KIC News

လါမ့ၤ ၁၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါမ့ၤ ၁၄ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးလၢအိၣ်ပနွဲၢ်ကျါသ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢသ၀ီကရူၢ် ကမျၢၢ်အိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲအဃိ ကမျၢၢ်သံ(၁)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိ(၂)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဖိသၣ်(၅)နံၣ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်တနံၤန့ၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၈)ဖျၢၣ်အကျါလီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢပနွဲၢ်ကျဲသ၀ီကရူၢ်ႇ (သာသနာကုန်း)သ၀ီပူၤ သ၀ီဖိတဂၤအဟံၣ်ကပၤတဖျၢၣ်အဃိ သ၀ီဖိပိာ်ခွါသံ(၁)ဂၤဒီး ၦၤဖိသၣ်(၅)နံၣ်တဂၤဒီး ၦၤမုၢ်ၦၢ်(၄၉)နံၣ်တဂၤ ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိမ့ၣ်ပိၢ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢပနွဲၢ်ကျါသ၀ီပူၤတဖျၢၣ်အဃိဘၣ်၀ဲဒၣ်သ၀ီဖိပိာ်ခွါတဂၤအဟၢဖၢအသိး မ့မ့ၢ်ကျိဖးဒိၣ်လၢအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢ(အလယ်)သ၀ီႇနိၣ်ထိၣ်ဒ့ၣ်သီသ၀ီဒီးထံညၣ်လူၢ်သ၀ီပူၤအဃိ...

လါမ့ၤ ၁၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ်အပူၤ ခီဖျိတၢ်စူၤလီၤလံအဃိကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ လိၣ်ဘၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူ တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲဒီးတၢ်ခိၣ်ဒုးသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၁၁ သီအခါန့ၣ် ခီဖျိတၢ်စူၤတပယူာ်ဃီအဃိ ကရ့ၣ်နံၣ်ကီၢ်စဲၣ် ဖရူၤစိၤဒီးဒံၤမီၣ်စိၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲအဃိ လိၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ် တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲဒီးတၢ်ခိၣ်ဒုးသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရ့ၣ်နံၣ်ဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ကရူၢ် ၦၤနဲၣ်တၢ် ကိၤဘညါ စံး၀ဲဒ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဖဲလါထီၣ် ၁၁...

လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် သၣ်တီၣ်ကၠံ၀့ၢ် လ့ၣ်သိၤဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ စးထီၣ်လါမ့ၤထီၣ်တနွံတုၤလၢခဲအံၤတစုန့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤအိၣ်ဆီလီၤသးလၢ(သံမိုးတောင်)သ၀ီ ကၠိကရၢၢ်ပူၤအဃိ တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကက့ၤအိးထီၣ် ကဒါကၠိအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၂)လါနိၣ်၀့ဘၢၣ်အခါ လၢ(သံမိုးတောင်)သ၀ီအပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီး ဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်အဘၢၣ်စၢၤဒီးခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဒီးကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲတလါအံၤလါမ့ၤအတီၢ်ပူၤစ့ၢ်ကီးခီဖျိပယီၤသုးအိၣ်ဒံးဖဲကၠိကရၢၢ်ပူၤဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်တလီၢ်လီၢ်အဃိ က့ၤအိးထီၣ်ကဒါကၠိတသ့ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအဘူးဒီးကၠိၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤပိာ်မုၣ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“တနံၣ်အံၤၦၤက့ၤအိးထီၣ်ကဒါကၠိတညီဘၣ်အဃိသရၣ်မုၣ်တဂၤတဲ၀ဲလၢၦၤကၠိဖိလၢအဲၣ်ဒိးလဲၤထီၣ်က့ၤကၠိလၢအဂၤတဖၣ်န့ၣ်မၢဟဲဟံကၠိလံာ်အုၣ်သးမီၤနီၤႉမ့ၢ်ယကဘၣ်ဒ်လဲၣ်မးတသ့ၣ်ညါလၢၤဘၣ်ႉ ၦၤလၢအကျိၣ်အိၣ်စ့အိၣ်ညါလဲၤပာ်က့ၤအဒံၣ်အဖိကၠိလၢအဂၤသ့၀ဲဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်လၢၦၤမုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤဖိတဖၣ်အဂီၢ်ဒုတညီနီတစဲးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဒူသ၀ီလၢအိၣ်ဘူးဖဲတၢ်ခိၣ်တၢ်ဃၢၤဖဲန့ၣ်ၦၤကၠိဖိလၢဖျိထီၣ်တီၤဖုၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဟဲထီၣ်ကဒါ၀ဲ (သံမိုးတောင်)တီၤထီကၠိအံၤလီၤဒီးခီဖျိတၢ်က့ၤအိးထီၣ်ကဒါကၠိတသ့လၢၤဘၣ်အဃိဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤတၢ်လၢဒံၣ်ဖိတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ခါဆူညါအဂီၢ်ဒိၣ်မးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤကၠိဖိမိၢ်ပၢ်လၢအဃ့ၢ်တၢ်ဒုးတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ဖဲမဟိတနံၣ်န့ၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ံၤကၠိက့ၤအိးထီၣ်ကဒါၦၤဒိးစဲးနံၣ်ကတၢၢ်တၢ်ဒိးစဲးဒံးႉဘၣ်ဆၣ်လၢလီၢ်ခံအံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်တပယူာ်ဃီအဃိၦၤက့ၤပံးကဒါကၠိမီၤနီၤႉမ့ၢ်ဘၣ်မၤက့ၤဒ်လဲၣ်မးတသ့ၣ်ညါလၢၤဘၣ်လၢဖိသၣ်တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အဂီၢ်အံၤႉခဲအံၤကၠိနါက့ကက့ၤအိးထီၣ်ကဒါလီၤႇပဘၣ်စံၣ်အဖၢမုၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်...

လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ မိကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ပယီၤသုးကျိၤလၢအမၤသံဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံာ်(ညီၤပ့ၤသၤ)ကမျၢၢ် ၁၉ ဂၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ တကီၢ်ခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဆဲးနုာ်လီၤ ဟူးဂဲၤကဒီး၀ဲလၢမူကီၢ်ဆၣ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါမ့ၤ ၁၆ သီ အနံၤန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးကျိၤအံၤဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၁၄ သီအခါဟဲတုၤ၀ဲလၢကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်(၈)ဟီၣ်က၀ီၤ (ကျောင်းစု)ပီၤပံၢ်ဒဲကရူၢ်ပူၤ၀ံၤ ဖီၣ်မၤသံဒွဲၣ်အူအီၣ်၀ဲကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဃိ သ၀ီလၢအိၣ်တၢ်ခိၣ်တၢ်ဃၢၤဖဲန့ၣ်(၈)ဖျၢၣ်ကမျၢၢ်အဂၤ(၈၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်...

လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ဃၢၤ(ကုန်သွယ်ရေးဇုန်)န့ၣ် ပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဆီလီၤတြဲၤ အိၣ်ခိးထၢစ့ လၢသိလ့ၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤသ့ၣ်တဖၣ်အအိၣ်အါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအဘၣ်သဂၢၢ်ဒီးတၢ်ကဲထီၣ်သးလၢ အနီၢ်ကစၢ်တဖၣ်အံၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်လၢာ်န့ၣ်ပယီၤသုးဒီး(BGF)ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဆီလီၤတြဲၤဒီးထၢ၀ဲစ့လၢသိလ့ၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတဖၣ်အအိၣ်ဒီးဒိးသန့ၤထီၣ်သးလၢသိလ့ၣ်အဒိၣ်အဆံးႇတၢ်ဖိတၢ်လံၤအဖီခိၣ်ဒီးထၢ၀ဲဒၣ်စ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအတီၣ်ပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“မ့မ့ၢ်သိလ့ၣ်ဖးဒိၣ်န့ၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤႉဘၣ်ဟ့ၣ်တခိၣ်န့ၣ်(၂)ကလီၢ်ညါႉမ့တဟ့ၣ်ဘၣ်န့ၣ်တန့ၢ်ဘၣ်ႉဖဲန့ၣ်အိၣ်၀ဲဒၣ်(BGF)သုးတြဲၤန့ၣ် ၂ ခါႇ ပၢၤကီၢ်ဒီးပယီၤသုးတြဲၤန့ၣ် ၂ ခါလီၤႉ စးထီၣ်ဖဲ(ကုန်သွယ်ရေးဇုန်)ခိၣ်ထိးန့ၣ်တြဲၤအိၣ်၀ဲခဲလၢာ်န့ၣ်(၇)ဘ့ၣ်ညါႉမ့မ့ၢ်သိလ့ၣ်အဆံးတဖၣ်န့ၣ်ကွၢ်၀ဲလၢအတီၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအဖီခိၣ်ဒီးဘၣ်ဟ့ၣ်၀ဲဒ်န့ၣ်လီၤႉဖဲတၢ်ဒုးစးထီၣ်ကဲထီၣ်၀ံၤသီသီန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တထၢစ့တဘျီဃီဒံးဘၣ်ႇလီၢ်ခံမးအ၀ဲသ့ၣ်မၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်ဘါထၢ၀ဲစ့မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ခီဖျိတၢ်အိၣ်ခိးထၢစ့ဟဲအါထီၣ်ဒ်အံၤအဃိၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအတီၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤလီၤစှၤ၀ဲဒီးသိလ့ၣ်လၢအဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤၦၤလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဖိတဖၣ်စ့ၢ်ကီးဃ့သိလ့ၣ်အဘူးအလဲဟဲအါထီၣ်အဃိ ၦၤဒိးသိလ့ၣ်တအိၣ်အါအါလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...

လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၁၃ သီအခါ ပယီၤသုးမၤဟးဂီၤကွံာ် ကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံး၀့ၢ်ကျဲနုာ်လီၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒီး လၢတၢ်ဂ့ၢ်အံၤအဃိတကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်ကီတၢ်ခဲတၢ်ဃံးတၢ်စ့ၤဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ကဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးမၤဟးဂီၤကီးတရံး၀့ၢ်ကျဲနုာ်လီၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအမၤတၢ်ဆါတၢ်ၦ့ၤႇ ၦၤၦ့ၤဆါတၢ်ချံတၢ်သၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤဒီးၦၤလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၤလိၤလၢတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့အဂီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအကလုာ်ကလုာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ပိာ်မုၣ်တဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“နကလဲၤကျဲလၢအဂၤခီဒၢးခီဖျိထံကျိန့ၣ်ထံအါထီၣ်အဃိၦၤသိလ့ၣ်ၦၤဆဲးကဲးဟးဂီၤဒီဒူၣ်လံႉ ထံမ့ဟဲအါထီၣ်ကဒီးဒုနလဲၤတသ့နီတစဲးလၢၤဘၣ်ႉမ့ၢ်ကဘၣ်မၤဒ်လဲၣ်မးတသ့ၣ်ညါလၢၤဘၣ်ႉမ့ဟဲထီၣ်လၢအိၣ်တဆူၣ်အိၣ်တချ့ဘၣ်န့ၣ်ကလဲၤပၠးသးလၢ၀့ၢ်ပူၤအဂီၢ်တညီလၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤသုးလၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲကီးတရံး–မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါကျဲ ကီးနွဲၣ်သ၀ီပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီး အိၣ်ခိးသမံသမိးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဟးထီၣ်က့ၤလီၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢပယီၤသုးသမံသမိးအီၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ပယီၤသုးအိၣ်ဖဲကီးနွဲၣ်သ၀ီပူၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီးသမံသမိးတၢ်ဟဲအါထီၣ်ႉသံကွၢ်၀ဲမ့ၢ်သုထံၣ်ကီၢ်သူလ့ၤအၦၤစ့ၢ်ဧါႇအအိၣ်ဖဲလဲၣ်ႇသုဟဲၦ့ၤန့ၢ်ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ဖိတၢ်လံၤဧါႇသံကွၢ်၀ဲဒီဒူၣ်ညါႉအ၀ဲသ့ၣ်သမံသမိးတၢ်အါထီၣ်အဃိဟးထီၣ်က့ၤလီၤတမုာ်အါအါလၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၁၃ သီအခါန့ၣ်...

လါမ့ၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ၦၤဖိဒံဖိသၣ်လၢအအိၣ်ကၠိတမုာ်ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်ထီၣ်ကၠိကမုာ်ထီၣ်ကဒါအတီၤကန့ၢ်အဂီၢ်န့ၣ် ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤ၀ဲၤကျိၤ(KECD)အိးထီၣ်န့ၢ်၀ဲ (Non-Formal Education-NFE)တၢ်သိၣ်လိကၠိအံၤ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၁၅ သီအခါအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိခိ၀ံၣ်တၢ်ဆါဒီးသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအဃိ ဟီၣ်က၀ီၤဒူသ၀ီအပူၤ ၦၤဖိဒံဖိသၣ်လၢအယံၤထီၣ်ဒီးတၢ်သိၣ်လိမၤဒိး သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ် ဘၣ်တၢ်အိးထီၣ်န့ၢ်၀ဲတၢ်သိၣ်လိကၠိအံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢတၢ်သိၣ်လိၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ တဖၣ် အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်သိၣ်လိသရၣ်မုၣ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“ၦၤဖိသၣ်လၢအမိၢ်အပၢ်ဆှၢအီၤလၢကၠိတန့ၢ်ဘၣ်တဖၣ်ဒီးၦၤဖိသၣ်လၢအအိၣ်ကၠိတမုာ်ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ကၠိကမုာ်ထီၣ်အဂီၢ်န့ၣ်တၢ်အိးထီၣ်၀ဲတၢ်သိၣ်လိအံၤလီၤႉမ့မၤဒ်န့ၣ်မးဖိသၣ်လၢကဟဲလၢခံသ့ၣ်တဖၣ်အံၤကဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်မူဒါကသ့မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်...

လါမ့ၤ ၁၆ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတနီသရံၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ် ယ့ၤဖၠူၤကီၢ်ဆၣ် နဘူၣ်လဲၤဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ပယီၤသုးလၢအနုာ်လီၤအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲ (မူဒူ)သ၀ီပူၤတဖၣ်အံၤဟံကွံာ်၀ဲသ၀ီဖိအကျိၣ်အစ့ဒီးအလီတဲစိသ့ၣ်တဖၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢမူဒူသ၀ီဖိတဖၣ် အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၁၄ သီအနံၤ ယ့ၤဖၠူၤကီၢ်ဆၣ် တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးနုာ်လီၤခး၀ဲပယီၤသုးတြဲၤ၀ံၤလီၢ်ခံ ဖဲမဟါန့ၣ်ပယီၤသုးနုာ်လီၤ၀ဲလၢမူဒူသ၀ီပူၤဒီးဟံကွံာ်၀ဲသ၀ီဖိအကျိၣ်အစ့ဒီးလီတဲစိတကးဒံးဘၣ် ဖီၣ်၀ဲသ၀ီဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မူဒူသ၀ီဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၁၆ သီ အနံၤ...

လါမ့ၤ ၁၆ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် စွ့ၤကိၣ်ကိၤဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ စးထီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၁၂ သီအနံၤန့ၣ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဒီး က၀ီၤဒ့သးၦၢ်ဖီၣ်၀ဲဒၣ်လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိလၢအကဲသုးတမုာ်ဟ့ၣ်စ့တန့ၢ်ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလဲၤဖံးမၤတၢ်ဖဲဟီၣ်က၀ီၤပူၤန့ၣ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စွ့ၤကိၣ်ကိၤဟီၣ်က၀ီၤအပူၤဖဲလါမ့ၤအတီၢ်ပူၤအံၤတၢ်ဟးထၢ၀ဲစ့လၢက၀ီၤဒ့ပူၤဟံၣ်ဒီးဟံၣ်တၢးအခါသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢစ့ယိၤ(၁၅၀၀)တုၤလၢ(၃၀၀၀)ညါဒီး ကမျၢၢ်(၃)ဂၤလၢအဟ့ၣ်စ့တန့ၢ်ဘၣ်အံၤတၢ်က့ၤကိး၀ဲဆူ(BGF)တြဲၤတၢ်လီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပိာ်မုၣ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢစွ့ၤကိၣ်ကိၤဟီၣ်က၀ီၤအပူၤလၢတၢ်ကထၢသုးသီအဂီၢ်လၢက၀ီၤဒ့ပူၤန့ၣ်(BGF)ဒီးက၀ီၤဒ့သးၦၢ်မၢၦၤဘၣ်ဖီၣ်တၢ်ဖး(၁၅)ဂၤတုၤလၢအဂၤ(၂၀)ညါဒီးဖဲန့ၣ်အကျါၦၤလၢအဖီၣ်ဘၣ်တၢ်ဖးဘၣ်(၅)ဂၤန့ၣ်ကဘၣ်ကဲသုးန့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢအမ့တအဲၣ်ဒိးကဲသုးဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ခီန့ၣ်ကဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤ၀ဲစ့ဒီးအ၀ဲသ့ၣ်ဟးလူၤထၢ၀ဲဒၣ်စ့လၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အဟံၣ်အသိးပာ်ပနီၣ်၀ဲလီၢ်ခံကတၢၢ်လါမ့ၤ ၁၅ သီ တၢ်ကဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤ သ၀ီဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါလၢစွ့ၤကိၣ်ကိၤဟီၣ်က၀ီၤပူၤၦၤလၢအဖီၣ်တၢ်ဖးဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်မ့တအဲၣ်ဒိးကဲသုးဘၣ်န့ၣ် ကဘၣ်ဟ့ၣ်စ့ဟံၣ်တဖျၢၣ်န့ၣ်ဆံးအါလဲၣ်န့ၣ်တၢ်ပာ်ပနီၣ်ဃာ်၀ဲတအိၣ်ဒံးဘၣ်ႇဘၣ်ဆၣ်တၢ်ဖီၣ်၀ဲက၀ီၤဒ့သးၦၢ်လၢအဘူးဒီးဟီၣ်က၀ီၤ၀ဲန့ၣ်(၄)ဂၤလံအဂ့ၢ်န့ၣ်...

လါမ့ၤ ၁၆ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ခီဖျိပယီၤသုးကျိၤဆဲးနုာ်လီၤကဒီးအဃိကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲကဒီးလၢတၢ်လီၢ်အဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် မိကီၢ်ဆၣ်ႇဆီထံးကီၢ်ဆၣ်ဒီးလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲစှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤ ခီဖျိပယီၤသုးကျိၤဟဲနုာ်လီၤတပယူာ်ဃီအဃိဟီၣ်က၀ီၤပူၤကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်သုးကဒီးအလီၢ်အကျဲလၢတၢ်လီၢ်အဂၤအဃိထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီၦၤဂ့ၢ်၀ီကရူၢ်အၦၤတဂၤလၢအမၤစၢၤ ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအံၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တၢ်အိၣ်သးဒုနးထီၣ်ဒိၣ်မးႉပယီၤသုးလၢအဟဲနုာ်လီၤတဖၣ်အံၤနုာ်လီၤလၢသ၀ီပူၤဒွဲၣ်အူအီၣ်ၦၤဟံၣ်ၦၤဃီႇတကးဒံးဘၣ်ဒွဲၣ်အူအီၣ်ဃုာ်ကမျၢၢ်အဃိအ၀ဲသ့ၣ်မ့ဟဲနုာ်လီၤလၢတၢ်ခိၣ်တၢ်ဃၢၤဖဲန့ၣ်လံန့ၣ်ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲကဒီးအဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လီၤႉခဲအံၤစ့ၢ်ကီးခီဖျိကလံၤမုၢ်လီၤအဃိကီခဲဒိၣ်ထီၣ်၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ်တၢ်ခိၣ်ဒုးတကူတလၢ၀ဲဘၣ်တကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါ လိၣ်ဘၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒီးမ့ဒွးလၢၦၤနီၣ်ဂံၢ်အဂၤ(၁၀၀၀)န့ၣ်ၦၤဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်မၤစၢၤအိၣ်ထဲအဂၤ(၂၀၀)လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤ ကညီၦၤဂ့ၢ်၀ီကရူၢ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိမူခိၣ်ကလံၤသီၣ်ဂီၤဆီတလဲသးလံအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအိၣ်တဆူၣ်တချ့ဒီးဟၢဖၢလူကဲထီၣ်သးအဃိ လိၣ်ဘၣ်၀ဲကသံၣ်ကသီသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ ကညီဂ့ၢ်၀ီကရူၢ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ “ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤဖဲကတိန့ၣ်အိၣ်ဒ်န့ၣ်လီၤအဃိတၢ်ခိၣ်ဒုးတအိၣ်ဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢဘၣ်ႉမ့၀ံၤဖဲစှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤၦၤအိၣ်တဆူၣ်အိၣ်တချ့ဟဲအါထီၣ်ႉၦၤဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးခီဖျိအီဘၣ်ထံတကဆှဲကဆှီဘၣ်အဃိ...