လါအီကူး ၁၉ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
လၢတၢ်ဃုထၢအယီၤအဘျၣ်အံၤတဆီ သုးမီၤစိရိၤအခိၣ်မ့အီၤလဲၤပၥ်ထီၣ်အသးဒ်ပဒိၣ်ဝံၤလီၢ်ခံ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ် စၢဖှိၣ်ကရၢတၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ အသီ(၁၀၀)တၢ်တိၥ်ကျဲၤအတီၢ်ပူၤန့ၣ် သုးမီၤစရိၤမၤထီဒါဝဲ ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယၥ်အိၣ်ဝဲအဘျီ (၅၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲတနံၤအံၤလါအီကူး ၁၉ သီအနံၤန့ၣ် လီၤ.
ဒ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်အတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤပူၤပၥ်ဖျါဝဲအသိးန့ၣ် လၢသုးမီၤစိရိၤအသီ(၁၀၀)တၢ်တိၤကျဲၤအတီၢ်ပူၤ စးထီၣ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၀ သီ တုၤလၢလါယူၤလံ ၃၁ သီအနံၤန့ၣ် သုးမီၤစရိၤမၤဝဲကလံၤကျါတၢ်ဒုးလၢကဘီယူၤအံၤ(၂၈၈)ဘျီ, ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၁၂၉)ဘျီ, ဟးခးလီၤတၢ်ဒီးဒြိ(၁၀၃)ဘျီ, ဒွဲၣ်အူအီၣ်ကမျၢၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်(၁၂)ဘျီဒီး မၤထီဒါဝဲပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိ ခွဲးယၥ်ကွီၢ်မ့ၣ်လၢအဂၤ (၁၇)ဘျီ ပၥ်ဖှိၣ်ခဲလၢၥ်အိၣ်ဝဲ (၅၄၉) ဘျီန့ၣ်လီၤ.
အသီ(၁၀၀)တၢ်တိၥ်ကျဲၤလၢသုးမီၤစိရိၤအခိၣ်မ့အီၤလဲၤဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲဖဲအပူၤကွံၥ်လါအ့ဖြ့ၣ်အခါအံၤ မုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်တၢ်ကဂုၤ ထီၣ်ပသီထီၣ်,တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်,ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ထံၣ်လိၥ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးဒီး ကူၣ်သ့,ပှၤဂ့ၢ်ဝီမုၢ်ကျိၤ ဝဲၤကွၥ်တၢ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီ တၢ်ဂ့ၢ်တဖၣ် အံၤဘိးဘၣ်ရၤလီၤစံးတ့ၢ်ဃၥ်ဝဲမ့အိၣ်ဘၣ်ဆၣ် တၢ်လၢသုးမီၤစိရိၤအၢၣ်လီၤတ့ၢ် ဝဲတဖၣ် မ့ဘၣ်ထိၣ် သတြီၤဒီး ဟီၣ်ခိၣ်မဲၥ်ဖံးခိၣ်တၢ်အိၣ်သးန့ၣ် လီၤဆီလိၥ်ဝဲအသးအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဒူသဝီကမျၢၢ်လၢဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဝဲသုးမီၤစရိၤအတၢ်ထီၣ်ဒုးမၤအၢမၤသီလၢတၢ်(၅)နံၣ်ဘျဲၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤန့ၣ် ဆံးလီၤစှၤလီၤ ဝဲတအိၣ် မ့မ့ၢ်တခီသုးမီၤစိရိၤအံၤဆှၢထီၣ်ဝဲအသုးကျိၤဂံၢ်ဘါဒီးမၤဝဲတၢ်ထီၣ်ဒုးလၢကီၢ်သူလ့ၤဟီၣ်ကဝီၤအပူၤအံၤ ဟဲအါထီၣ်ဝဲဒၣ် ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးလၢတၢ်အသီ(၁၀၀)အတီၢ်ပူၤအံၤ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်/သုးက့ကိးဘ့ၣ်ဒဲးဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ပၥ်ဖှိၣ်အိၣ် ဝဲ(၅၃၆)ဘျီဒီး သုးမီၤစိရိၤအံၤလၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအဖီခိၣ် ပၥ်တၢ်ခးပနီၣ်သူဝဲမုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤကဘီယူၤ,(jet fighter),(Y-12), (Y-8) ကဘီယူၤ, (Paramotor), (Eurocopter),(Gyrocopter) ၁၂၀ မမ ကျိဖးဒိၣ်, ရီးကဲးသၣ်ဒီး (cluster munitions) ပီၣ်(၂၀၀),(၂၅၀),(၃၀၀),(၅၀၀),(၈၀၀)ဒီးပီၣ်(၁၀၀၀)မ့ၣ်ပိၢ်ဃုၥ်ဒီးအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ အတၢ်မၤနီၣ် ပူၤပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ.
ခီဖျိလၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဃိန့ၣ် လၢအသီ(၁၀၀)တၢ်တိၥ်ကျဲၤအတီၢ်ပူၤအံၤန့ၣ် ကမျၢၢ်သံဝဲ(၄၄)ဂၤ, ဘၣ်ဒိ(၁၂၄)ဂၤဒီး ဘၣ်တၢ်ဖီၣ်ဝဲ(၃၄)ဂၤ တကးဒံးဘၣ်အမဲၥ်ညါကမျၢၢ်ဟံၣ်(၃၆၈)ဖျၢၣ်, သီခါဖၠၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်(၁၄)ဖျၢၣ်, ကၠိ(၈ ) ဖျၢၣ်, တၢ်ဆါဟံၣ်(၅)ဖျၢၣ်, တၢ်ဘါယွၤသရိၥ်(၂)ဖျၢၣ်ဒီး တၢ်ဟ့ၣ်ကသံၣ်ဒၢး(၁)ဖျၢၣ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဒီးလၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်မၤထီဒါပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယၥ်တၢ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤနီၣ်ဂံၢ်စရီလၢတၢ်ထၢဖှိၣ်မၤနီၣ်ဝဲခဲအံၤသ့ၣ်တဖၣ် ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ်လၢဟီၣ်ခိၣ်မဲၥ်ဖံးခိၣ်န့ၣ် အနီၣ်ဂံၢ်နီၣ်ဒွးကအါန့ၢ်အဝဲအံၤသ့ဝဲအသိး ကမျၢၢ်စ့ၢ်ကီးဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး သဂၢၢ်ဘၣ်ဝဲ ကူၣ်သ့,ဆူၣ်ချ့ဒီးပှၤဂ့ၢ်ဝီ တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတၢ်ဃံးတၢ်စ့ၤသ့ၣ်တဖၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးစ့ၢ်ကီးဝဲန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ဒ်သိးသုးမီၤစိရိၤအတၢ်မၤထီဒါပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယၥ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤကလီၤမၢ်ကွံၥ်ဒီးကဆံးလီၤစှၤလီၢ်အဂီၢ် ကပတုၥ်ကွံၥ်တၢ်ဘျၢလီၤဝဲစုကဝဲၤပီးလီ,ကဘီယူၤသိဃုၥ်ဒီးကဟ့ၣ်အါထီၣ်ဝဲသဲးစးတၢ်ဆီၣ်သနံးတကးဒံးဘၣ် လၢပှၤဃ့ၢ်မှံ ဟးဖျိးအဂီၢ် ထံဂုၤကီၢ်ဂၤပဒိၣ်ကဟ့ၣ်ဝဲခီကီၢ်ဆၢတၢ်မၤစၢၤအံၤဆူဂံၢ်ခီၣ်ထံးကရူၢ်ကရၢအအိၣ်အံၤတဆီ အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဃ့ထီၣ်ကဒီးဝဲန့ၣ်လီၤ.
