လါအီးကထိဘၢၣ် ၁၈ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ် တကွံပူၤကရူၢ် ဒီး ဆီသုးခံကရူၢ်အပူၤ စးထီၣ်ဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၀ ဘျဲၣ်အခါန့ၣ် ပယီၤသုးသူဝဲဒၣ်ဒြိ,ကျိဖးဒိၣ်ဒီးကဘီယူၤလဲၤခးလီၤဝဲတၢ်တပယူၥ်ဃီလၢဒူသဝီပူၤ အဃိ လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်လၢဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်သဂၢၢ်ဘၣ်ဝဲဆူၣ်ချ့ဒီးကူၣ်သ့တၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကီၢ်ဆၣ် ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ အအိၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်မၤနီၣ်ပူၤအိၣ်ဝဲအသိးန့ၣ် ကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ စးထီၣ်ဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၂ သီ တုၤဃီဖဲတလါအံၤလါအီးကထိ ခံနွံတနွံအံၤန့ၣ် ခီဖျိလၢပယီၤသုးအကျိဖးဒိၣ်,ဒြိဒီးကဘီယူၤတၢ်ထီၣ်ဒုးအံၤအဃိ လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်သံတစှၤန့ၢ်ဝဲ(၁၀)ဂၤလံ ဒီး ဘၣ်ဒိ ဘၣ်ထံးဝဲ(၁၂)ဂၤလံအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
မ့ဘၣ်ကွၢ်လၢတၢ်အသီ(၂၀)ဘျဲၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤ ကမျၢၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအမဲၥ်ညါ ဆီသုးခံကရူၢ်, တကွံပူၤကရူၢ်, အံလူၢ်ကရူၢ်, ခရၢၢ်ကရူၢ်, ဝီၢ်က့ကရူၢ် ဒီး ဝီၢ်ကျီၢ်ကရူၢ်ပူၤကမျၢၢ်တဖၣ် ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ဝဲအိၣ်ဘၣ်ဆၣ် လီၤဆီဒၣ်တၢ် မ့မ့ၢ်ဆီသုးခံ ကရူၢ်ဒီးတကွံပူၤကရူၢ် ကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ခဲလၢၥ်ဃၣ်ဃၣ်ဒီးတုၤလၢခဲအံၤက့ၤဟံၣ်က့ၤဃီတဘူၣ် ,ကၠိစ့ၢ်ကီးတၢ်အိး ထီၣ် ဝဲတဘူၣ်ဒံးဘၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ဆီသုးခံကရူၢ်ပူၤလၢအမ့ၢ် ဆီသုးခံသဝီ,ကီးကးသဝီ,သဝီသီ,နၣ်စ့ၤ,ခမီၣ်ခွ့ၤသဝီ ကၠိအမဲၥ်ညါ တကွံပူၤကရူၢ် တကွံပူၤသဝီ ကၠိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ် တၢ်အိးထီၣ်ဝဲတဘူၣ်ဒံးဘၣ်မ့မ့ၢ်တခီဘၣ်တၢ်ဖံးလိမၤဒိးဝဲဒၣ်လၢ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလီၢ် ဒ်န့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ကီၢ်ဆၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံးဝဲလၢ “ဆီသုးခံကရူၢ်ဒုအါတက့ၢ်ကမျၢၢ်ဃ့ၢ်ထီၣ်လီၤ.ကမျၢၢ်တနီၤဒုအိၣ်ဒံး လၢသဝီပူၤ.မ့မ့ၢ်ကၠိခီန့ၣ်ပကွၢ်လၢတၢ်အိၣ်သးအဖီခိၣ် ခဲအံၤဒုပက့ၤအိးထီၣ်ကဒါတသ့ဒံးဘၣ်.ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်န့ၣ်ဘၣ်ယိၣ်ဝဲလၢ ကဘီယူၤဒီးကျိဖးဒိၣ်,ဒြိအဃိဒုးထီၣ်ဝဲအဖိကၠိတဘူၣ်ဘၣ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်တနီၤလီၤ.သရၣ်မုၣ်ခီန့ၣ်ဒ်ပနဲၣ်လီၤဃၥ်တၢ်လီၢ်လၢအဘံၣ် အဘၢတဖၣ်န့ၣ်မၤလိန့ၢ်ဝဲဖိသၣ်လံၥ်ဒ်န့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးတုၤလၢခဲအံၤဟီၣ်ကဝီၤပူၤဖဲန့ၣ် ဒြိဟးဆှၣ်တၢ်ကိးမုၢ်နၤဒဲးအဃိ ကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်အိၣ်လၢတၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးပူၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်ပိၥ်မုၣ်တဂၤစံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
“ခဲအံၤပဘၣ်ပျံၤတၢ် ဘၣ်ပျံၤကဘီယူၤ,ဒြိဒီးကျိဖးဒိၣ်. တၢ်လီၢ်တတီၤဒီးတတီၤန့ၣ်နလဲၤလၢဆဲးကၢးတဘူၣ်ဘၣ်. လဲၤလၢခီၣ်နါက့ တဘူၣ်ဘၣ်. စးထီၣ်လၢဂီၤခီဂီၤဂီၤန့ၣ် ပဖီဃၥ်မ့ၤလၢဒီတနံၤကျၢၤအဂီၢ်လီၤ. မုၢ်နၤခီန့ၣ်ပမၤကဲၤမ့ၣ်အူတဘူၣ်ဘၣ်,ပသူ(ဖိ)နါက့ တဘူၣ်ဘၣ် .မုၢ်နၤခီန့ၣ်ဒြိဟးယူၤဝ့ၤဝီၤဒီဒူၣ် ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကီၢ်ခါခဲအံၤစးထီၣ်လၢပျဲလိၥ်ကျိတိၤ-ဘံလ့ဝ့ၢ် တၢ်ဒ့ၣ်စၢၤကျဲဒီတကျိၤန့ၣ် ပယီၤသုးအိၣ်ဆီလီၤသးဟူးဂဲၤဝဲမ့အိၣ်ဘၣ်ဆၣ် ကနုၥ်လီၤဟူးဂဲၤဝဲလၢသဝီပူၤတအိၣ်ဒံးဘၣ်ဒီး မ့မ့ၢ်တခီသူနၢၤဝဲဒၣ်ကျိဖးဒိၣ်,ဒြိ,ကဘီယူၤခးလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ်တ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ် တလီၢ် လီၢ်တုၤလၢခဲအံၤန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးအံလူၢ်ကရူၢ်လၢအပူၤကွံၥ်လါအီးကထိဘၢၣ် ၁၃ သီ ကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်ကမျၢၢ်သံ(၅)ဂၤ,ဘၣ်ဒိ(၈)အံၤန့ၣ် မၤကဒီးဖဲ ၁၅ သီအခါန့ၣ်စ့ၢ်ကီး (Jet fighter)ကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤဝဲပီၣ်မ့ၣ်ပိၢ်(၂)ဖျၢၣ်လၢရှါစူၣ်သဝီခိၣ်ထိးဒီး ဖဲန့ၣ်အကျါ (၁)ဖျၢၣ်န့ၣ်တပိၢ်ဖးထီၣ်ဝဲဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်တကတီၢ်ဃီဖဲကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်ဘျီဝဲအံၤအခါန့ၣ် ပယီၤသုး(၄၄)ခီၣ်ချ့သုးဝဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်အံၤခးလီၤစိဝဲ (၁၂၀ မမ) ကျိဖးဒိၣ်(၂)ဖျၢၣ် ဒီးလဲၤတ့ၢ်လီၤဃုၥ်စ့ၢ်ကီးဝဲဒြိမ့ၣ်ပိၢ်တဘ့ၣ်လၢတၢ်လီၢ်တတီၤဃီဝဲန့ၣ်ဒံးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ ဒူသဝီပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ အအိၣ်န့ၣ်လီၤ.
သုးမီၤစိရိၤအံၤပျီပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်မ့တအိၣ်ဘၣ်ဘၣ်ဆၣ် ခးလီၤဝဲတၢ်ဒီးကျိဖးဒိၣ်,ဒြိ,ကဘီယူၤတပယူၥ်ဃီအဃိ လီၤဆီဒၣ်တၢ် ဒူသဝီကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ သဂၢၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိးသးသမူ,ဆူၣ်ချ့ဒီးကူၣ်သ့တၢ်ဂ့ၢ်ကီသ့ၣ် တဖၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ဆၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤဃီဝဲန့ၣ်လ စံးအါထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.
“ခဲအံၤလၢဒူဖိသဝီဖိအဂီၢ်ဒု ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဝဲတၢ်ကီၢ်တၢ်ခဲအိၣ်သပှၢ်ကတၢၢ်လီၤ. ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဝဲလၢတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ အဖီခိၣ်နါမ့ၢ်စ့ၢ်, လၢတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အဖီခိၣ်နါက့ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဝဲအနီၢ်ကီၢ်န့ၣ်ပတဲသ့လီၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ဒူသဝီတၢ်လီၢ်လၢပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်,ဒြိဒီးကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်အလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ အါဒၣ်တက့ၢ် မ့ၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ(KNLA)သုးရ့ၣ်-၃ အပှၤ ဃုၥ်ဒီးကမျၢၢ်တၢ်ဒီသဒၢသုး(PDF)ကရူၢ်ကရၢလၢအပၢၢ်ဆၢထီဒါသးမီၤစိရိၤအံၤတဖၣ် အိၣ်ဆီလီၤ သး ဟူးဂဲၤဝဲလီၢ်အဂ့ၢ် လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဘၣ်တ့ၢ်ဃၥ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီ တၢ်ကစီၣ်အိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
