လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၁ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၄)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ တၢ်ဖ့ၣ်ဆၢလၢအဟဲကဲထီၣ်၀ဲလၢကီၢ်သူလ့ၤသုးမုၢ်ဒိၣ်(KTLA)ဒီး KNU(သုးက့ ၄)အဘၢၣ်စၢၤတဖၣ်အံၤ ခံခီခံကပၤခိၣ်နၢ်ကထံၣ်လိာ်သးဘှါဆှဲအီၤလၢအဆိအချ့အဂ့ၢ်န့ၣ် တနီသရံၣ်ကီၢ်ဒိၣ် ကညီကမျၢၢ်ဃ့ထီၣ်ကဒီး၀ဲ ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၀ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်ဘှါဆှဲတၢ်ဖ့ၣ်ဆၢလၢအဟဲကဲထီၣ်သးလၢကညီဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ကဒဲကဒဲအဘၢၣ်စၢၤအံၤအပူၤန့ၣ် တဘၣ်ဘှါဆဲအီၤလၢစုက၀ဲၤဘၣ်န့ၣ်တနီသရံၣ်ကီၢ်ဒိၣ်ကမျၢၢ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါတ့ၢ်၀ဲဖဲအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၇ သီအနံၤလံဘၣ်ဆၣ် တကီၢ်ခါခဲအံၤခံခီခံကပၤအဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဖ့ၣ်ဆၢဒိၣ်ထီၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်အဃိ ဘၣ်ထုးထီၣ်ဃ့ကညးကဒီး၀ဲဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါလၢပၣ်ဃုာ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်(၅)ထံၣ်အံၤန့ၣ်စံး၀ဲလၢ(KTLA)ဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီတဖၣ် ကထံၣ်လိာ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးတၢ်လၢအဆိအချ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ဆီၣ်တခူထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပနၢ်ဟူလၢ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)လီၢ်ခၢၣ်သးပျၢ်လီၤ၀ဲဒၣ် သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤလ့မူဒ်သိးကဟံးထီၣ်ဖိၣ်ထီၣ်(သုးက့ ၄) သုးက့ခိၣ်မူဒါဒီးအဃိပသးအိၣ်ဃ့ထီၣ်သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤလ့မူအံၤ လၢကဃုကျဲမၤဘၣ်လိာ်ဘၣ်စးက့ၤတၢ်အိၣ်သး အံၤဒီးကညီဖိဖီၣ်စုက၀ဲၤကဒဲကဒဲဒ်သိးအသုတခးလိာ်သးတဂ့ၤအဂီၢ်ကဟံးမူဟံးဒါကမၤဆိတၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဆဲးဆီၣ်တခူထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဖ့ၣ်ဆၢလၢအဟဲကဲထီၣ်သးလၢ(KTLA)ဒီးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၄)အဘၢၣ်စၢၤလၢတကီၢ်ခါခဲအံၤသ့ၣ်တဖၣ် မ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(လီၢ်ခၢၣ်သး)ဘှါဆှဲ၀ဲအကျိၤအကျဲအိၣ်ဒ်လဲၣ်န့ၣ် ပခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ် ဆဲးကျိး၀ဲဒီးစံးဆၢကဒါက့ၤလၢတအဲၣ်ဒိးတဲတၢ်နီတမံၤဒံးဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တနီသရံၣ်ကီၢ်ဒိၣ်ကညီကမျၢၢ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤစံး၀ဲလၢပ၀ဲကညီထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်သးအိၣ်ဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါခိၣ်နၢ်သ့ၣ်တဖၣ်လၢကညီဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ကရၢထီရီၤတဖုလၢအအိၣ်ဒီးသးလၢအအ့ၣ်လိာ်ထီဒါတၢ်ႇ တၢ်မၤနၢၤမၤဃၣ်တၢ်ႇတၢ်ပာ်မၢ်ကွံာ်ကညီကလုာ်ဒီးထံဖိကီၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်အတၢ်ဘၣ်ဘျုးအဂီၢ်ဒီးကွၢ်ဒၣ်ထဲလၢ(နီၢ်ကစၢ်တၢ်ဘၣ်ဘျုးအဂီၢ်ဒီးၦၤလၢအဘၣ်ထွဲဒီးအီၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်ဧိၤ)န့ၣ်ပတတူၢ်လိာ်အီၤလ့ၤတက့ၤဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီၢ်သူလ့ၤသုးမုၢ်ဒိၣ်(KTLA)အံၤ ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၂)လါယူၤလံ...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ကလံၤထံးအပူၤ ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၉ သီ မုၢ်နၤခီ ၁၂ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ခီဖျိသုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢၦၤဃ့ၢ်အိၣ်ကဒု တၢ်လီၢ်အဃိ ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိဘၣ်ဒိ(၃)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်ဖိသၣ်မုၣ်ဖိ(၁၄)နံၣ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ် လီၤႉ သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဘျီ၀ဲအံၤနီၢ်နဒၤ၀့(၁၄)နံၣ်ႇနီၢ်လၣ်ထွ့(၃၆)နံၣ်ဒီးစီၤဖါထုးဒီ(၄၄)နံၣ် သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ၀ီၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤစံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဘၣ်၀ဲဒၣ်ဖိသၣ်မုၣ်(၁၄)နံၣ်တဂၤႉမ့၀ံၤဘၣ်၀ဲဒၣ်သ၀ီဖိလၢအဃ့ၢ်တၢ်ဒုးန့ၣ်(၃)ဂၤမီၤနီၤႉ ယအဲၣ်ဒိးသ့ၣ်ညါလၢကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ခဲအံၤန့ၣ်မ့ၢ်အဟဲခးဒုၣ်ဒါဧါႇမ့ၢ်အဟဲခးကမျၢၢ်ခီဧါႉဟးခးလီၤတၢ်လၢကမျၢၢ်အိၣ်အလီၢ်န့ၣ်လီၤႉနမ့ခးကမျၢၢ်န့ၣ်မ့ၢ်နထံနကီၢ်ကန့ၢ်ညီဧါႉၦၤသ၀ီဖိတဖၣ်အံၤတထီဒါပယီၤသုးဘၣ်ႇထဲအ၀ဲသ့ၣ်ဘၣ်ဟးဃ့ၢ်န့ၣ်လီၤဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲလၢာ်လံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိ ကီးတရံး၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်အံၤစးထီၣ်အပူၤကွံာ်လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်တုၤလၢခဲအံၤဘၣ်ဟးစံၣ်အိၣ်လၢအလါလံန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိတဖၣ်ဘၣ်ဟးစံၣ်အိၣ်ယံၤထီၣ်၀ဲလံအသိးခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဒီးကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိတဖၣ်အံၤအသူၣ်လီၤဘှံးသးလီၤဘှါတူၢ်ဘၣ်၀ဲသးတၢ်တူၢ်ဘၣ်ခီၣ်ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ပစံၣ်န့ၢ်ဖးယံၤလံႉအဲၣ်ဒိးက့ၤအိၣ်လၢပကစၢ်ဟံၣ်ကစၢ်ဃီလံႉကမျၢၢ်တနီၤန့ၣ်ဘၣ်လဲၤအိၣ်လၢၦၤဒူသ၀ီႇလၢၦၢ်ပူၤယံၤထီၣ်လံအဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်အမံၤမံၤလီၤႉၦၤစံၣ်အကျါန့ၣ်ပၣ်ဃုာ်၀ဲၦၤတဆူၣ်တချ့ႇၦၤသူၣ်က့သးၦၢ်ဒီးၦၤမိၢ်ဒၢဒီဒူၣ်ညါလီၤႉစံၣ်ယံၤထီၣ်ဘျီသးနါက့လီၤစၢ်၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီးတရံးကလံၤကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးတဂၤ စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဒီးသုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ကလံၤထံးသ၀ီပူၤတလီၢ်လီၢ်အဃိ ကမျၢၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်လၢအဆံဘျဲၣ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ် လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၀ သီ ဂီၤခီ ၉း၃၀ အဆၢကတီၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤကဒီး မ့ၢ်ပိၢ်လၢကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအိၣ်တၢ်လီၢ်ဒံးအသိး ဖဲမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်‚ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢအ့ၣ်ယၣ်သတံၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ်(ဟ့သၤတၣ်၀့ၢ်)တလိၣ်ထီၤကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီအနံၤန့ၣ် ခီဖျိတၢ်စူၤတဘၣ်ဆၢဘၣ်ကတီၢ်ဘၣ်အဃိ ပဲတဖၣ်ဘၣ်စီၣ်၀ဲဒီးဘၣ်ဆါတၢၤကွံာ်အၦ့ၤန့ၢ်က့ၤထဲတ၀၁်လီၤအဖီခိၣ် ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်ပဲဖိတဖၣ်ထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တၢ်ဖိလၢအိၣ်ဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်ဖဲၦၤကူးဘု၀ံၤတၢ်ဂိၢ်ခါဘူးကလၢာ်န့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်သူၣ်ဖျး၀ဲပဲအံၤဒီးတၢ်တနံၤန့ၣ်ခီဖျိတၢ်စူၤသတူၢ်ကလာ်အဃိပဲလၢတၢ်ထဲးဃာ်အီၤ၀ံၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်စီၣ်၀ဲဒီးတန့ၢ်က့ၤအၦ့ၤဒ်လၢညါအသိးလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်ပဲတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တၢ်စူၤသတူၢ်ကလာ်အဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲဘၣ်ၦၤဖးဒိၣ်ညါႉပဲဘၣ်စီၣ်ဒီတပူၣ်ညါႉပပာ်ပူၣ်ထီၣ်ဃာ်ပဲန့ၣ်ပငါၦၤကညီအိၣ်စ့ၢ်ႉပကူးငါၦၤနါက့အိၣ်စ့ၢ်မီၤနီၤႉပဲလၢအဘၣ်စီၣ်တဖၣ်န့ၣ်နမ့ဆါနါက့ခီဖျိအဘ့ၣ်လီၤအဲးႇအသဲၣ်ဖးအဃိန့ၣ်နတန့ၢ်အၦ့ၤဒ်သိးၦၤပာ်ပနီၣ်၀ဲလၢၤဘၣ်ႉၦၤကမၤဆံးလီၤနတၢ်ၦ့ၤအမဲာ်ညါတနီၤန့ၣ်မးတၦ့ၤပဲလၢၤဘၣ်” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါၦၤၦ့ၤပဲဖိတဖၣ်ဟဲၦ့ၤပဲတုၤလၢ၀့ၢ်ပူၤသ၀ီပူၤညါအိၣ်၀ဲအသိး ၦၤဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တၢ်ဖိတဖၣ် စ့ၢ်ကီးလဲၤထီၣ်ဆှၢ၀ဲတုၤလၢ(ပွဲရုံ)ခီၣ်ထံးအိၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉပဲအံၤအၦ့ၤတဂၢၢ်၀ဲဘၣ်ဒီးတနာ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်(၆၀ႇ၀၀၀)ကၠးခိၣ်ဃၢၤဒီးအၦ့ၤထီၣ်လီၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်ပဲဖိတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ၦၤလၢအတထဲးဘၣ်ဒံးပဲနါက့အိၣ်ဒံးႉၦၤထဲး၀ံၤၦၤပာ်ပူၣ်ထီၣ်ဃာ်ဒ်န့ၣ်နါက့အိၣ်လီၤႉဖဲန့ၣ်အဆၢကတီၢ်ခီဖျိတၢ်စူၤသတူၢ်ကလာ်အဃိပဲဘၣ်စီၣ်၀ဲဒီးတန့ၢ်အၦ့ၤဒ်သိးလၢညါခါလၢၤဘၣ်ႉဒိးသန့ၤထီၣ်သးလၢၦၤၦ့ၤတၢ်ဖိအဖီခိၣ်ဒီးၦၤမၤဆံးလီၤအၦ့ၤကအိၣ်တ၀၁်ဃၣ်ဃၣ်ညါႉမ့၀ံၤဖဲမဟိပဲတထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်(၄၀ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ညါႉစးထီၣ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်သးတဂ့ၤလၢၤဘၣ်လီၢ်ခံအံၤတထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်တ့ၢ်က့ၤထဲ(၁၀ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်ပဲလၢအဂၤတဂၤစ့ၢ်ကီးစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီအနံၤန့ၣ် ခီဖျိတၢ်စူၤသတူၢ်ကလာ်ဒီးကလံၤစ့ၢ်ကီးဟဲအဃိ ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်ပဲဖိတဖၣ်ထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲတကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါၦၤဖံးအီၣ်မၤအီၣ်သဲးကျီးဖိတဖၣ်စ့ၢ်ကီးတနီၤန့ၣ်အသဲးကျီးဟးဂီၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်တၢ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤအခါ လၢအ့ၣ်ယၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ခီ ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤန့ၣ် တၢ်ဃၢ်လီၤ၀ဲလၢပဲကျီးပူၤဒီး ခီဖျိအသၣ်စ့ၢ်ကီးတဂ့ၤဘၣ်အဃိဘၣ်ဖှံ၀ဲဒီးကသံၣ်မၤသံတၢ်ဃၢ်န့ၣ်လီၤႉခီဖျိကသံၣ်မၤသံတၢ်ဃၢ်အံၤစ့ၢ်ကီးအၦ့ၤထီၣ်အဃိၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်တၢ်ဖိတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်တဖံးအီၣ်မၤအီၣ်ပဲကျီးလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်တၢ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ကလံၤထံးဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤန့ၣ် တနံၣ်အံၤသဘ့ဟီၣ်လာ်အၦ့ၤဂ့ၤဒိၣ်န့ၢ်အပူၤကွံာ်နံၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ကလံၤထံးဒူသ၀ီလၢအမ့ၢ်ကွ့ကလ့ႇကျ့းႇပဲၤကလၤဒိၤႇမံၣ်ကသိၤသ၀ီတဖၣ်အံၤ လၢဟံၣ်ဖိဃီဖိတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူအဂီၢ်အါဒၣ်တက့ၢ်သူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်၀ဲသဘ့ဟီၣ်လာ်ဒီး မဟိန့ၣ်သဘ့ဟီၣ်လာ်တနာ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၁၄ႇ၀၀၀)ကၠးလီၤဘၣ်ဆၣ်တနံၣ်အံၤအၦ့ၤထီၣ်တုၤလၢ(၃၀ႇ၀၀၀)ကၠးညါအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်သဘ့ဟီၣ်လာ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကျ့းသ၀ီဖိလၢအသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်သဘ့ဟီၣ်လာ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“ဖဲသ၀ီပူၤအံၤအါဒၣ်တက့ၢ်ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်၀ဲသဘ့ဟီၣ်လာ်လီၤႉတၢ်လၢအဂုၤအဂၤခီန့ၣ်ၦၤမၤအီၣ်လၢၦၤကစၢ်အီၣ်အဂီၢ်လီၤႉတနံၣ်အံၤသဘ့ဟီၣ်လာ်အၦ့ၤဂ့ၤအဃိၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်သဘ့ဟီၣ်လာ်ဖိတဖၣ်ဘၣ်ဂီၢ်၀ဲမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်မဟိအခါခီဖျိဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဟဲအိၣ်ထီၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ ၦၤဟဲၦ့ၤသဘ့ဟီၣ်လာ်ႇနံၣ်သိႇဘီးက့ၣ်တံၢ်ဒီးတူၢ်ရ့ၣ်သၣ်တအိၣ်အါအါဘၣ်ဒီးအၦ့ၤစ့ၢ်ကီးတဂ့ၤ၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤၦ့ၤဆါတၢ်ချံတၢ်သၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“တနံၣ်အံၤစ့ယိၤၦ့ၤထီၣ်အဃိၦၤမၤအီၣ်သဘ့ဟီၣ်လာ်ႇနံၣ်သိႇဘီးက့ၣ်ဖိတဖၣ်န့ၢ်ဘၣ်၀ဲအၦ့ၤဂ့ၤဒိၣ်မးႉအၦ့ၤဂ့ၤအဃိၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်တၢ်ဖိနါက့ဘၣ်ဂီၢ်၀ဲမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ (ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်)ကလံၤထံးဒူသ၀ီတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်သူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်၀ဲသဘ့ဟီၣ်လာ်ႇနံၣ်သိႇ ဘီးက့ၣ်တံၢ်ႇတူၢ်ရ့ၣ်ဒီးသဲးသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တနံၣ်အံၤသဘ့ဟီၣ်လာ်ႇနံၣ်သိဒီးဘီးက့ၣ်တံၢ်အၦ့ၤဂ့ၤ၀ဲဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်သဲးသၣ်အၦ့ၤခီန့ၣ်အၦ့ၤတဂ့ၤဒ်သိး အပူၤကွံာ်လၢညါဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤသူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်တၢ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၈ သီအနံၤန့ၣ် လၢတနံၤဃီအတီၢ်ပူၤ ခီဖျိသုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲဆှၣ်တၢ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤကအိၣ်လၢလွံၢ်ဘျီဃၣ်ဃၣ်ညါအဃိ ကမျၢၢ်တဖၣ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၈ သီ ဂီၤခီ ၇ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲဆှၣ်တၢ်တဘျီဒီး ဖဲ ၁၀ န့ၣ်ရံၣ်န့ၣ်တဘျီႇမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၂း၀၀ နၣ်ရံၣ်တဘျီဒီး ၂း၅၀ တဘျီအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် သုးခိၣ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲတလါအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤအခါစ့ၢ်ကီးသုးမီၤစိရိၤအ(ဒြိ)ဒီးကဘီယူၤဟဲဆှၣ်တၢ်လၢ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤအိၣ်၀ဲခဲအံၤခဲအံၤအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်ခူၣ်လီၤဃာ်၀ဲတၢ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအလဲၤဃ့ၢ်ထီၣ်လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“သ၀ီသးၦၢ်ဟးလူၤတဲဘၣ်သ၀ီဖိလၢကသုးလီၢ်အဃိပ၀ဲဒၣ်နါက့ပဘိၣ်ထီၣ်ပတၢ်ဘိၣ်တၢ်စၢၤဒီးပစံၣ်ထီၣ်လီၤႉကဘီယူၤန့ၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်ဟဲဆှၣ်တၢ်လၢဟါခီလီၤႉအဃိန့ၣ်ပဆဲးအိၣ်တဘူၣ်လၢၤဘၣ်ႉ ဖဲသ၀ီပူၤအံၤၦၤဖိသၣ်ၦၤနီၢ်ဒိၣ်စံၣ်လၢၤလံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၈ သီ အနံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤမုၢ်နၤခီအဆၢကတီၢ်စ့ၢ်ကီး ခီဖျိသုးမီၤစိရိၤအ(ဒြိ)ဒီးကဘီယူၤဟဲဆှၣ်တၢ်လၢ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၇)ဟီၣ်က၀ီၤအဃိ ၦၤလၢဘူးဒီးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တဖၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်ကမျၢၢ်လၢကအိၣ်လၢတၢ်ပလီၢ်...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် လၣ်ကမါကရူၢ် ကၠ့ၤကိသ၀ီႇအၣ်ပလၤကိႇလၣ်ကမါသ၀ီဒီး ကၠဲၣ်ပီၤသ၀ီတဖၣ်အပူၤန့ၣ် တနံၣ်အံၤခီဖျိဘုၦ့ၤထီၣ်အဃိိ ကမျၢၢ်အိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အံၤ တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢကၦ့ၤဖှိၣ်ဃာ်၀ဲဘုအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒူသ၀ီလၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤဖဲန့ၣ်တဖၣ်ဖဲမဟိန့ၣ်ဘုတနာ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်ထဲ(၉၀၀၀)ကၠးတုၤလၢ(၁၀၀၀၀)ကၠးလီၤဘၣ်ဆၣ် တနံၣ်အံၤခီဖျိဘုတနာ်န့ၣ်အၦ့ၤထီၣ်တုၤလၢ(၂၂ႇ၀၀၀)ကၠးဘျဲၣ်ညါအဃိ ၦ့ၤဖှိၣ်ဃာ်ဘုတဘၣ်ဂီၢ်၀ဲလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လဲၤဒၤသ၀ီဖိ ဘဲကီၣ်မိ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“မ့မ့ၢ်တၢ်မၤအဘူးအလဲခီန့ၣ်အပူၤကွံာ်ဒီးခဲအံၤန့ၣ်ဒ်သိးသိးလီၤႉဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤဘုၦ့ၤထီၣ်အဃိန့ၢ်တၢ်မၤအလဲအံၤက့ၤၦ့ၤအီၣ်ကဒါဘုတန့ၢ်လၢၤဘၣ်ႉလၢညါခါန့ၣ်န့ၢ်ဒံးမီၤနီၤႉလၢညါခါဘုတနာ်န့ၣ်အၦ့ၤတအိၣ်ထဲအံၤဘၣ်ႉခဲအံၤဆီဒံၣ်တကးမးတန့ၢ်လၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤဖဲန့ၣ်အပူၤတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်တၢ်စူၤခါတၢ်ဖံးတၢ်မၤစှၤအခါန့ၣ် လၢအဟံၣ်ဖိဃီဖိကသူအီၣ်သူအီ၀ဲအဂီၢ်ထုးထီၣ်ဆါလီၤ၀ဲတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအ၀ဲသ့ၣ်ၦ့ၤဃာ်၀ဲတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “တၢ်စူၤခါအဆၢကတီၢ်န့ၣ်တၢ်မၤတအိၣ်ဘၣ်ႉဘုၦ့ၤတၢ်အိၣ်သးခဲအံၤန့ၣ်ပၦ့ၤဃာ်တန့ၢ်လၢၤဘၣ်ႉစ့လၢပမၤတၢ်မၤန့ၢ်တနံၤညါအံၤအဂီၢ်န့ၣ်လၢၤဖဲတနံၤညါအံၤလီၤႉအဃိနၦ့ၤဃာ်ကန့ၢ်ဒ်လဲၣ်ႉမ့ဆဲးလဲၤသးဒ်အံၤဒုဟံၣ်ဖိဃီဖိကဘၣ်ကီဘၣ်ခဲလီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတနံၣ်အံၤဘုၦ့ၤထီၣ်အဖီခိၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ၦ့ၤဖှိၣ်ဃာ်ဘုတအိၣ်၀ဲဘၣ်အဃိ နံၣ်လၢကဟဲန့ၣ်ဘုၦ့ၤကထီၣ်အါန့ၢ်ဒံးခဲအံၤသ့၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤဖဲန့ၣ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒူသ၀ီလၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်ၦ့ၤဖှိၣ်ဃာ်၀ဲဘုႇနံၣ်သိႇပဲႇဘုခ့တဖၣ်ကိးမုၢ်နံၣ်ဒဲးန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် လီၢ်က၀ီၤဒူသ၀ီကမျၢၢ်တဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်သူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်၀ဲဘုႇပဲတဖၣ်ဒီး တနံၣ်အံၤဖဲတၢ်ကူးကဒါဘုအခါခီဖျိတၢ်စူၤအါအဃိဘုတဖၣ်ဟးဂီၤ၀ဲအသိး ဘုဟးထီၣ်အကတီၢ်ဘုၦ့ၤထီၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်ပဲန့ၣ်အၦ့ၤထီၣ်ထဲတစဲးလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအသူၣ်အီၣ် ဖျးအီၣ်တၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်အပူၤ တၢ်နုာ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ်(ကီၣ်ဘ့)ပၢၤလီၢ်တၢ်လီၢ်၀ံၤအလီၢ်ခံ ပယီၤသုးဖီၣ်န့ၢ်၀ဲဒီကလုာ်ဃူဖိး(NLD)ပၣ်တံၣ်ကရၢဖိ ၃ ဂၤဒီး ၦၤသၢဂၤအံၤတၢ်စံၣ်ညီၣ်လီၤလၢ ကဘၣ်လီၤဃိာ်ပူၤ(၃)နံၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤ ၁၆ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်နုာ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ်၀ဲ(ကီၣ်ဘ့)ပၢၤကီၢ်တၢ်လီၢ်ဒီး လၢတၢ်ဂ့ၢ်အံၤအဃိပယီၤသုးဖီၣ်န့ၢ်၀ဲ(NLD)ပၣ်တံၣ်ကရၢဖိဒီးၦၤဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါပၣ်တံၣ်အံၤ(၄)ဂၤလၢကီၣ်ဘ့သ၀ီပူၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကဲထီၣ်သးဖဲန့ၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံဖဲအပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤ ၁၀ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်လိာ်ကွီၢ်အီၤလၢတၢ်မၤလီၤထံကီၢ်သူးသ့ၣ်လၤကပီၤကွီၢ်မ့ၣ်သဲစး ၅၀၅(က)အံၤဒီး ဖဲန့ၣ်စံၣ်ညီၣ်လီၤလၢၦၤ(၃)ဂၤအံၤလၢကဘၣ်လီၤဃိာ်ပူၤတဂၤ(၃)နံၣ်ဒီးၦၤပိာ်မုၣ်လၢအအိၣ်တ့ၢ်တဂၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီး တၢ်ဖီၣ်ဃာ်သမံသမိးအီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ သ၀ီဖိတဂၤစံး၀ဲလၢ“ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဒွဲၣ်အူအီၣ်(ကီၣ်ဘ့)ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အံၤန့ၣ်ဖဲလါယနူၤအါရံၤ ၁၆ႇ၁၇ သီ အခါန့ၣ်ပယီၤသုးဖီၣ်၀ဲဒၣ်ကၠိသရၣ်တ့ၤမီၤ၀့ႇမၣ်၀ၤ၀ၤလ့ႇမ့သ့အူတဖၣ်အံၤမီၤနီၤႉခဲအံၤဖဲလါယနူၤအါရံၤ ၁၀ သီအနံၤန့ၣ် စံၣ်ညီၣ်လီၤ၀ဲလၢကဘၣ်အိၣ်ဃိာ်ပူၤတဂၤ(၃)နံၣ်ဒီးဖီၣ်ဒုးဃာ်၀ဲလၢတၢ်ဒုးဃာ်လီၢ်လီၤႉ မ့မ့ၢ်လၢမၣ်ယမ့နွ့ခီန့ၣ်တၢ်တစံၣ်ညီၣ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်ႉဖီၣ်ဒုးဃာ်ဒံး၀ဲတၢ်ဒုးဃာ်အလီၢ်န့ၣ်လီၤႉ ပနၢ်ဟူတၢ်ကစီၣ်လၢၦၤစံၣ်ညီၣ်လီၤတၢ်တဂၤန့ၣ်မ့၀ံၤမးအ၀ဲသ့ၣ်(၄)ဂၤန့ၣ်တၢ်ကဆှၢ၀ဲလၢတီၤကလ့ဃိာ်ပူၤမီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးနုာ်လီၤအိၣ်လၢ(ကီၣ်ဘ့)တၢ်ဆါဟံၣ်ဒီး(ကီၣ်ဘ့)ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်လၢတၢ်ဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံာ်၀ဲအံၤဒီးပယီၤသုးအံၤအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်လၢသ၀ီနုာ်လီၤဟးထီၣ်ကျဲအသိး ပယီၤသုးႇ(BGF)ဆီလီၤတြဲၤအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်လၢသ၀ီတဖျၢၣ်ဒီးတဖျၢၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးခီဖျိပယီၤသုးအံၤဟးလူၤဖီၣ်၀ဲၦၤမၤ(CDM)ႇ(NLD)ကရၢဖိဒီးကမျၢၢ်လၢအမၤစၢၤတ့ၢ်ဃာ်တၢ်ဖဲ(၂၀၂၀)တၢ်ဃုထၢအခါတဖၣ်ဟဲအါထီၣ်အဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအမၤစၢၤတ့ၢ်ဃာ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒီး(CDM)ဖိတဖၣ်ဘၣ်ဟးစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတၢ်နုာ်လီၤပၢၢ်ဆၢထီဒါသုးမီၤစိရိၤအပူၤန့ၣ်သုးဖိသံၣ်ဖိတဖၣ်ကဘၣ်အိၣ်ဒ်သဲစးတၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢအိၣ်၀ဲအသိးဒီးဂုာ်ကျဲးစၢးမၤလၢအကဲထီၣ်သုးမုၢ်သံၣ်ဘိလၢအဒီသဒၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအဂ့ၢ်န့ၣ် (ကစၢၢ်သူ)သုးကျိၤခိၣ် ဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ်၀ဲဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၅ သီအနံၤလၢ တၢ်စံၣ်လီၤတၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်သုးကံၢ်စီတၢ်မၤလိတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ အံၤအပူၤန့ၣ်လီၤႉ ဒ်သိးကမျၢၢ်အတၢ်စိတၢ်ကမီၤကတုၤအိၣ်က့ၤလၢကမျၢၢ်အစုပူၤဒီးပကထူၣ်ဖျဲးထီၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤသနူဖီလာ်ခဲလၢာ်အဂီၢ်န့ၣ်အလီၢ်အိၣ်လၢပ၀ဲသုးဖိသံၣ်ဖိတဖၣ်တဂၤဒီးတဂၤပကအိၣ်ဒီးတၢ်သူၣ်တီသးရၤဒီးကလူၤပိာ်မၤထွဲစ့ၢ်ကီးတၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢလၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအဖီခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကစၢၢ်သူသုးကျိၤခိၣ် စီၤကလိၤမ့ ဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ် သုးဖိသံၣ်ဖိလၢအစံၣ်လီၤသုးတၢ်သိၣ်လိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ဒ်သိးပကဒီသဒၢကမျၢၢ်ဒီးကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိအတၢ်စိတၢ်ကမီၤကတုၤအိၣ်က့ၤလၢကမျၢၢ်အစုပူၤအဂီၢ် လၢတၢ်ထီဒါသုးမီၤစိရိၤသနူအပူၤန့ၣ်ပကြၢးမၤဒ်တၢ်သိတၢ်သီတၢ်ဘျၢသဲစးအိၣ်အသိးလီၤႉအလီၢ်အိၣ်စ့ၢ်ကီးလၢပကဘၣ်ဆၢထၢၣ်လၢတၢ်တီတၢ်လိၤအပူၤလီၤႉတဂၤဒီးတဂၤပကဘၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်သူၣ်တီသးရၤႇပတဘၣ်ထီဒါကမျၢၢ်ဘၣ်ဒီးပကဘၣ်ဂုာ်ကျဲးစၢးမၤလၢအကဲထီၣ်သုးမုၢ်သံၣ်ဘိတဖၣ်လၢအဒီသဒၢကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိ” အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးကျိၤခိၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်စံၣ်လီၤတၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်သုးကံၢ်စီတၢ်မၤလိတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ်တၢ်ဖးဖျါထီၣ်၀ဲဒီကလုာ်ဃူဖိး(NUG)ပဒိၣ် တၢ်ဒီသဒၢကိတိာ်(အူယံၤမိၤ)အလံာ်ဟ့ၣ်ယုၢ်၀ံၤ တၢ်ကရၢကရိတဒူၣ်စုာ်စုာ်ခိၣ်နၢ်တဖၣ် ဆှဲပၠးလီၤ၀ဲဒၣ်တၢ်ပၢဆၢတၢ်အိသးအဂ့ၢ်အကျိၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါသုးဖိသံၣ်ဖိလၢအစံၣ်လီၤတၢ်သိၣ်လိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ အၢၣ်လီၤအီလီၤရူးထီၣ်သကိး၀ဲ တၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢသဲစးလၢအ၀ဲသ့ၣ်ကဘၣ်လူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲသ့ၣ်တဖၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ “ပတတူၢ်လိာ်သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဘၣ်အဃိပနုာ်လီၤမၤ၀ဲဒၣ် (CDM)ဒီးပနုာ်လီၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်လၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢအပူၤလီၤႉလၢညါခါန့ၣ်ပကျိပ၀ၣ်တအိၣ်ဘၣ်ခဲအံၤပကျိပ၀ၣ်အိၣ်လံဒီးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤခီဖျိကမျၢၢ်အတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအဃိပစံးဘျုးဘၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဒိၣ်မးလီၤႉပကမၤသုးမီၤစိရိၤတုၤလၢအနၢၤတစုလီၤႉပအဲၣ်ဒိးဃ့ထီၣ် (NUG)ခိၣ်နၢ်တဖၣ်လၢကမၤစၢၤအါထီၣ်ဘၣ်ၦၤလၢစုက၀ဲၤတကပၤမီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် ထံသုး (CDM) သုးခိၣ်တၢ်မၤလိဖိတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကစၢၢ်သူသုးကျိၤအံၤအိၣ်ဆီလီၤသးလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၆)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးဃုာ်တၢ်ဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်လၢအဂၤဒီးပၢၢ်ဆၢထီဒါကဒါက့ၤ၀ဲသုးမီၤစိရိၤအံၤဒီး ဟူးဂဲၤ၀ဲလၢဒီကလုာ်ဃူဖိး(NUG)ပဒိၣ် တၢ်ဒီသဒၢကိတိာ်၀ဲၤကျိၤကလံၤထံးကီၢ်ခီ(နီၣ်ဂံၢ်–၃)သုးဟီၣ်က၀ီၤပူၤ အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် သုးမီၤစိရိၤထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤသုးတၢ်ပၢတၢ်ပြး(Martial Law)၀ံၤအလီၢ်ခံ လၢကညီကီၢ်စဲၣ်(ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံ)ကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ်ပယီၤသုးမၤဃံးထီၣ်တၢ်သမံသမိးဒိၣ်န့ၢ်အပူၤကွံာ်ဒီး ဟးထီၣ်က့ၤလီၤကီခဲထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂ သီအနံၤ သုးမီၤစိရိၤထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤသုးတၢ်ပၢတၢ်ပြး(Martial Law) ၀ံၤအလီၢ်ခံ လၢကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ခီဖျိပယီၤသုးဖီၣ်သမံသမိးတၢ်ဒီးမၤအီၣ်စ့လၢကမျၢၢ်အဖီခိၣ်ဟဲအါထီၣ် အဃိ ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢကဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤနၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ၦၤထုးထီၣ်(Martial Law)၀ံၤအလီၢ်ခံန့ၣ်ပယီၤသုးမၤဃံးထီၣ်တၢ်ဒ်အံၤလီၤႉ ပယီၤသုးအိၣ်ဖဲ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤနါက့တမ့ၢ်ပယီၤသုးလၢကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံဘၣ်ႉအကဲ၀ဲဒၣ်ပယီၤသုးတမှံၤလီၤႉပယီၤသုးတဖၣ်အံၤစးထီၣ်ဟဲအိၣ်၀ဲဖဲကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢ(ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံ)၀့ၢ်ပူၤကဲထီၣ်အလီၢ်ခံန့ၣ်လီၤႉခဲအံၤ၀့ၢ်ပူၤန့ၣ်ကွၢ်ဖဲအ၀ဲသ့ၣ်အဲၣ်ဒိးမၤ၀ဲန့ၣ်မၤ၀ဲလီၤႉမုၢ်နၤခီၦၤမ့ဟးထီၣ်လၢတၢ်ချၢန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟးလူၤခး၀ဲဒီးကျိ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါၦၤလၢအဟဲစိာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤဟဲဆါတၢ်လၢ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီး (ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံ၀့ၢ်)နုာ်လီၤပယီၤသုးတြဲၤဃ့အီၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တြဲၤအဘူးအလဲအါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤပနံာ်ကၤတၢ်ဖိတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “လၢညါခါန့ၣ်ပတလိၣ်ဟ့ဟ့ၣ်တြဲၤအလဲနီတခါဘၣ်ႉဖဲလီၢ်ခံအံၤသိလ့ၣ်တခိၣ်န့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤတြဲၤလဲ(၄၀၀၀၀)‚(၅၀၀၀၀)ညါႉမ့တဟ့ၣ်တသ့ဘၣ်ဒ်န့ၣ်မီၤနီၤႉခဲအံၤနါက့ကလဲၤလၢ(ကီးတရံး)ဧီၢ်လဲၤတန့ၢ်ဘၣ်ႉအဃိန့ၣ်ပဟဲဆါ၀ဲတၢ်လၢ(ကြုၢ်တု)တကပၤအံၤလီၤမီၤႉတဘျီတခီၣ်ပဟ့ၣ်လီၤတြဲၤအလဲအံၤပဘၣ်ထုးထီၣ်ကဒါလၢပစ့ယ့အကျါမီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤပနံာ်ကၤတၢ်ဖိတဂၤစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ အပူၤကွံာ်ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ်ပယီၤသုးမၤ၀ဲတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးကဲထီၣ်သးအိၣ်၀ဲခဲအံၤခဲအံၤဘၣ်ဆၣ် တၢ်ထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤသုးတၢ်ပၢတၢ်ပြး(Martial Law)၀ံၤအလီၢ်ခံ တၢ်မၤဃံးထီၣ်တၢ်ဟဲဃံးဒိၣ်ထီၣ်၀ဲကွ့ၢ်ကွ့ၢ် အဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးမီၤစိရိၤမၤ၀ဲတၢ်ဒီသဒၢဒီးဘံၣ်ဘၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တခါ၀ံၤအလီၢ်ခံ ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲကီၢ်ခီဒီးကီၢ်စဲၣ် ကီၢ်ဆၣ်(၃၇)ဘ့ၣ်အံၤမ့ၢ်၀ဲသုးတၢ်ပၢတၢ်ပြးဒီး...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၆ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလု၁်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤဒီး ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆) ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ အပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤတလါအတီၢ်ပူၤန့ၣ် သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်၀ဲ(၅၇)ဘျီဒီး ကမျၢၢ်သံ(၁၃)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဒီးကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢကမျၢၢ်ဒူသ၀ီအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲအဃိ ကမျၢၢ်သံ(၁၃)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဖိသၣ်(၂)နံၣ်တဂၤႇခရံာ်ဖိတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်သရၣ်(၂)ဂၤန့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိး ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိခဲလၢာ်(၉)ဒီးဖဲန့ၣ်အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဖိသၣ်(၄)နံၣ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲ န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိသုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိမ့ၣ်အူအီၣ်လီၤကရဲကမျၢၢ်အဟံၣ်(၃၃)ဖျၢၣ်ဒီး ဟံၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ဟးဂီၤ၀ဲ(၂၄)ဖျၢၣ်တကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါဘၣ်ဟးဂီၤ၀ဲကၠိ(၂)ဖျၢၣ်ႇတၢ်ဘါယွၤသရိာ်(၄)ဖျၢၣ်ႇသီခါဖၠၣ်(၂)ဖျၢၣ်ႇတၢ်ဆါဟံၣ်(၁)ဖျၢၣ်ဒီးၦၤအါဂၤတၢ်သူၣ်ထီၣ်(၈)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီး ဖဲအပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤ ၂၉ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးဒွဲၣ်အူအီၣ်၀ဲမုၢ်သဲၣ်သ၀ီဖိအဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အသိး ဒွဲၣ်အူအီၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲ(ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်)လၢၢ်ဒိၣ်စိကီၢ်ဆၣ် ၀ၢ်ကူၤသ၀ီဖိအဟံၣ်(၁၀)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ အပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤတလါအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ႇကညီဒီကလုာ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီး ပယီၤသုးႇသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲ(၄၃၆)ဘျီဒီးပယီၤသုးႇ(BGF)တကပၤသံ၀ဲ(၄၆၉)ဂၤႇဘၣ်ဒိ(၃၆၈)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်(၂၀၂၁)သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤတုၤလၢ(၂၀၂၃)န့ၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤ ခီဖျိသုးမီၤစိရိၤလုၢ်သ့ၣ်ခါပတာ်မၤကမၣ်၀ဲၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်အဃိကမျၢၢ်ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်(၄)ကလီၢ်ဃၣ်ဃၣ်ညါဒီးလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤလိၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...