ဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤ သုးမီၤစိရိၤအတၢ်ပၢတၢ်ပြးဆိကတီၢ်သးခဲလၢ၁်လံအဂ့ၢ် KNU စံး၀ဲ
လါအီကူး ၃၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ပၢတၢ်ပြးဆိကတီၢ်သးခဲလၢာ်လံဒီးတုၤလၢခဲအံၤလဲၤတရံးသးတန့ၢ်လၢၤဘၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤကျၢၤဒိၣ် စံး၀ဲန့ၣ် လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲ(၂၀၂၁)န့ၣ်လၢဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ပၢတၢ်ပြးစုတီၤဖီလာ်လၢအမ့ၢ်ဆူၣ်ချ့ႇကူၣ်သ့ဒီး ၀ဲၤကျိၤလၢအဂၤ တၢ်ဖံးတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလဲၤတရံးသးတန့ၢ်လၢၤဘၣ်အသိးဆိကတီၢ်သးတုၤလၢခဲအံၤဒီးကမျၢၢ်အိၣ်တ့ၢ်က့ၤလၢ၀့ၢ်ပူၤ စှၤကိာ်ဖိလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤကျၢၤဒိၣ် စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤန့ၣ်ဘၣ်ဃးတၢ်ပၢတၢ်ပြးန့ၣ်သုးမီၤစိရိၤမၤတၢ်တသ့နီတမံၤလၢၤဘၣ်ႉအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးဖီလာ် ဆူၣ်ချ့ႇ ကူၣ်သ့တဖၣ်စ့ၢ်ကီးလဲၤတရံးသးတန့ၢ်လၢၤဘၣ်ႉမ့၀ံၤအ၀ဲသ့ၣ်၀ဲၤဒၢးနါက့အိးထီၣ်၀ဲတန့ၢ်နီတခါလၢၤဘၣ်ႉ အိၣ်ဒၣ်အမၤန့ၢ်၀ဲထဲအ၀ဲသ့ၣ်သုးပူၤတစဲးမွဲးဒ်န့ၣ်လီၤႉကျိဖးဒိၣ်လီၤတဲာ်ချုးလီၤခံအဃိကမျၢၢ်လၢအိၣ်က၀ီၤဒ့ပူၤ တဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲႉခဲအံၤလၢ၀့ၢ်ပူၤန့ၣ်ကမျၢၢ်သၢပူန့ၣ်အိၣ်တ့ၢ်က့ၤထဲတပူလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်– ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါစးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၂)အခါန့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၅)ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်လၢသုးမီၤစိရိၤစု တီၤဖီလာ် ၦၤမၤတၢ်ဖိခဲလၢာ်ကဘၣ်ဟးထီၣ်လၢဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤအိၣ်၀ဲအသိးတကီၢ်ခါခဲအံၤသုးမီၤစိရိၤအပၢပြး၀ဲၤဒၢးလၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤအံၤတဖၣ်တနီၤန့ၣ်က့ၤအိးထီၣ်ကဒါ၀ဲလၢ(ကမၤမိၢ်၀့ၢ်)တကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကမၤမိၢ်၀့ၢ်အံၤစ့ၢ်ကီးခီဖျိအိၣ်၀ဲဒၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ ဖဲတလါအံၤလါအီကူး(၈)သီအခါ စ့ၢ်ကီး KNLA(သုးက့ ၅)ထုးထီၣ်ကဒီး၀ဲတၢ်ကလုၢ်လၢသုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်၀ဲၤကျိၤၦၤမၤတၢ်ဖိဒီး ပၢပြးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ ခဲလၢာ်ကဘၣ်ဟးထီၣ်ကွံာ်လၢ၀့ၢ်ပူၤအံၤန့ၣ်လီၤႉ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤကျၢၤဒိၣ်စံး၀ဲလၢ“ဖၣ်ပူၣ်၀့ၢ်ပူၤအံၤအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးလဲၤတရံးသးတန့ၢ်လၢၤဘၣ်အဃိ အ၀ဲသ့ၣ်လဲၤ အိးထီၣ်ကဒါအ၀ဲၤဒၢးလၢ(ကမၤမိၢ်)တကပၤန့ၣ်မီၤနီၤႉကမၤမိၢ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲဒၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် (သုးက့ ၅) တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤလီၤအဃိ ဖဲ(၂၀၂၂)အခါ (သုးက့ ၅)ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်လၢကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢ၀့ၢ်ပူၤခဲလၢာ်မီၤနီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်အ၀ဲသ့ၣ်တလူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲဘၣ်အဃိဖဲအပူၤကွံာ်စှၤသီအခါန့ၣ်ၦၤက့ၤထုးထီၣ်ကဒါလံာ်ၦၤဟ့ၣ်ပလီၢ်ကဒါတဘျီမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်တလါအံၤလါအီကူး ၂၃ သီအခါစ့ၢ်ကီး ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်-KNLA (သုးက့ ၅) သုးပာ်ဖှိၣ် နုာ်လီၤခး၀ဲ(က၀ီၤဒ့ ၁)ဖၣ်ပူၣ်ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အံၤဒီး ဖဲန့ၣ်တၢ်မၤန့ၢ်၀ဲကျိတခိၣ်ဒီးကျိချံၦာ်သၣ်တနီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်...
ၦၤဆီတလဲသူက့ၤသိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်လၢ(BGF)ထုးထီၣ်၀ဲအံၤဟဲအါထီၣ်
လါအီကူး ၂၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ သိလ့ၣ်လၢအဆီတလဲထီထီၣ်အနီၣ်ဂံၢ်လၢသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ထုးထီၣ်၀ဲအံၤ ခီဖျိတၢ်တဖီၣ်၀ဲဘၣ်အဃိ ၦၤဆီတလဲထီထီၣ်သိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်အံၤဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အပူၤကွံာ်လၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤၦၤဖီၣ်သမံသမိး၀ဲဒၣ်(Without)သိလ့ၣ်တဖၣ်အါမးဒီးခီဖျိကမျၢၢ်လၢအသူ(Without) သိလ့ၣ် တဖၣ်အံၤတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဖီခိၣ်ၦၤမ့ဆီတလဲထီထီၣ်၀ဲဒၣ်သိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်လၢ(BGF) ထုးထီၣ် ၀ဲဒၣ်အံၤတၢ်တဖီၣ်၀ဲဘၣ်အဃိၦၤဆီတလဲထီထီၣ်သိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်အံၤဟဲအထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိတဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ယၤန့ၣ်ယသူ၀ဲဒၣ်သိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်လၢ(BGF)မၤန့ၢ်၀ဲဒၣ်အံၤလီၤမီၤနီၤႉဖဲဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤအံၤ ပယီၤသုးဖီၣ်ဒီး သမံသမိး၀ဲဒၣ်(Without)သိလ့ၣ်အိၣ်မီၤနီၤႉၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤမၢ်မၢ်တဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်မၤဃာ်၀ဲမီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကညီကီၢ်စဲၣ်ပူၤအပူၤကွံာ်လၢညါခါ(Without)သိလ့ၣ်တဖၣ်အံၤလဲၤမၤ၀ဲဒၣ်လံာ်အုၣ်သးလၢကီၢ်စဲၣ်ပူၤ ကညီဖီၣ်စုက၀ဲၤ ကရူၢ်ကရၢလၢအဆဲးလီၤတၢ်ပတုာ်တၢ်ခးတဖၣ်အအိၣ်ဒီးဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢကီၢ်စဲၣ်ပူၤသ့တၢ်ဖီၣ်၀ဲ တအိၣ်ဘၣ်ႇ ဘၣ်ဆၣ်သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံ လံာ်အုၣ်သးတဖၣ်အံၤသူအီၣ်တသ့လၢၤဘၣ်အဃိ ဘၣ်ဆီတလဲ ထီထီၣ်က့ၤသိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်ဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိး(Without)သိလ့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢတၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးပူၤအဃိ စှၤသီအတီၢ်ပူၤ ဘၣ်ထီထီၣ်က့ၤ၀ဲသိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်လၢ(BGF)တၢ်ကရၢကရိထုးထီၣ်န့ၢ်၀ဲအံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီးတရံး ကမျၢၢ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“သိလ့ၣ်လံာ်လဲၢ်တအိၣ်ဘၣ်အဃိတၢ်လိၣ်တၢ်လဲးမ့အိၣ်ထီၣ်လၢကဘၣ်လဲၤဖၣ်အၣ်န့ၣ်ပလဲၤနီ တဘူၣ်ဘၣ်ႇပဘၣ်ငါၦၤဂၤအသိလ့ၣ်လီၤႉခဲအံၤပထီထီၣ်က့ၤသိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်လၢ(BGF)မၤန့ၢ်၀ဲအံၤမီၤနီၤႉပဘၣ်ဟ့ၣ်၀ဲဒၣ် (၅၀ႇ၀၀၀)မီၤနီၤႉမ့တမ့ၢ်ဘၣ်န့ၣ်ပသိလ့ၣ်အိၣ်ဘၣ်ဆၣ်ပသူတန့ၢ်ဘၣ်ကဲထီၣ်သးဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအတီၢ်ပူၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤသူသိလ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်လၢဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ကရၢထုးထီၣ်၀ဲအံၤ န့ၢ်ဒံး၀ဲဘၣ်ဆၣ်သုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်သိလ့ၣ်ပၢၤကီၢ်မ့အဲၣ်ဒိးဖီၣ်ႇမ့အဲၣ်ဒိးဟံကွံာ်သိလ့ၣ်န့ၣ်ဟံ၀ဲဒၣ်သ့အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တနီၤ စံး၀ဲဒၣ်အိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၄)ဂၤအကျါပၣ်ဃု၁်ၦၤပိ၁်မုၣ်တဂၤ
လါအီကူး ၂၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၃)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါအီကူး ၂၆ သီအနံၤ ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၄)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲၦၤပိာ်မုၣ်တဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါအီကူး ၂၇ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ–၂၆၄)လၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲ(ပ့စလိၣ်)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်ပညိၣ်ခးလီၤ(၁၂၀ မမ) ကျိဖးဒိၣ်သၢဖျၢၣ်ဆူလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် ဟ့ၤသၤ၀ဲသ၀ီကရူၢ် ကၠိကၠံသ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်ပိာ်မုၣ်အနံၣ်(၄၀)တဂၤဒီး ၦၤပိာ်ခွါဘၣ်ဒိ(၃)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကမျၢၢ်တဂၤ စံး၀ဲလၢ“သုးကလၢၤ၀ဲန့ၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢသ၀ီပူၤကိးမုၢ်နံၤမုၢ်နၤဒဲး လီၤႉ လၢညါခါန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ခးလီၤ၀ဲအါလၢမုၢ်ဆါခီမီၤနီၤႉတုၤလၢခဲအံၤန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ပံးဃာ်ကျဲဒံးႉအဃိပကဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂီၢ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်စ့ၢ်ႇလၢကအီၣ်ကအီအဂီၢ်နါက့တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဒ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါပူၤအသိးခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိဒူသ၀ီ၀ဲန့ၣ်အပူၤ ကမျၢၢ်အဟံၣ်ဟးဂီၤ၀ဲ(၅)ဖျၢၣ်ဒီးဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိလၢအိၣ်သ၀ီပူၤစ့ၢ်ကီးဘၣ်ဒိအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ် လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲလါအီကူး ၂၅ သီအနံၤစ့ၢ်ကီး လၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် မူကီၢ်ဆၣ်ဒီးဆီထံးကီၢ်ဆၣ် ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤ ခီဖျိပယီၤသုးခီၣ်သုးရ့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒီးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၄၃၉)ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ကအိၣ်လၢ(၆)ဖျၢၣ်ဃၣ်ဃၣ်ညါ အဃိကမျၢၢ်အဟံၣ်အဃီတဖၣ်ဟးဂီၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါပူၤအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဒီးမူကီၢ်ဆၣ်အပူၤခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ႇကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးဟဲခးလီၤတၢ်တကးဒံးဘၣ် ပယီၤသုးကျိၤနုာ်လီၤလၢသ၀ီပူၤအဃိ တနံၣ်အံၤ(၂၀၂၃) ဃုလါအတီၢ်ပူၤ ကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲ တကလီၢ် ဃၣ်ဃၣ်ညါဒီး ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဒီတဘ့ၣ်အပူၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲ(၁၅၀ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကရၢကရိအတၢ်မၤနီၣ်စရီအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးလၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခီဖျိဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဒီးတၢ်စူၤခါထံဒိၣ်ဃိၣ်ယွၤကလံၤမုၢ်ဟဲတၢ်အိၣ်သးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလိၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်အီၣ်အီအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲႇဆူၣ်ချ့ဒီးကူၣ်သ့တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤကမံးတံာ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲလါအီကူး ၁၆ သီ အနံၤန့ၣ် လီၤႉ
ဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤ တလါအတီၢ်ပူၤ ပနံ၁်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအၦ့ၤဒိၣ်ထီၣ်ခံဆးဘျဲၣ်
လါအီကူး ၂၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတနီသရံၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ် ဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤလံလီၢ်ခံကတၢၢ်တနွံတုၤလၢလါအီကူးသၢနွံတနွံ တလါအတီၢ်ပူၤ ဂံၢ်ခီၣ်ထံးပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအၦ့ၤဒိၣ်ထိၣ်၀ဲခံဆးဘျဲၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ် လီၤႉ လၢဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်လၢအမ့ၢ်ဟုသးႇသိအီၣ်ႇအံသၣ်ႇမိၢ်ဂံာ်သၣ်ႇပသဲသၣ်တဖၣ် တကီၢ်ခါခဲအံၤအၦ့ၤဒိၣ်ထီၣ်ဒိၣ်န့ၢ်အပူၤကွံာ်လၢညါခံဆးဘျဲၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် ဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤ ၦၤမၤ(CDM) ပိာ်မုၣ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဘၣ်ဃးစ့ပယီၤ(၂)ကလးတၢ်ဟးထီၣ်၀ံၤလီၢ်ခံန့ၣ်ပၢၢ်တုၤလၢဟုသးန့ၣ်အၦ့ၤထီၣ်ႉကျးတနီၤန့ၣ် ၦၤမ့လဲၤၦ့ၤ တၢ်ဒီးစ့(၂)ကလးတၢ်န့ၣ်တဆါန့ၢ်၀ဲဘၣ်ႉဖဲမဟါတလါ(၂၄)တလီးဟုသးတထၢၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ် (၁၁၀ႇ၀၀၀)န့ၣ် ခဲအံၤ ထီၣ်တုၤလၢ(၁၇၀ႇ၀၀၀)ကၠးညါလံႉနၦ့ၤအီၣ်ကန့ၢ်ဒ်လဲၣ်ႉမ့မ့ၢ်ဟုသးယိယိဖိတတလီးန့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်(၄၀၀၀)ကၠးလံႉ ခီၤဖံၤ(Sunday)တဘိၣ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်(၅၀၀)လံႉလၢညါခါသဒီၣ်သိတလံထၢၣ်တကိန့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်(၃၀၀၀)ခဲအံၤထီၣ် တုၤလၢ(၅၀၀၀)လံႉတနံၤဘၣ်တနံၤန့ၣ်နးဒိၣ်ထီၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဟီၣ်က၀ီၤဖဲန့ၣ်အပူၤၦၤလၢအနုာ်လီၤမၤ(CDM)တဖၣ်စ့ၢ်ကီးခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်ကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုာ်တအိၣ်ဘၣ် အဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢကအိၣ်ဆၢထၢၣ်အဂီၢ်ဒီးတနံၤဘၣ်တနံၤထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲဟဲနးဒိၣ်ထီၣ်၀ဲကွ့ၢ်ကွ့ၢ် အဂ့ၢ်န့ၣ် (CDM)ပိာ်မုၣ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ် စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးလၢဒ၀ဲၢ်၀့ၢ်ပူၤတုၤလၢခဲအံၤတစုသုးမီၤစိရိၤအစုတီၤဖီလာ်သိလ့ၣ်ပၢၤကီၢ်ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သး အိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်လၢကျဲဖးဒ့ႇဃ့အီၣ်စ့လၢကမျၢၢ်အအိၣ်လၢကျဲအကလုာ်ကလုာ်အဃိလီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိလၢအဟဲထီၣ် ၦ့ၤတၢ်တဖၣ်အံၤဒီးကမျၢၢ်လၢအဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤတကပၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဂၤစံး၀ဲလၢ“ပအိၣ်လၢသ၀ီပမ့ဟဲထီၣ်ၦ့ၤဟုသးန့ၣ်ပယီၤသုးတဲ၀ဲမ့ၢ်သုကလဲၤမၤစၢၤ(PDF)ခီဧါႉ ဖဲအ၀ဲသ့ၣ်ဃ့၀ဲန့ၣ်နဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤႉဆဲးကဲးအခၠ့မ့တပၣ်ဘၣ်န့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်(၅)ကလး(၃)ကလးမၢ်မၢ်လီၤႉဟးထီၣ်က့ၤလီၤ တဘၣ်ဂီၢ်လၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါလၢတနီသရံၣ်ကီၢ်ဆၣ် ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီး စးထီၣ်ဖဲလါအီကူး ၂၃ သီလီၢ်ခံ မုၢ်နၤခီန့ၣ် ပယီၤသုးလၢအအိၣ်(ဗျူဟာ)လူၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ခးလီၤ၀ဲကျိဖးဒိၣ်တဖၣ်ဆူသ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်တဖၣ် ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
တၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢကီးတရံး၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤအဃိကမျၢၢ်အိၣ်၀့ၢ်ပူၤ၀့ၢ်ချၢတဖၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢၦၤဂ့ၢ်၀ီမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွ၁်
လါအီကူး ၂၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံး၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤဒူသ၀ီဒီး၀့ၢ်နုာ်လီၤဟးထီၣ်တၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢ ပယီၤသုးဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိလီၢ်က၀ီၤၦၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဒီးကမျၢၢ်လၢအိၣ်က၀ီၤဒ့ပူၤတဖၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢၦၤဂ့ၢ်၀ီမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်တကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံး၀့ၢ်ခိၣ်၀့ၢ်ဃၢၤခၠီတီၤသ၀ီႇခန့မူၤႇတတၤကူႇယွၤသ့ၣ်ကိႇကီးနွဲၣ်ႇတတါအူႇကမဲၤကိႇကၠီၤစှၤကိႇ ယီၣ်ကိာ်သ၀ီဒီး ကီမူၣ်သ၀ီဖိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ် အဘၢၣ်စၢၤကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢၦၤဂ့ၢ်၀ီမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်တကပၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီးတရံးကမျၢၢ်တဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ကီးတရံး၀့ၢ်အံၤမ့ၢ်၀့ၢ်တဖျၢၣ်လၢနနၢ်ဟူတၢ်ခးလိာ်သးသီၣ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးလီၤႉအဃိနကဖံးအီၣ်မၤအီၣ် တၢ်အဂီၢ်န့ၣ်ဘၣ်ကနၣ်ကျိသီၣ်ဘၣ်ကွၢ်လဲၤကွၢ်လဲၤဒ်န့ၣ်လီၤႉတၢ်ဖံးတၢ်မၤမ့အိၣ်ဒၢးပမၤႇမ့တမၤဘၣ်ဒၢးအိၣ်ဒၣ်ပဘၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်လၢသီခါဖၠၣ်လီၤႉဖဲ၀့ၢ်ပူၤအံၤၦၤလၢအဘၣ်ဂီၢ်တဖၣ်ညါန့ၣ်လဲၤအိၣ်လၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ႇတနီၤန့ၣ်လဲၤဆှၢဃာ်အမိအပါအဒံၣ်အဖိလၢမီၣ်လမၠဲၣ်ႇ၀့ၢ်တကူၣ်တကပၤန့ၣ်မီၤနီၤႉမ့မ့ၢ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤမုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤဖိတဖၣ်ခီန့ၣ်အီၣ်မ့ၤတဘၣ်ဂီၢ်လၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံး ခန့မူၤက၀ီၤဒ့ ကမျၢၢ်တဂၤ စံး၀ဲလၢ“တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ပနၢ်ဟူကျိဖးဒိၣ်သီၣ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးလီၤႉ ကျိဖးဒိၣ်သီၣ်ဘၣ်ဆၣ် ပနီအီၣ်ဆဲးကဲးႇၦၤမ့ဆီတလဲတၢ်ဖိတၢ်လံၤန့ၣ်ပနုာ်လီၤယိးႇမ့မ့ၢ်ၦၤပိာ်မုၣ်ၦၤဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်ခီန့ၣ်သိလ့ၣ်မ့ကတံာ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဆါ၀ဲဒၣ်ထံအီထံခုၣ်ႇကိၣ်ဖိနီဖိဒ်န့ၣ်လီၤမီၤနီၤႉကမၤတၢ်မၤလၢအဂၤခီဒၢးတၢ်မၤတအိၣ်ဘၣ်ႉလၢကီးတရံးန့ၣ် စဲးဖီကဟၣ်တၢ်မၤလီၢ်ဒီးတၢ်ဖံးတၢ်မၤလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်ဆိကတီၢ်သးလၢၤလံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢကီးတရံးကလံၤစိး(ကီမူၣ်)ဒီးကီးတရံးကလံၤထံးအ့ရှါကျဲသီ ကီးနွဲၣ်ႇတီနီၢ်ကျဲတၢ်လီၢ် သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် တၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်ဒံး၀ဲလၢပယီၤသုးဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤဒံးအသိး ဖဲဟီၣ်ခိၣ်လာ်အလီၢ်တၢ်တ့ထီၣ်(ဘ့ၤလံၤတိၤ)န့ၣ်တၢ်ပျဲဟးထီၣ်က့ၤလီၤဒံး၀ဲထဲသိလ့ၣ်ဟံၣ်အဆံးတဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကစီၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်၀့ၢ်ပူၤ တၢ်ခးသံ(BGF)အၦၤလီၢ်လံၤတဂၤလၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါလၢအဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်
လါအီကူး ၂၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် နိၣ်တကီကီၢ်ဆၣ် ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်၀့ၢ်ပူၤ ဖဲမဟါလါအီကူး ၂၄ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် ၦၤဖီၣ်စုက၀ဲၤလၢတၢ်တသ့ၣ်ညါအမံၤတဒူၣ်ခးသံ၀ဲသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)အၦၤလီၢ်လံၤလၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါလၢအဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အံၤတဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤကမျၢၢ်တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကိၤ၀့ထ့ၤလၢအသးနံၣ်ကအိၣ်အနံၣ်(၄၀)ခိၣ်ဃၢၤအံၤအပူၤကွံာ်လၢညါန့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်(BGF)အၦၤလီၢ်လံၤတဂၤဒီး ခီဖျိအမံၤဟူသၣ်ဖျါလၢအဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အဃိဘၣ်တၢ်ခးသံမၤဆှဲကွံာ်အီၤဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်၀့ၢ်ပူၤ ကမျၢၢ်လၢတအဲၣ်ဒိပာ်ဖျါအမံၤတဂၤ ပဲာ်ထံနီၤဖးစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “အ၀ဲန့ၣ်အမးသးဒ်သိး(BGF)စ့ၢ်ႇပယီၤသုးစ့ၢ်ႇအဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်မီၤနီၤႉအနီၢ်ကီၢ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်န့ၣ်ကဲ၀ဲဒၣ် ၦၤဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်ဖိလီၤႉအမၤသကိးတၢ်ဒီးပယီၤသုးႉလၢညါခါန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်လၢ ကီၢ်ဆၢမီၤနီၤႉတသ့ၣ်ညါဘၣ်ပနၢ်ဟူၦၤတဲလၢပယီၤသုးပူၤနါက့အကဲသုးခိၣ်စ့ၢ်မီၤနီၤႉဖဲၦၤခးသံအီၤလၢသိလ့ၣ်ပူၤ အခါန့ၣ်ၦၤထံၣ်ဃုာ်ဒီးကျိ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတနံၤအံၤလါအီကူး ၂၅ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ကိၤ၀့ထ့ၤလၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါလၢအဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အံၤမ့ၢ်စ့ၢ်ကီး၀ဲသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF) ၁၀၂၁ သုးခိၣ်အ့ကၠီၤ အယီးဖးတဂၤဒီး ဖဲလါအီကူး ၂၄ သီ ဟါခီ ၈ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ် ဘၣ်ဖဲအ၀ဲဟးနီသိလ့ၣ်လၢ(က၀ီၤဒ့ ၃)အခါ န့ၣ် ၦၤဖီၣ်စုက၀ဲၤတဒူၣ်ခးအီၤ ဘၣ်၀ဲဒၣ်အစုႇအဟၢဖၢဒီးအခိၣ်သၣ်ဃံ သံ၀ဲတဘျီဃီအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀့ၢ်ပူၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ် လီၤႉ ဘၣ်ဃးတၢ်ခးသံကိၤ၀့ထ့ၤတၢ်ဂ့ၢ်အံၤမ့ၢ်ကရူၢ်ကရၢဖဲလဲၣ်တဒူၣ်ခး၀ဲလဲၣ်န့ၣ်တၢ်တသ့ၣ်ညါအီၤဘၣ်ဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိအ၀ဲဟ့ၣ်ပယီၤသုးတၢ်ကစီၣ်အဃိကဘၣ်မ့ၢ်တၢ်ခးသံအီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ် ပဲာ်ထံနီၤဖး စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်လါယနူၤအါရံၤအခါစ့ၢ်ကီးလၢဃိၣ်သၢဖျၢၣ်၀့ၢ်ပူၤတၢ်နုာ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ်၀ဲပယီၤသုးအ၀ဲၤကျိၤဘၣ်ထွဲ၀ဲၤဒၢးတဖၣ်ဒီးဖဲန့ၣ်၀ံၤလီၢ်ခံပၢပြးပၢဆှၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်ဆိကတီၢ်ကွံာ်သးဒီးပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်၀့ၢ်ပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအၦၤသုးဖိတဖၣ်စ့ၢ်ကီးဟးထီၣ်လၢသုးကလၢၤချၢတအိၣ်၀ဲလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကမျၢၢ်အိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
တန့ခၠါႇလူၢ်ပျဲၢ်ႇတၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ သိလ့ၣ်ယီၢ်(ဆဲးကဲး)တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်အၦ့ၤဒိၣ်ထီၣ်
လါအီကူး ၂၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံး–မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါကျဲ ဟီၣ်ခိၣ်လာ်အဃိ တန့ခၠါႇလူၢ်ပျဲၢ်ႇတၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်တဖၣ်အပူၤ ၦၤလၢအအိးထီၣ်ဘှီသိလ့ၣ်ယီၢ်(ဆဲးကဲး)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢကလဲၤၦ့ၤသိလ့ၣ်ယီၢ်(ဆဲးကဲး) တၢ်ဖိတၢ်လံၤဒီးသိလ့ၣ်ယီၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီးအၦ့ၤဒိၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါအီကူး ၇ သီအနံၤ ခီဖျိတၢ်စူၤတပယူာ်ဃီအဃိ လၢမၠၣ်၀တံၣ်–ကီးတရံးအ့ရှါကျဲသီ တီနီၢ်ထံလီၤဆှူကပၤ ဟီၣ်ခိၣ်လာ်၀ဲဒီးဖဲန့ၣ်တၢ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤက့ၤ၀ဲလၢကျဲလီၢ်လံၤတကပၤန့ၣ်ဒီးခီဖျိပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤဟဲလီၤတုၤ စှၤအဃိ သိလ့ၣ်ယီၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤအၦ့ၤဘၣ်ဒိၣ်၀ဲဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် တန့ခၠါကီၢ်ဆၣ် ၦၤဘှီ(ဆဲးကဲး)ကျးကစၢ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤ န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤဆဲးကဲး(sprocket)တခါန့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်ခံကလးဘျဲၣ်ႇသၢကလးဘျဲၣ်လံႉ(တၣ်ယၣ်)တခါန့ၣ် အၦ့ၤအိၣ်လၢ(၃)ကလးခိၣ်ဃၢၤလံႉခဲအံၤခီဒၢးခီဖျိလၢကျဲဟးဂီၤနါက့ပၣ်စ့ၢ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တချုးလၢမၠၣ်၀တံၣ်–ကီးတရံးအ့ရှါကျဲဟးဂီၤဒံးဘၣ်န့ၣ်ၦၤဘှီသိလ့ၣ်ယီၢ်(ဆဲးကဲး)ကျးကိးဖျၢၣ်ဒဲးဃၣ်ဃၣ်န့ၣ် ဆဲးကဲးတၢ်ဖိတၢ်လံၤအိၣ်၀ဲအါမးဒီးဘၣ်ဆၣ်ကျဲဟးဂီၤ၀ံၤလီၢ်ခံ(ဆဲးကဲး)တၢ်ဖိတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်နဟးဃုၦ့ၤတဘၣ်လၢၤဘၣ်ဒီးအၦ့ၤစ့ၢ်ကီးဒိၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ “ခဲအံၤသိလ့ၣ်ယီၢ်(ဆဲးကဲး)ဟးဂီၤအါမးႉတၢ်စူၤခါအတီၢ်ပူၤအံၤခီဖျိလၢထံႇမဲးႇကပံာ်အါအဃိဆဲးကဲးဟးဂီၤအါ မီၤနီၤႉ ဖဲကျးပူၤအံၤၦၤဟဲဘှီဆဲးကဲးအိၣ်ဒီဒူၣ်ညါႉတၢ်ဖိတၢ်လံၤတအိၣ်ဘၣ်အဃိပဘှီတသ့ဘၣ်မီၤနီၤႉတၢ်ဖိတၢ်လံၤ မ့အိၣ်ခီဒၢးခီဖျိဆဲးကဲးတၢ်ဖိတၢ်လံၤအၦ့ၤဒိၣ်ထီၣ်အဃိလၢနကဘှီအီၤအဂီၢ်န့ၣ်နဘၣ်တဲသကိးတၢ်ဒီးဆဲးကဲးကစၢ် မူၤမူၤနီၢ်နီၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ကြဲၢ်ကီၣ်ဆၣ် အူကလါလၢအဘှီဆဲးကဲးတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်စူၤခါအတီၢ်ပူၤသိလ့ၣ်ယီၢ်(ဆဲးကဲး)အဘရ့းႇ(SPARK PLUG)ႇ(sprocket)ဟးဂီၤ၀ဲအါမးဒီး ခီဖျိလၢၦၤဘှီသိလ့ၣ်ကျးပူၤစ့ၢ်ကီးတၢ်ဖိတၢ်လံၤလီၤစှၤအဖီခိၣ်ဆဲးကဲးအံၤနဘှီအီၤတနံၤဃီတ၀ံၤ၀ဲဘၣ်အဃိ တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢနမၤအီၤအံၤစ့ၢ်ကီးနီၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဟးဆါဖီလၢသိလ့ၣ်ယီၢ်(ဆဲးကဲး)တဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးၦၤဖီဆါမ့ၤကသူလၢအိၣ်မၠၣ်၀တံၣ်–ဖၣ်အၣ်အ့ရှါကျဲကပၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီး ခီဖျိပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤၦ့ၤထီၣ်ဒီးဟီၣ်က၀ီၤပူၤဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်အဃိမ့ၤကသူကျးတနီၤဆါတၢ်တန့ၢ်အါအါလၢၤဘၣ်ဆှူ၀ဲအဃိဘၣ်ပံာ်ကွံာ်ကျးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤဖီဆါမ့ၤကသူတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကၠဲးထိၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်(KRF)ခးသံ သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးခိၣ်၀့စိ
လါအီကူး ၂၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ဖဲမဟါလါအီကူး ၂၄ သီ ဂီၤခီ ၇း၃၀ အဆၢကတီၢ် တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်ကရူၢ် အိၣ်ခိးခး၀ဲသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးခိၣ်၀့စိဒီးအမါဖိသၣ်ခံဂၤအံၤလၢသိလ့ၣ်ပူၤဒီး ဖဲန့ၣ်သံ၀ဲဒီမါ၀ၤခံဂၤလၢာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠဲးထိၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်(KRF)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲမဟါလါအီကူး ၂၄ သီအနံၤ န့ၣ်လီၤႉ သုးခိၣ်စိ၀့အဒီမါ၀ၤခံဂၤအံၤဖဲအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲက့ၤထီၣ်ဒီးသိလ့ၣ်(Mark II)အလွဲၢ်၀ါဖဲအတုၤဖဲကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ် (ကီၣ်ထ့ၤ)သ၀ီဒီး(ဘိၤယါကၠံ)သ၀ီဘၢၣ်စၢၤ (တၤဘီၤတိၤ)အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ကၠဲးထိၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်(KRF)ဒီး ၀ီတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးခိးခးမၤဆှဲလဲကွံာ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးခိၣ်၀့စိအံၤမၤ၀ဲဒၣ်(မီၤခိၤ)သိလ့ၣ်လၢအတဖိးသဲစးႇအပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီးကီၢ်ဆၣ် တၢ်ရဲၣ်သဲကတီၤဟီၣ်ခိၣ်ကပံာ်ကမံးတံာ် ဟံကွံာ်ၦၤဟီၣ်ခိၣ်အ့ကၢၣ်(၃၀၀)ႇပာ်ဂံၢ်ပာ်ဘါစုက၀ဲၤဖီၣ်မၤဒၢၣ် ၦၤကမျၢၢ်ႇ အပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီးပယီၤသုးမၤတဲာ်ကွံာ်၀ဲလီမ့ၣ်အူအဃိ ဘၣ်တၢ်မၤဆှဲကွံာ်အီၤဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KRF)အၦၤတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အီၤန့ၣ်အမၤပျံၤၦၤၦၤကမျၢၢ်ဒီးကျိလၢ(တိတြဲၤ)န့ၣ်အိၣ်စ့ၢ်ႉလၢ(BGF)န့ၣ်အ၀ဲမၤအီၣ်၀ဲမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ် အဃိစ့မ့န့ၢ်န့ၣ်အမၤ၀ဲခဲလၢာ်လီၤႉလၢသ၀ီပူၤၦၤသးစၢ်လၢအသးမ့တမုာ်၀ဲဘၣ်ညါန့ၣ်အကိးဖီၣ်ဒဲ၀ဲအမဲာ်သၣ်ႇ မၤပျံၤ၀ဲဒီးကျိဒ်န့ၣ်မီၤနီၤႉတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်တအိၣ်ဒံးဘၣ်အဃိပအိၣ်ခိးကွၢ်အတၢ်အိၣ်သးမီၤနီၤႉတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်အိၣ်ဘျီ ပမၤဆှဲက့ၤအီၤတဘျီဃီဒ်အံၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ခးသံ(BGF)သုးခိၣ်၀့စိအခါတၢ်မၤန့ၢ်ဃုာ်၀ဲကျိ(၂)ခိၣ်ႇလီတဲစိႇသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)အကးႇ ကီၢ်ပယီၤထံကီၢ်ခိၣ်ဂီၤဒီးသိလ့ၣ်အလံာ်အလဲၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ ကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ သုးမီၤစိရိၤအတၢ်မဲာ်ချံလၢအမၤပျံၤမၤဖုးကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိ သ့ၣ်တဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီးကမၤဆှဲကွံာ်၀ဲခဲလၢာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (KRF)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးလၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ၀ီၢ်ရ့ၣ်ႇသထူၣ်ႇဘံလ့ဒီးကၠဲးထိၣ်၀့ၢ်တဖၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီး တၢ်နုာ်လီၤခးပယီၤအသုးကလၢၤဒီး အတၢ်အိၣ်ခိးလီၢ်ခဲအံၤခဲအံၤအသိး သုးမီၤစိရိၤတၢ်မဲာ်ချံသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးခီဖျိတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်ခးအ၀ဲသ့ၣ်တလီၢ်လီၢ် အဃိ သံ၀ဲဒၣ်အဂၤတဖၣ်အဂၤလံအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်တဖၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် သၢနွံအတီၢ်ပူၤ ပယီၤသုးဒွဲၣ်အူအီၣ်ၦၤဟံၣ်(၁၂၁)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ် KNU ထုးထီၣ်ပ၁်ဖျါ
လါအီကူး ၂၅ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် မူကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ခီဖျိပယီၤ သုးနုာ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ်သ၀ီပူၤၦၤဟံၣ်ၦၤဃီအဃိ(၃)နွံအတီၢ်ပူၤ ဟံၣ်အူအီၣ်ဟးဂီၤ၀ဲ(၁၂၁)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လီၢ်ခၢၣ်သးထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲမဟါလါအီကူး ၂၄ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်တလါအံၤလါအီကူး ၉ သီ ဂီၤခီ ၅ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ် လၢအီၣ်ကၠၤအ့သ၀ီကပၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢ ပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၅)ဒီးကညီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်(၈) စုတီၤဖီလာ် သုးပာ်ဖှိၣ် အဘၢၣ်စၢၤဒီးဖဲန့ၣ်၀ံၤလီၢ်ခံပယီၤသုးနုာ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ်၀ဲ(အီၣ်ကၠၤအ့)သ၀ီပူၤဟံၣ်(၂၆)ဖျၢၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤလံ ၁၈ သီအခါစ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးနုာ်လီၤ၀ဲလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၃)မူကီၢ်ဆၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤ (နီၤကိ)သ၀ီပူၤဒီး ဖဲန့ၣ်ဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံာ်၀ဲကမျၢၢ်အဟံၣ်(၂၇)ဖျၢၣ်ႇဘုဖီ(၁၆)ဖျၢၣ်ႇဒဲ(၁၁)ဖျၢၣ်ဃုာ်ဒီး တၢ်လၢအဂုၤအဂၤ သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါပူၤအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤလံ ၁၉ သီအခါစ့ၢ်ကီး တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ–၂၆၄), ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ–၃၀၇),(ခမရ-၄၃၉),(ခမရ–၃၅၀),ဘၠူၣ်စီထံႇပၢၤကီၢ်သုးဒီး ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA) သုးရ့ၣ်(၉)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ံၤလီၢ်ခံ ပယီၤသုအံၤ နုာ်လီၤဒွဲၣ်အူအီၣ်ကဒီး၀ဲ(နီၤကိ)သ၀ီပူၤ ဟံၣ်(၂၇)ဖျၢၣ်ဒီး (နၤစၣ်)သ၀ီ ဟံၣ်(၆၈)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် အလံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်...
(BGF)အၦၤဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤသးလၢ(Cobra)သုးကျိၤအအိၣ်တဂၤ တၢ်ဟ့ၣ်လၤကပီၤ၀ဲခိၣ်ဖးစ့
လါအီကူး ၂၄ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ သုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF) သုးဟီၣ်က၀ီၤ(၂) အၦၤတဂၤဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤသးလၢကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) Cobra သုးကျိၤ အအိၣ် ဃုာ်ဒီး ကျိချံၦာ်သၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လီၢ်ခၢၣ်သးထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲမဟါလါအီကူး ၂၃ သီအနံၤန့ၣ်လီၤ ႉ ခီဖျိတဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သးသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ဆီၣ်သနံးဆီၣ်ဘံၣ်ဆီၣ်ဘၢလၢၤဘၣ်အဃိ ဖဲအပူၤကွံာ်တလါအံၤလါအီကူး ၁၇ သီအနံၤ (BGF)အၦၤ အီၤကိၤအူ(၃၆)နံၣ်အံၤ ဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤသးဆူ(KNLA) Cobra သုးကျိၤအအိၣ်ဒီး ဖဲန့ၣ်ဟဲက့ၤစိာ်ဃုာ်၀ဲ(M16-A1)တခိၣ်ႇ ကျိဒၢ(၃)ခါ ဒီး(၅ႉ၅၆)ကျိချံ ၁၅၀ ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါ အပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိသုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်အၦၤဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤသးဆူ(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အအိၣ်ဒ်အံၤအဖီခိၣ် ခီၤဘြၤသုးကျိၤ ဒုးယၤခိၣ် သုးခိၣ်ဒးဘီ ဟ့ၣ်လၤကပီၤ၀ဲလၢစ့ယိၤ(၅၀၀၀၀)ဘးအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါပူၤအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါယူၤလံ ၂၁ သီအနံၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ကပၤ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)ပယီၤသုးကလၢၤအံၤဒီး ဖဲန့ၣ်၀ံၤလီၢ်ခံပယီၤသုးအံၤလၢကထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤသုးကလၢၤအံၤအဂီၢ် စးထီၣ်ဖဲ(၂၀၂၃)လါယူၤလံ ၂၄ သီန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်သုးကျိၤဟဲထီၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ႇကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးဟဲခးလီၤစၢၤတၢ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်ဖဲခံခီခံကပၤတၢ်ဒုး ကဲထီၣ်အခါန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲအါမးဒီးဖဲန့ၣ်အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲသုးခိၣ်စိအပတီၢ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်တလါအံၤလါအီကူး ၁၁ သီအခါစ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးတြိၤ(၄၄)စုတီၤဖီလာ် ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ် ...