ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် တလါအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်(၂၂)ဘျီ ပယီၤသုးတကပၤသံ(၁၈)ဂၤႇ ဘၣ်ဒိ ၂၉ ဂၤ
လါယူၤ ၅ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ လါမ့ၤ ၁ သီတုၤ ၃၁ သီ လၢတလါအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒၣ်လၢကညီဒီကလုာ် တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီး ပယီၤသုးအဘၢၣ်စၢၤအိၣ်၀ဲဒၣ်(၂၂)ဘျီ ဒီးဖဲန့ၣ် ပယီၤသုးတကပၤသံ၀ဲဒၣ်(၁၈)ဂၤႇဘၣ်ဒိ(၂၉)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်မၤနီၣ်စရီပူၤအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်မၤနီၣ်စရီပူၤပာ်ဖျါ၀ဲအသိးန့ၣ်တလါအတီၢ်ပူၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်ခးစဲးပြဲး၀ဲပယီၤသုး (၂)ဘျီႇ ခိးထုးမ့ၣ်ပိၢ်(၃)ဘျီႇ လဲၤတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်(၁၄)ဘျီႇ လဲၤမၤပိၢ်ဖးထီၣ်မ့ၣ်ပိၢ်(၃)ဘျီဒီး လၢတၢ်သ့ၣ်တၢ်အံၤအဃိ တိၤ(၂)ဘိႇလ့ၣ်မ့ၣ်အူကျိၤ(၁)ဘိႇသိလ့ၣ်(၂)ခိၣ် ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လံာ်တၢ်မၤနီၣ်စရီပူၤအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တိၤ(၂)ဘိလၢအဟးဂီၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲတပျဲကျိတိၤဒီးတီၤကလ့တိၤလၢအိၣ်၀့ၢ်တကူၣ်-မီၣ်လမၠဲၣ် ကျဲမုၢ်လၢဘၣ်တၢ်မၤဟးဂီၤတ့ၢ်၀ဲဖဲလါမ့ၤ ၁၁ သီ ဒီး ၂၃ သီအနံၤခါအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးကရူၢ်လၢအတီခိၣ်ရိၣ်မဲပၣ်ဃုာ်လၢဒုုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအပူၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲကညီဒီကလုာ် တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်(၁)ႇသုးရ့ၣ်(၂)ႇသုးရ့ၣ်(၃)သုးပာ်ဖှိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီး လၢဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤ အပူၤစ့ၢ်ကီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်တကပၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်၀ဲဒၣ်နီမံၤဘၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတလါအတီၢ်ပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အိၣ်ဂ့ၤတအိၣ်ဂ့ၤပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဒူ သ၀ီတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲခဲလၢာ်အိၣ်၀ဲ(၂၉)ဘျီႇကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်(၁)ဘျီအဃိ ၦၤကမျၢၢ်သံ၀ဲဒၣ် (၆)ဂၤႇ ဘၣ်ဒိ(၃၅)ဂၤ တကးဒံးဘၣ်ကမျၢၢ်ဟံၣ်(၄၉)ဖျၢၣ်ႇ သီခါဖၠၣ်(၁)ဖျၢၣ်ႇဆဲးကၢး(၁)ခိၣ်ႇဆဲးကၢးသၢပၣ် (၂)ခိၣ် ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်ဒီး ကျီၢ်ပနၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲဒၣ်(၇)ဒုဃုာ်ဒီးတၢ်ထူၣ်တၢ်ဘိသ့ၣ်တဖၣ်ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်တလါအတီၢ်ပူၤစ့ၢ်ကီး ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့...
ကမျၢၢ်လၢဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်တဘၣ်လိၣ်ဘၣ်ကိၢ်လၢတၢ်ကဟံးန့ၢ်ကွံာ်အဟီၣ်ခိၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်ကီၢ်သူလ့ၤစံာ်ၦဲၤသူၣ်ဖျး၀ဲၤကျိၤခိၣ်စံး၀ဲ
လါယူၤ ၄ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခီဖျိတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဃိကမျၢၢ်လၢဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဘၣ်ပာ် တ့ၢ်ကွံာ်၀ဲအနီၢ်ကစၢ်ဟီၣ်ခိၣ်ကပံာ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲသ့ၣ်တဖၣ်တဘၣ်လိၣ်ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤလၢတၢ်ကဟံးန့ၢ်ကွံာ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟီၣ်ခိၣ်လီၢ်ဘၣ်အဂ့ၢ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤစံာ်ၦဲၤသူၣ်ဖျး၀ဲၤကျိၤလီၢ်ခၢၣ်သးအၦၤဘၣ်မူဘၣ် ဒါစံး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးဒီးကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်လၢဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးဒီးဘၣ်ပာ်တ့ၢ်ကွံာ်၀ဲအဟီၣ်ခိၣ်ကပံာ်တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးအလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢစံာ်ၦဲၤသူၣ်ဖျး၀ဲၤကျိၤခိၣ်ပဒိၣ်စီၤလ့ၣ်စ့စံး၀ဲလၢႉႉႉႉႉ “ဘၣ်ထွဲလၢတၢ်ဒုးတၢ်ယာ်အဃိၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်ဟီၣ်ခိၣ်လီၢ်လၢဘၣ်ပာ်တ့ၢ်ကွံာ်၀ဲဒီးဟံၣ်လီၢ်ဃီလီၢ်လၢဘၣ်ပာ်တ့ၢ်ကွံာ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ၦၤလီၢ်က၀ီၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အိၣ်ဒီးအတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢမုၢ်တနံၤဖဲလၢအက့ၤ၀ဲန့ၣ်ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်က့ၤအဟီၣ်ခိၣ်လီၢ်န့ၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢပူၤန့ၣ်တၢ်ကွဲးလီၤပာ်ဖျါ၀ဲပျီပျီရှဲရှဲလီၤႉ အဃိသတးဒီးကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တဘၣ်ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤလၢအဟီၣ်ခိၣ် သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တၢ်ကဟံကွံာ်အတၢ်ဒီးသူအီၤဆူတၢ်အလီၢ်အဂၤန့ၣ်တလိၣ်ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤဘၣ်မီၤနီၤႉ ခ့ၣ် အဲၣ်ယူၣ်န့ၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢလီၤႉ အဃိန့ၣ်ဒ်တၢ်ဘျၢကျဲအိၣ်အသိးကမၤ၀ဲဒၣ်လၢကမျၢၢ်အ ဂီၢ်”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဟီၣ်ခိၣ်ကပံာ်တၢ်လီၢ်လၢအဘၣ်တၢ်ပာ်တ့ၢ်ကွံာ်အီၤသ့ၣ်တဖၣ်တၢ်ကစီၣ်ဟူထီၣ်သါလီၤ၀ဲလၢတၢ်ဟံန့ၢ်ကွံာ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်တမ့ၢ်တၢ်လၢအမ့ၢ်အတီဘၣ်ႇ မ့မ့ၢ်တခီခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်က ရၢအိၣ်ဒီးအဟီၣ်ခိၣ်ကပံာ်ကျဲသနူလီၤတံၢ်လီၤဆဲးဒီးၦၤလၢဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢကဒိးန့ၢ်ဘၣ်၀ဲအဟီၣ်ခိၣ်လီၢ်အဂ့ၢ်ပဒိၣ်စီၤလ့ၣ်စ့တဲအါထီၣ်၀ဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤကီၢ်ရ့ၣ်(၇)ဘ့ၣ်လၢၤအပူၤတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဃိ ၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိလၢဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအိၣ်၀ဲအဂၤ(၁)ကကွဲၢ်ဘျဲၣ်လံအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်(KNU)တၢ်မၤနီၣ်အိၣ်၀ဲအသိးန့ၣ်လီၤႉ
တၢ်သုးလီၢ်သုးကျဲဆူကီၢ်သၢဘ့ၣ်တဘ့ၣ်က့ၤစးထီၣ်ကဒီး၀ဲလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိတဖၣ်အဂီၢ်
လါယူၤ ၄သီႇ ၂၀၂၄နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ႇ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိလၢအိၣ်ဆိး၀ဲလၢဒဲက၀ီၤအပူၤတဖၣ်အံၤႇလၢတၢ်ကသုးလီၢ်သုးကျဲလဲၤအိၣ်ဆိးလၢကီၢ်သၢဘ့ၣ်တဘ့ၣ်အဂီၢ်ႇတလါအံၤလါယူၤအပူၤတၢ်ကက့ၤအိးထီၣ်ကဒါက့ၤ၀ဲတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလီၤအဂ့ၢ်ႇသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤကမံးတံာ်(KRC)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိလၢအိၣ်ဆိး၀ဲလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဒဲက၀ီၤအပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤႇၦၤလၢအဘၣ်ထွဲဒီးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဘီမုၢ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(UNHCR)ဒီးကၠီၣ်တဲၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်မၤ၀ဲတၢ်သမံသမိးကျၢၢ်တံၢ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ၀ံၤ၀ဲလံအဃိႇတလါအံၤလါယူၤအပူၤႇကမၤ၀ဲတၢ်စးထီၣ်ကိးၦၤဒဲက၀ီၤဖိအဆိကတၢၢ်လၢ(ဘါဒိၣ်ယါ)ဒီး(ထါမ်ဟ့ၣ်)ဒဲက၀ီၤခံဘ့ၣ်အံၤအပူၤအဂ့ၢ်(KRC)နဲၣ်ရွဲၣ်သရၣ်စီၤပွဲၤစ့စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ၦၤတနီၤလၢအိၣ်လၢဒဲက၀ီၤအပူၤတဖၣ်အံၤမၤ၀ဲတၢ်သံကွၢ်သံဒိးတၢ်သမံသမိးတၢတ၀ီဒီးခံ၀ီတ၀ီတဖၣ်၀ံၤ၀ဲလံအိၣ်တနီၤလီၤႉၦၤလၢအ၀ံၤခဲလၢာ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်ကစးထီၣ်ကိးဆိအီၤႉအိၣ်တ့ၢ်က့ၤထဲတၢ်ကဘၣ်ဟးထီၣ်တပတီၢ်လီၤႉဒဲက၀ီၤခံဖျၢၣ်အံၤန့ၣ်တၢ်ကမၤအီၤတကတီၢ်ဃီလီၤႉၦၤတီၣ်ထီၣ်စရီန့ၣ်တအိၣ်လၢအကထိဘၣ်ႉကအိၣ်ဖဲ(၇၀၀)ခိၣ်ဃၢၤလီၤ”အဂ့ၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ကမၤ၀ဲတၢ်သုးလီၢ်သုးကျဲအတၢ်ကိးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤန့ၣ်ကစးထီၣ်ဆိ၀ဲလၢ(ဘါဒိၣ်ယါ)ဒီး(ထါမ်ဟ့ၣ်)ဒဲက၀ီၤခံဘ့ၣ်အပူၤ၀ံၤကကိးက့ၤ၀ဲလၢအူၣ်ပၠၣ်ႇနိၣ်ဖိႇမဲၢ်လးႇမဲၢ်လးအူႇမဲၢ်ရၤမိၢ်ႇတဆီဘၣ်တဆီဆူ နီၣ်ဂံၢ်(၁)(၂) ကရံၣ်နံၣ်ဒဲက၀ီၤတဖၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိလၢအိၣ်ဆိး၀ဲလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤဒဲက၀ီၤအပူၤတဖၣ်အံၤႇလၢတၢ်ကသုးန့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်လီၢ်ကျဲဆူကီၢ်သၢဘ့ၣ်တဘ့ၣ်ဒီဖုဒီဂီၢ်ဒ်အံၤအဂီၢ်ႇတၢ်ပတုာ်ဃာ်၀ဲတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤယံာ်၀ဲလၢအနံၣ်(၁၀)အလီၢ်ခံဖဲ(၂၀၂၃)နံၣ်အပူၤႇတၢ်က့ၤအိးထီၣ်ကဒါက့ၤ၀ဲတၢ်သုးလီၢ်သုးကျဲတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဒီးမၤက့ၤ၀ဲတၢ်ကိးထံၣ်သမံသမိးန့ၣ်လီၤႉ ဒီးၦၤလၢတၢ်ကိးထံၣ်သမံသမိး၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤႇကဘၣ်မ့ၢ်၀ဲၦၤလၢအအိၣ်ဆိးလၢဒဲက၀ီၤအပူၤဒီးႇကဘၣ်အိၣ်၀ဲဒီး(၂၀၁၉-၂၀၂၀)ကၠီၣ်တဲၣ်ကိာ်တိၤ၀ဲၤကျိၤ(MOI)အတၢ်မၤနီၣ်မၤဃါအသိးႇကဘၣ်အိၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲဒီး(၂၀၁၅)( UNHCR)တၢ်သမံသမိးတၢ်မၤနီၣ်တၢ်အုၣ်သးတဖၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၃)နံၣ်လါအီးကထိဘၢၣ်(၁၅)သီအနံၤန့ၣ်(UNHCR)ခိၣ်နၢ် Filippo Grandi မၤ၀ဲတၢ်သမံသမိးလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ(Ratchaburi)ကီၢ်ရ့ၣ်ႇလၢ(ထါမ်ဟ့ၣ်)ဒဲက၀ီၤအပူၤအဆၢကတီၢ်ကတိၤဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါတ့ၢ်၀ဲၦၤလၢကသုးလီၢ်သုးကျဲလၢကီၢ်သၢဘ့ၣ်တဘ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်၀ဲအသိးႇမ့မ့ၢ်ၦၤလၢအိၣ်တ့ၢ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးတလဲၤကပာ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်စံးတ့ၢ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဟ့ၣ်အိၣ်ကဒု၀ဲဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိတဖၣ်အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤန့ၣ်ႇမ့ၢ်ဒၣ်ထဲကီၢ်အမဲရကၤတဘ့ၣ်ဧိၤဒံးလီၤဒီးအမဲရကၤကီၢ်ခိၣ်လၢအမ့ၢ်၀ဲ(ကၠိဘဲဒၢၣ်)အံၤဂုၢ်ကျဲးစၢး၀ဲလၢၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲအဂ့ၢ်၀ီအဂီၢ်အိၣ်၀ဲအသိးဖဲ(၂၀၂၄)နံၣ်အပူၤန့ၣ်ႇစံး၀ဲလၢကကိး၀ဲၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိအဂၤ(၁၂၅ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ဒီးလၢၦၤအဂၤၦဲၤအံၤအကျါန့ၣ်ႇၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢတဖၣ်ပၣ်ဃုာ်၀ဲအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢတၢ်လီၢ်တဖၣ်အပူၤႇမဲၢ်လးႇအူပၠၣ်ႇနိၣ်ဖိႇမဲၢ်ရၤမိၢ်ႇဘၣ်ဒီၣ်ယါႇထါမ်ဟ့ၣ်ႇဃုာ်ဒီးနီၢ်ဂံၢ်(၁)(၂)ကရ့ၣ်နံၣ်ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤတဖၣ်အံၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤခဲလၢာ်ပာ်ဖှိၣ်အိၣ်၀ဲ(၉)ဖျၢၣ်ဒီးလၢဒဲက၀ီၤတဖၣ်အံၤအပူၤန့ၣ်ကီၢ်ပယီၤထံဖိကီၢ်ဖိၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲနီၢ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲလၢ(တကလီၢ်)ခိၣ်ဃၢၤအဂ့ၢ်ႇသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤခးပယီၤသုးကလၢၤ၀ံၤပယီၤသုးက့ၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၁)ဂၤ ဟံၣ်ဟးဂီၤ ၂ ဖျၢၣ်
လါယူၤ ၄ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါယူၤ ၂ သီ အနံၤန့ၣ် တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤခးစဲးပြဲး၀ဲဒၣ်ပယီၤသုးကလၢၤတၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီး ဖဲန့ၣ်ခီဖျိပယီၤသုးက့ၤ ခးလီၤကဒါ ကျိဖးဒိၣ်ဆူသ၀ီပူၤအဃိကမျၢၢ်ပိာ်မုၣ်ဘၣ်ဒိ ၁ ဂၤ ဒီး ဟံၣ်ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ် ၂ ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲ န့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါယူၤ ၂ သီ ဂီၤခီ ၇း၃၀ အဆၢကတီၢ် သုးကီၣ်ကးအမျိာ်သုး(၃၁၀)သုးရ့ၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်လၢအိၣ် သ့ၤစ့ၤယၣ်အံၤဒီး ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၂၀၇)လၢအိၣ်၀ါဒၣ်ကွ့သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲး သုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးပာ်ဖှိၣ် လဲၤခးစဲးပြဲး၀ဲဒီး ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ က့ၤခးလီၤကဒါကျိဖးဒိၣ် အဖျၢၣ်(၃၀)ဘျဲၣ်ဆူလီၢ်က၀ီၤသ၀ီပူၤသ၀ီချၢအဃိ ၦၤကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိၦၤဟံၣ်ၦၤဃီဘၣ်ဟးဂီၤကဲထီၣ်၀ဲဒၣ်ဒ်အံၤ လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကျိဖးဒိၣ်အံၤအဃိ မိၣ်ခမီၣ်သ၀ီ ဒီၣ်ခ့ၤလ့ယံၤ(၂၆)နံၣ်လၢအိၣ်ဒီီးဟုးသးအံၤဘၣ်၀ဲဒၣ်အခီၣ်ညါသး တကးဒံးဘၣ်စ့ၣ်ကွ့သ၀ီ အူသါထွ့ဒီးအူန့ၢ်မၠိ ၂ ဂၤအံၤအဟံၣ်အဃီလီၤၦီၢ်ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤန့ၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ ပဒိၣ်စီၤအ့နဲၤစံး၀ဲလၢ“စးထီၣ်ဖဲဲလါယူၤ ထီၣ်အံၤန့ၣ်သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်၊ကၠဲးထီၣ်ကီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်ပယီၤသုးခးလီၤ၀ဲဒၣ်ကျိဖးဒိၣ်ဆူဒူသ၀ီပူၤထီဘိလီၤႉ လီၤတဲာ်လၢသ၀ီပူၤသ၀ီချၢသ၀ီခိၣ်ဃၢၤႉမ့၀ံၤဖဲ ၂ သီအနံၤန့ၣ် ၦၤလဲၤခးအ၀ဲသ့ၣ်သုးရ့ၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်ဘျီ အ၀ဲသ့ၣ်ခးစိကျိဖးဒိၣ်ဆူဒူသ၀ီမိၣ်ခမီၣ်ႇစ့ၣ်ကွ့...
ရၤမတံ၀့ၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်(BGF)ပာ်လီၤအၦၤသုးဖိအဂၤ(၂၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤႉ
လါယူၤ ၄သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်ပယီၤ-ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ကီၢ်ဆၢ ရၤမတံ၀့ၢ်ဟီၣ်က၀ီၤ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ( BGF)ပာ်လီၤ၀ဲအၦၤသုးဖိအဂၤ(၂၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ (BGF)ခိၣ်နၢ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကတြီဆၢ၀့ၢ်ပူၤတၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤဒီးကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢကူၣ်လဲၤမၤကၤတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ် ဘၣ်ပာ်လီၤ၀ဲအၦၤသုးဖိလၢတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်ဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးဟီၣ်က၀ီၤနီၣ်ဂံၢ်(၂)အဒုးယာ်ခိၣ်သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤတ့ၤ၀့ စံးဘၣ်၀ဲ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤဘၣ်ဃးလၢရၤမတံ၀့ၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတကပၤန့ၣ် ပ၀ဲပ(BGF)ဟံးန့ၢ်မူဒါန့ၣ်လီၤႉရၤမတံ၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢခဲလၢာ်ၦၤနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်အဂၤ(၂၀၀၀)န့ၣ်လီၤႉအရ့ဒိၣ်ကတၢၢ်န့ၣ်လၢပဒီသဒၢ၀ဲတၢ်ဒုးတၢ်ယၤန့ၣ်လီၤႉပမ့ၢ်ဘၣ်တဲလၢတၢ်ကတိၤလၢၤန့ၣ်ရၤမတံ၀့ၢ်အံၤပတအဲၣ်ဒိးလၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်ဘၣ်ႉတၢ်ဒုးတၢ်ယၤမ့ၢ်ကဲထီၣ်န့ၣ်ကဲထီၣ်တၢ်ဟးဂၤဂူာ်ဟးဂီၤလီၤအဃိန့ၣ် ပဆိမိၣ်လၢရၤမတံတခါအံၤအိၣ်ပာ်စၢၤဒၣ်၀ဲႉဒီးကမျၢၢ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်လၢလာ်ဟဲထီၣ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤတၢ်အိၣ်၀ဲအဖီခိၣ်အဃိန့ၣ်ဒီး ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်၀ဲသ့ဒံးအဃိန့ၣ် တၢ်ဒုးတၢ်ယၤမ့ၢ်တအိၣ်ဘၣ်န့ၣ် တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအိၣ်၀ဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်ကအိၣ်ကဆိးအဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉ” အဂ့ၢ်စံး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ တကီၢ်ခါခဲအံၤရၤမတံ၀့ၢ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤ ခီဖျိပယီၤသုးကီၣ်ကးအၦၤနီၣ်ဂံၢ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်အဃိ အတၢ်ပၢတၢ်ပြးတနီၤလဲၤတရံးသးတန့ၢ်လၢၤဘၣ်အသိး အတၢ်ပၢတၢ်ပြးလၢလဲၤတရံးန့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးလဲၤတရံးသးတန့ၢ်လၢၤအမျးကယာ်(၁၀၀)ၦဲၤၦဲၤဒ်သိးလၢအပူၤကွံာ်လၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်အ၀ဲတဲအါထီၣ်၀ဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၁၁သီအနံၤ ပယီၤသုးခီၣ်သုးရ့ၣ် ခလရ-၂၇၅ လၢအအိၣ်ခိးရၤမတံ၀့ၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအံၤ ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)တီခိၣ်ရိၣ်မဲတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်ကွံာ်၀ဲ၀ံၤအလီၢ်ခံ ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ်၂၄သီအနံၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ထုးကွံာ်အသးဒီး လၢသုးခိးကီၢ်ဆၢ( BGF)တၢ်မၤစၢၤအဃိပယီၤသုးကီၣ်ကးအၦၤ(၁၀၀)ဘျဲၣ်က့ၤအိၣ်ဆီလီၤကဒါက့ၤသးဖဲသုးကလၢၤ၀ဲန့ၣ်တနီၤဒီးလၢတၢ်မဲာ်ညါသုးကလၢၤတၢ်လီၢ်တနီၤဒီးမ့မ့ၢ်လၢသ့ၣ်ဃးလီၤတီၢ်(သ့ၣ်ကါညံၣ်နီၣ်)တခီအိၣ်ဒၣ်ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ဒီးသုးပာ်ဖှိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
တၢ်ဆိကမိၣ်ပဲာ်ထံနီၤဖးလံာ်ဖျၢၣ်”ကးဒိၣ် က”လၢတၢ်ကတိၤ”ကညီ”အပူၤ
တၢ်ဆိကမိၣ်ပဲာ်ထံနီၤဖးလံာ်ဖျၢၣ်”ကးဒိၣ် က”လၢတၢ်ကတိၤ”ကညီ”အပူၤ လၢ Violet Cho ယတၢ်ကွဲးအဖုၣ်တခါအံၤမ့ၢ်တၢ်ကွၢ်ထံဆိကမိၣ်,ပဲာ်ထံနီၤဖးက့ၤပမံၤ ကညီ န့ၣ်လီၤ. မံၤ ကညီ န့ၣ်မ့ၢ်ပပှၤကလုာ် အတၢ်ပာ်ပနီၣ်, သ့ၣ်ညါဒီးကိးလီၤအသးန့ၣ်လီၤ. လၢယဂီၢ်, ကညီ မ့ၢ်တၢ်ကတိၤ လၢအပာ်ဖျါထီၣ် တၢ်ဂ့ၢ်မိၢ်ပှၢ် အါမံၤလၢအမ့ၢ်တၢ်ဒ်သိး ပပှၤကလုာ် (ပှိၢ်, စှီၤ, ဘှဲ, ပ ကူ, ကဲၤခိၣ်ကဲၤဘါ, မီၤန့ၢ်ပှၤ), အအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲ (တီအူ, ဖၣ်ပူၣ်, ထံထၣ်စွ့, တနီသရံၣ်, ထံဂုၤကီၢ်ဂၤ), အတၢ်စူၢ်တၢ်နာ် (တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံ, တၢ်တီတၢ်တြၢ်, တၢ်တုၤသိး ထဲသိး), အတၢ်နၢ်ပၢၢ်ခ့ခါတၢ်ဆၢကတီၢ် (လဲၤ၀ီၢ်၀ံးတရံးအသး) ဒီးအတၢ်နၢ်ပၢၢ်တၢ်စိကမီၤ(ယွၤထီၣ်, ယွၤလီၤ, လီၤအံၣ်, လီၤပြါ, စှံၢ်နုာ်, ဟးထီၣ်, လီၤဒး, လုၢ်ဘၢတၢ် ဒီးမ့ၢ် ယွၤ) လီၤ. တၢ်ကွဲးတခါ အံၤတပညိၣ်လီၤ၀ဲဒၣ်လၢ တၢ်ကပဲာ်ထံနီၤဖး,ဆိကမိၣ်ထံဆး မံၤ ကညီ အခီပညီ လၢအအိၣ်ပာ်လံတဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်. မ့မ့ၢ်တခီ ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ်...
ကမၤတၢ်လၢ(Ayeyawaddy)ကီၢ်ခီဒိၣ်ကညီဖိဂ့ၢ်၀ီအဂီၢ်ႇသုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိစီၤ၀ါန့ၢ်မူပာ်ဖှိၣ်မၤက့ၤတၢ်ဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)
လါယူၤ ၃သီႇ ၂၀၂၄နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ႇ ကဂဲၤလိာ်မၤတၢ်လၢ(ဗပနပေတေိိပ)ကီၢ်ခီဒိၣ်ႇကညီဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်၀ီအဂီၢ်ႇ(KTLA)လီၢ်ခၢၣ်သး၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်ႇ၀ဲၤဒၢးခိၣ်ႇသုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိစီၤ၀ါန့ၢ်မူ(ကိး)စီၤအဲကလံးအံၤႇလဲၤပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ(၁၅)သီအနံၤအဂ့ၢ်ႇသ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်အနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်၀ဲစံး၀ဲအသိးန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ပၢၢ်ဆၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအပူၤႇကညီဖိတဖၣ်အတၢ်ဃူတၢ်ဖိးတအိၣ်၀ဲဘၣ်အဃိႇလၢတၢ်ကဂဲၤလိာ်မၤတၢ်လၢကညီဖိလၢအိၣ်ထံထၣ်စွ့တဖၣ်အဂီၢ်ႇလဲၤပာ်ဖှိၣ်မၤက့ၤ၀ဲတၢ်ဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)အံၤမ့ၢ်တၢ်ဃုထၢကျဲလၢအဂၤတမံၤအဂ့ၢ်ႇသုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိစီၤ၀ါန့ၢ်မူစံးဘၣ်တ့ၢ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲမဟါလါယူၤ(၂)သီအနံၤဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အခဲအံၤန့ၣ်ႇယက့ၤအိၣ်က့ၤလၢသုးခိးကီၢ်ဆၢ(္ဘွၠ)မီၤႉယက့ၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးက့ၤတၢ်ဒီး(BGF)ခီန့ၣ်မ့ဘၣ်တဲန့ၣ်ႇခီဖျိယထံၣ်လၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤအပူၤန့ၣ်ႇပၦၤကညီအံၤအတၢ်ဃူတၢ်ဖိးတအိၣ်၀ဲဘၣ်ႇ(KTLA)မ့ၢ်ဂ့ၤႇဃုာ်ဒီးပၦၤကညီတၢ်ကရၢကရိသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်ႇအိၣ်ဒီဒူၣ်လီၤဘၣ်ဆၣ်ပတၢ်ဃူတၢ်ဖိးတအိၣ်ဘၣ်ႇတၢ်ဃိသးန့ၣ်ယကွၢ်လၢပၦၤကညီကလုာ်အံၤအတၢ်ဃူတၢ်ဖိးတအိၣ်ဘၣ်အဖီခိၣ်န့ၣ်ႇလၢပကဘၣ်မၤအဂ့ၤကတၢၢ်ဒ်လဲၣ်န့ၣ်အိၣ်ဒၣ်ကဘၣ်ဃုကျဲအဂၤတမံၤလီၤမီၤႉအဃိဒီးလၢပၦၤကလုာ်ကညီလၢန့ၣ်အါတက့ၢ်အိၣ်လၢထံထၣ်စွ့န့ၣ်အဂီၢ်န့ၣ်ႇပကဘၣ်မၤတၢ်လၢအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးမီၤႉတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်ယတဲသ့ထဲအံၤလီၤႉဘၣ်မနုၤလဲၣ်န့ၣ်ခီဖျိယတၢ်ဖံးတၢ်မၤအိၣ်တခါအဃိန့ၣ်လီၤႉဒီးယဟဲက့ၤတုၤဖဲအံၤန့ၣ်တံဒံၣ်ဒံၣ်တခီအ၀ဲတူၢ်လိာ်ယၤမုာ်နီၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါႇဘၣ်ဃးသုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိစီၤ၀ါန့ၣ်မူအတၢ်လဲၤပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီး(BGF)အံၤန့ၣ်ႇအခီၣ်ထံးခီၣ်ဘိတၢ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးဒီးအီၤတအိၣ်၀ဲဘၣ်အသိးႇတသ့ၣ်ထွဲစ့ၢ်ကီး၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်ၦၤဒုးအိၣ်ထီၣ်(KTLA)ကီၢ်သူလ့ၤသုးမုၢ်ဒိၣ်သုးခိၣ်ကျၢၢ်စီၤနၢၤဒါမၠးစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတနံၤအံၤလါယူၤ(၃)သီအနံၤဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“စီၤအဲကလံး(ကိး)(ကီၤလၤ၀ါ)န့ၣ်ပတဲအီၤလၢနကဲၦၤထံထၣ်စွ့ဟဲထီၣ်လၢထံထၣ်စွ့တကပၤအဃိန့ၣ်မၤမ့ကၠးနးႇယတဲအီၤနအိၣ်လၢ(အီၤစံၣ်)နဟဲက့ၤအိၣ်လၢအံၤန့ၣ်တဘၣ်ဟးနါစိၤတဂ့ၤႉဒီးအ၀ဲန့ၣ်ကဲ၀ဲၦၤသးစၢ်ဖိအဃိန့ၣ်ပဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါအီၤႉပပာ်ဂံၢ်ပာ်ဘါအီၤပဆိကမိၣ်လၢကကဲထီၣ်ထံကီၢ်ခိၣ်နၢ်ခါဆူမဲာ်ညါႉအအံၤတဘျီလီၢ်ခံကတၢၢ်တတဲၦၤတၢ်နီတမံၤဘၣ်တထံၣ်ဃီလၢဃုထၢ၀ဲကျဲလၢန့ၣ်တဘိ၀ံၤက့ၤလီၤတတဲၦၤဘၣ်ႉလဲၤလၢန့ၣ်နါက့ပတသ့ၣ်ညါထွဲဘၣ်ႉအအံၤလဲၤတုၤလၢန့ၣ်လံဘျီပမၤဘၣ်ဧါႇအကစၢ်တၢ်ဃုထၢကျဲအဃိလဲၤဒၣ်၀ဲႇမ့ၢ်တၢ်ထိးဘၣ်အသးဒ်လဲၣ်ပတဲတဘၣ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကီတီၢ်ဃီႇသုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိစီၤ၀ါန့ၢ်မူလၢလဲၤပာ်ဖှိၣ်မၤတၢ်ဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)တဂၤအံၤန့ၣ်ႇအတၢ်ကစီၣ်ဟးထီၣ်၀ဲလၢႇလဲၤစိာ်ဃုာ်၀ဲဒီးစုက၀ဲၤကျိချံၦာ်သၣ်တဖၣ်အိၣ်၀ဲအါမးဘၣ်ဆၣ်အနီၢ်ကစၢ်တခီစံး၀ဲလၢတလဲၤစိာ်၀ဲစုက၀ဲၤနီတမံၤဘၣ်အဂ့ၢ်ႇသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်ႇဘၣ်ဃးဒီးသုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိစီၤ၀ါန့ၢ်မူအတၢ်လဲၤပာ်ဖှိၣ်သးဒီး(BGF)အံၤန့ၣ်အနီၢ်ကစၢ်ႇအဟံၣ်ဖိဃီဖိဃုာ်ဒီးၦၤသုးဖိ(၆)ဂၤပၣ်ဃုာ်၀ဲတပူၤဃီဒီးအီၤအမဲာ်ညါႇလဲၤစိာ်၀ဲဒီးစုက၀ဲၤတနီၤအဂ့ၢ်ႇ(ုဿူဗ)ကီၢ်သူလ့ၤသုးမုၢ်ဒိၣ်ထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလံာ်ဖဲတနံၤအံၤလါမ့ၤ(၃)သီအနံၤအိၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးႇသုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိစီၤ၀ါန့ၢ်မူအံၤဖဲအ၀ဲအိၣ်လၢမူဒါပူၤအဆၢကတီၢ်ဟးကွံာ်၀ဲလၢတၢ်ချၢလၢအနီၢ်ကစၢ်သးဒ်အံၤအဃိႇတၢ်ထုးထီၣ်ကွံာ်အီၤလၢကီၢ်သူလ့ၤသုးမုၢ်ဒိၣ်(KTLA)ပူၤလံအဂ့ၢ်ပာ်ဖျါထီၣ်၀ဲလၢလံာ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအပူၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ
ကီးတရံးလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိလၢအက့ၤဆူအဟံၣ်အဃီတဖၣ်ယီၢ်ဘၣ်၀ဲမ့ၣ်ပိၣ်
လါမ့ၤ ၃၀သီႇ ၂၀၂၄နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢသုးက့(၆)ကီးတရံး၀့ၢ်ကမျၢၢ်လီၢ်အိၣ်ကဒုဖိလၢအဃ့ၢ်တၢ်ဒုးတဖၣ်အံၤဖဲအက့ၤဆူအဟံၣ်အဃီအတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအဆၢကတီၢ်ယီၢ်ဘၣ်၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်ကီးတရံးလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးကီၣ်ကးက့ၤဒိၣ်စိဒိၣ်ကမီၤက့ၤ၀ဲကီးတရံး၀့ၢ်၀ံၤအလီၢ်ခံမၢ၀ဲကမျၢၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်က့ၤအိၣ်ဆိးက့ၤလၢအနီၢ်ကစၢ်တၢ်လီၢ်ကျဲပူၤဒီးဖဲလီၢ်က၀ီၤဖိတနီၤက့ၤအိၣ်ဆိးက့ၤလၢအနီၢ်ကစၢ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအခါယီၢ်ဘၣ်၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်အဂ့ၢ်ကီးတရံး၀့ၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးဖးယံာ်လံအဃိအဲၣ်ဒိးက့ၤအိၣ်၀ဲလၢအနီၢ်ကစၢ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲလံဒီးသုးကီၣ်ကးတကပၤတခီမၢ၀ဲၦၤကက့ၤအိၣ်အဃိၦၤအါဒံအါဂၤက့ၤအိၣ်၀ဲလီၤႉဒီးၦၤလၢအက့ၤအိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အကျါန့ၣ်ယီၢ်ဘၣ်၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်၀ဲ”အဂ့ၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ(၂၈)သီအနံၤန့ၣ်ကီးတရံး၀့ၢ်က၀ီၤဒ့(၄)လီၢ်က၀ီၤဖိ(မၣ်ညိၣ်)အံၤဖဲအ၀ဲဟးထီၣ်လိလီၤ၀ဲတၢ်ကူတၢ်ကၤအဆၢကတီၢ်ယီၢ်ဘၣ်၀ဲမ့ၣ်ပိၣ်လၢ(ဘျီၣ်ဒိၣ်)အလီၢ်ခံတၢ်လီၢ်အပူၤအဃိအခီၣ်ခံကပၤလၢာ်ဘၣ်ဒိ၀ဲဒီးအခီၣ်တူာ်ကွံာ်၀ဲတကပၤအဂ့ၢ်၀့ၢ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်သုးကီၣ်ကးအံၤက့ၤဒိၣ်စိဒိၣ်ကမီၤက့ၤ၀ဲကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤ၀ံၤအလီၢ်ခံမၢဆူၣ်မၢစိး၀ဲကမျၢၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးတဖၣ်လၢကက့ၤအိၣ်ဆိးလၢ၀့ၢ်ပူၤအိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်လၢကမျၢၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်တၢ်မၤရှဲလဲဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်တအိၣ်၀ဲဘၣ်အဃိကမျၢၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ယီၢ်ဘၣ်၀ဲမ့ၢ်ပိၣ်ဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကတီၢ်ဃီသုးကီၣ်ကးအံၤတဆဲးဟ့ၣ်မၤစၢၤ၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီဆူကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိလၢအိၣ်ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤတဖၣ်လၢၤဘၣ်ဒီးၦၤလၢဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုသးလၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤတဖၣ်အံၤမ့က့ၤအိၣ်လၢကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤမၣ်ကဟ့ၣ်မၤစၢၤ၀ဲအဃိၦၤက့ၤအိၣ်ဆိးက့ၤထဲဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤပတီၢ်မုၢ်ဖိတဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်ကမျၢၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးလၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“မ့မ့ၢ်လၢဖၣ်အၣ်တကပၤန့ၣ်ခီဖိလျီၢ်အိၣ်ကဒုဖိအဂီၢ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲလီၤတံၢ်တအိၣ်ဘၣ်အဃိၦၤဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်၀ဲလၢသီခါဖၠၣ်မ့တမ့ၢ်လၢၦၤဟံၣ်ၦၤဃီလီၤႉအခဲအံၤန့ၣ်ၦၤမ့အိၣ်ဖဲအံၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တမၤစၢၤ၀ဲလၢၤဘၣ်တဲ၀ဲလၢၦၤမ့က့ၤအိၣ်လၢကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤမၣ်ကမၤစၢၤ၀ဲၦၤလၢစ့အိၣ်တဖၣ်န့ၣ်ငါအိၣ်၀ဲဖဲဖၣ်အၣ်အပူၤဒီးက့ၤ၀ဲတစိၢ်တလီၢ်ဒ်န့ၣ်လီၤႉမ့မ့ၢ်ၦၤမၤအီၣ်မုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤၦၤပတီၢ်မုၢ်ဖိတဖၣ်ဒုက့ၤအိၣ်၀ဲအါ”အဂ့ၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤသုးကီၣ်ကးစံး၀ဲလၢအစုတီၤဖီလာ်ပဒိၣ်ကၠိတဖၣ်အံၤကက့ၤအိးထီၣ်ကဒါက့ၤ၀ဲလီၤအိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်တကီၢ်ခါခဲအံၤမၤဖျါထီၣ်၀ဲအမိၢ်လံၤမိၢ်ၦၢ်တအိၣ်၀ဲဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤသုးကီၣ်ကးအသုးကလၢၤလၢအိၣ်တ့ၢ်ဒံးတဖၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ဆဲးတြီတံာ်ဃာ်၀ဲ
လါမ့ၤ ၃၀ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ သုးကီၣ်ကးအဒုးယၤ သုးကလၢၤဃုာ်ဒီးသုးကလၢၤလၢအရ့ဒိၣ်လၢအိၣ်တ့ၢ်ဒံးလၢဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ (KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ် ဆဲးတြီတံာ်ဃာ်၀ဲတပယူာ်ဃီအဂ့ၢ်န့ၣ် (သုးက့ ၅)ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤကျၢၤဒိၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲသုးကီၣ်ကးအသုးကဖိႇသုးကလၢၤဖးဒိၣ်အဖျၢၣ်(၂၀)ဃၣ်ဃၣ်ဒီး သုးရ့ၣ်(၂)ရ့ၣ်အသိး သုးကလၢၤလၢအအိၣ်တ့ၢ်တဖၣ်အကျါခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၃၄၀)ႇ(ခလရ-၃၄၁)ဒီး ဒုးယၤသုးကလၢၤလၢအရ့ဒိၣ်လၢသုးကီၣ်ကးအဂီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်ဆဲးတြီတံာ်ဃာ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤကျၢၤဒိၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤပယီၤသုးကလၢၤန့ၣ်အိၣ်တ့ၢ်ဒံးအဖျၢၣ်(၁၀)ဘျဲၣ်ဒံးႉအ၀ဲသ့ၣ်အတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤခီန့ၣ် လၢဖၣ်ပူၣ် ၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤန့ၣ်ဟဲခးလီၤတၢ်ဒီးကဘီယူၤႉပယီၤသုးကလၢၤလၢအအိၣ်တ့ၢ်ဒံးတဖၣ်န့ၣ်ပဒီၣ်တဲာ်ဃာ်အ၀ဲသ့ၣ်တၢ်အီၣ်ကျိၤႉသုးကလၢၤလၢပမၤန့ၢ်ဃာ်တဖၣ်န့ၣ်ပယီၤသုးအံၤဂုာ်ကျဲးစၢးက့ၤဟံကဒါ၀ဲဘၣ်ဆၣ်မ့ၢ်လၢပဒီၣ်တဲာ်ဃာ်အ၀ဲသ့ၣ်လၢပျီပူၤအဃိလၢအ၀ဲသ့ၣ်ကက့ၤန့ၢ်ကဒါအဂီၢ်န့ၣ်ကီခဲ၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ စးထီၣ်တလါအံၤလါမ့ၤ ၁ သီတုၤလၢ ၁၅ သီ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢ ခံခီခံကပၤအဘၢၣ်စၢၤခဲလၢာ်အိၣ်၀ဲ(၄၆)ဘျီဒီး သုးကီၣ်ကးတကပၤသံ၀ဲဒၣ်(၁၇)ဂၤႇ ဘၣ်ဒိ၀ဲဒၣ်(၇)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်တၢ်ကစီၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါတ့ၢ်ဃာ်၀ဲဖဲလါမ့ၤ ၁၆ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်လဲၤထီၣ်ဒုးဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပယီၤသုးကလၢၤအတီၢ်ပူၤအံၤအခါန့ၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်လၢအပၣ်ဃုာ်လၢတၢ်ထီၣ်ဒုး အံၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်-KNLA, တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုး(PDF)ႇ Force For Federal Democracy-FFD ဒီးကမျၢၢ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်(FFD)သုးပာ်ဖှိၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤခီဖျိသုးကီၣ်ကးကဘီယူၤဟဲဆှၣ်တၢ်တလီၢ်လီၢ်အဃိ ၀့ၢ်ပူၤကမျၢၢ်အဂၤ(၃၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဒီး ၀့ၢ်ဃၢၤကရူၢ်(၄)ဘ့ၣ်ကမျၢၢ်တဖၣ်တုၤလၢခဲအံၤက့ၤလၢဟံၣ်တဘူၣ်ဒံးဘၣ် ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲ(၁၃၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဒီး မ့ပာ်ဖှိၣ်ကမျၢၢ်လၢအဃ့ၢ်ထီၣ်ဒီးကမျၢၢ်လၢအကတာ်ထီလၢ၀့ၢ်ပူၤခဲလၢာ်န့ၣ်အိၣ်၀ဲအဂၤ(၁၆၀၀၀)ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်မၤနီၣ်စရီပူၤအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကမၤမိၢ်ဒီးဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ဘၢၣ်စၢၤန့ၣ်ပယီၤသုးကလၢၤအိၣ်ဆီလီၤသးအဖျၢၣ်(၁၀)ဘျဲၣ်ဒီး သုးကလၢၤတနီၤန့ၣ်ဟဲအိၣ် ဆီလီၤသးန့ၢ်အနံၣ်လၢအဆံလံဒီး...
သုးကီၣ်ကးဆှၢ၀ဲကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်ကဲသုး(၃)ဖုတဖုလံာ်တၢ်ကိးလၢဘျံး၀့ၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်အအိၣ်
လါမ့ၤ ၂၉သီ ၂၀၂၄နံၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ် တနီသရံးကီၢ်ခီဒိၣ်ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဘျံး၀့ၢ်က၀ီၤဒ့တဖၣ်အပူၤသုးကီၣ်ကးဟးဆှၢ၀ဲကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်ကဲသုး(၃)ဖုတဖုလံာ်တၢ်ကိးဒီးက၀ီၤဒ့တဘ့ၣ်န့ၣ်ဆှၢ၀ဲက၀ီၤဒ့ဖိ(၃)ဂၤမျးကယၤစုာ်စုာ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၀့ၢ်ပူၤက၀ီၤဒ့ဖိတဖၣ်အံၤလါမ့ၤအလီၢ်ခံကတၢၢ်တနွံအတီၢ်ပူၤသုးကီၣ်ကးအစုတီၤဖီလာ်က၀ီၤဒ့ခိၣ်နၢ်ဒီးသုးကီၣ်ကးကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ဟးဆှၢ၀ဲတၢ်ဘၣ်ကဲသုးအလံာ်တၢ်ကိးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်က၀ီၤဒ့ဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တနွံညါအံၤအတီၢ်ပူၤန့ၣ်ဟးထၢ၀ဲၦၤသၢဖုတဖုတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉက၀ီၤဒ့တဘ့ၣ်န့ၣ်(၃)ဂၤလၢညါအပူၤကွံာ်တဲ၀ဲလၢၦၤဘၣ်ဖီၣ်တၢ်ဖးကိးဘျီဒဲးဖဲအဟဲကိးၦၤကလဲၤကဲသုးတဖၣ်အခါန့ၣ်ဟးဆှၢ၀ဲလံာ်ၦၤမံၤၦၤသၣ်လီၤတံၢ်လီၤဆဲးလီၤႉတဘၣ်လိၣ်ဘုးတၢ်ဖးလၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံးကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ဟးဆှၢ၀ဲလံာ်ကိးတၢ်ဘၣ်လဲၤကဲသုးအံၤသုးကီၣ်ကးဟးဆှၢ၀ဲလၢကယၣ်ပၠ့ၤႇစရံၣ်ႇတလဲမၣ်ႇကၠဲးစါပၠ့ၤက၀ီၤဒ့ဃုာ်ဒီးက၀ီၤဒ့လၢအိၣ်တ့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အပူၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါႇၦၤလၢအဘၣ်တၢ်ကိးအီၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့တအဲၣ်ဒိးလဲၤကဲ၀ဲသုးဘၣ်န့ၣ်သုးကီၣ်ကးဃ့အီၣ်လီးအ၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်လၢစ့ပယီၤအကလီၢ်(၂၀)တုၤလၢအကလီၢ်(၅၀)အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်၀့ၢ်ပူၤလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိသုးကီၣ်ကးမၢဆူၣ်၀ဲကမျၢၢ်သးစၢ်တဖၣ်လၢကဘၣ်လဲၤကဲသုးဒ်အံၤအဃိပယီၤၦၤမၤတၢ်လၢၦၤဂ့ၢ်၀ီကရူၢ်ကရၢဒီးတၢ်ဃုထံၣ်သ့ၣ်ညါတၢ်သဘံၣ်ကရူၢ်ကရၢ(BACS)အတၢ်မၤနီၣ်မၤဃါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲလၢတၢ်ဘၣ်လဲၤကဲသုး(၁)တဖုအကျါကီၢ်ပယီၤဒီတဘ့ၣ်အပူၤသးစၢ်အဂၤ(၄၃၀၀)ဘၣ်တၢ်ထၢဖှိၣ် ၀ဲဒီးဆှၢ၀ဲဆူသုးတၢ်မၤလိကၠိ(၁၅)ဖျၢၣ်အပူၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးၦၤလၢအဘၣ်လဲၤကဲ၀ဲသုးတဖၣ်အံၤအကျါတနီသရံးကီၢ်ခီဒိၣ်ၦၤအဆိကတၢၢ်တဖုဒီးခံဖုတဖုခဲလၢာ်ပာ်ဖှိၣ်အိၣ်၀ဲအဂၤ(၅၀၀)ဘျဲၣ်လံအသိးတကီၢ်ခါခဲအံၤလၢပလီၣ်၀့ၢ်အပူၤစ့ၢ်ကီးသုးကီၣ်ကးဟ့ၣ်၀ဲပတီၢ်ထီသုးတၢ်သိၣ်လိ(တတက-၁၂)အဖၢမုၢ်အိၣ်၀ဲ အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်(BACS)အတၢ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါအသိးန့ၣ်လီၤႉ