရှး ၃ သီအနံၤစ့ၢ်ကီး ခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ-၂၈)သုးရ့ၣ်တဒူၣ်ဃီ၀ဲအံၤ အပှၤသုးဖိ(၂)ဂၤ ဟဲက့ၤပၥ်လီၤဒံးစုက၀ဲၤလၢ သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်(သုးရ့ၣ်-၂)အအိၣ်ဃုၥ်ဒီးစုက၀ဲၤကျိချံပှၥ်သၣ်ဒံးန့ၣ်လီၤ.
ကဂုၥ်ကျဲးစၢးဃုကျဲလၢကမျၢၢ်လၢဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်တၢၥ်တနါတၢ်ဂ့ၢ်ကီတဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ် KNU စံး၀ဲ
လါမးရှး ၃၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်ပယီၤအပူၤ ဖဲမးရှး ၂၈ သီအနံၤန့ၣ် ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်၀ဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဒီး ခီဖျိလၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးအံၤအဃိ ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢအဘၣ် ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်န့ဆၢၣ်တၢ်တတၢၥ်တနါတဖၣ် လၢတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်လိၣ်အဆၢကတီၢ်အံၤ ကဂုၥ်ကျဲးဃုကျဲဒ်တၢ်သ့အိၣ် အသိး အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လီၢ်ခၢၣ်သး ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါ၀ဲဖဲမဟါလါမးရှး ၃၀ သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲအပူၤကွံၥ်လါမးရှး ၂၈ သီ ဟါခီ ၁း၂၀ ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ် ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်၀ဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်လၢကီၢ်ပယီၤပူၤကဲထီၣ်သးအဃိ တၢ်စုလီၢ် ခီၣ်ခိၣ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤဒီးသးသမူအါဖျၢၣ်ဘၣ်လီၤမၢ်ကွံၥ်၀ဲဒၣ်အဖီခိၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ သးအုးဃုၥ်ဒီး ကမျၢၢ်ထံဖိ ကီၢ်ဖိလၢအဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်ဖဲလၢထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်၀ဲန့ဆၢၣ်တၢ်တတၢၥ်တနါဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အကတီၢ်အံၤ သုးကီၣ်ကးအံၤတမၤစၢၤ၀ဲဘၣ်,တြီမၤတံၥ်တၥ်၀ဲအမဲၥ်ညါ စူးကါ၀ဲကလံၤကျါတၢ်ဒုး,ပၥ်လီၤ၀ဲတၢ်ခးပနီၣ်ဆူ ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိ အိၣ်ဆိး လီၢ်ကျဲ ခးလီၤတၢ်လၢကဘီယူၤတပယူၥ်ဃီအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ညီနုၢ်ဖဲထံကီၢ်တဘ့ၣ်ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်၀ဲန့ဆၢၣ်တၢ်တတၢၥ်တနါအကတီၢ်န့ၣ် ထံကီၢ်၀ဲန့ၣ်အသုးမုၢ်ဒိၣ်တဖၣ်နုၥ်လီၤမၤစၢၤတၢ်လၢ အဆိအချ့အိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်သုးမီၤစိရိၤအံၤန့ၣ်အီၣ်ကဘျံးအီၣ်ကဘျၣ်၀ဲထံကီၢ်တၢ်ထူးတၢ်တီၤဒီးဟံန့ၢ်၀ဲတၢ်ခွဲးတၢ်ယၥ်ဂ့ၤ လီၤဆီ တဖၣ်၀ံၤကရၢကရိသူၣ်ထီၣ်ဆီလီၤအသးလၢကဒုးမၤဟးဂီၤအထံဖိကီၢ်ဖိဧိၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါအပူၤကွံၥ်(၂၀၀၈)ကလံၤမုၢ်ဖးဒိၣ်လီၤ(နၣ်က့း)ကဲထီၣ်အခါန့ၣ် တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအဂီၢ်တဖၣ် သုးမီၤစိရိၤကရူၢ်အံၤ စူးကါ၀ဲလၢအသုးကရူၢ်တၢ်ဘၣ်ဘျုးအိၣ်တ့ၢ်၀ဲအဃိ သုးကီၣ်ကးအံၤဒ်သိးအသုတဟံန့ၢ်တၢ်ခွဲးတၢ်ယၥ်ဒီး စူးကါ၀ဲ လၢထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ဘၣ်ဘျုးတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ် တၢ်ကအိၣ်ခိးကွၢ်ဟုၣ်ကွၢ်ဆူၣ်၀ဲဘူးဘူးတံၢ်တံၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်...
ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးလၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤကမျၢၢ်ဘၣ်သံ(၂)ဂၤ
လါမးၡး ၃၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်အသးဖဲကီၢ်ပယီၤခၢၣ်သးလၢအသဟီၣ်အိၣ်ဝဲ(၇.၇)ရ့ၣ်ခၠဲးစတၣ်စက့အံၤအဖီခိၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤ တၢ်ပၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့-၃)ဟီၣ်ကဝီၤတကပၤကမျၢၢ်ဘၣ်သံဝဲ(၂)ဂၤအမဲၥ်ညါခီဖျိဟီၣ်ခိၣ်ဟူးအဃိကၢၢ်လၥ်ဒီးကမျၢၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤအိၣ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤမ့ၢ်လၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤအဃိပရဲလိၥ်ကျိကၢၢ်နံၤကၢၢ်လၥ်ဟဲကဲထီၣ်အသးဒီးမၤဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲကမျၢၢ်ဟံၣ်ဃီ(၂)ဖျၢၣ်တကးဒံးဘၣ်တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ်သီခါဖၠၣ်ဃိၣ်ဒီးတၢ်သွၣ်ခိၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လီၤပှီၢ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲဒၣ်အါမးအဂ့ၢ်ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်နဲၣ်ရွဲၣ်ပဒိၣ်စီၤနဲထူပၠဲစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. "မ့ၢ်ဘၣ်ကွၢ်တၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤမ့ၢ်ဝဲန့ဆၢၣ်အဃိနတြီတသ့ဘၣ်. မ့ၢ်ဝဲတၢ်လီၤပျံၤလီၤဖုးတခါလီၤ. တၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤသ့ၣ်ညါဘၣ် လၢဃိၣ်,ဟံၣ်ဃီသ့ၣ်တဖၣ်လီၤပှီၢ်,လီၤဘျၢဝဲလီၤ. ထံဟဲပၢၢ်ထီၣ်ဝဲလၢဟီၣ်ခိၣ်လၥ်ဒီးပဒွးလၢကမ့ၢ်ထံတမၢၢ်လၢအိၣ်ထံကွၥ်ခံတ ဖၣ်ကကဲထီၣ်သးတခါခါဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ. အဃိန့ၣ်ဘၣ်ဃးဒီးထံအံၤပကပၥ်သူၣ်ပၥ်သးအါထီၣ်မ့ၢ်တနံၤတနံၤကဟဲအါထီၣ်ဆံးအါလဲၣ် မီၤနီၤ." အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲဟီၣ်ခိၣ်ဟူးစးထီၣ်ကဲထီၣ်သးလါမးၡး(၂၈)သီအနံၤန့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်(ကၠံပ့ၤစူၣ်)ပှၤသဝီဖိလၢအသးနံၣ်အိၣ်ဝဲ(၂၈)နံၣ်တဂၤခီဖျိအိၣ်ဒီးသးတၢ်ဆါအဃိတၢ်ဆါထီၣ်ဒီးဘၣ်သံဝဲအဂ့ၢ်,ဒ်န့ၣ်အသိး(သ့ၣ်ဖယီတါ)ပှၤသဝီဖိလၢအမ့ၢ်စီၤမီၤစၢ(၅၆)နံၣ်တဂၤစ့ၢ်ကီးခီဖျိတၢ်သူၣ်ထီၣ်လီၤပှီၢ်လီၤကျံးဘၣ်ဝဲအီၤအဃိဘၣ်သံကွံၥ်ဝဲအဂ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ဝဲဖဲမဟါလါမးၡးအသီ(၃၀)အနံၤန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ကဲထီၣ်အသးအံၤဒူသဝီလၢအိၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဒ်အမ့ၢ်(ထိဝါစဲၣ်,ပဲသီၣ်,ကည့ၣ်ကၠိသဝီ)ဒီးလၢဆီထံးကီၢ်ဆၣ်(အ့ကၠ့ပလါ)သဝီ ဒူသဝီသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟီၣ်ခိၣ်တဲၢ်ဖးဝဲဒီးကပံးထံသ့ၣ်တဖၣ်ဟဲဖျိထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢဟီၣ်ခိၣ် လၥ်ဟဲကဲထီၣ်သးစ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပှၤကတိၤတၢ်ပၢစံးဝဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ပဒိၣ်စီၤဝါမုၢ်စံးဝဲလၢ"ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ကဲထီၣ်သးလၢပလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤန့ၣ်ဟံၣ်ဃီဟးဂီၤဒီးတၢ်လီၢ်တနီၤနီၤန့ၣ်ဟီၣ်ခိၣ်တဲၥ်ထီၣ်ဝဲဒီးထံဟဲထီၣ်အိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်ဘၣ်ကွၢ်ကဒါက့ၤဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ကဲထီၣ်သးကိၢ်ကိၢ်လၢၤလၢၤလၢကီၢ်ပယီၤအခၢၣ်သးတၢ်လီၢ်လၢအမ့ၢ်(ဝ့ၢ်စကဲ)အပူၤဒီးတၢ်လီၢ် အဂုၤအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိဘၣ်သံအိၣ်ထီၣ်ဝဲလၢအကထိဘျဲၣ်လံဒီးအါန့ၣ်အန့ၣ်ကမျၢၢ်လၢအကထိသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲအသိးပှၤလၢအိၣ်ကတၥ်ထီၣ်အသးဒီးတၢ်ထုးထီၣ်အီၤတန့ၢ်ဒံးသ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဒံးဝဲအါမးအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကစီၣ်သန့ၤသ့ၣ်တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ဒီးကီၢ်ပယီၤတၢ်လီၢ်တဖၣ်အပူၤ တၢ်သူၣ်ထီၣ်လီၤပှီၢ်ဟးဂီၤအိၣ်အါမး
လါမးရှး ၂၈ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲတနံၤအံၤလါမးရှး ၂၈ သီ မုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၁း၂၀ မံးနံးဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် လၢတၢ်တပၥ်သူၣ်ပၥ်သးသတူၢ်ကလၥ်အပူၤ ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်၀ဲလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ဒီး ကီၢ်ပယီၤတၢ်လီၢ်သကုၤဆးဒးအပူၤန့ၣ်လီၤ. ခီဖျိလၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်ဒ်အံၤအဃိ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ် ဘီကီး၀့ၢ်ပူၤ တၢးဖးထီ,ဟံၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်လီၤပှီၢ်ဟးဂီၤအိၣ်၀ဲအသိး လၢကီၢ်ပယီၤ တီအူ,မါတလ့,န့ၣ်ပၠံၣ်တီၣ်,စကဲဃုၥ်ဒီးတၢ်လီၢ်လၢအဂၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီး ဟံၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်, တၢးတၢ်သူၣ်ထီၣ် ဖးထီဒီးတိၤ, ဃိၣ်သ့ၣ်တဖၣ် လီၤပှီၢ် ဟးဂီၤကဲထီၣ်၀ဲဒၣ်အါမး အဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါထီၣ်၀ဲအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢလၢအမ့ၢ် မဲၢ်ဆီး,မဲၢ်ရမၣ်,မဲၢ်လး,မဲးတရံးကီၢ်ဆၢဒီတကျိၤဟီၣ်ဟူးအဃိ ပှၤကမျၢၢ် တဖၣ်ပျံၤတၢ်ဖုးထီၣ်စံၣ်ထီၣ်လၢဟံၣ်ချၢအိၣ်ဘၣ်ဆၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်လီၤပှီၢ်ဟးဂီၤကဲထီၣ်အိၣ်ဧါတအိၣ်ဧါန့ၣ် ပခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဃုသ့ၣ်ညါ၀ဲအဖၢမုၢ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးဟီၣ်ခိၣ်ဟူးအံၤန့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ထၣ်စီၤယါတကပၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးညါန့ၣ်ခိၣ်မူၤမးတကတၢၢ် ဒံးဘၣ်လၢအံၤ.ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးလၢပနီၢ်ဆံးခါန့ၣ်အခါဖဲန့ၣ်ပတကျၢနီမံၤဒံးဘၣ်.ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးခဲအံၤတထံၣ်ပှၤကိးပသူ.လီၤဂၥ်ဒ်သိးခိၣ်သၣ်ဃံလဲၤတယၢၢ်ယၢၢ်.ပှၤဟးစံၣ်လူၤကိးက့ၤပှၤဒံၣ်ပှၤဖိပှၤပျံၤတၢ်ကယၢ်လီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤ. ခီဖျိဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖၣ်လီၤပှီၢ်ကဲထီၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဒ်အံၤအဃိဒီးတၢ်ကစီၣ်ဟးထီၣ်လၢဟီၣ်ကဟူးဒံးတဘျီအဃိ လၢတၢ်အိၣ်ကတဲၤကတီၤသးအဖီခိၣ် ကမျၢၢ်ပှၤစူး ပှၤဆါလၢအိၣ်တၢ်ဆါဟံၣ်ပူၤမ့ၢ်ဂ့ၤ,ကမျၢၢ်လၢအိၣ်တၢးတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဖးထီမ့ၢ်ဂ့ၤ စံၣ်ထီၣ်ဟးအိၣ်ဆိ၀ဲလၢတၢ်ချၢ အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ကစီၣ်တဖၣ်ပၥ်ဖျါ၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးလၢအကဲထီၣ်၀ဲဖဲတနံၤအံၤန့ၣ် ခီဖျိတၢးဖးထီ,ဟံၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်လီၤပှီၢ်ကဲထီၣ်အိၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အဃိ တၢ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤ အမဲၥ်ညါတၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးကဲထီၣ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
မဲၢ်လးထံလီၤသံးယိၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ် တၢ်ဖီၣ်န့ၢ်ကျိဖုၣ်(၂)ခိၣ်ဃုၥ်ဒီးစုကွံၥ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢသိလ့ၣ်လဲကါပူၤ
လါမးရှး ၂၇ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ ထၣ်စီၤယါ မဲၢ်လးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤဆၢခိၣ် ထံလီၤသံးယိၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်န့ၣ် ဖဲမဟါလါမးရှး ၂၆ သီအနံၤ တၢ်ဖီၣ်န့ၢ်၀ဲကျိ(၂)ခိၣ်ဃုၥ်ဒီးစုကွံၥ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢသိလ့ၣ်(လဲကါ)ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ် ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါ၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲမဟါဟါခီ ၂း၃၀ အဆၢကတီၢ်န့ၣ် သိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်(၁၀-၀၅၈၇) လဲကါအလွဲၢ်ဂီၤတခိၣ်လၢတီၣ်ဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤပှၤကညီလၢ အိၣ်ဟဲက့ၤ လၢမဲၢ်ဆီးကက့ၤဆူမဲၢ်တ၀ီအံၤ ဖဲအဟဲက့ၤတုၤလၢမဲၢ်လးဒဲက၀ီၤဃၢၤ(ထံလီၤသံး)ယိၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤအခါန့ၣ် တၢ်သမံသမိးဖီၣ်န့ၢ်၀ဲကျိဖုၣ်ဃုၥ်ဒီးမ့ၣ်ပိၢ်လၢသိလ့ၣ်အမဲၥ်ညါထၢၣ်သွ့တဖျၢၣ်အပူၤကဲထီၣ်၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. စုက၀ဲၤလၢတၢ်ဖီၣ်ချုး၀ဲတဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲ ကျိဖုၣ်(၂)ခိၣ်, ကျိအဒၢ(၄)ခါ, ကျိချံ(၂၀၀)ဖျၢၣ်ဒီး စုကွံၥ်မ့ၣ်ပိၢ်(၂)ဖျၢၣ် န့ၣ်လီၤ. သိလ့ၣ်(လဲကါ)ကစၢ်လၢတၢ်ဖီၣ်န့ၢ်ကျိလၢသိလ့ၣ်ပူၤတဂၤအံၤန့ၣ် မ့ၢ်၀ဲကၠီၣ်တဲၣ်ထံဖိကီၢ်ဖိ အမံၤမ့ၢ်၀ဲ မံစထၢၣ် စူၤရၣ်ဖီ (၆၀)နံၣ် အိၣ်ဆိး၀ဲလၢ ထၣ်စီၤယါကီၢ်ဆၣ် သ၀ီက၀ီၤဒ့(၉)ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ယိၤတၢ်ကစီၣ်ပၥ်ဖျါ၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်ယိၤတၢ်ကစီၣ်ပူၤပၥ်ဖျါ၀ဲအသိးန့ၣ် ဖဲတၢ်သမံသမိးသံဒိးသံကွၢ်သိလ့ၣ်ကစၢ် မံစထၢၣ် စူၤရၣ်ဖီ အံၤအခါအ၀ဲစံး၀ဲလၢ တၢ်ဘိၣ်လၢ ပၣ်ဃုၥ်ကျိအံၤဒိးန့ၢ်ဘၣ်၀ဲလၢ မဲၢ်ဆီး၀့ၢ်ပှၤတဂၤအအိၣ်၀ံၤ တၢ်ငါအီၤလၢကဘၣ်က့ၤစိၥ်တၢ်ဘိၣ်အံၤဆူ မဲၢ်တရံး တကပၤဘၣ်ဆၣ် တၢ်ဘိၣ်ပူၤအိၣ်ဒီးမနုၤလဲၣ်န့ၣ်တသ့ၣ်ညါ၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. တကီၢ်ခါခဲအံၤ သိလ့ၣ်(လဲကါ)ကစၢ်အံၤ ယိၤသုးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအးလီၤက့ၤဆူ မဲၢ်ရမၣ်ပၢၤကီၢ်အစုပူၤဒီး တၢ်ကဟံထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်ဂ့ၢ်၀ီဒ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီအိၣ်အသိးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ၂၀၂၁ သုးဟံန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံ မဲၢ်ဆီး၀့ၢ်ဃုၥ်ဒီးတၢ်လီၢ်လၢအိၣ်ဘူးကီၢ်ပယီၤထံဆၢကီၢ်ဆၢတၢ်လီၢ်တဖၣ်န့ၣ်...
သုးကီၣ်ကးမၤတၢ်တဲသကိးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်အံၤမ့ၢ်တၢ်အယီၤအဘျၣ်လီၤအဂ့ၢ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် စံး၀ဲ
လါမးရှး ၂၆ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် တၢ်တဲသကိးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်လၢသုးကီၣ်ကးမၤ၀ဲဖဲ(န့ၣ်ပၠံၣ်တီၣ်)လၢအပၣ်ဃုၥ်ဒီးကလုၥ်ဒူၣ်ဖှီၣ်စုက၀ဲၤလၢအဆဲးလီၤတၢ်ပတုၥ် တၢ်ခးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်လၢအယီၤအဘျၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် -ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ပဒိၣ်စီၤကျၢၤစ့ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. လါမးရှး ၂၄ သီတုၤ တနံၤအံၤ ၂၆ သီ လၢသၢသီအတီၢ်ပူၤ သုးကီၣ်ကးတီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤ၀ဲတၢ်တဲသကိးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်လၢ န့ၢ်ပၠံၣ်တီၣ်(MICC-2)တၢ်လီၢ်လၢအပၣ်ဃုၥ်၀ဲခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီ,ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးပၣ်တံၣ်ခၢၣ်စး,ဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်လၢအစဲးလီၤ တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တဖၣ် အခၢၣ်စးသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်တၢ်တဲသကိးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်လၢသုးကီၣ်ကးမၤ၀ဲခဲအံၤန့ၣ် ကဘၣ်မၤ၀ဲလၢအပူၤကွံၥ်အနံၣ်တဆံဘျဲၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ် ဂ့ၤအခါလံအဃိ မ့မၤ၀ဲတၢ်တဲသကိးဒ်လဲၣ်ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဘၣ်ဆၣ် တၢ်တဲသကိးဘျီ၀ဲအံၤမ့ၢ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်လၢ အယီၤအဘျၣ်ဒီး ကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်ဖးထီၣ်၀ဲတသ့ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ ပဒိၣ်စီၤကျၢၤစ့ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. “ဘၣ်ထွဲသုးကီၣ်ကးမၤတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တခါအံၤပထံၣ်လၢတၢတခါကမ့ၢ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်လၢအယီၤအဘျၣ်လီၤန့ၣ်ပတဲသ့လီၤ. ဒီးအဂၤတခါန့ၣ်သုးကီၣ်ကးအံၤတၢ်ဆၢကတီၢ်အဂ့ၤကတၢၢ်လၢကဘၣ်မၤတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်လၢအပူၤကွံၥ်အနံၣ်တဆံဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်တုၤလၢမုၢ်မဆါတနံၤအံၤတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအဂီၢ်န့ၣ်တလၢကွံၥ်လၢၤလံမီၤနီၤ.တၢ်နၥ်န့ၢ်လီၤသးတအိၣ်လၢၤဘၣ်အဖီခိၣ်တလၢကွံၥ်လၢၤလံန့ၣ်ပတဲသ့လီၤ.ဒီးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတခါအံၤမ့မၤ၀ဲဒ်လဲၣ်ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤသနါက့ခီဖျိတၢ်နၥ်န့ၢ်လီၤသးတအိၣ်ဘၣ်အဖီခိၣ်တၢ်လိၣ်ထီၣ်ဖးထီၣ်၀ဲတသ့ဘၣ်န့ၣ်ပထံၣ်ဒ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်သုးကီၣ်မၤတၢ်တဲသကိးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်အံၤအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဒ်သိး ထံဂုၤကီၢ်ဂၤပဒိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ကဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအီၤ အဂီၢ်လီၤဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်တဲသကိးအံၤမူဒါတအိၣ်၀ဲလၢဖိးမံသဲစးလၢကမၤ၀ဲတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဘၣ် အဃိ လ့ၤတက့ၤ (ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)တပၣ်ဃုၥ်လၢတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအပူၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤကျၢၤစ့ စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်မၤ၀ဲတၢ်တဲသကိးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ် သုးကီၣ်ကးစံးစ့ၢ်ကီး၀ဲလၢကဟဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်လၢၥ်(၂၀၂၆)လါယနူၤ အါရံၤထီၣ်အံၤန့ၣ်ကမၤ၀ဲတၢ်ဃုထၢတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတုၤအ၀ံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးသုးကီၣ်ကးကမၤ၀ဲတၢ်ဃုထၢအံၤန့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ ပဒိၣ်စီၤကျၢၤစ့ စံး၀ဲလၢ “အကမၤ၀ဲတၢ်ဃုထၢတခါ န့ၣ်ဒုဒ်ပတဲတ့ၢ်အသိးလီၤ အ၀ဲသ့ၣ်န့ၣ်မုၢ်လၢ်၀ဲလၢအကကဲထီၣ်ဖိးမံသဲစးပဒိၣ်တဖုလၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢအမဲၥ်ညါန့ၣ် မ့ၢ်၀ဲဒၣ်အတၢ် မုၢ်လၢ်လီၤ.ဘၣ်ဆၣ်အတၢ်ပၣ်ဃုၥ်ပၣ်ဂီၢ်မ့ၢ်ဂ့ၤ,တၢ်တတူၢ်လိၥ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်အိၣ်၀ဲတုၤမုၢ်မဆါတနံၤညါအံၤလီၤ.ပ၀ဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးတၢ်ဃုထၢလၢကမၤ၀ဲဒၣ်ခဲအံၤန့ၣ်ပတူၢ်လိၥ်အီၤတသ့ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ပတဲတ့ၢ်လံအဃိပကဆၢထၢၣ်ဒ်ပတၢ်ဆၢထၢၣ်အိၣ်အသိး န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်...