သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ကျိဖးဒိၣ်အဃိ ကီးကၠးသၢကၠိတၢ်အိးထီၣ်၀ဲတဘူၣ်,ဘၣ်မၤလိက့ၤတၢ်လၢသီခါဖၠၣ်ဖီလၥ်
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၆ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ် ၀ံရီကရူၢ်အပူၤ အပူၤကွံၥ်ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ် ဒီးယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဃိ ကီးကၠးသၢကၠိလၢတၢ်ပံးဃၥ်အီၤန့ၢ်(၂)နံၣ်ဃၣ်ဃၣ်အံၤ တုၤလၢခဲအံၤ တၢ်က့ၤအိးထီၣ်ကၠိတဘူၣ်ဘၣ်မၤလိက့ၤတၢ်လၢ သီခါဖၠၣ်ဖီလၥ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. သုးဟံန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤဖဲ(၂၀၂၂)လါမ့ၤအခါန့ၣ် လၢကီးကၠးသၢသ၀ီအပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒီးပယီၤသုးနုၥ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံၥ်၀ဲ ပှၤကမျၢၢ်အဟံၣ်အဃီ,ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဃိ ပှၤသ၀ီဖိဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲခဲလၢၥ်ဒီးတုၤလၢခဲအံၤပှၤကၠိဖိထီၣ် ကၠိတဘူၣ်လၢၤ ဘၣ်မၤလိက့ၤတၢ်လၢသီခါဖၠၣ်ဖီလၥ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ၀ီဖိတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ကၠိတထီၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်စးထီၣ်လၢ(၂၀၁၉)ခိ၀ံၣ်တၢ်ဆါကဲထီၣ်သးလံၤလံၤန့ၣ်.လၢကက့ၤမၤလိတၢ်အဂီၢ်ဒီး ဖဲ(၂၀၂၂)အံၤဘျီတၢ်ဒုးကဲထီၣ်မီၤနီၤ.လၢအပူၤကွံၥ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဖီၣ်လိၥ်သးစုန့ၢ်ခံခီခံကပၤဒံးအခါဒုပှၤမၤလိတၢ်ဘူၣ်၀ဲ.ဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤခီဒုအိးထီၣ်ကၠိတဘူၣ်လၢၤဘၣ်ဘၣ်သိၣ်လိခူသူၣ်လၢသီခါဖၠၣ်ဒ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. တချုးလၢတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ကဲထီၣ်ဒံးဘၣ်အခါန့ၣ်ကီးကၠးသၢကၠိအံၤမ့ၢ်၀ဲတီၤထီကၠိဒီးဒူသ၀ီလၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်တဖၣ် ဟဲထီၣ်ဖှိၣ်ကၠိဖဲန့ၣ်လီၤအဃိပှၤကၠိဖိနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်လၢအကထိညါဘၣ်ဆၣ် ဖဲလီၢ်က၀ီၤပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ံၤလီၢ်ခံခဲအံၤန့ၣ် ပှၤကၠိဖိနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်က့ၤဒၣ်ထဲ (၂၀၀)ဘျဲၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ၀ီဖိတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါကီးကၠးသၢကၠိအံၤမ့ၢ်၀ဲဒၣ်တီၤထီကၠိတဖျၢၣ်ဒီးစးထီၣ်ဖဲတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ် ပှၤဘၣ်စံၣ်ဘၣ် ဃ့ၢ်၀ံၤလီၢ်ခံန့ၣ်ပှၤကၠိဖိက့ၤမၤလိက့ၤတၢ်လၢသီခါဖၠၣ်ဖီလၥ်တၢ်ဆၢကတီၢ်ကန့ၢ်ဒံးဒၣ်ထဲတနံၣ်ဘျဲၣ်ဒံးလီၤဒီးဒ်န့ၣ်အသိး ကၠိအံၤ မ့ၢ်တီၤထီကၠိဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤတၢ်မၤလိအတီၤအိၣ်တုၤက့ၤဒၣ်ထဲ(၆)တီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ကီးကၠးသၢသ၀ီအံၤခီဖျိအိၣ်ဘူး၀ဲဒီးပယီၤသုးကလၢၤတကးဒံးဘၣ်တၢ်ဒုးကက့ၤကဲထီၣ်ကဒါဆံးယံၤလဲၣ်တၢ်တသ့ၣ်ညါ၀ဲဘၣ် အဃိတုၤလၢခဲအံၤတၢ်မၤလိန့ၢ်ဖိသၣ်လံၥ်လၢကၠိကရၢၢ်ပူၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်အမဲၥ်ညါဘၣ်ပျံၤလၢကျိဖးဒိၣ်ကလီၤတဲၥ်ကဒီး အဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ံရီပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဒုအိၣ်,တၢ်မ့သီၣ်မ့သဲခီန့ၣ်ပှၤပျၢ်က့ၤပှၤဖိသၣ်လၢဟံၣ်မီၤနီၤ.မ့၀ံၤတၢ်မ့သီၣ်မ့သဲန့ၣ်ပှၤမၤဃၥ်န့ၢ်ပှၤကၠိဖိအဂီၢ် တၢ်ပူၤအိၣ်.ပအဲၣ်ဒိးက့ၤဒုးအိၣ်ပှၤဖိသၣ်လၢပကၠိလီၢ်လံၤမီၤနီၤဘၣ်ဆၣ်တၢ်အိၣ်သးတဂ့ၤဘၣ်အဃိပက့ၤဒုးအိၣ်ဖိသၣ်တသ့ဘၣ် တၢ်ဘၣ်ယိၣ်အိၣ်ဒံးမီၤနီၤ.မ့၀ံၤကၠိခီန့ၣ်တၢ်ပျီဒိၣ်တလၢအဃိဘၣ်ပျံၤလၢကျိဖးဒိၣ်ကလီၤတဲၥ်.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ ပှၤကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်ကမၤလိမၤဒိးဘၣ်တၢ်ဂ့ၤဂ့ၤအဂီၢ်မိၢ်ပၢ်တဖၣ်လၢကလဲၤဒုးထီၣ်အ၀ဲသ့ၣ်အဒံၣ်အဖိကၠိလၢ ပှၤဒူပှၤသ၀ီလၢအဂၤအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကျဲတၢ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတကပၤဒီး ဒ်န့ၣ်အသိး ခီဖျိဟီၣ်က၀ီၤပူၤတၢ်အိၣ်သးတဂ့ၤဒံးဘၣ်အဃိသ၀ီဖိလၢအဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်တုၤလၢခဲအံၤတက့ၤဘၣ်ဒံးလၢအဟံၣ်အဃီစ့ၢ်ကီး အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ကီးကၠးသၢသ၀ီအံၤအပူၤကွံၥ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒီးပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ် တကးဒံးဘၣ် ပယီၤသုးကျိၤနုၥ်လီၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ် လၢသ၀ီပူၤဒွဲၣ်အူအီၣ်ပှၤကမျၢၢ်အဟံၣ်အဃီခဲလၢၥ်အဖျၢၣ်(၇၀)ဘျဲၣ်အမဲၥ်ညါ ကျိဖးဒိၣ်အံၤအဃိ ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်စ့ၢ်ကီး ဟးဂီၤပၣ်ဃုၥ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ....
ပယီၤသုးကီၣ်ကးဟဲတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်လၢကမျၢၢ်တၢ်ဆါဟံၣ်တဖျၢၣ်,တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်
လါနိၣ်ဝဘ့ၢၣ် ၂၆ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤဖဲတနံၤအံၤဂီၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ်ပယီၤသုးကီၣ် ကးအဒြိဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲကမျၢၢ်တၢ်ဆါဟံၣ်တဖျၢၣ်ဒီးမ့မ့ၢ်လၢပှၤအိၣ်တၢ်ဆါဟံၣ်အပူၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတနံၤအံၤလါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်(၂၆)သီအနံၤ န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးကီၣ်ကးအံၤဖဲတနံၤအံၤဂီၤခီ(၈း၀၀)နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်မ့ၢ်လၢဟဲတ့ၢ်လီၤဝဲဒြိမ့ၣ်ပိၢ်ဖဲလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်(သူကဘံ)သဝီဃၢၤအဃိဘၣ်ဟးဂီၤဝဲတၢ်ဆါဟံၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်တနီၤအသိးဖဲဆၢကတီၢ်အခါဖဲန့ၣ်န့ၣ်ဘၣ်ဖဲပှၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဟဲပၠးအသးဒီးပှၤဆါစ့ၢ်ကီးအိၣ်ဝဲဖဲတၢ်ဆါဟံၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်သနါက့ကမျၢၢ်ဒီးပှၤဆါသ့ၣ်တဖၣ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်လၢၢ် ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပှၤကတိၤတၢ်ပၢပဒိၣ်စီၤဝါမုၢ်စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. "မ့မ့ၢ်လၢတၢ်ကဲထီၣ်သးအဖီခိၣ်န့ၣ်ဒုၣ်ဒါဟဲခးလီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်ဖဲဂီၤခီ(၈)နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်ဖဲန့ၣ်ဒီးဘၣ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်တၢ်ဆါဟံၣ်လီၤ. ဒီး ဖဲန့ၣ်န့ၣ်ကမျၢၢ်ဟဲပၠးအသးဒီးအိၣ်စ့ၢ်ကီးဒီးပှၤဆူးပှၤဆါလီၤ. ဘၣ်ဆၣ်သနါက့ပှၤဆူးပှၤဆါသ့ၣ်တဖၣ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးခီန့ၣ်တ အိၣ်ဘၣ်. ဒ်န့ၣ်အသိးမ့မ့ၢ်တၢ်ဆါဟံၣ်ဒုဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲဒၣ်တနီၤမီၤနီၤ. ဖဲဟါခီလီၤတကပၤန့ၣ်ပယီၤသုးလၢအိၣ်(နၣ်သၤကွ့)ခးစိ ဝဲကျိဖးဒိၣ်(၁၂၀မမ)တဖျၢၣ်ဒီးဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲဘုလီၢ်န့ၣ်လီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ(သူကဘံ)သဝီတၢ်မၤလိကၠိစ့ၢ်ကီးအပူၤကွံၥ်ပယီၤသုးကီၣ်ကးခးလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ်ကဲထီၣ်တ့ၢ်သးအိၣ်ဝဲအဃိတၢ်ဘၣ်ပတုၥ်ဃၥ်ကွံၥ်ဝဲတၢ်မၤလိကၠိအံၤတုၤတကီၢ်ခါခဲဒီးကၠိဖိ,ကၠိသရၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လၢကဆဲးသိၣ်လိ,မၤလိတၢ်အဂီၢ်ကဲထီၣ်ဝဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါအါထီၣ်ဘၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. အပူၤကွံၥ်လါအီကူး(၁၃)သီအနံၤန့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤခီဖျိသုးကီၣ်ကးခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ-၂၆၄)အပှၤသ့ၣ်တဖၣ်ဟဲ တ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်ဖဲ(ထံပူၤလူၢ်)သဝီပူၤအဃိဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲတၢ်ဆါဟံၣ်တဖျၢၣ်စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ပိၥ်မုၣ်တဖၣ်ကဂုၥ်ကျဲးစၢးမၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်ကွံၥ်သးလၢတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးအပူၤအဂ့ၢ်,ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢဆီတခူထီၣ်
လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် ၂၆သီ, ၂၀၂၄နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ပိၥ်မုၣ်တဖၣ်ကဃုသ့ၣ်ညါမၤနၢ်ပၢၢ်အသးလၢတၢ်မၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးအဂ့ၢ်အကျိၤဒီးကဂုၥ်ကျဲးစၢးမၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်ကွံၥ်အသးလၢတၢ်တူၢ်ဘၣ်တၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးအပူၤဂ့ၢ်,ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢ(KWO)ဆီၣ်တခူစံးဝဲဖဲ(၂၀၂၄)နံၣ်တၢ်မၤပတုၥ်ကွံၥ်တၢ်မၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢပိၥ်မုၣ်တဖၣ်အဖီခိၣ်(၁၆)သီတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်ပတုၥ်တၢ်မၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢပိၥ်မုၣ်ဒီးဖိသၣ်အဖီခိၣ်,တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤတၢ်မၤအီၤဖဲလါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်(၂၅)သီတုၤလၢလါဒံၣ်စဲဘၢၣ်(၁၀)သီအနံၤလၢတၢ်လီၢ်ကိးပူၤဒဲးအဃိ,ပိၥ်မုၣ်တဖၣ်ကလဲၤမၤနၢ်ပၢၢ်အသး,တဲဖျါထီၣ်အတၢ်တူၢ်ဘၣ်ခီၣ်ဘၣ်ဒီးဂုၥ်ကျဲးစၢးမၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်ကွံၥ်သးလၢတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးအပူၤအဂ့ၢ်,ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢ,အကရၢခိၣ် နီၢ်ကညီဖီစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ“(၁၆)သီတၢ်မၤတၢ်ပတုၥ်တၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအံၤတၢ်မၤအီၤလၢကညီကီၢ်စဲၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ကိးဘ့ၣ်ဒီးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤတဖၣ်အပူၤအဃိ,ယအဲၣ်ဒိးဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါဝဲဒၣ်ပိၥ်မုၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လၢကလဲၤပၣ်ဃုၥ်ပၣ်ဂီၢ်မၤနၢ်ပၢၢ်သး,သံကွၢ်သံဒိးတၢ်န့ၣ်လီၤ.ဒီး,ဒ်သိးကမၤပူၤဖျဲးထီၣ်ကွံၥ်အသးလၢတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးအပူၤအဂီၢ်တဲပၠးထီၣ်သုတၢ်တူၢ်ဘၣ်လၢပဝဲဒီးတသ့ဖဲအသ့ပကတိၤန့ၢ်ခဲးတၢ်န့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,တၢ်ကပတုၥ်ကွံၥ်တၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢပိၥ်မုၣ်ဒီးဖိသၣ်အဖီခိၣ်အဂီၢ်,ပိၥ်ခွါတဖၣ်မ့ၢ်ဝဲပှၤလၢအရ့ဒိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အဃိ,ကွဲမုၥ်ဝဲပိၥ်ခွါတဖၣ်လၢကပၣ်ဃုၥ်ပၥ်ဂီၢ်လၢ,တၢ်မၤတၢ်အၢၣ်လီၤသးလၢကပတုၥ်ကွံၥ်တၢ်မၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢပိၥ်မုၣ်အဖီခိၣ်တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤပူၤအသိး,ဒီးဆီၣ်တခူဃ့ထီၣ်ဝဲပိၥ်ခွါတဖၣ်လၢ,အသုတမၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢပိၥ်မုၣ်တဖၣ်အဖီခိၣ်တဂ့ၤအဂ့ၢ်,စံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢမၤဝဲ(၁၆)သီတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤလၢတၢ်ပတုၥ်တၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢပိၥ်မုၣ်ဒီးဖိသၣ်ဖီခိၣ်တနံၣ်အံၤအတၢ်ကိးတြီမ့ၢ်ဝဲ“ကသူၣ်ထီၣ်သကိးပှၤတဝၢလၢအပူၤဖျဲးဒီးသွံၣ်ထံးမုၣ်ခွါတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢပိၥ်မုၣ်ဒီးဖိသၣ်အဂီၢ်”အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးအတၢ်ကိးသတြီအံၤတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဝဲဒ်သိးပိၥ်မုၣ်ဒီးဖိသၣ်တဖၣ်ကအိၣ်မူဘၣ်လၢတၢ်သဘျ့,လၢအပူၤဖျဲးဒီးတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးအဂီၢ်အဂ့ၢ်,ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤကညီကီၢ်စဲၣ်ဒီးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤတဖၣ်အပူၤ,ပိၥ်မုၣ်ပိၥ်မၢၤဒီးဖိသၣ်တဖၣ်အံၤတူၢ်ဘၣ်ဝဲဟံၣ်ပူၤဃီပူၤတၢ်မၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးကလုၥ်ကလုၥ်အါမံၤအကျါ,ပှၤလၢအတူၢ်ဘၣ်ဝဲမုၣ်ခွါသွံၣ်ထံးတၢ်မၤတရီတပါအံၤအိၣ်ဝဲဒၣ်အါမးအဂ့ၢ်,ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒီးပှၤလၢအမၤဝဲတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢပိၥ်မုၣ်အဖီခိၣ်တဖၣ်အံၤ,တနီၤတၢ်ဟံထီၣ်အရ့,ဟ့ၣ်တၢ်ကမၣ်တုၤလီၤတီၤလီၤအိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤတနီၤအပူၤတၢ်မၤဘံၣ်မၤဘၢ,မၤလီၤမၢ်ကွံၥ်ဝဲပှၤမၤကမၣ်တၢ်ဖိအတၢ်ကမၣ်အိၣ်ဝဲဃိ,တၢ်ကဟံထီၣ်အရ့တုၤလီၤတီၤလီၤအဂီၢ်တၢ်တၤတၢ်အိၣ်ဒံးဝဲအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢစံးဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,ဒ်သိးပိၥ်မုၣ်ပိၥ်မၢၤဒီးဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်ကအိၣ်မူဘၣ်လၢတၢ်သဘျ့,ကပူၤဖျဲးဒီးတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကး,ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်တီတၢ်တြၢ်အဂီၢ်,အရ့ဒိၣ်ဝဲလၢပှၤကိးဂၤဒဲးကပၥ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်လၢကဟံထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်ပှၤမၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးတဖၣ်အံၤအရ့အဂ့ၢ်,ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢစံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပယီၤသုးအပှၤတဂၤဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤသးဃုၥ်ဒီးတၢ်စုကဝဲၤ
လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် ၂၆ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤဖဲအပူၤကွံၥ်လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်(၁၄)သီအနံၤန့ၣ်ပယီၤသုးကီၣ်ကးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ် (ခမရ-၅၈၉)အပှၤတဂၤဟဲပၥ်လီၤတၢ်စုကဝဲၤဃုၥ်ဒီးစုကဝဲၤပီးလီတဖၣ်ဖဲလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်(သုးရ့ၣ်-၉)ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ်ခ့ၣ် အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲမဟါလါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်(၂၆)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၅၈၉)အပှၤလၢဟဲပၥ်လီၤတၢ်စုကဝဲၤအံၤန့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ(ကၠီၤမ့အီၤ)နီၢ်ကစၢ်နီၣ်ဂံၢ်(ပစ-၁၁၀၅၉၉)ဒီး (ကၠီၤမ့အီၤ)အံၤဒ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ပၥ်လီၤပၥ်ဝဲပှၤသုးဖိလၢဟဲဟ့ၣ်လီၤအသးတၢ်မၤကျဲအိၣ်ဝဲအသိးန့ၣ်တၢ်ကွၢ်ထွဲကဟုကယၥ်အီၤဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပှၤကတိၤတၢ်ပၢပဒိၣ်စီၤဝါမုၢ်စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. "ဘၣ်ထွဲဒီး(ခမရ-၅၈၉)အသုးဖိလၢအမ့ၢ်(ကၠီၤမ့အီၤ)န့ၣ်ဖဲလါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်(၁၄)သီအနံၤန့ၣ်ဟဲဟ့ၣ်လီၤအသးဃုၥ်ဒီးတၢ်စုကဝဲၤပီးလီ သ့ၣ်တဖၣ်မီၤနီၤ. ဒီးကတီၢ်ခဲအံၤန့ၣ်ဒ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဝဲဒၣ်သုးလၢဟဲဟ့ၣ်လီၤအသးတၢ်မၤကျဲအိၣ်အသိးန့ၣ်ပအံးထွဲကွၢ် ထွဲအီၤ,ပကဟုကယၥ်အီၤဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ်လီၤ" အဂ့ၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ(ကၠီၤမ့အီၤ)လၢအဟဲပၥ်လီၤတၢ်စုကဝဲၤတဂၤအံၤတၢ်စုကဝဲၤပီးလီလၢအဝဲဟဲဟ့ၣ်လီၤဝဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဒ်အမ့ၢ် MA-3(၁)ခိၣ်, ကျိဆၣ်ဒၢ(၅)ဘ့ၣ်, စုမ့ၣ်ပိၢ်(၁)ဖျၢၣ်, ၅.၅၆ချံအဖျၢၣ်(၁၅၀)သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး(ကၠီၤမ့အီၤ)လၢဟဲဟ့ၣ်လီၤပၥ် လီၤတၢ်စုကဝဲၤတဂၤအံၤ(KNLA)သုးရ့ၣ်(၉)ဃုၥ်ဒီးလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟ့ၣ်လၤကပီၤဝဲကျိၣ်စ့အကလီၢ်(၂၀)ကၠးအဂ့ၢ်န့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၥ်ဖျါပူၤအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. (ကၠီၤမ့အီၤ)အံၤဘၣ်တၢ်ဖီၣ်န့ၢ်အီၤလၢသုးကီၣ်ကးတၢ်ထၢကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲးစးတၢ်ဘျၢတဆီဒီးဟဲလီၤဘၣ်မူဒါဖဲပယီၤသုး(ခမရ-၅၈၉)သုးရ့ၣ်အပူၤ,လၢအအိၣ်ဝဲဖဲကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်သုးရ့ၣ်(၉)တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ်ပဒိၣ်စီၤဝါမုၢ်စံးအါ ထီၣ်ဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. "ပကွၢ်က့ၤသုးဖိလၢအဟဲဟ့ၣ်လီၤအသးတဂၤအံၤန့ၣ်လဲၤဘၣ်ထွဲအသးဒီးသုးကီၣ်ကးထုးထီၣ်ပၥ်ဝဲကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲးစးအံၤမီၤနီၤ. အဝဲမ့ၢ်ဝဲပှၤယူအီၣ်ကဲၣ်ရံး(ပှၤနီသိလ့ၣ်)ဖိတဂၤဒီးလၢတၢ်လဲၤတၢ်က့ၤအဖီခိၣ်န့ၣ်တၢ်ဖီၣ်န့ၢ်အီၤမီၤနီၤ. လၢတၢ်ဖီၣ်န့ၢ်အီၤအဖီခိၣ်န့ၣ်တၢ်သံကွၢ်အီၤလၢနကကဲသုးဧါ,နကနုၥ်လီၤလၢဃိၥ်ပူၤဧါဒ်န့ၣ် န့ၣ်လီၤ. အဝဲဃုထၢလၢကဲသုးဒီးအဝဲနုၥ်လီၤဝဲလၢသုးပူၤအိၣ်ဝဲ(၇)လါအတီၢ်ပူၤလံန့ၣ်လီၤ. လၢဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအပူၤန့ၣ်အလီၤဘၣ်ဝဲမူဒါဖဲ(ဆီထံး)ဒီး(ဘီကထၣ်)အဘၢၣ်စၢၤမီၤနီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘခ့ၣ်အဲးစံၣ် -ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤဖဲအပူၤကွံၥ်လါအီးကထိဘၢၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ်ပယီၤသုးကီၣ်ကးအသုးကျိၤပှၤနီၣ်ဂံၢ်အဂၤ(၃၀၀)ဃၣ်ဃၣ်လၢဆီထံးကီၢ်ဆၣ်တဆီဂုၥ်ကျဲးဟဲက့ၤထီၣ်မၤန့ၢ်က့ၤဝဲအသုးကလၢၤ(တိၤသ့ၣ်ဖူ)အဖီခိၣ်လၢခံခီခံကပၤတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်ဝဲဒၣ်ဒီးကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်သုးရ့ၣ်(၉)စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲဒၣ်အသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ကျူမဲသ၀ီဖိလၢအလဲၤစံၣ်အိၣ်လ့ကိပူၤတဖၣ်လိၣ်ဘၣ်အီၣ်အီအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲကသံၣ်ကသီတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၅ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် (သုးက့ ၁) သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ပယီၤသုးကျိဖးဒိၣ်အဃိ ကျူမဲသ၀ီဖိလၢအလဲၤစံၣ်အိၣ် လ့ကိပူၤတဖၣ် တကီၢ်ခဲအံၤလိၣ်ဘၣ်၀ဲအီၣ်အီအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲကသံၣ်ကသီတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကီးလၢၢ်ကရူၢ်အပူၤ သုးဟံန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ကဲထီၣ်သးတလီၢ်လီၢ်အဃိ ဖဲ(၂၀၂၃) လါစဲးပထ့ဘၢၣ်အခါန့ၣ် ကျူမဲသ၀ီဖိခဲလၢၥ်ဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်ကဒုသးလၢ လ့ကိပူၤတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢ အလီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တကီၢ်ခါခဲအံၤသ၀ီဖိလၢလဲၤအိၣ်ကဒုသးဖဲလ့ကိပူၤတဖၣ်ခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်အံၤဟးစံၣ်အိၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်ယံၤထီၣ်လံဒီး ကဖံးအီၣ်မၤအီၣ် အဂီၢ်စ့ၢ်ကီးတၢ်အိၣ်သးတဂ့ၤဒံးဘၣ်အဃိလၢကအီၣ်ကအီကအိၣ်ကဆိးအဂီၢ် လိၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီ, ကသံၣ်ကသီဒီးအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲတၢ်ခိၣ်ဒုးသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်တၢ်အိၣ်သး အံၤတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. “ဖဲ(၂၀၂၃)လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၁၉ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ် လၢကျူမဲသ၀ီပူၤ.ပှၤသ၀ီဖိအိၣ်တဘူၣ်လၢၤဘၣ်အဃိ ဖဲ(၂၀)သီန့ၣ် ဟံၣ်ခိၣ်(၁၈၇)ဖျၢၣ်န့ၣ် ဟဲစံၣ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖဲအံၤခဲလၢၥ်လီၤ. အဃိခဲအံၤပအဲၣ်ဒိးဃ့ထီၣ်ပှၤမၤစၢၤတၢ်ဖိတဖၣ်လၢ တၢ်သူထီၣ်ဘှီထီၣ်တမံၤ,တၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ဂီၢ်တမံၤဒီးတၢ်အီၣ်မိၢ်ပှၢ်တမံၤ.တၢ်သၢခါအံၤဒု အခိၣ်သ့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. စးထီၣ်လၢသ၀ီဖိဃ့ၢ်ထီၣ်လဲၤအိၣ်ကဒုသးလၢလ့ကိပူၤန့ၣ် ကီၢ်ပူၤကညီပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံကမံးတံၥ် (CIDKP)ဃုၥ်ဒီးတၢ်ကရၢကရိ လၢအဂၤဟဲဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲအိၣ်ဘၣ်ဆၣ် တဘျီတခီၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲမ့ဟဲအိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်အီၣ်မိၢ်ပှၢ်တကပၤန့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဒူသ၀ီ ကမျၢၢ်ဖိကဒဲကဒဲဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲစ့ၢ်ကီး အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲအသိးန့ၣ် စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံၥ်လါမ့ၤန့ၣ် ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်တအိၣ်လၢၤအါအါဘၣ်အဃိ သ၀ီဖိတနီၤက့ၤဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တၢ်အိၣ်ဘၣ်ဆၣ်ဘၣ်ဖံးမၤ၀ဲလၢတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီ အပူၤဒီးမ့အိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်အိၣ်သး တဂ့ၤဘၣ်န့ၣ်...
သုးက့(၅)မၤန့ၢ်ကဒီးတၢ်စုကဝဲၤလၢ မးထီပယီၤသုးဃ့ၢ်ဖျိးအအိၣ်
လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် ၂၄သီ, ၂၀၂၄နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်, သုးက့(၅) မၤန့ၢ်ကဒီးတၢ်စုကဝဲၤလၢ မးထီပယီၤသုးလၢအဃ့ၢ်ဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အအိၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကီၢ်ရ့ၣ်အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့လီၤ. မးထီပယီၤသုးကလၢၤအံၤန့ၣ် ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးက့(၅)ဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ကဝီၤတံၢ်ဒီးနုၥ်လီၤခးအဝဲသ့ၣ်အဃိဖဲလါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်(၂၂)သီအနံၤန့ၣ် ဟးထီၣ်ဃ့ၢ်ကွံၥ်ဝဲဒၣ်လၢအသုးကလၢၤအပူၤဒ်သိးကက့ၤလီၤကဒါဆူထွံၣ်သံအုၣ်ဒီးကတၢတံးတကပၤအဂီၢ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲအဝဲသ့ၣ်က့ၤလီၤအခါခီဖျိ(KNLA)သုးက့(၅)ဒီးသုးပၥ်ဖှိၣ်ခိးခးအဝဲသ့ၣ်ဖဲအပူၤကွံၥ်လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် ၂၃သီအနံၤ,တၢ်လီၢ်ဖဲ ထွံၣ်သံအုၣ်ဒီးမးထီအဘၢၣ်စၢၤအဃိ တၢ်မၤန့ၢ်အါထီၣ်ကဒီးတၢ်စုကဝဲၤအမဲၥ်ညါပယီၤသုးသံ(၆)ဂၤအဂ့ၢ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ ကၠူလံယၢၣ်ခုၣ် စံးဘၣ်ဝဲခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ“တၢ်ကစီၣ်ပိၥ်ထွဲတခါန့ၣ်, ဖဲ ၂၃သီအနံၤ, ပယီၤသုးလၢအအိၣ်မးထီတဖုန့ၣ် က့ၤလီၤဒီးပပှၤခိးထုးအီၤဒီးမ့ၣ်ပိၢ်,ခးတံၢ်အီၤအဃိတၢ်မၤန့ၢ်ကျိဒီးတၢ်ဖိတၢ်လံၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.မ့မ့ၢ်ပယီၤသုးန့ၣ်သံ(၆)ဂၤန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါမးထီပယီၤသုးတၢ်စုကဝဲၤလၢကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်သုးက့(၅)ဒီးသုးပၥ်ဖှိၣ်မၤန့ၣ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲ (MA1 – 9)ခိၣ်, (MA2 – 4)ခိၣ်, (MA3-4)ခိၣ်, (MA4 – 2)ခိၣ်, ကျိစဲးလးညၣ်မဲၢ် ၁ခိၣ်, ၆၀ မၣ်မၣ် အပျီထီ ၂ခိၣ်, ၆၀ မၣ်မၣ်အပျီဖုၣ် ၂ခိၣ်, ချံးမ့ၣ်ပိၢ် ၁ဖျၢၣ်, RPG7 ချံ ၃ဖျၢၣ်, ၆၀ မၣ်မၣ်ချံ ၄၅ဖျၢၣ်, ခွ့ဘိချံ ၅၃ဖျၢၣ်,ဒီးစဲးကတိၤတၢ်ဖးဒိၣ်တဖျၢၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ ခ့ၣ်အဲယူၣ်-မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. မးထီသုးကလၢၤပယီၤသုးလၢအဃ့ၢ်ဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤပၣ်ဃုၥ်ဒီးကူစ့ၣ်သုးကလၢၤပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်ဒီးမ့ၢ်ဝဲ စကခ(၈)စုဒုၣ်တီၤဖီလၥ် သုးရ့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒ်အမ့ၣ် ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ် ၄၀၇,၄၀၈ ဒီး ၄၀၄ သ့ၣ်တဖၣ်ဒီး ဖဲဃ့ၢ်ဖျိးကွံၥ်အခါ...
သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ KDHW တီခိၣ်ရိၣ်မဲဒုးအိၣ်ဖျဲၣ်ထီၣ်ကဒီး၀ဲဂံၢ်ခီၣ်ထံးကသံၣ်တၢ်မၤလိဖိ ၄၈ ဂၤ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၂ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲအပူၤကွံၥ်စှၤသီအခါ ကညီဆူၣ်ချ့မၤစၢၤ၀ဲၤကျိၤတီခိၣ်ရိၣ်မဲ ဒုးအိၣ်ဖျဲၣ်ထီၣ်ကဒီး၀ဲ ၄ ၀ီတ၀ီ ဂံၢ်ခီၣ်ထံးကသံၣ်တၢ်မၤလိဖိ ၄၈ ဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢသထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်တၢ်လီၢ်တတီၤအပူၤ ကညီဆူၣ်ချ့မၤစၢၤ၀ဲၤကျိၤ(KDHW)တီခိၣ်ရိၣ်မဲအိးထီၣ်၀ဲဒၣ် ဂံၢ်ခီၣ်ထံးကသံၣ် တၢ်မၤလိလၢ တၢ်ဆၢကတီၢ်ယံၤ၀ဲ(၆)လါအံၤ ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၈ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ် လၢတၢ်လီၢ်တတီၤအပူၤ တၢ်မၤက့ၤ၀ဲ တၢ်ပျၢၢ်က့ၤ ဂံၢ်ခီၣ်ထံးကသံၣ်တၢ်မၤလိမူး,တၢ်ဟ့ၣ်လီၤက့ၤ၀ဲလံၥ်အုၣ်သးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဂံၢ်ခီၣ်ထံးကသံၣ်တၢ်မၤလိဘျီ၀ဲအံၤဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကီၢ်ဆၣ်(၅)ဘ့ၣ်လၢအမ့ၢ် ဘံလ့,သထူၣ်,ဖၣ်အၣ်,ကၠဲးထိၣ်,မီၤစကိၤကီၢ်ဆၣ် ခၢၣ်စးသးစၢ်တဖၣ်ဟဲထီၣ်၀ဲဒီး တၢ်မၤလိဘျီ၀ဲအံၤ ကၠိဖိပိၥ်မုၣ်ဖျိထီၣ်၀ဲ(၃၇)ဂၤ,ပိၥ်ခွါ(၁၁)ဂၤ ခဲလၢၥ်ပၥ်ဖှိၣ်(၄၈)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤလၢအဖျိထီၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးကသံၣ်တၢ်မၤလိခဲအံၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒ်မူဒါလီၤဘၣ်အသိးကဘၣ်က့ၤဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်က့ၤမူဒါ တဂၤလၢ ကီၢ်ဆၣ်ဒၣ်၀ဲစုၥ်စုၥ်ဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးတနီၤန့ၣ်ကဆဲးထီၣ်ဒံး၀ဲတၢ်မၤလိစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကညီဆူၣ်ချ့မၤစၢၤ ၀ဲၤကျိၤခိၣ် စီၤအဲၣ်ကီၢ်ဆၢ လၢအတိခိၣ်ရိၣ်မဲဂံၢ်ခီၣ်ထံးကသံၣ်တၢ်မၤလိအံၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပှၤကၠိဖိလၢအဖျိထီၣ်(၄၈)အံၤန့ၣ်ဟဲ၀ဲလၢကီၢ်ဆၣ်ကိးဘ့ၣ်တၢ်လီၢ်အါတီၤလီၤ.အ၀ဲသ့ၣ်တဂၤလၢသနၢၣ်ဒၣ်၀ဲကက့ၤဟံ၀ဲဒၣ်မူဒါကွၢ်ပှၤဆါလၢလီၢ်က၀ီၤပူၤဒီးတနီၤန့ၣ်ကဆဲးထီၣ်တၢ်မၤလိဒံး.အ၀ဲသ့ၣ်မၤလိတၢ်၀ံၤဒုအါဒၣ်တက့ၢ်ကဘၣ်မၤ၀ဲဒၣ်ကသံၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤ,ကဘၣ်အံးထွဲကွၢ်ထွဲကမျၢၢ်လီၤ.ဒ်သိးတၢ်ဆူးတၢ်ဆါကလီၤစှၤအဂီၢ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်ကသံၣ်သရၣ်ဖိလၢဖျိထီၣ်၀ဲဒၣ်တဂီၤအံၤအမူဒါလီၤ.ပှၤဖိသၣ်တဖၣ်အံၤပက့ၤကွၢ်န့ၣ်ဖျါ၀ဲဒၣ်လၢအါတက့ၢ်န့ၣ်အသးအိၣ်၀ဲတၢ်မၤလိအံၤနီၢ်နီၢ်လီၤ.အဃိယမုၢ်လၢ်အ၀ဲသ့ၣ်တခါလၢတၢ်မၤလိလၢပတီၢ်ထီမ့အိၣ်ထီၣ်န့ၣ်ပှၤဖိသၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်မုၢ်လၢ်အိၣ်န့ၣ်ပကွၢ်ဃၥ်ဖျါ၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီ တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ကသံၣ်တၢ်မၤလိလၢတၢ်ဟ့ၣ်၀ဲဘျီ၀ဲအံၤန့ၣ် ကဲထီၣ်တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤလၢကဆဲးထီၣ်တၢ်မၤလိဆူညါဂီၢ်အသိး ခါဆူညါတၢ်တိၥ်ပၥ် အိၣ်လၢအဲၣ်ဒိးဆဲးထီၣ်ဒံးပတီၢ်ထီတၢ်မၤလိဒီး တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢလီၢ်က၀ီၤတၢ်လီၢ်အါတီၤအပူၤ ခီဖျိကသံၣ် သရၣ်ပှၤမၤတၢ်ဖိ အိၣ်စှၤဒံးအဃိအဲၣ်ဒိးကွဲမုၥ်ဘၣ်သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တဖၣ်ကဟဲထီၣ်ဘၣ်ကသံၣ်တၢ်မၤလိအါန့ၢ်၀ဲအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် နီၢ်ဟဲမုၢ်လၢ်စိ လၢအဖျိထီၣ်၀ဲဂံၢ်ခီၣ်ထံးကသံၣ်တၢ်မၤလိအံၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ခါဆူညါန့ၣ်ယကနုၥ်လီၤမၤစၢၤတၢ်လၢတၢ်ကရၢကရိပူၤတခါခါမီၤနီၤ.မ့သ့မ့ဘၣ်န့ၣ်အဲၣ်ဒိးမၤလၢကစၢ်ဂံၢ်လီၤဘၣ်ဆၣ်တဲလီၤတံၢ်တသ့ဘၣ်တၢ်မၢၤဖဲမၤသ့န့ၣ်ပကဂုၥ်ကျဲးစၢးမၤလီၤ.ခါဆူညါအဂီၢ်ဒုမုၢ်လၢ်ဃၥ်ဖးထီညါထီၣ်တၢ်မၤလိ၀ံၤဒုယတပၥ်တ့ၢ်ဖဲအံၤအဲၣ်ဒိးလဲၤထီၣ်ဒံးဆူညါဒံးမီၤနီၤ.ခဲအံၤပထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤစ့ၢ်ကီးတၢ်တမုၥ်တခုၣ်ဘၣ်.ခဲအံၤစ့ၢ်ကီးပှၤကညီကၠိအိၣ်ဒီဒူၣ်ညါ.ကသံၣ်သရၣ်မုၣ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်စှၤအဃိပအဲၣ်ဒိးကွဲမုၥ်သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တဖၣ်လၢကဟဲမၤသကိးတၢ်လၢဆူၣ်ချ့တကပၤမီၤနီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါဖဲတၢ်မၤလိအကတီၢ်ပူၤ ခီဖျိပယီၤသုးကဘီယူၤဟဲခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ...
သုးက့(၅)ထီၣ်မၤန့ၢ် ပယီၤသုးကလၢၤ န့ၢ်ဃုၥ်ဒီးတၢ်စုကဝဲၤတနီၤ
လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် ၂၂သီ, ၂၀၂၄နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ, သုးက့(၅), မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်, ဒွဲၣ်လိကီၢ်ဆၣ် မးထီပယီၤသုးကလၢၤန့ၣ် ဖဲတနံၤအံၤ လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် ၂၂သီ,ဂီၤခီ ၇နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်သုးက့(၅)သုးပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်ကွံၥ်ဝဲဒၣ်အသိးတၢ်မၤန့ၢ်ဃုၥ်ဒီးတၢ်စုကဝဲၤတနီၤအဂ့ၢ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ. မးထီသုကလၢၤလၢပၥ်ဖှိၣ်ဂံၢ်ဘါဒီးကူစ့ၣ်အံၤန့ၣ် ဖဲတနံၤအံၤဂီၤခီအဆၢတကီၢ် သုးက့(၅)ဒီးသုးပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်ကွံၥ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ ကၠူလံယၢၣ်ခုၣ် စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ“တၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိတအိၣ်ဘၣ်.သုးကလၢၤဝဲအံၤပၥ်ဖှိၣ်ဂံၢ်ဘါဒီး ကူစ့ၣ်ပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ.ဖဲတနံၤဂီၤခီ(၇)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် (KNLA)ဒီးသုးပၥ်ဖှိၣ်တဖၣ်ထီၣ်သဖှိအဝဲသ့ၣ်အဃိဟးထီၣ်ဃ့ၢ်လၢၤလံဒီးပှၤပိၥ်ထွဲအဝဲသ့ၣ်ခံအဖၢမုၢ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ မးထီသုကလၢၤဝဲအံၤန့ၣ် မ့ၢ်ဝဲ စကခ(၈)စုဒုၣ်တီၤဖီလၥ် ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၄၀၇, ၄၀၈,၄၀၄)အပှၤပၥ်ဖှိၣ်သးဒီးကူစ့ၣ်အပှၤခဲလၢၥ်ပှၤနီၣ်ဂံၢ် ကအိၣ်ဂၤ(၆၀)ဘျဲၣ်ဒီးတၢ်စးထီၣ်နုၥ်လီၤခးအဝဲသ့ၣ်ဖဲ ၁၉သီအနံၤဒီး၂၂သီအနံၤန့ၣ်တၢ်ထီၣ်ရှဲကွံၥ်သုးကလၢၤန့ၢ်ခဲလၢၤအသိးတၢ်မၤဟးဂီၤန့ၢ်ဃုၥ်ဒီးပယီၤသုးတၢ်စုကဝဲၤဒၢးတၢးတဖျၢၣ်အဂ့ၢ်အဝဲတဲအါထီၣ်ဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ မးထီပယီၤသုးဒီးကူစ့ၣ်ပယီၤသုးလၢအဃ့ၢ်ထီၣ်ကွံၥ်လၢအသုးကလၢၤပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ က့ၤဃ့ၢ်လီၤကဒါက့ၤဝဲဆူ ခွ့သ့ၤ,ကတၢတံးတကပၤအဂ့ၢ်သ့ညါဘၣ်အသိး တၢ်ဒိးန့ၢ်တၢ်စုကဝဲၤအကလုၥ်တဖၣ်န့ၣ်တၢ်မၤလီၤတံၢ်အီၤအဖၢမုၢ်အဂ့ၢ် ခ့ၣ်အဲယူၣ်-မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလီၤစှၤဝဲအဃိလၢတၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူအဂီၢ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်ဘၣ်ကုၢ်ဆါအီၣ်သွဲၣ်လး
လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ် ၂၂ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်,ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိလၢအိၣ်ဆိးကစၢၢ်က လိပှၢ်လၢ်ကျါသ့ၣ်တဖၣ်မ့ၢ်လၢတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလီၤစှၤကွံၥ်ဝဲအဃိလၢတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိၣ်သးသမူအဂီၢ်အဝဲသ့ၣ်ဘၣ်ကုၢ်ဆါအီၣ်ဝဲသွဲၣ်လးအဂ့ၢ်ကမျၢၢ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိသ့ၣ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကမျၢၢ်ပှၤကလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၢ်လၢအိၣ်ဆိးတၢ်ဆၢကတီၢ်ဟဲယံၤထီၣ်ဝဲအဖီခိၣ်လၢတၢ်လုၢ်အီၣ်သးသမူတကပၤကီခဲထီၣ်ဝဲအဃိဘၣ်ကုၢ်မၤအီၣ်ဝဲသွဲၣ်လးန့ၣ်လီၤ. တကီၢ်ခါခဲအံၤန့ၣ်သွဲၣ်လးတထၢၣ်န့ၣ်အပှ့ၤအိၣ်ဝဲ(၈,၀၀၀)ကၠးတုၤ(၁၀,၀၀၀)ကၠးအ ဘၢၣ်စၢၤဒီးအပှ့ၤဂ့ၤဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ်ကမျၢၢ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ "မ့ၢ်ယံၤထီၣ်န့ၣ်ကအီၣ်ကအီအဂီၢ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ဝဲလီၤ. တနီၤနီၤန့ၣ်မၤတၢ်မၤဆါတၢ်မ့ၢ်ဂ့ၤ,ဃုအီၣ်တၢ်ဒိး တၢ်လၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤဆါအီၣ်ဝဲဒီးဘှါၡဲဝဲဒ်န့ၣ်လီၤ. အခဲအံၤန့ၣ်သွဲၣ်လးအပှ့ၤဂ့ၤဘျီတၢ်ကုၢ်ဆါဝဲမီၤနီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံပိၥ်မုၣ်တ ဂၤစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. တနံၣ်အံၤ(၂၀၂၄)နံၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤကမျၢၢ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတအိၣ်အါအါလၢၤဘၣ်ဒီးလီၤစှၤကွံၥ်ဝဲအဃိပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိလၢအဖံးအမၤတၢ်တကဲဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်ဘၣ်ဘှါၡဲဝဲအတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိၣ်သးသမူကီကီခဲခဲအဂ့ၢ်န့ၣ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိလၢအဂၤတဂၤစံးဝဲဒ်အံၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ "တၢ်တနံၣ်ညါအံၤန့ၣ်တၢ်မၤစၢၤတဟဲအါအါလၢၤဘၣ်. ပှၤသးပှၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ကမၤတၢ်ကရၢၢ်တအိၣ်,ကျိၣ်စ့စ့ၢ်ကီးတ အိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒုဘၣ်ထဲးဂံၢ်ထဲးဘါကီကီခဲခဲလီၤ. ဘၣ်အီၣ်ဘၣ်အီဖှီၣ်ဖှီၣ်ယၥ်ယၥ်လီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤခီဖျိလၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဃိကမျၢၢ်ပှၤလီၢ်ကဝီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးလၢကစၢၢ်ကလိ,ပှၢ်လၢ်ကျါအပူၤဒီးတုၤတကီၢ်ခါခဲအံၤန့ၣ်တက့ၤဘၣ်ဒံးဘၣ်အမဲၥ်ညါတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤစ့ၢ်ကီးလီၤစှၤကွံၥ်ဝဲအဃိဘၣ်ထဲးဂံၢ်ထဲးဘါကုၢ်ဆါအီၣ်ဝဲသွဲၣ်လး,တၢ်ဒိးတၢ်လၣ်လၢဟးထီၣ်ပှၢ်ပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အကလုၥ်ကလုၥ်အသိးပှၤသးပှၢ်,ပှၤလၢတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့တဂ့ၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်ခီန့ၣ်ကဲထီၣ်ဝဲတၢ်ကီတၢ်ခဲဖးဒိၣ်အဂ့ၢ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိသ့ၣ်တဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ထံကီၢ်ဒီးပှၤကလုၥ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤန့ၣ်မ့ၢ်ပှၤအါဂၤတၢ်မၤဒီးသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်ခဲအံၤတဖၣ်မ့ၢ်၀ဲခိၣ်နၢ်အဂ့ၢ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ်စံး၀ဲ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၁ သီ, ၂၀၂၄ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ထံကီၢ်ဒီးပှၤကလုၥ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤန့ၣ်တမ့ၢ်ပှၤတဂၤတဖံးတၢ်မၤဘၣ်မ့မ့ၢ်တခီမ့ၢ်၀ဲပှၤအါဂၤတၢ်မၤဒီးဘၣ်ဂ့ၤသကိးအါဂၤအဃိ ဖိလံၤသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်ခဲအံၤတဖၣ်မ့ၢ်၀ဲခိၣ်နၢ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ် ပဒိၣ်စီၤစိမၠ့း စံးလီၤ၀ဲဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၅ သီ တၢ်မၤခိၣ်နၢ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲတၢ်ပၢတၢ်ြပးဒီးတၢ်ပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမျၢၢ်တၢ်ပျၢ်တၢ်မၤလိမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် သုးက့(၁)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ဒ်သိးတၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲကဂ့ၤဒိၣ်ထီၣ်အဂီၢ် ဖဲတလါအံၤလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၄ သီ တုၤ ၁၄ သီန့ၣ် ကီရ့ၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတီခိၣ်ရိၣ်မဲဟ့ၣ်၀ဲခိၣ်နၢ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲတၢ်ပၢတၢ်ြပးဒီး တၢ်ပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမျၢၢ် တၢ်မၤလိ တခါလၢ ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ် တၢ်လီၢ်တတီၤအပူၤ၀ံၤ ဖဲ(၁၅)သီအနံၤန့ၣ် တၢ်မၤက့ၤ၀ဲတၢ်ပျၢ်တၢ်မၤလိမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဒီး လၢတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤ ကီၢ်ရ့ၣ်ခိၣ် ပဒိၣ်စီၤစိမၠ့း ကတိၤဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါလီၤ၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တၢ်လၢပမၤထံကီၢ်ဒီးပှၤကလုၥ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤန့ၣ်တမ့ၢ်ပှၤတဂၤတၢ်မၤဘၣ်,ပှၤအါဂၤတၢ်ဖံးတၢ်မၤလီၤ.ဂ့ၤတဂၤတန့ၢ်ဘၣ်,ဘၣ်ဂ့ၤသကိးလၢအါဂၤ.ပှၤလၢဟဲတၢ်မၤလိခဲအံၤန့ၣ်ပှၤသ၀ီဖိမုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤတပၣ်နီတဂၤဘၣ်.ကီၢ်ဆၣ်သုးရ့ၣ်သုးက့ဒၣ်လဲၥ်န့ၣ်အပတီၢ်လၢပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးဟံမူဒါတခါစုၥ်စုၥ်လီၤ.သုမ့ၢ်၀ဲဒၣ်ကမျၢၢ်ခၢၣ်စး.နၤယၤပ၀ဲအံၤန့ၣ်အိၣ်ဟဲ၀ဲဒၣ်လၢကမျၢၢ်ကျါလီၤ.ကမျၢၢ်န့ၣ်မ့ၢ်ဒၣ်ပမိၢ်ပပၢ်လီၤ ကမျၢၢ်မ့တအိၣ်မူဒီးပှၤတုၤလၢခဲအံၤဘၣ်န့ၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢန့ၣ်တလိၣ်ဆိကမိၣ်ဘၣ်ပ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)အံၤလီၤမၢ် လးထးလံ. အဃိပဖိပလံၤသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်ခဲအံၤန့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်ခိၣ်နၢ်လီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ဟ့ၣ်၀ဲခိၣ်နၢ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲတၢ်ပၢတၢ်ြပးဒီးတၢ်ပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမျၢၢ်တၢ်မၤလိလၢတၢ်ဆၢကတီၢ်ယံၤ၀ဲ(၁၁)သီဘျီ၀ဲအံၤန့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤ၀ဲၤကျိၤကိးဘိဒဲးဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်ထွဲပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ,ကီၢ်ဆၣ်ဘၣ်ထွဲပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ,သုးဂ့ၢ်၀ီဘၣ်ထွဲပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါပၥ်ဖှိၣ်ခဲလၢၥ်ဟဲထီၣ်၀ဲ (၇၇)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤလိလၢတၢ်ဟ့ၣ်၀ဲဘျီ၀ဲအံၤ ကဲထီၣ်တၢ်ဘၣ်ဘျုးလၢခိၣ်နၢ်,ထံဖိကီၢ်ဖိအဂီၢ်ဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢအဟဲထီၣ် တၢ်မၤလိသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးကဘၣ်က့ၤဟ့ၣ်ကဒါတၢ်မၤလိဆူကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အအိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်နဲၣ်ရွဲၣ်သဃဲၤ ပဒိၣ်စီၤကီၢ်သဘျ့ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. “ယဆိမိၣ်မ့တကမၣ်ဘၣ်ဒုတၢ်မၤလိ၀ဲအံၤတၢ်ကဲဘျုးကဲဖှိၣ်ကအိၣ်လီၤ.၀ဲဒၣ်ပလဲၤထီၣ်၀ံၤန့ၣ်ပဟဲက့ၤဟ့ၣ်ကဒါတၢ်မၤလိ.အ၀ဲသ့ၣ်စ့ၢ်ကီးကဘၣ်က့ၤဟ့ၣ်ကဒါ၀ဲတပတီၢ်ပတီၢ်မ့လီၤတုၤလၢဒူသ၀ီန့ၣ်တၢ်ဘၣ်ဘျုးဘၣ်ဖှိၣ်ကအိၣ်ဒီးကမျၢၢ်စ့ၢ်ကီးနကဘၣ်ပၢြပးတၢ်ဒ်လဲၣ်န့ၣ်ကသ့ၣ်ညါ၀ဲဒၣ်မီၤနီၤ.ပှၤဟဲထီၣ်တၢ်မၤလိသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးအ၀ဲသ့ၣ်ဖးသးစၢၢ်စၢ၀ဲတၢ်မၤလိတခါအံၤဒိၣ်မး.တၢ်မၤလိတခါအံၤလၢခိၣ်နၢ်ဂီၢ်ဒီးအဘျုးအိၣ်,လၢထံဖိကီၢ်ဖိအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးအဘျုးအဖှိၣ်အိၣ်လီၤ.လၢခံကတၢၢ်ပမ့အိၣ်မူဒီးလူၤတၢ်မၤလိအကျိၤအကျဲဒုယဆိမိၣ်တၢ်ဘျုးတၢ်ဖှိၣ်ကအိၣ်၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်- ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်မၤလိတခါအံၤကဲထီၣ်၀ဲဒၣ်တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤလၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအပူၤတကးဒံးဘၣ်တၢ်မၤလိ၀ဲအံၤခီဖျိ ၀ဲၤကျိၤ၀ဲၤဒ့ တပၣ်ဃုၥ်ခဲလၢၥ်ဘၣ်အဃိခါဆူညါအဲၣ်ဒိးလၢကပၣ်ဃုၥ်ပၣ်ဂီၢ်ခဲလၢၥ်ဒီးတဂၤဒီးတဂၤဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤလိၥ်သးတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤ,တၢ်ဂံၢ်ဆံးဘါစၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢ(KWO)နဲၣ်ရွဲၣ် နီၢ်စူစူလဲၤ စံးစ့ၢ်ကီး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တၢ်မၤလိတခါအံၤကဲထီၣ်တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤလၢပမ့မၤ၀ဲဒၣ်တၢ်မၤလိတခါဂ့ၤတခါဂ့ၤန့ၣ်ပကဘၣ်လဲၤ၀ဲဒၣ်တပတီၢ်ဘၣ်တပတီၢ်မီၤနီၤ.အပူၤကွံၥ်ပတထီၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်မၤလိတခါအံၤဘၣ်အဃိတဘျီတခီၣ်ပမၤတၢ်အကမၣ်အိၣ်.ခီဖျိလၢပထီၣ်၀ဲဒၣ်တၢ်မၤလိတခါအံၤ၀ံၤဒီးပကဘၣ်မၤတၢ်တခါန့ၣ်ပကဘၣ်ကွဲးလီၤ၀ဲတၢ်တိၤကျဲၤလီၤတံၢ်လီၤတဲးလီၤန့ၣ်ကဲဘျုး၀ဲဒၣ်လၢပဂီၢ်ဖးအါညါမီၤနီၤ.တၢ်မၤလိဒ်အံၤပှၤဟ့ၣ်မ့အါဒုပသးခုလီၤ.ပှၤမၤတၢ်မၤလိခဲအံၤန့ၣ်၀ဲၤကျိၤ၀ဲၤဒ့န့ၣ်တပၣ်ဃုၥ်ခဲလၢၥ်ဒံးဘၣ်.ပအဲၣ်ဒိး၀ဲဒၣ်လၢ၀ဲၤကျိၤ၀ဲၤဒ့သ့ၣ်တဖၣ်ကပၣ်ဃုၥ်ခဲလၢၥ်ဒ်န့ၣ်မးပကနၢ်ပၢၢ်ဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤလိၥ်သးပတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤ,ပတၢ်ဂံၢ်ဆံးဘါစၢ်ဒီးပကဟ့ၣ်ကူၣ်ဟ့ၣ်ဖး...










