မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါကျဲလၢဟီၣ်ခိၣ်လ၁်ဟးဂီၤအံၤတလါအတီၢ်ပူၤကတ့ထီၣ်၀ဲ(ဘ့ၤလံၤ)တိၤအဂ့ၢ် သုးမီၤစိရိၤစံး၀ဲ
လါအီကူး ၁၁ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲအပူၤကွံာ်လါအီကူး ၇ သီအနံၤ လၢမၠၣ်၀တံၣ်–ကီးတရံးအ့ရှါကျဲမုၢ်သီ တီနီၢ်ထံလီၤဆှူကပၤန့ၣ် ဟီၣ်ခိၣ်လာ်၀ဲဒီး ကျဲလၢဟီၣ်ခိၣ်လာ်ဟးဂီၤ၀ဲအံၤ တလါအတီၢ်ပူၤကက့ၤထီၣ်၀ဲ(ဘ့ၤလံၤ)တိၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ် (မြန်မာ့အလင်း)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲမဟါလါအီကူး ၁၀ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ အ့ရှါကျဲမုၢ်လၢဟီၣ်ခိၣ်လာ်ဟးဂီၤအံၤကညီကီၢ်စဲၣ်ဘံၣ်ဘၢဒီးကီၢ်ဆၢဂ့ၢ်၀ီကိတိာ် သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ မၠိမ့နီၣ် တီခိၣ်ရိၣ်မဲ ကျဲ၀ဲၤကျိၤ ၦၤနဲၣ်တၢ်ခိၣ်ဒီး ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ် လဲၤကွၢ်၀ဲကျဲတၢ်အိၣ်သးန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိကျဲအံၤမ့ၢ်ကျဲတဘိလၢ တၢ်စိာ်ဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအဃိ ကျဲလၢဟီၣ်ခိၣ်လာ်ဟးဂီၤ၀ဲအံၤ ကတ့ထီၣ်၀ဲ(ဘ့ၤလံၤ)တိၤလၢအထီအိၣ်အပ့ၣ်(၂၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် မၠၣ်မးအလ့တၢ်ကစီၣ်(မြန်မာ့အလင်း) ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ မၠၣ်မးအလ့တၢ်ကစီၣ်(မြန်မာ့အလင်း)ပာ်ဖျါ၀ဲလၢသုးမီၤစိရိၤကဆီတလဲတ့ထီၣ်က့ၤ၀ဲလၢ(ဘ့ၤလံၤ)တိၤအံၤ နမ့ဘၣ်ကွၢ်တၢ်ကဲထီၣ်သးလၢပျီပူၤတၢ်အိၣ်သးနီၢ်နီၢ်န့ၣ် နကဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂီၢ်တၢ်ဘၣ်ယိၣ်အိၣ်ဒံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိလၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲန့ၣ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ယဆိမိၣ်ဒုခီဖျိဟီၣ်ခိၣ်န့ၣ်အၦဲာ်အကပုာ်အဃိကတ့ထီၣ်၀ဲအဂီၢ်တညီဘၣ်ႉတ့ထီၣ်၀ဲမ့၀ံၤကလဲၤအဂီၢ်န့ၣ် ဘၣ်ပျံၤတၢ်တစဲးႉဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်ဟီၣ်ခိၣ်အဖီလာ်န့ၣ်လီၤၦဲာ်လီၤကပုာ်လၢၤလံမီၤနီၤႉအက့ၤလီၤၦီၢ်က့ၤဟးဂီၤကဒါသ့လီၤႉကလဲၤလၢထိၣ်ကီၤကိတကပၤန့ၣ်ခီဒၢးလဲၤတညီဘၣ်ႉအိၣ်ထဲကပံာ်လဲလဲလီၤႉ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကီးတရံး–မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါကျဲအံၤလၢတၢ်စိာ်ဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤဒီး လၢတၢ်လဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဆဲးကျိးအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးမ့ၢ်ကျဲတဘိလၢၦၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤသူ၀ဲဒၣ်ကျဲအံၤန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါပယီၤသုးကတ့ထီၣ်(ဘ့ၤလံၤ)တိၤလၢတလါအတီၢ်ပူၤအံၤခီဖျိကျဲအံၤဒ်သိးသုးမီၤစိရိၤအမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်ႇ ၀ံစိာ်တီဆှၢကျဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤကသ့အဂီၢ်လီၤအသိးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်တကပၤစ့ၢ်ကီး ကအိၣ်ခိးခး၀ဲ ပယီၤသုးအ၀ံစိာ်တီဆှၢသိလ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒ်အလီၢ်လီၢ်အသိးအဂ့ၢ်န့ၣ် ဘံလ့တၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးကရူၢ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အ၀ဲသ့ၣ်ကတ့ထီၣ်တိၤအံၤခီဖျိကျဲအံၤမ့ၢ်၀ဲတၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်လီၢ်မီၤနီၤႉ မ့ၢ်စ့ၢ်ကီး ၀ံစိာ်တီဆှၢကျဲမီၤနီၤႉမ့ဘၣ်တဲလၢသုးဂ့ၢ်၀ီတၢ်အိၣ်သးန့ၣ်လၢအံၤတကပၤန့ၣ်ကဲ၀ဲဒၣ်မုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်ကျဲႇပျံၤ၀ဲလၢကဘၣ်ဟ့ၣ်ဆှူ၀ဲမီၤနီၤႉပျံၤစ့ၢ်ကီး၀ဲလၢၦၤကလုၢ်ဘၢဒိၣ်စိကွံာ်ဟီၣ်က၀ီၤအံၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးခီဖျိမၠၣ်၀တံၣ်–ကီးတရံးအ့ရှါကျဲဟးဂီၤဒီးဟီၣ်ခိၣ်လာ်အဃိ သိလ့ၣ်တီၣ်ပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤႇ သိလ့ၣ်တီၣ်ၦၤလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဖိတဖၣ်အံၤလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤသူက့ၤကျဲလၢကစၢၢ်ခိၣ်ကျဲလီၢ်လံၤတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်တီၣ်ပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအဃိ(NCA)တၢ်ပတု၁်တၢ်ခးလံ၁်ဃံးဃ၁်ဟးဂီၤလံအဂ့ၢ် KNU စံး၀ဲ
လါအီကူး ၁၁ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခီဖျိသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအဃိထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်တၢ်ပတုာ်တၢ်ခး(NCA)လံာ်ဃံးဃာ်ဟးဂီၤ၀ဲလံအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ နဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ်သဃဲၤ ပဒိၣ်စီၤတၤဒိၣ်မူ စံးလီၤ၀ဲဖဲလါအီကူး ၁၀ သီ (၁၇)၀ီတ၀ီ ခီကရဲး တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အတၢ်မၤဆှဲလဲတၢ်ကစီၣ်မူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤပူၤန့ၣ်လီၤႉ ပဒိၣ်စီၤတၤဒိၣ်မူစံး၀ဲလၢ“ဘၣ်ဃးဒီး(NCA)အံၤအလီၢ်တအိၣ်လၢပကဘၣ်လူၤပိာ်မၤထွဲအီၤဘၣ်ႉ ဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ် ၦၤလၢအမၤဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်(NCA)အဆၢဖိ(၁)တၢ်သိၣ်တၢ်သီန့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်ပယီၤသုးမုၢ်ဒိၣ်လီၤႉအဃိတၢ်လၢ(NCA)အဆၢဖိ(၁)န့ၣ် မ့ၢ်၀ဲဒၣ်(NCA)ဒီတခါအသးလီၤႉခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်မၤဟးဂီၤ၀ဲအဃိ(NCA)အံၤ တအိၣ်လၢၤဘၣ်ႉ အဃိအ၀ဲသ့ၣ်သူအီၣ် ၀ဲဒၣ်(NCA)မၤကဘျံးကဘျၣ်ထံဂုၤကီၢ်ဂၤႇကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဂ့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအတဘၣ်ဃးဒီးၦၤနီတစဲးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်မုၢ်လၢ်ကွၢ်စိလၢအမ့ၢ်ကညီဒီကလုာ်အဂီၢ်တၢ်တီတၢ်တြၢ်ႇတၢ်တုၤသိးထဲသိးႇတၢ်စံၣ်ညီၣ်ပဘူၣ်ပတီၢ်ဒၣ်၀ဲဒီးထံကီၢ်ဒီတဘ့ၣ်ဖဲဒရၢၣ်ဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်သနူကအိၣ်ဖျါထီၣ်အဂီၢ်ကဆဲးဖီၣ်ဃာ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ တၢ်ထုးကွံာ်သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)အံၤဒ်သိးကီၢ်သူလ့ၤယူနံးကဟဲအိၣ်ဖျါထီၣ်တခါအဂီၢ်န့ၣ်ကဟူးဂဲၤမၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤတၤဒိၣ်မူ စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်ကသူၣ်ထီၣ်ဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်အဂီၢ်န့ၣ်သုးမီၤစိရိၤအံၤတကြၢးနုာ်လီၤပၣ်ဃုာ်လၢထံရူၢ်ကီၢ်သဲးပူၤဘၣ်အသိး ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်ပညိၣ်(၄)ထံၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ပာ်လီၤ၀ဲအံၤ တၢ်ကသူၣ်ထီၣ်အီၤႇ ကသူၣ်ထီၣ်ကွဲးလီၤပာ်လီၤ ဖဲၣ်ဒရၢၣ်ဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ဘျၢသဲစးလၢအသီႇဖဲတၢ်ဆီတလဲအိၣ်ထီၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤအလီၢ်အိၣ်လၢတၢ်ကမၤဖျါထီၣ်တၢ်တီတၢ်တြၢ်အသိးႇဖဲတၢ်သူၣ်ထီၣ်ထံကီၢ်အသီအပတီၢ်ဘၣ်အပတီၢ်န့ၣ်တၢ်ကဘၣ်သးလီၤပလိာ်ထၢနုာ်ဃုာ်ဒီးထံဂုၤကီၢ်ဂၤအသနၢၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် စံးလီၤ၀ဲဖဲတၢ်မၤဆှဲလဲတၢ်ကစီၣ်မူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤပူၤန့ၣ် လီၤႉ တၢ်မၤဆှဲလဲတၢ်ကစီၣ်မူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢ(အီၤလါ)ပူၤဘျီ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ် တၢ်ကတိၤဆှဲပၠးလီၤ၀ဲဘၣ်ဃး ၁၇ ၀ီတ၀ီ ခီကရဲး၀ံၤလီၢ်ခံ(၃)လါအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢတၢ်မၤ၀ဲတဖၣ်ဒီး ခါဆူညါ(၄)နံၣ်အဂီၢ် တၢ်မၤရဲၣ်ကျဲၤလၢတၢ်ကဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်မၤ၀ဲတဖၣ် တၢ်ဆှဲပၠးလီၤ၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤတၢ်တဲသကိးဘၣ်ဃး(၁၇)ဘျီတဘျီ ခီကရဲးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖးဒိၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤႇ ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်ဆၢထၢၣ်ဒီးခါဆူညါတၢ်မၤအကျဲတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤႇတၢ်ပၢတၢ်ပြးႇတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢအဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ဘှီဂ့ၤထီၣ်က့ၤလၢပတၢ်ကရၢကရိပူၤႇသုးတၢ်ဂ့ၢ်ႇတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ပိာ်မုၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲတၢ်ဂ့ၢ်ႇကမျၢၢ်ဂ့ၢ်၀ီ–တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ သနၢၣ်ႇသိၣ်မှံၤဒီးတၢ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်သးဒီးဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်တၢ်မၤစၢၤၦၤဂ့ၢ်၀ီအတၢ်အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤဒီးအတၢ်အိၣ်ဘိၣ်ဘီၣ်အိၣ်ညီတၢ်ဂ့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)မၤ၀ဲဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤကလံၤစိး စ့ၣ်တီမၠ့ၣ် မုၢ်နုာ်ကလံၤထံးဒီးလၢဘျံးဒ၀ဲၢ်ကျဲတကးဒံးဘၣ်န့ၢ်တုၤ၀ဲလၢသထူၣ်–ဘံလ့–ကၠဲးထိၣ်ကျဲတကပၤညါ န့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါလုၢ်ဘၢဒိၣ်စိ၀ဲဟီၣ်က၀ီၤန့ၢ်ထီၣ်ကယီကယီလံဒီးထီၣ်န့ၢ်၀ဲသုးမီၤစိရိၤအသုးကလၢၤန့ၢ်၀ဲအါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရိၣ်မဲခိၣ်–၁ သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤတၢ်မျၢ်သီ စံးလီၤ၀ဲဖဲ တၢ်မၤဆှဲလဲ တၢ်ကစီၣ်မူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၁၅)လါအီးကထိဘၢၣ် ၁၅ သီအခါ...
ကညီကီၢ်စဲၣ်ပူၤ ခီဖျိထံကျိဖးဒိၣ်ႇထံကျိဖိဒိၣ်ထီၣ်အဃိ ဒူသ၀ီအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ထံဒိၣ်ထီၣ်
လါအီကူး ၁၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် တလါအံၤလါအီကူးအတီၢ်ပူၤခီဖျိတၢ်စူၤတပယူာ်ဃီအဃိကညီကီၢ်စဲၣ်ပူၤ ထံကျိဖးဒိၣ်ႇထံကျိဖိတဖၣ်ဒိၣ်ထီၣ်အဃိ ဒူသ၀ီအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ထံဒိၣ်ထီၣ်၀ဲဒီးတိၤလၢအိၣ်သ၀ီတဖျၢၣ်ဒီးတဖျၢၣ်အဘၢၣ်စၢၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီးလီၤဘျၢ၀ဲလၢထံအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢဖၣ်အၣ်ႇကီးတရံးႇမၠၣ်၀တံၣ်ႇနိၣ်တကီဒီးလူၢ်ပျဲၢ်၀့ၢ်တဖၣ်အပူၤ က၀ီၤဒ့လၢအိၣ်တၢ်လီၢ်လီၤဖုၣ်သ့ၣ်တဖၣ် ခီဖျိထံဒိၣ်ထီၣ်အဃိကမျၢၢ်ဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အသိးလၢဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီးခီဖျိထံဒိၣ်ထီၣ်အဃိ ၦၤဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲလဲၤအိၣ်လၢသီခါဖၠၣ်ဒီးဘူးတံၢ်သမူသကိးအဟံၣ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဃိၣ်လိာ်မုၢ်နုာ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“စးထီၣ်မဟါန့ၣ်ထံထီၣ်တလၢဃိၣ်လိာ်ကျိလံဒီး ထံစးထီၣ်နုာ်လီၤ လၢဃိၣ်လိာ်မုၢ်နုာ်ဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤႉတဂီၤညါအံၤနးဒိၣ်ထီၣ်တစဲးႇဘၣ်အိၣ်ခိးကွၢ်တၢ်အိၣ်သးဒံးမီၤနီၤႉဘၣ်ဆၣ် ပဘၣ်ပလီၢ်ပသးလီၤႉတၢ်န့ၣ်မးသ၀ီလၢအိၣ်တၢ်ဆၢခိၣ်တဖၣ်န့ၣ်ထံထီၣ်တတုၤခဲလၢာ်ဒံးဘၣ်ႉတၢ်အိၣ်သးဒုထံကဆဲးဒိၣ်ထီၣ်သ့လီၤႉလၢအံၤတကပၤန့ၣ်ဘုအိၣ်လၢထံဖီလာ်လၢာ်လံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်– ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ၀့ၢ်ပူၤက၀ီၤဒ့လၢအိၣ်တၢ်လီၢ်လီၤဖုၣ်တနီၤဒီးဒူသ၀ီတနီၤအပူၤန့ၣ်ထံဒိၣ်ထီၣ်ကန့ၢ်၀ဲတနွံဘျဲၣ်လံ အဃိၦၤမုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤဖိတဖၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤဒီးတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ဖဲ၀့ၢ်ပူၤအံၤၦၤအိးထီၣ်လီၢ်အိၣ်ကဒုလီၢ်အဃိၦၤလၢအကျိၣ်အစ့တအိၣ်ဘၣ်ႇၦၤလၢအကလဲၤအိၣ်လၢအဘူးအတံၢ်ဟံၣ်အသမူသကိးဟံၣ်တၢ်လီၢ်တအိၣ်ဘၣ်တဖၣ်ညါန့ၣ်လဲၤအိၣ်၀ဲဖဲန့ၣ်မီၤနီၤႉလၢ(စၤသပၠ့ၤ)ႇ(သၤလဲၤ)တကပၤန့ၣ် ဟံၣ်တနီၤဖျါက့ၤထဲဟံၣ်ခိၣ်လီၤႉလီၤဘျၢလၢထံဖးယံၤလံႉထံဒိၣ်ထီၣ်အဃိမၤတၢ်တသ့နီတမံၤဘၣ်ႉထံထီၣ်တုၤလၢကျဲပူၤ ညါအဃိလဲၤတသ့က့ၤတသ့နီတမံၤလၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါအီကူး ၈ သီအနံၤ လၢဖၣ်အၣ်–စၤသပၠ့ၤကျဲႇ ဖၣ်အၣ်–သထူၣ်ကျဲႇ ဖၣ်အၣ်–ရှါသ၀ီသီတၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် သိလ့ၣ်ဖိတဖၣ်ဘၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤလၢတၢ်ပလီၢ်ပဒီပူၤအသိးခီဖျိထံကစၢၢ်လီၤအဃိ ရှါသ၀ီသီ၀့ၢ်ပူၤ တိၤဟးဂီၤလီၤၦီၢ်၀ဲ တဘိအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအီကူး ၇ သီအနံၤ လၢမၠၣ်၀တံၣ်–ကီးတရံးအ့ရှါကျဲတကပၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီး ခီဖျိဟီၣ်ခိၣ်လာ်အဃိ သိလ့ၣ်တဖၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတသ့လၢၤဘၣ်အသိး လၢတန့ခၠါ–ထိၣ်ကီၤကိကျဲတကပၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီး ခီဖျိထံကစၢၢ်လီၤ ကျဲ(၃)ဘိလၢာ်ဟးဂီၤအဃိ တကီၢ်ခါခဲအံၤသိလ့ၣ်ဖိတဖၣ်ဘၣ်ဆီတလဲလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤက့ၤလၢမၠၣ်၀တံၣ် ကစၢၢ်ခိၣ်ကျဲ လီၢ်လံၤတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါအီကူး ၉ သီအနံၤ ဒ်မူခိၣ်ကလံၤသီၣ်ဂီၤ(ဇလဗေဒ)၀ဲၤကျိၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲအသိးန့ၣ် ဖၣ်အၣ်ဃိၣ်လိာ်ထံထီၣ်တုၤ လၢ(၈၉၂)စဲးထံၣ်မံၣ်ထၢၣ်လံဒီး မ့မ့ၢ်လၢမၠၣ်၀တံၣ်သူမှဲကျိခီန့ၣ် ထီၣ်၀ဲဒၣ်တုၤလၢ(၉၉၄)စဲးထံၣ်မံၣ်ထၢၣ်လံ န့ၣ်လီၤႉ လၢ(၂၄)နၣ်ရံၣ်အတီၢ်ပူၤထံဒိၣ်ထီၣ်ကဒါသ့၀ဲအသိး လါအီကူး ၁၀ သီလီၢ်ခံန့ၣ် ကီၢ်ပယီၤကလံၤထံး...
(ဘံးထိရံယါ)ကညီၦၤတ၀ၢရဲၣ်ကျဲၤလၢကမၤလၤကပီၤ၀ဲ(၇၃)၀ီတ၀ီ ကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤ
လါအီကူး ၁၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကဟဲလါအီကူး ၁၂ သီအနံၤလၢအလီၤဘၣ်၀ဲ(၇၃)၀ီတ၀ီ ကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤ တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢ တၢ်ကမၤလၤကပီၤအီၤဖဲ(အီးစထြ့လယါ)ထံကီၢ် မဲလ်ဘိ၀့ၢ်မုၢ်နုာ်(Geelong)၀့ၢ်ပူၤန့ၣ်လီၤႉ ကညီၦၤတ၀ၢတၢ်ကရၢကရိလၢအိၣ်(ဘံးထိရံယါ)ကီၢ်စဲၣ်အခိၣ်အဃၢၤတဖၣ်အံၤအဆိကတၢၢ်တဘျီ အ၀ဲသ့ၣ်ကပာ်ဖှိၣ် မၤသကိး၀ဲကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤဒိၣ်မုၢ်နံၤထီတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢအရ့ဒိၣ်လၢကညီဒီတကလုာ်အဂီၢ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ ကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤဒိၣ်မုၢ်နံၤထီလၢတၢ်ကမၤလၤကပီၤ၀ဲခဲအံၤန့ၣ်ဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤအီၤလၢ(ဘံၣ်ထိရံယါ)ကီၢ်စဲၣ် ကညီၦၤတ၀ၢၦာ်ဘျးစဲကရူၢ်(VKCNG)လၢအဘၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်အီၤလၢကညီၦၤတ၀ၢကရူၢ်(၆)ဒူၣ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ တၢ်မၤလၤကပီၤကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဘျီ၀ဲအံၤအပူၤကအိၣ်၀ဲဒီးတၢ်ဒဲဖျၢၣ်ဘီႇတၢ်ခးဖျၢၣ်ဃၤႇ တၢ်ခးဖျၢၣ်ထူတၢ်ဂဲာ်လိာ်ကွဲသ့ၣ်တဖၣ်ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤတၢ်ကမၤအီၤဖဲလါအီကူး ၁၂ သီ ဟါခီ ၄ နၣ်ရံၣ် လၢ Geelong (Sutcliffe Reserve) အဂ့ၢ်န့ၣ် (VKCNG)ကရၢဖိ စီၤတံၤမိၤသံၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ပတၢ်ပညိၣ်ခီန့ၣ်ကညီဖိလၢအိၣ်(ဘံၤထိရံယါ)ကီၢ်စဲၣ်ပူၤအံၤတဖၣ်ပကပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီး မၤလၤကပီၤသကိးကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤန့ၣ်လီၤႉဖဲအပူၤကွံာ်ခံနံၣ်သၢနံၣ်အခါန့ၣ်ခီဖျိခိ၀ံၣ်တၢ်ဆါအဃိ ပတထံၣ်လိာ်ဘၣ်ပသးဘၣ်ႉဆၢကတီၢ်ခဲအံၤမ့ၢ်တၢ်ဆၢကတီၢ်လၢပ၀ဲကညီဖိကထံၣ်ဖှိၣ်လိာ်သးအဂီၢ်လီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်သိးကညီဖိလၢအိၣ်(ဘံၤထိရံယါ)ကီၢ်စဲၣ်ပူၤတဖၣ်အံၤကသ့ပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်အဂီၢ် ညီနုၢ်(VKCNG)အံၤ တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤ၀ဲကညီနံၣ်ထီၣ်သီမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤႇကညီလါခူးကံၢ်စုမုၢ်နံၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဒီး ကညီဒီကလုာ်မုၢ်နံၤဒိၣ် မုၢ်နံၤထီသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ မဲလ်ဘိ၀့ၢ် ကညီသးစၢ် စီၤလၢၢ်၀ဲအီၤစ့ၢ်ကီးစံး၀ဲလၢ“(VKCNG)မၤ၀ဲဒၣ်ကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤ ဂ့ၤ၀ဲဒၣ်လၢပဂီၢ်မီၤနီၤႉ လၢတၢ်ကသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်က့ၤကညီမၤထူရၤလၢအဟ့ၣ်လီၤအသးလၢထံကီၢ်ဒီးၦၤကလုာ်အဂီၢ်အံၤတဖၣ်အရ့ဒိၣ်၀ဲဒၣ်လီၤႉ ပမၤလၤကပီၤကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤအံၤကဲ၀ဲဒၣ်တၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်တခါလၢပကက့ၤပာ်ဖှိၣ်လိာ်သးအဂီၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲ(၁၉၅၀)လါအီကူး ၁၂ သီအနံၤန့ၣ် ကညီကီၢ်ခိၣ် စီၤဘးအူကၠံ ဟ့ၣ်လီၤကွံာ်အသးသမူလၢကညီဒီတကလုာ်အဂီၢ်ဒီး မုၢ်နံၤလၢအဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤကွံာ်အသးသမူအံၤတၢ်ပာ်ပနီၣ်၀ဲလၢကညီမၤထူရၤမုၢ်နံၤဒီးတၢ်မၤလၤကပီၤ၀ဲကိးမုၢ်နံၣ်ဒဲးန့ၣ် လီၤႉ
ခီဖျိဆါမ့ၤဆါကသူတန့ၢ်ဘၣ်အဃိကျးအိၣ်ဖၣ်အၣ်–မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါကျဲကပၤတဖၣ်ဘၣ်ပံးကွံ၁်သးတနီၤ
လါအီကူး ၁၀ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခီဖျိဟီၣ်က၀ီၤအပူၤဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဒီးပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအၦ့ၤထီၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်အဃိ ၦၤလၢအဆါမ့ၤဆါကသူဖဲဖၣ်အၣ်–မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါမုၢ်ကပၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ တနီၤန့ၣ်ခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်ဆါမ့ၤဆါကသူ တန့ၢ်လၢၤဘၣ်အဃိဘၣ်ပံးကွံာ်၀ဲကျးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခီဖျိပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအၦ့ၤထီၣ်ဒီးဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်အဃိၦၤဆါမ့ၤဆါကသူလၢကျဲကပၤ တဖၣ်အံၤဆါတၢ်တန့ၢ်အါအါလၢၤဘၣ်အဖီခိၣ်ကျးလၢအဆါမ့ၤဆါကသူတဖၣ်တနီၤန့ၣ်ဘၣ်ပံးကွံာ်၀ဲကျးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအဘၣ်ပံးကွံာ်မ့ၤကျးကသူကျးတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “တၢ်လုၢ်တၢ်ၦ့ၤခီန့ၣ်အထီၣ်လဲလဲလီၤႉၦၤလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤနါက့စှၤအဃိပဆါမ့ၤဆါကသူတန့ၢ်အါအါလၢၤဘၣ်ႉ တၢ်လၢကသူခီန့ၣ်နပာ်န့ၢ်ထဲတသီလီၤႉလၢနကဖီကသူဟီၣ်ဘီၣ်အဂီၢ်တၢ်လၢာ်ဘူၣ်လၢာ်စ့နါက့အါစ့ၢ်မီၤနီၤႉ ပဆါတၢ်တန့ၢ်လၢၤဘၣ်အဃိဆှူ၀ဲန့ၣ်ႉလီၢ်ခံကတၢၢ်အိၣ်ဒၣ်ပဘၣ်ပံာ်ကွံာ်ကျးအံၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးၦၤလဲၤတၢ်က့ၤတၢ်ဖိလၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲဖၣ်အၣ်–မၠၣ်၀တံၣ်ကျဲအံၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီး ခီဖျိတၢ်ဖံးတၢ်မၤကၤထီၣ်ဒီးကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုာ်လီၤစ့ၢ်တအိၣ်အါအါလၢၤဘၣ်ထီၣ်အဃိဘၣ်သူကွၢ်သူကွၢ်က့ၤစ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခီဖျိတၢ်ၦ့ၤထီၣ်အဃိမ့ၤၦ့ၤကသူၦ့ၤနါက့အၦ့ၤထီၣ်မီၤနီၤႉၦၤကညီစ့ၢ်ကီးတၢ်ဖံးတၢ်မၤႇကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုာ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်ႉပ၀ဲၦၤနီသိလ့ၣ်ဖိစ့ၢ်ကီးခီဖျိသိၦ့ၤထီၣ်အဃိပဒွးတကဲးလၢာ်ဘၣ်ႉပဘၣ်မၤစှၤလီၤက့ၤတၢ်သူတၢ်စွဲ မီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တချုးသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဒံးဘၣ်အခါကျးဆါမ့ၤဆါကသူလၢအိၣ်ဖဲဖၣ်အၣ်–မၠၣ်၀တံၣ်အ့ရှါကျဲကပၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ န့ၣ် မ့ၤကသူတခွးန့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၁၅၀၀)ကၠးဒီး ဘၣ်ဆၣ်သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံ တၢ်ဖိတၢ်လံၤၦ့ၤထီၣ် ခဲလၢာ် အဃိတကီၢ်ခါခဲအံၤမ့ၤကသူတခွးန့ၣ်အၦ့ၤထီၣ်တုၤလၢ(၃၅၀၀)ကၠးညါလံအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်လၢအမ့ၢ်ဟုသးႇပသဲသၣ်ႇမိၢ်ဂံာ်သၣ်ႇသိႇတၢ်ဖံးတၢ်ညၣ်အၦ့ၤဒိၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်ဒီး လၢတၢ်န့ၣ်အဃိၦၤလၢအဆါမ့ၤဆါကသူသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်ဆါထီၣ်၀ဲမ့ၤၦ့ၤကသူၦ့ၤန့ၣ်လီၤႉဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိၦၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤစှၤလီၤႇဆါတၢ်တန့ၢ်အါအါလၢၤဘၣ်အဃိဘၣ်ပံးကွံာ်ကျးဒီးဘၣ်ဆီတလဲမၤက့ၤတၢ်မၤလၢအဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
လၢကထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)သုးကလၢၤအံၤအဂီၢ်သုးခိၣ်ခၠ့ၣ်သူၤအဖိခွါစီၤခၠ့ၣ်ခၠ့ၣ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲအၦၤဒီးဟဲထီၣ်၀ဲ
လါအီကူး ၉ သီႇ ၂၀၂၃ သီႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)သုးကလၢၤအံၤအဂီၢ်သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)အနဲၣ်ရွဲၣ်ခိၣ်ကျၢၢ် သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤခၠ့ၣ်သူၤ အဖိခွါ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိ စီၤခၠ့ၣ်ခၠ့ၣ်တီခိၣ်ရိၤသုးရ့ၣ်(၂)ရ့ၣ်ဒီးပယီၤသုးရ့ၣ်တဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဟဲထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်တကပၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤလံ ၂၁ သီအနံၤ တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)ပယီၤသုးကလၢၤအံၤဒီး လၢကက့ၤထီၣ်ဟံန့ၢ်ကဒါက့ၤသုးကလၢၤအံၤအဂီၢ် သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤခၠ့ၣ်သူၤအဖိခွါ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိ စီၤခၠ့ၣ်ခၠ့ၣ် လၢအသးနံၣ် အိၣ်ဒံးဒၣ်ထဲ(၂၆)နံၣ်အံၤအနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်၀ဲတီခိၣ်ရိၣ်မဲသုးဂ့ၢ်၀ီအဂ့ၢ်န့ၣ် ပျီပူၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကစီၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “သုးခိၣ်ခၠ့ၣ်သူၣ်အဖိခွါစီၤခၠ့ၣ်ခၠ့ၣ်အနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်၀ဲတီခိၣ်ရိၣ်မဲ BGF သုးရ့ၣ်(၂)ရ့ၣ်ဒီး ပယီၤသုးရ့ၣ်(၂)ရ့ၣ် ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သး ဟဲထီၣ်၀ဲဒၣ်လၢကထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)သုးကလၢၤအံၤမီၤနီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲထီၣ်ႇထီၣ်ထီၣ်လီၤလီၤလီၤႉ အ၀ဲသ့ၣ် ပာ်ဂံၢ်ပာ်ဘါ၀ဲကျိဖးဒိၣ်ခးစိတၢ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးလီၤႉ BGF သံ(၈)ဂၤႇပယီၤသုးတကပၤနါက့အသံ အဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်လီၤႉ ခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်ခးလီၤကျိးဖဒိၣ်အဃိသ၀ီလၢအိၣ်တၢ်ခိၣ်တၢ်ဃၢၤဖဲန့ၣ်တဖၣ်ဟးစံၣ်ပလဲာ်သးမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၆)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် ဖဲတနံၤအံၤ လါအီကူး ၉ သီအနံၤန့ၣ် လီၤႉ လၢကထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)သုးကလၢၤအံၤအဂီၢ်စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤလံ ၂၄ သီတုၤလၢ ၈ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးပာ်ဖှိၣ်ဟဲထီၣ်၀ဲဒီးဖဲန့ၣ်တၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်၀ဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ် အဘၢၣ်စၢၤအသိး ပယီၤသုးခးစိလီၤစ့ၢ်ကီးကျိဖးဒိၣ်အကလုာ်ကလုာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢပျီပူၤဂံၢ်ခီၣ်ထံး တၢ်ကစီၣ် အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢခံခီခံကပၤအဘၢၣ်စၢၤအခါတၢ်ကစီၣ်ဟူထီၣ်သါလီၤလၢသုးခိၣ်ခၠ့ၣ်သူၤအဖိအခွါ စီၤခၠ့ၣ်ခၠ့ၣ် သံ၀ဲဒီး ဘၣ်ဆၣ်ဖဲပခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ် ဆဲကျိးသံကွၢ်ၦၤလၢအဘူးဒီး(BGF)အဟံၣ်ဖိဃီဖိ အံၤအခါန့ၣ် က့ၤစံးဆၢကဒါ၀ဲလၢတၢ်ကစီၣ်လၢအဟူထီၣ်သါလီၤအံၤမ့ၢ်တၢ်ကစီၣ်လၢအကမၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤလံ...
မဲၢ်ရၤမိၢ်ဒီးမဲၢ်လးအူးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤပူၤခီဖျိထံဒိၣ်ႇဟီၣ်ခိၣ်လ၁်အဃိ ဟံၣ်ဃီဟးဂီၤ(၁၀၀)ဘျဲၣ်
လါအီကူး ၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲအပူၤကွံာ်လါအီကူးထီၣ် ၁ သီအနံၤ လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်(မဲၢ်ဟီၤစီၤကီၢ်ရ့ၣ်)မဲၢ်ရၤမိၢ်ဒီးမဲၢ်လးအူးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲ ဒဲက၀ီၤ(၂)ဘ့ၣ်ပူၤခီဖျိထံဒိၣ်ထီၣ်ႇဟီၣ်ခိၣ်လာ်ကဲထီၣ်သးအဃိ ဟံၣ်ဃီဟးဂူာ်ဟးဂီၤ၀ဲခဲလၢာ်အဖျၢၣ်(၁၀၀)ဘျဲၣ် အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိထံကစၢၢ်လီၤထံဒိၣ်ထီၣ်အဃိမဲၢ်ရၤမိၢ်ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤပူၤ ဟံၣ်လီၤဘျၢလီၤထွံ၀ဲ(၁၅)ဖျၢၣ်ဒီး ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်(၄၅)ဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိးလၢမဲၢ်ရၤမိၢ်ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤပူၤ ခီဖျိတၢ်စူၤဟီၣ်ခိၣ်လာ်အဃိ ဟံၣ်လီၤဘျၢကွံာ်၀ဲ(၄)ဖျၢၣ်ဒီး ဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်(၄၁)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲကမံးတံာ်(KRC) အအိၣ် န့ၣ်လီၤႉ (KRC)ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤ စီၤရီဘၢၣ်ထွ့ စံး၀ဲလၢ“မဲၢ်ရၤမိၢ်န့ၣ်ၦၤတနီၤခီဒုလဲၤအိၣ်ဆိဃာ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်အဘူးအတံၢ် ဟံၣ်မီၤနီၤႉမ့မ့ၢ်လၢမဲၢ်လးအူးခီန့ၣ်ခီဖျိဟီၣ်ခိၣ်လာ်အဃိၦၤဟံၣ်ၦၤဃီဟးဂီၤတကးဒံးဘၣ်ဟီၣ်ခိၣ်လာ်လၢက၀ီၤဒ့(၁), က၀ီၤဒ့(၂),က၀ီၤဒ့(၃),က၀ီၤဒ့(၄)ပူၤအဃိၦၤဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲမီၤနီၤႉကလဲၤဆှၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိ တဖၣ်အံၤအဂီၢ်န့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လီၤႉမဲၢ်ရၤမိၢ်ဒဲက၀ီၤန့ၣ်နလဲၤဒီးသိလ့ၣ်ဖးဒိၣ်န့ၢ်တကုးဒံးႉမ့မ့ၢ်မဲၢ်လးအူးခီ န့ၣ်နလဲၤဒီး သိလ့ၣ်တသ့နီတစဲးဘၣ်ႉတၢ်အီၣ်တၢ်အီကတုၤအဂီၢ်ကဘၣ်အိၣ်ခိးတသီခံသီဒံး”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိဒဲက၀ီၤအပူၤတိၤစ့ၢ်ကီးဟးဂီၤအါမးအဃိၦၤဒဲက၀ီၤဖိလၢအဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲတဖၣ်အံၤ တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်မၤစၢၤန့ၣ်လီၤႉတကးဒံးဘၣ်ခီဖျိတိၤတဖၣ်ဟးဂီၤလဲၤခီတန့ၢ်လၢၤဘၣ်အဃိ ဘၣ်ပံးကွံာ်ကၠိလၢအိၣ်ဒဲက၀ီၤပူၤတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ(KWO)စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “မ့မ့ၢ်လၢတၢ်ကက့ၤသူၣ်ထီၣ်ဘှီထီၣ်ကဒါတၢ်ခီန့ၣ်ပတဲသကိးတၢ်အဖၢမုၢ်လီၤႉခဲအံၤမ့ၢ်လၢတိၤတဖၣ်ဟးဂီၤအဃိ နဟးထီၣ်က့ၤလီၤတသ့ဘၣ်ႉအရ့ဒိၣ်ကတၢၢ်ဒုတၢ်အီၣ်တၢ်အီမီၤနီၤႉလၢဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤပူၤန့ၣ်ၦၤၦ့ၤအီၣ်တၢ်ဒီး (Food Card)လီၤႉ ၦၤၦၤ့အီၣ်တလါဂီၢ်တလါဂီၢ်ဒ်န့ၣ်လီၤႉ ထံဒိၣ်ထီၣ်အဃိအ၀ဲသ့ၣ်ဟုသးတၢ်အီၣ်တၢ်အီလီၤထွံ ဟးဂီၤ ခဲလၢာ်လီၤႉလီလီစဲၤခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ကွၢ်နီၤလီၤအီၣ်လိာ်သးဒ်န့ၣ်လီၤႉခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်ဟံၣ်ဟးဂီၤအဃိကဘၣ်က့ၤတ့ထီၣ်၀ဲဒံး မီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးထံဒိၣ်ထီၣ်ႇဟီၣ်ခိၣ်လာ်ကဲထီၣ်လၢဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤခံဘ့ၣ်ပူၤဘျီ၀ဲအံၤန့ၣ်ၦၤသံၦၤလီၤမၢ်တအိၣ်နီတမံၤ ဘၣ်ႇဘၣ်ဆၣ်တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤ(၂)ဘ့ၣ်အံၤအပူၤခီဖျိလီတဲစိအကျိၤႇအ့ထနဲးအကျိၤလီၤမၢ် အဃိ တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢတၢ်ဆဲးကျိးဆဲးကျၢတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KRC)စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၀၈)လါစဲးပထ့ဘၢၣ်အခါန့ၣ်စ့ၢ်ကီး မဲၢ်လးအူးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤအပူၤ ခီဖျိတၢ်စူၤထံဒိၣ်ထီၣ်ဟီၣ်ခိၣ်လာ်အဃိ ၦၤဒဲက၀ီၤဖိသံ(၈)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲ(၁၁)ဂၤ...
သုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလ၁်၀ဲၤကျိၤ၀ဲၤဒၢးၦၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ကဟးထီၣ်ကွံ၁်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤမူဒါပူၤအဂ့ၢ် KNU(သုးက့ ၅) ထုးထီၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်ကဒီး၀ဲ
လါအီကူး ၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် သုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်၀ဲၤကျိၤ၀ဲၤဒၢးၦၤမၤတၢ်ဖိလၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်ကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤမၤမူဒါပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၅)ထုးထီၣ်ကဒီး၀ဲတၢ်ကလုၢ်ဖဲမဟါလါအီကူး ၈ သီ အနံၤ န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူနူၤအါရံၤ ၁ သီအနံၤ တၢ်ထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်လၢသုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်၀ဲၤကျိၤဘၣ်ထွဲ ၀ဲၤဒၢးၦၤမၤတၢ်ဖိႇ က၀ီၤဒ့ရူၦၤမၤတၢ်ဖိဒီး သ၀ီပၢပြးရူၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အံၤကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤမူဒါ ပူၤန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ် တုၤလၢကတီၢ်ခဲအံၤ အ၀ဲသ့ၣ်တဟးထီၣ်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤမူဒါပူၤဘၣ်ဒီးလူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲတအိၣ်ဘၣ်အသိး ၦၤမၤတၢ်ဖိလၢ အမၤန့ၢ်သုးမီၤစိရိၤတၢ်မၤအံၤအိၣ်ဒံးအဃိ ဘၣ်က့ၤထုးထီၣ်ကဒါလံာ်တၢ်ကလုၢ်ဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၅) လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ၦၤလၢအမၤတ့ၢ်ဃာ်တၢ်မၤလၢသုးမီၤစိရိၤ၀ဲၤကျိၤဘၣ်ထွဲ၀ဲၤဒၢးတဖၣ်အံၤ ဟးထီၣ်တၢ်မၤဒီးလဲၤမၤက့ၤတၢ်မၤလၢတၢ်လီၢ်အဂၤစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအဟးထီၣ်တၢ်မၤလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါ အမံၤတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်လံာ်လၢညါခါတဘျီန့ၣ်ၦၤဟးထီၣ်လၢတၢ်မၤပူၤအိၣ်မီၤနီၤႉၦၤလၢအတဟးထီၣ်ဘၣ် မၤဒံးတၢ်မၤန့ၣ်အိၣ်ဒီဒူၣ်ဒံးညါလီၤႉမ့မ့ၢ်ယၤဒုယဟးထီၣ်တၢ်မၤလံႉတၢ်အိၣ်သးလၢန့ၣ်တကပၤန့ၣ်ပတသ့ၣ်ညါနီတမံၤ လၢၤဘၣ်ႉ ခဲအံၤပသုးက့ၤပလီၢ်လၢတၢ်လီၢ်အဂၤတတီၤဒီးပမၤက့ၤတၢ်မၤအ့ဆ့လံႉ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါၦၤလၢအမ့ဆဲးမၤဒံးသုးမီၤစိရိၤစုတီၤဖီလာ်၀ဲၤကျိၤဘၣ်ထွဲ၀ဲၤဒၢးတၢ်ဖံးတၢ်မၤအံၤဒီး ၦၤလၢအတလူၤ ပိာ်မၤထွဲလံာ်တၢ်ကလုၢ်အံၤဘၣ်တဖၣ်န့ၣ် ကဟံး၀ဲအရ့တုၤလီၤတီၤလီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် (သုးက့ ၅) လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါပူၤ ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၅)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်ညါအဃိ ဘူးတ့ၢ်မးသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ပၢတၢ်ပြးကအိၣ်ပတုာ်သးလံန့ၣ်လီၤႉတကးဒံးဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါလၢဖၣ်ပူၣ်–ကမၤမိၢ် ဟီၣ်က၀ီၤတကပၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီး ခီဖျိပယီၤသုးဒီး(BGF)ပံးဃာ်ကျဲႇတပျဲၦၤစိာ်ထီၣ်စိာ်လီၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီဘၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ် အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးဒီး(BGF)ဂု၁်ကျဲးစၢးလၢကထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)သုးကလၢၤအဃိအ၀ဲသ့ၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်
လါအီကူး ၉ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကထီၣ်ဟံးန့ၢ်က့ၤမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ဃၢၤ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)အံၤအဂီၢ်န့ၣ်ပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သး ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်တပယူာ်ဃီအဃိတၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်ကဒါ၀ဲဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ် အဘၢၣ်စၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကစီၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤလံ ၂၁ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)ပယီၤသုးကလၢၤအံၤဒီး စးထီၣ်ဖဲတလါအံၤလါအီကူး ၇ သီ ဂီၤခီ တုၤလၢလါအီကူး ၈ သီ ဟါခီတစု ပယီၤသုးကျိဖးဒိၣ်တၢ်လီၢ်(၅)တီၤ ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)တကပၤန့ၣ်အသိး တၢ်ဒုးကဲထီၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲလၢပျီပူၤတၢ်လီၢ်(၃)တီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်သုးကျိၤ ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ပယီၤသုးဒီး(BGF)တဖၣ်န့ၣ်နီၤဖးလီၤအသုးကျိၤဒီးနီၤဖးလီၤကျဲလၢတိတိၤႇကၠီၣ်လိကၠံႇ မၠ့ၣ်တၤလ့မၠဲၤဒီး လဲၣ်ခၣ်တီၤကစၢၢ်ခီၣ်ထံးဘျီဟဲထီၣ်ခးတၢ်လီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဒီတနံၤကျၢၤလီၤႉ ခးလီၤ၀ဲကအိၣ်အဖျၢၣ်(၁၅၀) ဘျဲၣ်လံႉ ပနၢ်ဟူလၢပယီၤသုးဟ့ၣ်လီၤ(BGF)တၢ်ကလုၢ်လၢကဘၣ်ထီၣ်ဟံးန့ၢ်က့ၤ(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)သုးကလၢၤမီၤနီၤႉ ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤခံခီခံကပၤအဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢခံသီအတီၢ်ပူၤအံၤပယီၤသုးဒီး(BGF)သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်၀ဲဒီး တကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါပယီၤသုးအၦၤစံၣ်ဖျိးထီၣ်ကွံာ်လၢသုးကျိၤပူၤစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကစီၣ်လၢ အဘူးဒီး(BGF)တဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်ဘၣ်ဃးမၠၣ်တ၀ံၣ်(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)တၢ်ဒုးကဲထီၣ်တၢ်အိၣ်သးဒီးခံခီခံကပၤတၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်အိၣ်သး ခီန့ၣ် ပခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ် ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအီၤလီၤလီၤဆီဆီတန့ၢ်ဒံး၀ဲဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၆)ဟီၣ်က၀ီၤ မၠၣ်၀တံၣ်ႇဂီၤလ့ၤႇကီးတရံးဒီးနိၣ်တကီဟီၣ်က၀ီၤတကပၤန့ၣ် တၢ်စူၤတပယူာ်ဃီဘၣ်ဆၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်လၢပယီၤသုးဒီး(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤဒီး ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူဒူသ၀ီပူၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်သုးကျိၤၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီး လီၢ်က၀ီၤၦၤဃ့ၢ်မှံ ဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ထိၣ်ကီၤကိ–တန့ခၠါကျဲဟးဂီၤအဃိ ကျဲ(၃)ဘိလၢ၁်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတသ့လၢၤဘၣ်
လါအီကူး ၈ သီႇ ၂၀၂၃ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် မၠၣ်၀တံၣ်–ကီးတရံးအ့ရှါကျဲသီ ဟီၣ်ခိၣ်လာ်အဃိ သိလ့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤက့ၤ၀ဲလၢထိၣ်ကီၤကိ–တန့ခၠါကျဲ တကပၤန့ၣ်ဒီး ဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိထံကစၢၢ်လီၤကျဲတဖၣ်ဟးဂီၤအဃိ သိလ့ၣ်ကတာ်ထီသးလၢကျဲပူၤအိၣ်၀ဲတနီၤဒီး လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတန့ၢ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲမဟါလါအီကူး ၇ သီအနံၤ ခီဖျိဟီၣ်ခိၣ်လာ်လၢအ့ရှါကျဲသီ တီနီၢ်ထံလီၤဆှူကျဲပူၤအဃိ သိလ့ၣ်တဖၣ်လ့ၢ် ထီၣ်လ့ၢ်လိၤက့ၤ၀ဲလၢတီနီၢ်ကျဲလီၢ်လံၤဒီးထိၣ်ကီၤကိကျဲတကပၤန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိထံကစၢၢ်လီၤကျဲတဖၣ်ဟးဂီၤအဃိ တုၤလၢခဲအံၤကျဲ(၃)ဘိလၢာ်လၢကလဲၤလီၤဆူဖၣ်အၣ်၀့ၢ်အံၤ လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတသ့ဒံး၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မဲၢ်ပလဲသ၀ီဖိတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်–ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“မဟါန့ၣ်ဟီၣ်ခိၣ်လာ်လၢအ့ရှါကျဲႇဟီၣ်ခိၣ်လာ်န့ၣ်အယိာ်ကအိၣ်လၢအပ့ၣ်(၂၀၀)ညါႉ လဲၤတန့ၢ်လၢၤဘၣ်အဃိၦၤလဲၤက့ၤကဒါကျဲလၢကစၢၢ်ခိၣ်ကျဲလီၢ်လံၤန့ၣ်မီၤနီၤႉဟီၣ်ခိၣ်လာ်အဃိၦၤပံာ်ဃာ်ကျဲ လဲၤတန့ၢ်လၢၤဘၣ်ႉအဃိပဆိမိၣ်ပကလဲၤက့ၤလၢ(ထိၣ်ကီၤကိ)တန့ခၠါတကပၤန့ၣ်မီၤနီၤႇဘၣ်ဆၣ်တၢ်ပျိၢ်ခိၣ်န့ၣ် ထံကစၢၢ်လီၤဒီတကျဲလီၤအဃိလဲၤတသ့လၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ မၠၣ်၀တံၣ်တဆီကျဲလၢအကလဲၤလီၤဆူဖၣ်အၣ်–မီၣ်လမၠဲၣ်–၀့ၢ်တကူၣ်အံၤတဖၣ်ဟးဂီၤ၀ဲသိး လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤစ့ၢ်ကီးခီဖျိတၢ်စူၤထံဒိၣ်ထီၣ်အဃိတၢ်ဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤအဘူးအလဲဒိၣ်ထီၣ်၀ဲဒီး တၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်တၢ်က့ၤဆါဒိၣ်ထီၣ်က့ၤ၀ဲအၦ့ၤအဂ့ၢ်န့ၣ် မၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်ပူၤ ကျးကစၢ်လၢအဆါဟုသးတဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ကျဲဟးဂီၤခဲလၢာ်လံႇလၢအံၤတကပၤန့ၣ်အခိၣ်သ့ၣ်န့ၣ်ဟုသးလီၤႉမ့မ့ၢ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢအဂၤတဖၣ်န့ၣ်အိၣ်ဟဲလၢယိၤကီၢ်တကပၤအိၣ်မီၤနီၤႉတၢ်ၦ့ၤထီၣ်နါက့နၦ့ၤန့ၢ်လီၤႉမ့မ့ၢ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢဟဲထီၣ်လၢလာ်တဖၣ်ခီန့ၣ် အၦ့ၤထီၣ်ႇ ၦၤဆှၢတၢ်လဲစ့ၢ်ကီးအဘူးအလဲဒိၣ်အဃိနဟဲက့ၤစိာ်ဆါတကဲးလၢၤဘၣ်ႉခဲအံၤကီၢ်ပယီၤဟုသးန့ၣ် ပတဆါဒိၣ်ထီၣ် အၦ့ၤအါအါဘၣ်ႉပတဆါန့ၢ်ၦၤခဲလၢာ်ဘၣ်ႇပနီၤလီၤဆါန့ၢ်လိာ်သးတဂၤတစဲးတဂၤတစဲးဒ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤသိလ့ၣ်လၢအိၣ်ဟဲက့ၤလီၤလၢမၠၣ်၀တံၣ်တကပၤန့ၣ်တၢ်ပံးဃာ်၀ဲသ့ၣ်ကါညံၣ်နီၣ်(သုးတြိၤ)ကျဲဖးဒ့ အသိး လၢကီးတရံးတကပၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီးတၢ်ပံးဃာ်၀ဲ(လဲၤ၀ၣ်)ကျဲဖးဒ့အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲဟီၣ်က၀ီၤပူၤဖဲန့ၣ် တဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ သိလ့ၣ်ယီၢ်(ဆဲးကဲး)ကဲၣ်ရံၣ်ကစၢ်တဂၤလၢအလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲမၠၣ်၀တံၣ်–ကီးတရံးအံၤ စံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤ ကီးတရံးတကပၤန့ၣ်(လဲၤ၀ၣ်)ပယီၤသုးတၢ်သမံသမိးတြဲၤပံး၀ဲမီၤနီၤႉ မ့မ့ၢ်လၢမၠၣ်၀တံၣ်တကပၤခီန့ၣ်(ညံၣ်နီၣ်) ပယီၤသုးတြိၤသုးပာ်ဖှိၣ်တၢ်သမံသမိးတြဲၤပံးဃာ်၀ဲလီၤႉကျဲသၢဘိလၢာ်န့ၣ်တဟ့ၣ်လဲၤ၀ဲနီတဘိဘၣ်ႉအ၀ဲသ့ၣ်တဲ၀ဲလၢ ၦၤမၤပျီကျဲမ့၀ံၤမးကပျဲလဲၤ၀ဲႉခဲအံၤပယီၤသုးတဲ၀ဲလၢၦၤမၤပျီကျဲမီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤကျဲ(၃)ဘိလၢာ်လ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတသ့နီတဘိလၢၤဘၣ်အသိး လၢမၠၣ်၀တံၣ်(လဲၣ်ခၣ်တီၤ)ႇ ကီးတရံး(ကီးနွဲၣ်)သ၀ီႇကၠီၤစှၤကိႇခန့မူၤက၀ီၤဒ့တကပၤန့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲး သုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဂံၢခီၣ်ထံးၦၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိစံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ် န့ၣ်လီၤႉ