KIC News

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၆ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ပှၤလၢအဘၣ်တၢ်မၤကၤအီၤဒီး(ကၠါဖၠၣ်)တၢ်မၤဖိလၢအိၣ်တီနီၢ်မုၢ်ထီၣ် မၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤထံး တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီ သုးမုၢ်ဒိၣ် တၢ်လီၢ်လၢအမ့ၢ်ကၠီးခဲးဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတဖၣ် တၢ်မၤပူၤဖျဲးထီၣ်ကဒီးအ၀ဲသ့ၣ်အဂၤ(၃၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (DKBA)ခိၣ်နၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. အပူၤကွံၥ်စှၤသီအခါပှၤလၢအဘၣ်တၢ်ကိးမၢလံၣ်အီၣ်လီအီၣ်အီၤဒီး(ကၠါဖၠၣ်)ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢအိၣ်ကၠီးခဲးဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ် (DKBA)မၤထူၣ်ဖျဲးအးလီၤက့ၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်အစုပူၤ၀ံၤလီၢ်ခံ (ကၠါဖၠၣ်)ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢအအိၣ်တ့ၢ်ဒံးလၢတၢ်ကိပူၤသ့ၣ်တဖၣ် တၢ်နုၥ်လီၤဃိထံသမံသမိးမၤထူၣ်ဖျဲးထီၣ်ကဒီး၀ဲကဲထီၣ်ဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ DKBA သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ်-၂ သုးခိၣ်ကျၢၢ်စိ စီၤစွ့ၤ၀ၣ် စံး၀ဲလၢ“စးထီၣ်ဖဲပထုးထီၣ်(statement)လံၥ်ပၥ်ဖျါ ၀ံၤလီၢ်ခံန့ၣ် ပမၤထွဲတုၤလီၤတီၤလီၤလီၤ. ခဲအံၤလၢကၠီးခဲးန့ၣ်...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၅ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် တၢ်မၤကၤပှၤကညီဒီး(ကၠါဖၠၣ်)တၢ်လံၣ်အီၣ်လီအီၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢအိၣ်ကညီကီၢ်စဲၣ် ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ စွ့ၣ်ကိၣ်ကိၤ ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ် ဒ်သိးတၢ်ဆှၢက့ၤအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤကလဲၤသးချ့ချ့အဂီၢ်န့ၣ် ကဟံစုနဲၣ်ကျဲမၤစၢၤ၀ဲဒ်အလီၢ်အိၣ်၀ဲအသိး အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF) သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤခၠ့ၣ်သူၤ ဃ့ထီၣ်ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ် ကိတိၥ်ခိၣ်ကျၢၢ်-၂ ဒီးတၢ်ဒီတဒၢကိတိၥ် ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤ အါရံၤ ၁၃ သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. ဒ်(BGF)လံၥ်တၢ်ဃ့ထီၣ်ပူၤပၥ်ဖျါ၀ဲအသိးန့ၣ် ပှၤလၢအမၤကၤပှၤကူပှၤကညီဒီးပှၤလၢအမၤ(ကၠါဖၠၣ်)တၢ်မၤကဘျံးကဘျၣ် တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢ...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁) ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်ဒီးကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၃ သီ တနံၤဃီအတီၢ်ပူၤ သုးမီၤစရိၤကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်လၢ ဒူသ၀ီပူၤတဖၣ်အဃိ တၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိ ဘၣ်ထံး အိၣ်ထီၣ်အမဲၥ်ညါ ကၠိ,တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ်လီၤပှီၢ်ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်အါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၃ သီ ဂီၤခီ ၁၀း၀၀...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်ပယီၤပူၤခီဖျိတၢ်မၤသံမၤလီၤတူၥ်ကလုၥ်လၢ ရိၣ်ဟ့ကၠၢၣ်အဖီခိၣ်အဃိ ပှၤလၢနဲၣ်လီၤရဲၣ်ကျဲၤတၢ်ဒီးပှၤလၢပၣ်ဃုၥ်ပၣ်ဂီၢ်လၢအမ့ၢ်သုးကီၣ်ကးအခိၣ်မ့အီၣ်လဲၣ်ဃုၥ်ဒီးအပှၤခဲလၢၥ်(၂၃)ဂၤသ့ၣ်တဖၣ် Argentina ထံကီၢ်အကွီၢ်ဘျီၣ်တဖျၢၣ်လၢအအိၣ်လၢဝ့ၢ် (ဘွံနိၣ်စ်အံရံၣ်စ်)ထုးထီၣ်ဝဲဒၣ်(Warrant)လံၥ်ဟ့ၣ်တၢ်ခွဲးလၢတၢ်ကဖီၣ် အဝဲသ့ၣ်အဂ့ၢ် Burmese Rohoingya Organisation UK(BROUK)ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲလါဖ့ၤဘြူအါရံၤ(၁၃)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်ထုးထီၣ်လံၥ်(warrant)ဝဲအံၤန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲရိၤဟ့ကၠၢၣ်အဂီၢ်ဘၣ်ဒီး ကဲထီၣ်ဝဲဒၣ်တၢ်စံၣ်စိၤတဲစိၤလၢပှၤကီၢ်ပယီၤဖိခဲလၢၥ်အဂီၢ်ဒီးမ့ၢ်ဝဲဒၣ်တၢ်သးခုဖးဒိၣ်တခါအဂ့ၢ်အဂ့ၢ် (BROUK) အကရၢခိၣ် အူထိခ့ၣ် စံးဘၣ်ဝဲဒၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ“ပှၤထုးထီၣ်(Warrant) ခဲအံၤန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲရိၣ်ဟ့ကၠၢၣ်အဂီၢ်ဘၣ်.မ့ၢ်လၢပဝဲထံဖိကီၢ်ဖိခဲလၢၥ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. သုးကီၣ်ကးအခိၣ်မ့အီၣ်လဲၣ်ဒီးအပှၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်ပၥ်လီၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤမူၤမူၤနီၢ်နီၢ်ဝံၤ...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၂ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢတီအူကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့-၂),ဒီၣ်ဖးခိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤဖဲအပူၤကွံၥ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၈)သီနံၤအ ခါန့ၣ်ပယီၤသုးသိလ့ၣ်လၢဟဲက့ၤလီၤဆူ(တီအူ)သ့ၣ်တဖၣ်မ့ၢ်လၢကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)အိၣ်ခိးခးဝဲလၢကျဲဘၢၣ်စၢၤအဃိပယီၤသုးသံ(၆)ဂၤ,ဘၣ်ဒိ(၆)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးတၢ်ကစီၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးသိလ့ၣ်အံၤအိၣ်ဟဲက့ၤလီၤန့ၢ်ဝဲဒၣ်လၢဒီၣ်ဖးခိၣ်(ဘယ့ၣ်နီၤ)သုးကလၢၤဒီးလၢကက့ၤလီၤဝဲဒၣ်ဆူ(တီအူ)ဝ့ၢ်ဟီၣ်ကဝီၤပူၤအဂီၢ်, ဟဲက့ၤလီၤဝဲသိလ့ၣ်ခဲလၢၥ်အခိၣ်(၁၀)ဒီးဖဲလၢဟဲက့ၤလီၤလၢကျဲအဆၢကတီၢ်(KNLA)သုးက့-၂, သုးရ့ၣ်-၅ အသုးဒ့-၃ အ ပှၤတဖၣ်ခိးခးဝဲအဃိပယီၤသုးအပှၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲဒီးသိလ့ၣ်ဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲတခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သီသံၣ်ခိၣ်အလံၥ်မဲၥ်သၣ်ပူၤပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်ခိးခးဝဲပယီၤသုးသိလ့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံကျဲမုၢ်ဝဲန့ၣ်န့ၣ်ပယီၤသုးကီၣ်ကးတကပၤပံးကွံၥ်ဝဲတစိၢ်တလီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဂၤစံးဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝြလၢ "ဖဲတၢ်ကဲထီၣ်သးလီၢ်ဝဲန့ၣ်န့ၣ်ယံၥ်ဝဲဒီးဒီၣ်ဖးခိၣ်တခီနၣ်ရံၣ်မီၤနီၤ. သိလ့ၣ်လၢအလီၤတကျၢၢ်ကွံၥ်ဝဲတခိၣ်န့ၣ်ဖဲအလီၤ ကစၢၢ်အခါ အ(ဘြ့ၤ)ဖျိး,နၣ်ဟူဘၣ်ဒ်န့ၣ်မီနီၤ. သိလ့ၣ်တကျၢၢ်ဝံၤပှၤလၢအပၣ်ဃုၥ်လၢသိလ့ၣ်ပူၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်က့ၤတီကဒါဝဲလီၤ. ဖဲန့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ(ဒီၣ်ဖးခိၣ်)ကျဲထီၣ်,ကျဲလီၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တၢ်တပျဲလဲၤဝဲလၢၤဘၣ်. တၢ်စးထီၣ်ပံးဝဲလၢ(၁၃)မဲၣ်အလီၢ်လီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲတနံၤဃီတၢ်အိးထီၣ်ဝဲ(ပရဲလိၥ်ကျိခဲၣ်ဖ့)အမူးဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၈)သီအနံၤန့ၣ်ပယီၤသုးကျိၤလၢအဟဲထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ကညီဒီလကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးက့-၂အပှၤသ့ၣ်တဖၣ်ခိးခးဝဲအဃိပယီၤသုးအပှၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဘၣ်အိၣ်...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ (၁၁)သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်,ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်ပူၤတဖိးသဲးစးတရူးထံဖိကီၢ်ဖိလၢနုၥ်လီၤမၤဝဲ(Online)တၢ်လံၣ်အီၣ်လီအီၣ်,တၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့ဒီးမုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီကျးဃုၥ်ဒီးတၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ,တလါအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤတချူးလၢၥ်အပူၤ,ကဘၣ်ဟးထီၣ်ကွံၥ်ဝဲလၢဝ့ၢ်ပူၤခဲလၢၥ်ဒီး,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ကဒိးန့ၢ်က့ၤလီမ့ၣ်အူ,သိ(လီစၣ်ဆံၣ်)သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,(DKBA)စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ထံဆၢကီၢ်ဆၢ(Online)တၢ်လံၣ်အီလီအီၣ်အတၢ်ဖံးတၢ်မၤ,တၢ်မၤကၤပှၤကူပှၤကညီဃုၥ်ဒီးတၢ်မၤကမၣ်သဲးစးကွီၣ်မ့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤကလီၤမၢ်ကွံၥ်ဝဲအဂီၢ်တလါအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၅)သီအနံၤအပူၤ,ကၠီၣ်တဲၣ်ပဒိၣ်တကပၤပတုၥ်ကွံၥ်ဝဲလီမ့အူဒီးစဲးဖီကဟၣ်သိဖဲကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်,ကီၢ်ဆၢဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်ဃုၥ်ဒီးကီၢ်ပယီၤတကပၤတၢ်လီၢ်(၅)တီၤအပူၤအိၣ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးခီဖျိတၢ်ပတုၥ်ကွံၥ်ဝဲလီမ့ၣ်အူဒီးသိသ့ၣ်တဖၣ်ဒ်အံၤအဃိ,ဘၣ်ဒိဝဲဒၣ်ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်မုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်တကးဘၣ်ဘၣ်ဒိဝဲတၢ်အိၣ်ဆိးဖံးမၤအီၣ်အီလၢတနံၤဂီၢ်တနံၤဂီၢ်အဃိ,လၢတၢ်ကဘှါရှဲဝဲမ့ၣ်အူတၢ်ဂ့ၢ်အံၤအဂီၢ်ကရဲၣ်ကျဲၤဝဲအဂ့ၢ်,ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်ဘံၣ်ဘၢကရူၢ်ကရၢ,ဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်တၢ်ဘၣ်ဘျူးကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)သုးဟီၣ်ကဝီၤနီၢ်ဂံၢ်(၂)အဒုးယၤခိၣ်သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤ(အ့ၤဝါ)စံးဝဲဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တၢ်ပတုၥ်ကွံၥ်မ့ၣ်အူသ့ၣ်,သိသ့ၣ်တဖၣ်အဃိန့ၣ်ကဲထီၣ်ဂ့ၢ်ဝီၢ်အူတၢ်ကီတၢ်ခဲလၢဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်အဂီၢ်လၢတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.ထံဆၢကီၢ်ဆၢခိၣ်နၢ်ဒီးယိၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်န့ၣ်ဟဲထံၣ်လိၥ်သးဒီးပှၤဒီးစံးဝဲလၢတၢ်ပတုၥ်ကွံၥ်မ့ၣ်အူ,သိတၢ်ဂ့ၢ်အံၤမ့ၢ်ဒၣ်ခီဖျိပတၢ်လီၢ်အံၤအမံၤဒိၣ်လၢတရူးဟဲနုၥ်လီၤအိၣ်ဖဲဟီၣ်ကဝီၤအပူၤလီၤအဃိန့ၣ်,တဲပှၤလၢတရူးသ့ၣ်တဖၣ်မ့ဟးထီၣ်ကွံၥ်န့ၣ်မ့ၣ်အူန့ၣ်ကဂုၢ်ကျဲးစၢးမၤန့ၣ်က့ၤဝဲတုၤလၢအဟဲကဒါက့ၤလီၤ.လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,ယတဲအီၤလၢမ့ဒ်န့ၣ်ဂ့ၤလီၤ,ခံခီခံကပၤတၢ်ဆၢတဲၥ်မ့အိၣ်န့ၣ်ပကကျဲးစၢးမၤသကိးန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်အံၤကၠီၣ်တဲၣ်တကပၤပတုၥ်ဝဲလီမ့ၣ်အူဒီးသိအတၢ်လဲၤနုၥ်လီၤအဃိဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဃ့ထီၣ်ဝဲဝ့ၢ်ပၢြပးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးဝ့ၢ်ဘံၣ်ဘၢပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢအမ့ၢ်(KNU)ဒီး(DKBA)သ့ၣ်တဖၣ်လၢကဘှါရှဲဝဲကမျၢၢ်တၢ်ဂ့ၢ်ကီအံၤအဂ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်မုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်အတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲဒ်အံၤအဖီခိၣ်တဖိးသဲးစးတရူးလၢအနုၥ်လီၤမၤဝဲတၢ်ဖံးတၢ်မၤတၢ်အီၣ်ကျး,ကၣ်စံၣ်နိၣ်တၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့,(games)တၢ်လိၣ်ကွဲလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ,တချူတုၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၈)သီအနံၤအဆၢကတီၢ်,ကဘၣ်ဟးထီၣ်ကွံၥ်ဝဲခဲလၢၥ်ဒီးမ့တလူၤပိၥ်ထွဲဝဲလံၥ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဘၣ်န့ၣ်တၢ်ကဟံဝဲအဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အရ့အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,(DKBA)ထုးထီၣ်ဝဲလံၥ်တၢ်ကလုၢ်ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၉)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,ဘၣ်ဃးဒီးလံၥ်တၢ်ကလုၢ်လၢတရူးထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ်ကဘၣ်ဟးထီၣ်ဒီးတၢ်ကပံးကွံၥ်တၢ်လံၣ်အီၣ်လီအီၣ်တၢ်လိၣ်ကွဲတၢ်လီၢ်အံၤန့ၣ်(DKBA )ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်,စံးဝဲလၢကဟံအရ့ကမၤဝဲတုၤလီၤတီၤလီၤအဖီခိၣ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်သးလီၤပလိၥ်တူၢ်လိၥ်ဝဲဒီးကခိးကွၢ်ဝဲတၢ်အိၣ်သးအဂ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်စံးဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ (၁၁)သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကအိၣ်ဒီးတၢ်ပၥ်လီၤသးကျၢၤမုဆှူလၢတၢ်ကထီဒါမၤလီၢ်မၢ်ကွံၥ်ပပှၤကလုၥ်အဒုၣ်အဒါပှၤလၢအစူးကါဝဲ“ကလုၥ်ဒိၣ်စိသနူဒီးမီၤစိရိၤသနူ”သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ် အကရၢခိၣ်ဆီၣ်တခူစံးဝဲလၢ,ကညီဒီကလုၥ်မုၢ်နံၤပှဲၤထီၣ်(၇၇)ဝီအလံၥ်ဟ့ၣ်ယုၢ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. သနူဒီးတၢ်မၤလၢအထီဒါမၤတံၥ်တၥ်ဝဲပပှၤကလုၥ်အတၢ်အိၣ်စံၥ်အိၣ်ကျၢၤဒီးတၢ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီတဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ“ကလုၥ်ဒိၣ်စိသနူဒီးမီၤစိရိၤသနူ”လီၤအဃိ,ကအိၣ်ဒီးတၢ်သးခူတလ့ၢ်,တၢ်ပၥ်လီၤသးကျၢၤမုဆှူလၢတၢ်ကမၢ်လီၤမၢ်ကွံၥ်ဒုၣ်ဒါကလုၥ်ဒိၣ်စိသနူဒီးမီၤစိရိသနူအံၤအဂ့ၢ်,ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကရၢဒိၣ်ပဒိၣ်စီၤကွဲၤထူဝ့ဆီၣ်တခူစံးဝဲဒၣ်လၢကညီဒီကလုၥ်မုၢ်နံၤအလံၥ်ဟ့ၣ်ယုၢ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်,ကမၤလၢပှဲၤပပှၤကညီဒီတကလုၥ်အတၢ်မိၣ်န့ၢ်သးလီအဂီၢ်,ခါဆူညါတၢ်ဂဲၤလိၥ်အပူၤ,ကဂီၤကၢ်ထီၣ်ပသးဒီးပပှၤကလုၥ်အက့ၢ်အဂီၤအသူးသ့ၣ်တဖၣ်ဒီး,ကပညိၣ်ကွၢ်စူၣ်တၢ်လၢပပှၤကလုၥ်တၢ်မိၣ်န့ၢ်သးလီဃုၥ်ဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ပညိၣ်ကွၢ်စိလၢတၢ်ကဒုးအိၣ်ထီၣ်က့ၤပပှၤကလုၥ်တၢ်အိၣ်စံၥ်အိၣ်ကျၢၤ,တၢ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီတဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်,ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကရၢခိၣ်ဆီၣ်တခူစံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,လၢတၢ်ကမၤလၢပှဲၤထီၣ်ပပှၤကညီကလုၥ်အတၢ်မိၣ်န့ၢ်သးလီတဖၣ်အံၤန့ၣ်,ကညီဖိကိးနီၢ်ဂၤဒဲး,ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရၢဖိးဖုဒဲး,ကညီထံရူၢ်ကီၢ်သဲးပၣ်တံၣ်ဃုၥ်ဒီးကညီကရၢသဘျ့ခဲလၢၥ်ကဘၣ်ထိၣ်ဃူထိၣ်ဖိးဂဲၤလိၥ်မၤသကိးဝဲလၢလီၢ်ကျဲသနၢၣ်ဒၣ်ဝဲဒ်တၢ်သ့တၢ်ဘၣ်,တၢ်ဂံၢ်တၢ်ဘါအိၣ်အသိးအဂ့ၢ်,လံၥ်ဟ့ၣ်ယုၢ်အပူၤစံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,ပပှကလုၥ်ကညီကဒိးန့ၢ်က့ၤနီၢ်ကစၢ်တၢ်စံၣ်ညီၣ်ပၢလီၤသးခွဲးယၥ်ဒီးတၢ်န့ၢ်သါအဂီၢ်(၂၀၂၅)နံၣ်အံၤမ့ၢ်တၢ်အရ့ဒိၣ်လၢကဂုၥ်ဟံးန့ၢ်တၢ်ခွဲးတၢ်ယၥ်ဒီးမူဒါအိၣ်ဝဲလၢပှၤကိးဂၤအစုပူၤအဖီခိၣ်,ကညီဖိခဲလၢၥ်ကအိၣ်ဒီးတၢ်တူၢ်ခီၣ်ပၥ်သးလၢကနုၥ်လီၤမၤသကိးတၢ်လၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢအပူၤဒီးထီဒါသကိးဒုၣ်ဒါလၢလီၢ်သနၢၣ်ဒၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,(ကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢ)(KWO)ဆီၣ်တခူစံးစ့ၢ်ကီးဝဲဖဲ(၇၇)ဝီတဝီကညီဒီကလုၥ်မုၢ်နံၤအလံၥ်ဟ့ၣ်ယုၢ်အပူၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. ကညီဒီကလုၥ်မုၢ်နံၤအံၤ,မ့ၢ်ဝဲမုၢ်နံၤတနံၤလၢတၢ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ကညီဒီကလုၥ်အတၢ်ဃူတၢ်ဖိး,တၢ်မိၣ်န့ၢ်သးလီ,တၢ်အိၣ်ဆၢထၢၣ်အဆိကတၢၢ်တဘျီလၢကညီတၢ်စံၣ်စိၤတဲစိၤအပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးလၢတၢ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲကညီဒီကလုၥ်အတၢ်ဃူတၢ်ဖိး,တၢ်မိၢ်န့ၢ်သးလီ,တၢ်ဃ့ထီၣ်ကညီကီၢ်အံၤန့ၣ်,အပူၤကွံၥ်(၁၉၄၈)နံၣ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၁)သီအနံၤအပူၤ,ကညီကလုၥ်လၢကီၢ်ဒီဘ့ၣ်တၢ်လီၢ်အါတီၤ,ဝ့ၢ်အါဖျၢၣ်အပူၤပၥ်ဖျါထီၣ်သး,ကိးသတြီထီၣ်ဝဲအတၢ်ဘၣ်သး(၄)ထံၣ်လၢအမ့ၢ်, (၁) ဟ့ၣ်ကညီကီၢ်တဘျီဃီ (၂)ဒုးနဲၣ်ကညီတဘးပယီၤတဘးတဘျီဃီ (၃)ထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤတၢ်ဒုးတၢ်ယၤပတသးလီ (၄) ကလုၥ်တၢ်သဘံၣ်ဘုၣ်ပတသးသးလီ ဘၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

မံၣ်ဒံၣ်ယၢၣ်လၢသ့ၣ်ညါမူဒါ-အိၣ်ဒီးသူးသ့ၣ်လၤကပီၤ ဒီး ပှၤမၤတၢ်ကစီၣ်ဖိလၢသ့ၣ်ညါမူဒါ-အိၣ်ဒီးသူးသ့ၣ်လၤကပီၤ တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲ (စိၣ်မံၣ်ယၣ်ကၠီၣ်) (၉-၁-၂၀၂၅) -(IT) တၢ်ကစီၣ်တၢ်သ့တၢ်ဘၣ်ဂုၤထီၣ်ပသီထီၣ်ချ့သဒံးတပယူၥ်ဃီ -ပှၤကိးဂၤဒဲးသူ၀ဲလီတဲစိဒီးအ့ထနဲးတၢ်ဆဲးကျိးဆဲးကျၢ -ထံဒိၣ်ကီၢ်လဲၢ်တနီၤ,ပဒိၣ်ဒီးသုးဂ့ၢ်၀ီ၀ဲၤကျိၤတဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤ, ပၥ်ခူသူၣ်ပၥ်ကဒၢဃၥ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်တခါဒီး ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်ကစီၣ် အယီၤအဘျၣ်ဒီးတၢ်ကစီၣ်အကမၣ်လၢတၢ်ဃါဃုၥ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတဖၣ် -ပှၤကိးဂၤဒဲး ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဒုးကဲထီၣ်တၢ်ကစီၣ်အဂ့ၢ်အကျိၤသ့၀ဲအကလုၥ်ကလုၥ်လၢတဂၤဒၣ်၀ဲလၢလီတဲစိပူၤသ့ဒီး ရၤလီၤ၀ဲဒၣ်ဆူစိၣ်ရှၢၣ်မံၣ်ဒံၣ်ယၢၣ်ပူၤတဆီအံၤသ့၀ဲ -လၢပကဖီၣ်ဂၢၢ်ဃၥ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်(၄)ထံၣ်အံၤအဂီၢ်တမ့ၢ်တၢ်လၢအညီ၀ဲဘၣ်. တၢ်ကစီၣ်လၢအယီၤအဘျၣ်-တၢ်ကစီၣ်အကမၣ် သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ဟံန့ၢ်၀ဲခီၣ်တဃၥ်(၄)ထံၣ်လၢအိၣ်ဖျါတၢ်ဖီခိၣ်အံၤဒီး လၢစဲးကးအတီၢ်ပူၤရၤလီၤအသးချ့သဒံးဆူ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီတဘ့ၣ် အပူၤန့ၣ်လီၤ. -တၢ်လၢတၢ်ကစီၣ်အယီၤအဘျၣ်,အကမၣ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အံၤ ပဒိၣ်ဒီးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဘၣ်ထွဲတဖၣ် ပၢၤဃၥ်၀ဲခီဖျိလၢ တၢ်သ့တၢ်ဘၣ်, တၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢကန့ၢ်အဂီၢ်န့ၣ် ဂုၥ်ကျဲးစၢး၀ဲလၢကျဲအကပၤကပၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်လၢတၢ်ကဖီၣ်ဂၢၢ်ဃၥ်၀ဲ ဘၣ်ဃးတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်ကစီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤညီညီကဒၣ်ချ့သဒံးဒီး လၢစဲးကးအတီၢ်ပူၤရၤလီၤအသးဆူပှၤအါဂၤအအိၣ်ခီန့ၣ်...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတၢ်ကဒုးမၤပျီကွံၥ်ဝဲသုးမီၤစိရိၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်(ပရဲလိၥ်ကျိ)ဟီၣ်ကဝီၤပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ကဒီးဝဲ(ပရဲလိၥ်ကျိခဲၣ်ဖ့)ဝဲအံၤအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်အသိးတၢ်အိးထီၣ်ဝဲ(ခဲၣ်ဖ့)မူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဖဲအပူၤကွံၥ်မဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၈)သီအနံၤအဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲ(ပရဲလိၥ်ကျိခဲၣ်ဖ့)အံၤန့ၣ်မ့ၢ်ဒ်သိးဒီးတၢ်ကဒုးလီၤပှီၢ်ကွံၥ်သုးမီၤစိရိၤသနူအဂီၢ်ဒီးတၢ်ကမၤပျီကွံၥ်ဝဲသုးမီၤစိရိၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်(ပရဲလိၥ်ကျိ)ဟီၣ်ကဝီၤပူၤတဖၣ်အဂီၢ်တကးဒံးဘၣ်မ့ၢ်စ့ၢ်ကီးဝဲတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်ကပူၤဖျဲးထီၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤအသုးဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ပှၤလၢအတီခိၣ်ရိၣ်မဲ(ပရဲလိၥ်ကျိခဲၣ်ဖ့)အပှၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤကမံးတံၥ်(သရၣ်မုၣ်နါကၠံၤအ့စွ့ၤ)စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. "တၢ်ပညိၣ်န့ၣ်အိၣ်ဝဲ(၃)ထံၣ်မ့ၢ်ဝဲလၢတၢ်ကဒုးလီၤပှီၢ်ကွံၥ်ဝဲသုးကလၢၤလၢအအိၣ်တ့ၢ်လၢပရဲလိၥ်ကျိဟီၣ်ကဝီၤပူၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒီးခံထံၣ်တထံၣ်န့ၣ်တၢ်ကမၤဆူၣ်ထီၣ်တၢ်ဒီသဒၢထံဖိကီၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်အတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်လၢတၢ်မၤပျံၤမၤဖုးအကလုၥ်ကလုၥ်လၢအဟဲလၢသုးမီၤစိရိၤအိၣ်တကပၤန့ၣ်လီၤ. သၢထံၣ်တထံၣ်န့ၣ်မ့ၢ်တၢ်ကဒုးလီၤပှီၢ်ကွံၥ်ဝဲသုးမီၤစိရိၤသနူအံၤဒီးကဖီၣ်လိၥ်သးစု,မၤသ ကိးတၢ်ဒီးကလုၥ်ဒူၣ်အဂၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒ်သိးပကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲ(ဖဲၣ်ဒရဲၢ်ဒံၣ်မိၤကရ့ၣ်စံၣ်)လၢအမ့ၢ်အတီမီၤနီၤ. " အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲး စံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. (ပရဲလိၥ်ကျိခဲၣ်ဖ့)တၢ်ဃုစ့ပၥ်ကီၤအံၤဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲအီၤလၢထံကီၢ်အါဘ့ၣ်ပှၤကညီတဝၢခိၣ်နၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဃုၥ်ဒီးကလုၥ်ဒူၣ်ခိၣ်နၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီး(ခဲၣ်ဖ့)အံၤတၢ်စးထီၣ်အိးထီၣ်လံဝဲဖဲတလါအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၃)သီအနံၤဒီးကတုၤလီၤဝဲလၢလါမးၡး(၃၁) သီအနံၤ,လၢ(၂)လါအတီၢ်ပူၤဃၣ်ဃၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့မ့ၢ်လၢ(ခဲၣ်ဖ့)တဘျီညါအံၤန့ၣ်တၢ်တိၥ်ပၥ်ပနီၣ်စ့ယိၤခဲလၢၥ်(၃)ကကွဲၢ်ဘးအဂ့ၢ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢတၢ်မ့ၢ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲလၢ(ပရဲလိၥ်ကျိခဲၣ်ဖ့)တဘျီညါအံၤအပူၤန့ၣ်တၢ်ကက့ၤသူဝဲလၢတၢ်ကဒုးလီၤပှီၢ်ကွံၥ်ဝဲသုးမီၤစိရိၤသုးကလၢၤလၢအအိၣ်တ့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီးတၢ်လိၣ်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤ,တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်အဂီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်(ခဲၣ်ဖ့)ပှၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤကမံးတံၥ်သရၣ်မုၣ်နါကၠံၤအ့စွ့ၤစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါလၢတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲ(ပရဲလိၥ်ကျိခဲၣ်ဖ့)အဝဲအံၤန့ၣ်ကကဲထီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်တၢ်မၤစှၤလီၤဝဲပယီၤသုးကီၣ်ကး(အီၣ်စ့ၣ်ယး)သုးကျိၤလၢအဟဲထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဃိကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်ခဲလၢၥ်ကဆီၣ်ထွဲဘၣ်ဝဲ(ခဲၣ်ဖ့)တဘျီအံၤဃူဃူဖိးဖိးအဂ့ၢ်(ခိၤဘြၤ)သုးကျိၤ-၁ သုးကျိၤခိၣ်, သုးခိၣ်စီၤကီၢ် ဆီၣ်တခူထီၣ်ဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးအပူၤနံၣ်(၂၀၂၄)အနံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်တ့ၢ်ဝဲ(သီသံၣ်ခိၣ်ခဲၣ်ဖ့),(တီနီၢ်ခဲၣ်ဖ့)သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲအသိးဖဲတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်(တီနီၢ်ခဲၣ်ဖ့)လၢတၢ်ကဒုးလီၤပှီၢ်ကွံၥ်ဝဲသုးကီၣ်ကး(အီၣ်စ့ၣ်ယး)ထံကီၢ်ပတီၢ်သုးကျိၤအံၤအဂီၢ်ဒ်တၢ်တိၥ်ပၥ်ပနီၣ်ဝဲစ့ပၥ်ကီၤစ့ယိၤအကကွဲၢ်(၂၀)တပှဲၤထီၣ်ဘးဘၣ်ဘၣ်ဆၣ်ပစံးသ့လၢ(ခဲၣ်ဖ့)အံၤအသူးအသၣ်ဟဲအိၣ်ဖျါထီၣ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ(ခဲၣ်ဖ့)ကမံးတံၥ်အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ....

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ (၈)သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,သုးက့(၆)ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်,ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤနိၣ်ခၠိနဲၣ်ဒုးယၤသုးကလၢၤအပူၤ,ဒ်သိးကဘီယူၤစီၢ်လီၤကန့ၢ်အဂီၢ်ဒီးကခးဘၣ်ဝဲတၢ်ပျီပျီရှဲရှဲအဂီၢ်,ပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံၥ်ဝဲကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိဟံၣ်ဃီအိၣ်ဝဲလၢအဖျၢၣ်(၅၀)ဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၢ်လံအဂ့ၢ်,ဟီၣ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. နိၣ်ခၠိနဲၣ်ဒုးယၤသုးကလၢၤအပူၤပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ,အပူၤကွံၥ်(၂၀၂၄)နံၣ်လါဒံၣ်စဲဘၢၣ်လၢၥ်အပူၤဟဲမၤအါထီၣ်ဝဲအသုးဂံၢ်ဘါဒီးဆီတလဲဝဲအဒုးယၤခိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲဒီး,ပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤစးထီၣ်ဖဲဟဲမၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါဒီးဆီတလဲဝဲအဒုးယၤအခိၣ်အနၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ,ဒွဲၣ်အူအီၣ်ဝဲကမျၢၢ်ဟံၣ်ဃီတဖၣ်အိၣ်ဝဲတပယူၥ်ဃီဒီးတုၤလၢခဲအံၤထီၣ်ဘးဝဲလၢအဖျၢၣ်(၅၀)ဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်လံအဂ့ၢ်,ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံးဝဲဒၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ“ပယီၤသုးန့ၣ်ခဲအံၤဒွဲၣ်အူအီၣ်ဟံၣ်အိၣ်လၢအဖျၢၣ်(၅၀)ဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်လံန့ၣ်မ့ၢ်ဝဲလီၤ.ပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံၥ်ဟဲထီၣ်ဆီတလဲအပှၤဝံၤအလီၢ်ခံ,မၤလဲၢ်ထီၣ်ဝဲအတၢ်လီၢ်ကအိၣ်လၢတအ့ကၢၣ်န့ၣ်လီၤ.ဖဲအမၤလဲၢ်ထီၣ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအဆၢကတီၢ်တခီဒွဲၣ်အူဝဲကမျၢၢ်ဟံၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ.အခီပညီန့ၣ်,မၤပျီမၤရှဲဝဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်မီၤနီၤ.ဒီးမၤပျီဝဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲဒ်အံၤန့ၣ်အတၢ်ပညိၣ်တခီန့ၣ်ယဆိမိၣ်ကမ့ၢ်ဒၣ်လၢအဝဲသ့ၣ်အကဘီယူၤကဟဲစီၢ်လီၤအဂီၢ်ဒီး,အဝဲသ့ၣ်ကခးဘၣ်တၢ်ပျီပျီရှဲရှဲအဂီၢ်လီၤ.တုၤလၢခဲအံၤမၤဝဲအဖၢမုၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,နိၣ်ခၠိနဲၣ်ဒုးယၤသုးကလၢၤအပူၤပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒိးလီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်ဝးဝးလၢခိၣ်ဃၢၤတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲအသိး,ခီဖျိမၤလဲၢ်ထီၣ်ဝဲတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲန့ၢ်အဃိ,လၢတၢ်ဆှၢထီၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီးစုကဝဲၤတၢ်ပီးတၢ်လီတကပၤအဒုးယၤသုးကလၢၤအပူၤမၤဝဲန့ၢ်ဂ့ၤဂ့ၤလီၤအဂ့ၢ်,ဂံၢ်ခီၣ်ထံးပှၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. နိၣ်ခၠိနဲၣ်ဒုးယၤသုးကလၢၤအံၤ,အပူၤကွံၥ်လါဒံၣ်စဲၣ်ဘၢၣ်လၢၥ်အပူၤခီဖျိပယီၤသုးတကပၤမၤအါထီၣ်ဝဲသုးဂံၢ်ဘါဒီးဆှၢထီၣ်ဝဲအစ့ၣ်ကူၣ်တဖၣ်အဃိ,တကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးနီၢ်ဂံၢ်နီၢ်ဒွးအိၣ်ဝဲလၢ(၂၀၀)ဘျဲၣ်ခိၣ်ဃၢၤအဂ့ၢ်,ဂံၢ်ခီၣ်ထံးပှၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,ဒုးယၤသုးကလၢၤအပူၤပယီၤသုးအဒုးယၤခိၣ်အသီလၢအမ့ၢ်(မ့ၣ်ခဲၣ်)ဒီးဒုးယၤခိၣ်လီၢ်လံၤ(၀နၣ်လဲၤ)သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဒံးဝဲဒၣ်အဖၢမုၢ်အသိး,အသုးရ့ၣ်ခိၣ်အိၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲ(၂)ဂၤအမဲၥ်ညါ,သုးဂံၢ်ဘါလၢဟဲထီၣ်ပၥ်ဖှိၣ်အါထီၣ်ဝဲအသးသးတဖၣ်အံၤမ့ၢ်ဝဲ(တမ)(၄၄)စုတီၤဖီလၥ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးပှၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်အသိးန့ၣ်လီၤ. နိၣ်ခၠိနဲၣ်ဒုးယၤပယီၤသုးကလၢၤအံၤအိၣ်ဝဲဒၣ်ဖဲဃိၣ်သၢဖျၢၣ်,သရိၥ်ဝါကျဲမုၢ်အဖီခိၣ်ဒီးမ့ၢ်ဝဲသုးကလၢၤလၢအရ့ဒိၣ်လၢပယီၤသုးတဖၣ်အဂီၢ်အဃိဒ်သိးသုတလီၤကွံၥ်တဂ့ၤအဂီၢ်,သုးကီၣ်ကးတကပၤသူကဘီယူၤမၤဝဲတၢ်ခးလီၤတၢ်တပယူၥ်ဃီအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,စးထီၣ်လၢ(၂၀၂၄)လါမးရှးအခါလံၤလံၤအပူၤ,တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်တကပၤစ့ၢ်ကီး,ခိးတြီတံၥ်ဃၥ်ဝဲသုးကီၣ်ကးဒီးခံခီခံကပၤတၢ်ခးလိၥ်သးအိၣ်ဝဲတပယူၥ်ဃီအဖီခိၣ်နိၣ်ခၠိနဲၣ်သဝီဟံၣ်ခိၣ်အဖျၢၣ်(၄၀၀)ဘျဲၣ်,ဒူသဝီကမျၢၢ်(၂၅၀၀)ခိၣ်ဃၢၤဃုၥ်ဒီးသဝီလၢအိၣ်ဘူးတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်အိၣ်ကဒုဝဲအသးတုၤလၢခဲအံၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.