လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ထံထၣ်ပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရံၣ် ထံမိၢ်ပှၢ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ အံၤ ဖဲမဟါအနံၤတၢ်ထီၣ်န့ၢ်၀ဲသုးကလၢၤအံၤဒီးတၢ်ဒုးအပူၤ ပယီၤသုးသံ၀ဲခဲလၢၥ်ပၣ်ဃုၥ်၀ဲဒုးယၤခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်ပှၤဘၣ်မူ ဘၣ်ဒါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ထံထၣ်ပယီၤသုးကလၢၤအံၤ စးထီၣ်ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၁၂ သီအနံၤန့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA)သုးပၥ်ဖှိၣ် လဲၤထီၣ်ခး၀ဲဒီး ဖဲမဟါ ၁၉ သီအနံၤန့ၣ် ဘၣ်တၢ်ထီၣ်န့ၢ်၀ဲခဲလၢၥ်လံဒီး တၢ်ဒုးဘျီ၀ဲအံၤအပူၤ ပယီၤသုးသံခဲလၢၥ်အကျါပၣ်ဃုၥ်၀ဲ ဒုးယၤခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒီးဖဲတၢ်လဲၤထီၣ်၀ဲသုးကလၢၤအံၤအခါန့ၣ်ပယီၤသုးအံၤသူ၀ဲကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်တပယူၥ်ဃီတကးဒံဘၣ်သုးကီၣ်ကးဆှၢဃီၤ ၀ဲဒၣ်(ဟဲလံခီပထၢၣ်) ၃ ဘ့ၣ် လၢကဟဲမၤအါထီၣ်အဂံၢ်အဘါအဂ့ၢ်န့ၣ် ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် နဲၣ်ရွဲၣ်ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ ပဒိၣ်စီၤအဲၣ်နၤ ဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ထံထၣ်သုးကလၢၤအံၤပသုးက့(၄)တီခိၣ်ရိၣ်မဲစးထီၣ်ထီၣ်၀ဲဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၁၄ သီအနံၤဒီးဖဲမဟါ ၁၉ သီအနံၤန့ၣ်. ဒီးပယီၤသုးဃုၥ်ဒီးအဒုးယၤခိၣ်န့ၣ်သံခဲလၢၥ်လီၤ.ဖဲပှၤလဲၤထီၣ်သုးကလၢၤအံၤအခါန့ၣ်ပယီၤသုးကဘီယူၤသူကဘီယူၤခံဘ့ၣ်. တၢ်ခံသီသၢသီအတီၢ်ပူၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဆၢတတဲၥ်ဘၣ်.ဒီးဖဲမဟါ ၁၉ သီ လီၢ်ခံကတၢၢ်တနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးဆှၢဃီၤကဘီယူၤ(၃) ဘ့ၣ်လၢကဟဲမၤပှဲၤထီၣ်အဂံၢ်ဘါန့ၣ်ဟဲစီၢ်လီၤ၀ဲဖဲထံထၣ်တန့ၢ်ဘၣ်ဘျီလဲၤပၥ်လီၤက့ၤ၀ဲလၢထံခံန့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်တၢ်ထီၣ်န့ၢ်သုးကလၢၤဘျီ၀ဲအံၤ တၢ်မၤန့ၢ်ဃုၥ်၀ဲပယီၤသုးအကျိချံပှၥ်သၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်အိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိတၢ်မၤဆှဲလဲ တ၀ံၤခဲလၢၥ်ဒံးဘၣ်အဃိ တဲလီၤတံၢ်စရီတသ့ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤအဲၣ်နၤစံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်ထီၣ်သုးကလၢၤဘျီ၀ဲအံၤန့ၣ် ဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲအီၤလၢဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကညီဒီကလုၥ် တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA) သုရ့ၣ်(၇), သုးရ့ၣ်(၁၀), သုးရ့ၣ်(၁၁),သုးရ့ၣ်(၂၀၃)ဒီး (PDF),ဒြိသိၣ်မှံၤသုးကရူၢ်လၢအဂၤတဖၣ်ပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်သး မၤ၀ဲတၢ်ထီၣ်ဒုး အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ.
သုးကလၢၤအံၤ ခီဖျိအိၣ်ဆီလီၤတဘူးတယံၤ၀ဲဒီးကီၢ်ဆၢအဃိအရ့ဒိၣ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်အဂီၢ်ဒီး ဒ်န့ၣ်အသိး စးထီၣ်ဖဲတၢ်ထီၣ်မၤ န့ၢ်သုးကလၢၤအံၤ၀ံၤလီၢ်ခံန့ၣ် သုးကီၣ်ကးအံၤအကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်တလီၢ်လီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤအဲၣ်နၤစံးအါ ထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ.
“ထံထၣ်သုးကလၢၤအံၤအိၣ်လၢဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် ထံမိၢ်ပှၢ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအိၣ်စီၤစုၤဒီးထံခံကီၢ်ဆၢတဘူးတယံၤဘၣ်. သုးကလၢၤအံၤ လၢသုးမီၤစိရိၤအဂီၢ်အရ့ဒိၣ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်အဂီၢ်.ဟဲဆ့ၣ်နီၤ၀ဲဖဲန့ၣ်ဘျီဒိၣ်စိ၀ဲဒၣ်ကီၢ်ဆၢ.ဒီးဒိၣ်စိစ့ၢ်ကီး၀ဲဒ၀ဲၢ်-ထံခံကျဲမီၤနီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ထံထၣ်ပယီၤသုးကလၢၤလၢတၢ်ထီၣ်န့ၢ်၀ဲခဲအံၤန့ၣ်အသုးဂံၢ်ဘါကအိၣ်၀ဲ(၁၀၀)ဘျဲၣ်ဒီး အပူၤကွံၥ်တၢ်လီၢ်အံၤန့ၣ်မ့ၢ်၀ဲ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် ၀ဲၤလီၢ်ခိ့ၣ်သ့ၣ်ဒီး ဖဲအပူၤကွံၥ်(၁၉၉၇)နံၣ်အခါန့ၣ်ဘၣ်တၢ်ဟဲထီၣ်မၤန့ၢ်ကွံၥ်၀ဲလၢပယီၤသုးအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
