လါအီးကထိဘၢၣ် ၁၅ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤ အပူၤ သုးမီၤစိရိၤအသီ(၁၀၀)တၢ်တိၤကျဲၤ အတီၢ်ပူၤန့ၣ် မၤဝဲတၢ်ထီၣ်ဒုးလၢကဘီယူၤဒီးကျိဖးဒိၣ်ပၥ်ဖှိၣ်အိၣ်ဝဲ(၁၇၀၀)ဘျဲၣ်ဒီး ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိသံဘၣ်ဒိၣ် ဘၣ်ထံးဝဲ(၂၀၀) ဃၣ်ဃၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ကညီတဝၢတၢ်တဲန့ၢ်ခဲးတၢ်ပှၥ်ဘျးစဲ (Karen Worldwide Advocacy Network-KWAN) ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
သုးမီၤစိရိၤအံၤဒ်သိးကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲထံဂုၤကီၢ်ဂၤတၢ်ပၥ်ပနီၣ်အဂီၢ် မ့ကတိၤဝဲတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ဘၣ်ဆၣ် စးထီၣ်ဖဲလၢလါအ့ဖြ့ၣ် ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲအသီ(၁၀၀)တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တုၤဃီၤဝဲလၢလါယူၤလံ(၃)လါဘျဲၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် လၢဟီၣ်ခိၣ်မဲၥ်ဖံးခိၣ်န့ၣ် မ့မ့ၢ်တခီ မၤထီဒါ လုၢ်သ့ၣ်ခါပတၥ်ဝဲပှၤဂ့ၢ်ဝီခွဲးယၥ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးတုၤလၢခဲအံၤန့ၣ်လီၤ
ဘၣ်ဃးသုးမီၤစိရိၤအတၢ်လုၢ်သ့ၣ်ခါပတၥ်မၤကမၣ်ဝဲပှၤဂ့ၢ်ဝီခွဲးယၥ်ဒီးသုးဂ့ၢ်ဝီတၢ်အိၣ်သးလၢအသီ(၁၀၀)တၢ်တိၤကျဲၤ လၢတၢ်သၢ လါအတီၢ်ပူၤအံၤန့ၣ် KWAN လၢအဘၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်အီၤဖဲလါအီကူးလၢ အဟူးဂဲၤဝဲပှၤဂ့ၢ်ဝီ,ကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒီး ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးဂ့ၢ်ဝီအံၤ ထုးထီၣ်ဝဲလံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါတဘ့ၣ်ဖဲတနံၤအံၤန့ၣ်လီၤ.
လံၥ်(KWAN)အလံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါပူၤအိၣ်ဝဲအသိးန့ၣ် စးထီၣ် ၂၀၂၆ လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၁ သီ တုၤလၢလါယူၤလံ ၃၁ သီလၢ သုးမီၤစိရိၤ အတၢ်မၤဝဲအသီ(၁၀၀) တၢ်တိၤကျဲၤအတီၢ်ပူၤအံၤန့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်/သုးက့(၆)ဘ့ၣ်လၢအတပၣ်ဃုၥ်ဝဲဒီး (သုးက့ ၇)ဘၣ် အံၤန့ၣ် သုးမီၤစိရိၤသူဝဲ ဒၣ်ကဘီယူၤတၢ်ထီၣ်ဒုး(၆၇၄)ဘျီဒီးကျိဖးဒိၣ်,ဒြိတၢ်ထီၣ်ဒုး(၁၀၁၉)ဘျီ ပၥ်ဖှိၣ်ခဲလၢၥ် (၁၆၉၃)ဘျီ ညါ န့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်ထီၣ်ဒုးအံၤအပူၤ ကီၢ်ရ့ၣ်/သုးက့ ၁, ၂, ၃, ၄, ၅, ၆ (၆)ဘ့ၣ်အံၤအပူၤ သုးမီၤစိရိၤသူဝဲ(Y-12)ကဘီယူၤ ၇၂၅ ဘျီ, Jet fighter ကဘီယူၤ(၁၉၀)ဘျီ, ဒြိ(၂၆၄)ဘျီ, Paramotor(၁၂)ဘျီ, Gyrocopter(၁၀)ဘျီဒီး Kamikaze(၁၀)ဘျီ ပၥ်ဖှိၣ်ခဲလၢၥ် အဘျီ(၁၂၀၀)ဘျဲၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဒီးလၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ထီၣ်ဒုးအကလုၥ်ကလုၥ်အံၤအဃိ ကမျၢၢ်သံဝဲ(၅၄)ဂၤ, ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး(၁၃၇)ဂၤဒီး ပှၤသံတဖၣ်အကျါ ပၣ်ဃုၥ် ဝဲဖိသၣ်(၁၈)နံၣ်ဆူဖီလၥ်(၁၁)ဂၤ တကးဒံးဘၣ်အမဲၥ်ညါ ကမျၢၢ်ဟံၣ် (၃၇၃)ဖျၢၣ်,တၢ်ဘါယွၤသရိၥ်(၇)ဖျၢၣ်, သီခါဖၠၣ် (၉)ဖျၢၣ်, ကၠိ(၁၄)ဖျၢၣ် ဒီး တၢ်ဆါဟံၣ်(၄)ဖျၢၣ် ပၥ်ဖှိၣ်ခဲလၢၥ်(၄၀၇)ဖျၢၣ် ဟးဂူၥ် ဟးဂီၤဘၣ်ဒိ ဘၣ်ထံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
အဃိ မ့ဘၣ်ကွၢ်က့ၤခီဖျိလၢသုးမီၤစိရိၤအတၢ်မၤထီဒါပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယၥ်အံၤအဃိ ကမျၢၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ဟးဂီၤအနီၣ်ဂံၢ် အါကတၢၢ် န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲမုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဒီး ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃)အံၤန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးလၢအတကပၤလၢတၢ်အသီ(၁၀၀)အတီၢ်ပူၤအံၤန့ၣ် (သုးက့ ၁)ဟီၣ်ကဝီၤပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲ(၁၉၃)ဘျီ, (သုးက့ ၂) (၅၃)ဘျီ, သုးက့ ၃ (၃၈၀)ဘျီ, သုးက့ ၄ (၅၈)ဘျီ, သုးက့ ၅ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်(၃၀၉)ဘျီဒီး မ့မ့ၢ်လၢသုးက့ ၆ ခီန့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ် (၈၅၉)ဘျီ အဃိ မ့ဘၣ်ကွၢ်လၢကီၢ်ရ့ၣ်/သုးက့တဖၣ်အံၤအကျါ (သုးက့ ၆)အံၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲအဘျီအါကတၢၢ် ဒီး (သုးက့ ၅)န့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်အါအိၣ်ဝဲလၢနီၣ်ဂံၢ်(၂)ပတီၢ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
တၢ်ဒုးတၢ်ယၤအမဲၥ်ညါခီဖျိသုးမီၤစိရိၤအံၤ ပၥ်ဝဲတၢ်ခးပနီၣ်ဆူဒူသဝီ,တၢ်ဖံးအီၣ်မၤအိၣ်လီၢ်အဃိ လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိ (၈၀၀၀)ဘျဲၣ် ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ဝဲဒီး ဒ်န့အသိးကီၢ်သူလ့ၤဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ လီၢ်ခံကတၢၢ်ကမျၢၢ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံအနီၣ်ဂံၢ်ဘၣ်အိၣ် ထီၣ်တုၤ လၢ (၁.၂)ကကွဲၢ်ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် KWAN စံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
သုးမီၤစိရိၤအတၢ်ပၥ်ဝဲတၢ်ခးပနီၣ်ဆူကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိ,တၢ်သူၣ်ထီၣ်အံၤ မ့ၢ်တၢ်မၤထီဒါလုၢ်သ့ၣ်ညါပတၥ်ဝဲ ထံဂုၤကီၢ်ဂၤကွီၣ်မ့ၣ် အဃိ ဒ်သိးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤသုတဆဲးအိၣ်လၢၤတဂ့ၤအဂီၢ် ကီၢ်အမဲရကၤ, အံယူၤ, ခဲနဒၣ် ဒီးအီးစထြ့လယါထံၣ်ကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ် အံၤ ကပတုၥ်ကွံၥ်ဝဲသုးမီၤစိရိၤအကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုၥ်,တၢ်ဆါန့ၢ်ကျိချံပှၥ်သၣ်,သုးတၢ်ပီးတၢ်လီသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (KWAN)ဃ့ထီၣ် ဝဲဒၣ် န့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဆၣ်စးထီၣ်လၢအသီ(၁၀၀)လါယူၤလံဝံၤလီၢ်ခံတုၤလၢခဲအံၤ လီၤဆီဒၣ်တၢ်(သုးက့ ၁),(သုးက့ ၃),(သုးက့ ၅),(သုးက့ ၄) ဒီး(သုးက့ ၆) ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ ဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢဆူၣ်ထီၣ်ဝဲလၢဟီၣ်ကဝီၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်ဒီးပယီၤသုးအဘၢၣ်စၢၤဒီး ဒ်န့ၣ်အသိး လၢတၢ်ထီၣ် ဒုးအံၤအပူၤသုးမီၤစိရိၤသူဝဲကဘီယူၤ,ဒြိ,ကျိဖးဒိၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဟးတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်လၢကမျၢၢ် အိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲကိး မုၢ်နံၤအဃိ တၢ်သံ တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး,တၢ်ဟးဂူၥ်ဟးဂီၤအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်ဝဲဒၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်န့ၣ်လီၤ.
