KNU(သုးက့ ၁)ဒုးအိၣ်ထီၣ်သိၣ်မှံၤကမံးတံာ်တခါ
လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဒ်သိးတၢ်ကရၢကရိတဒူၣ်စုာ်စုာ်လၢအပာ်ဖှိၣ်နုာ်လီၤပၢၢ်ဆၢထီဒါက့ၤပယီၤသုးလၢအိၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤလၢကျဲအကလုာ်ကလုာ်ကသ့အဂီၢ် တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲသိၣ်မှံၤဂ့ၢ်၀ီပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမံးတံာ်တခါအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၁၆ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံလီၢ်က၀ီၤဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ကရၢတဒူၣ်စုာ်စုာ်လၢအဟဲအိၣ်ကဒုသးဖဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤလၢအပၢၢ်ဆၢထီဒါက့ၤသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်ႇ ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ကပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီးဒ်သိးနုာ်လီၤပၢၢ်ဆၢတၢ်လၢပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမံးတံာ်တခါဃီအပူၤကသ့ဂီၢ်ပညိၣ်ဒီးဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲကမံးတံာ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမံးတံာ်ၦၤကတိၤတၢ်ပၢၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ စံ၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ပဒုးအိၣ်ထီၣ်ကမံးတံာ်အံၤဖးယံၤလံႉခဲအံၤမးပထုးထီၣ်ရၤလီၤအီၤလီၤမီၤနီၤႉသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအဖီခိၣ်န့ၣ်လၢပ၀ဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤန့ၣ်ၦၤလၢအထီဒါသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်ဟဲထီၣ်လၢပအိၣ်ဒီး ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီးၦၤလီၤႉပဒုးအိၣ်ထီၣ်ကမံးတံာ်တခါအံၤလၢသုးမီၤစိရိၤကလီၤၦီၢ်အဂီၢ်လီၤႉၦၤလၢဟဲထီၣ်အိၣ်လၢပဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်န့ၣ်အိၣ်အကရၢအဖုဖုညါႇ(PDF)နါက့ပၣ်ဃုုာ်စ့ၢ်လီၤႉဒ်သိးပတၢ်ပညိၣ်အိၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤကလီၤၦီၢ်အဂီၢ်န့ၣ်ပကပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဃူဃူ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကမံးတံာ်အံၤဘၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်အီၤဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၁)လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၂ သီအနံၤဒီး တနံၣ်အံၤလါမးရှး ၂၀ သီအနံၤ ဖဲတၢ်မၤ၀ဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်ပၢဆှၢကမံးတံာ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အတၢ်ဆၢတဲာ် အဆၢဖိ(၅)အသိးန့ၣ် ဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအီၤလၢအဖိးသဲစးအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကရူၢ်ကရၢတဒူၣ်စုာ်စုာ်လၢအပၣ်ဃုာ်လၢကမံးတံာ်၀ဲအံၤအပူၤတဖၣ် လၢပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤကမံးတံာ်အတၢ်ဟံးစုနဲၣ်ကျဲအဖီလာ်န့ၣ် တူၢ်လိာ်ဆၢတဲာ်လီၤ၀ဲကျၢၤမုဆှုလံလၢ ကဒုးဖျိးထီၣ်ကွံာ်ပယီၤသုးမီၤစိရိၤဃူဃူဖိးဖိးတုၤလၢအဂံၢ်တဲာ်ကွံာ်တစုအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
KNU(သုးက့ ၅)လါတ၀ာ်အတီၢ်ပူၤပယီၤသုးဒီး(BGF)သုးသံ ၈၈ ဂၤႇ ဘၣ်ဒိ ၆၈ ဂၤ
လါမ့ၤ ၁၈ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤ တလါအံၤလါမ့ၤလါတ၀ာ်အတီၢ်ပူၤ ပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ် သံခဲလၢာ်(၈၈)ဂၤႇဘၣ်ဒိ(၆၈)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–မုၢ်တြီၢ်တၢ်ကစီၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲမဟါလါမ့ၤ ၁၇ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ တလါအံၤလါမ့ၤထီၣ် ၁ သီတုၤလၢခံနွံတနွံအတီၢ်ပူၤန့ၣ် ပယီၤသုးႇသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီး ဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်-KNLA(သုးက့ ၅)အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ခဲလၢာ်(၁၈၆)ဘျီ ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးပာ်ဖှိၣ်တကပၤသံ၀ဲ(၈၈)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိ(၆၈)ဂၤအသိး မ့မ့ၢ်(KNLA)သိၣ်ဒူတကပၤဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤကွံာ်အသးသမူ(၂)ဂၤႇဘၣ်ဒိ(၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဟီၣ်က၀ီၤ KNLA(သုးက့ ၅)အၦၤမၤသံကွံာ် ပယီၤသုးမီၤစိရိၤအ၀ံစိာ်တီဆှၢကသ့ၣ်ယီၤ(၁၃)ဒုႇဘၣ်ဒိ၀ဲ(၃)ဒုဒီးဒွဲၣ်အူမၤဟးဂီၤကွံာ်သုးမီၤစိရိၤအသိလ့ၣ်(၃)ခိၣ်ႇသုးမီၤစိရိၤအသုးတၢ်ဆါဟံၣ်(၁)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မုၢ်တြီၢ်တၢ်ကစီၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးဒီး(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၇၂၈)ဖျၢၣ်ဆူဒူသ၀ီကမျၢၢ်တၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်အလီၢ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဖိသၣ်မုၣ်ဖိ(၁၂)နံၣ်သံ၀ဲ(၁)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိ၀ဲ(၈)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်အခါစ့ၢ်ကီးလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ခဲလၢာ်(၃၈၃)ဘျီ ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံ၀ဲ(၁၇၃)ဂၤႇဘၣ်ဒိ(၈၇)ဂၤဒီးပယီၤသုးသံအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲသုးရ့ၣ်ခိၣ်(၁)ဂၤႇသုးရ့ၣ်ခိၣ်–၂(၁)ဂၤႇသုးစကီၤ(၂)ဂၤဒီးသုးစကီၤဖိ(၁)အဂ့ၢ်န့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–မုၢ်တြီၢ်တၢ်ကစီၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါဒံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးဒီး(BGF)နုာ်လီၤဟုၣ်တၢ်လၢလ့က့ၣ်ဒီးတၤပီသ၀ီပူၤ
လါမ့ၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ် လ့က့ၣ်ဒီးတၤပီသ၀ီဖိတဖၣ် ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲသ၀ီဒီတဖျၢၣ်ညါဒီးသ၀ီဖိတအိၣ်ဘၣ်အလီၢ်ခံပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)နုာ်လီၤဟုၣ်တၢ်လၢသ၀ီပူၤက့ၤစိာ်၀ဲတၢ်ဖိတၢ်လံၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ သ၀ီပူၤဟံၣ်အဖျၢၣ်(၃၀)ဘျဲၣ်တၢ်နုာ်လီၤဟုၣ်တၢ်ဒီးအါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲကျးဆါတၢ်ဟံၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဟံၣ်လၢတၢ်နုာ်လီၤဟုၣ်တၢ်တဖၣ်အံၤတၢ်ဟးဃုခွဲးခွး၀ဲတၢ်ဖိတၢ်လံၤတကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်စ့ၢ်ကီးက့ၤစိာ်၀ဲဆူအသုးကလၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤစံး၀ဲ“ခဲအံၤကျိသီၣ်လီၤကယးထီၣ်လံအဃိၦၤက့ၤမံလၢသ၀ီပူၤအိၣ်တနီၤႇန့ၢ်ခံနၤသၢနၤလံႉသ၀ီဖိတဖၣ်ထံၣ်ပယီၤသုးဒီး(BGF)သုးဟးထီၣ်လၢသ၀ီချၢဟးဆှၣ်တၢ်အဃိၦၤလၢအက့ၤမံလၢသ၀ီပူၤတဖၣ်နါက့စံၣ်ထီၣ်ကဒါခဲလၢာ်လီၤႉဟံၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်တၢ်နုာ်လီၤဟုၣ်တၢ်လီၤႉလၢညါန့ၣ်ပယီၤသုးမ့ဟဲန့ၣ်ဘၣ်စံၣ်ႉခဲအံၤနါက့ကညီဖိကဒဲကဒဲဆီၣ်တံၢ်မၤနၢၤအဃိဘၣ်စံၣ်ထီၣ်ကဒီးလီၤႉဘၣ်တူၢ်တၢ်ဒုဖးကီညါ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်နုာ်လီၤဟုၣ်တၢ်လၢဟံၣ်တဖၣ်အပူၤတကးဒံးဘၣ် ပယီၤသုးဒီး(BGF)သုးလၢအိၣ်သ၀ီပူၤတဖၣ်ဖီၣ်အီၣ်၀ဲဆီႇထိးႇထိၣ်ဒ့ၣ်လၢတၢ်ဘုၣ်ဃာ်၀ဲလၢသ၀ီပူၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်လါလၢာ်အခါ လၢဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ် လ့က့ၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ခီဖျိ(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီးပယီၤသုးႇ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိ ကတီၢ်ခဲအံၤလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်အိၣ်၀ဲတကလးဘျဲၣ်န့ၣ်လီၤႉဖဲစှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤခီဖျိတၢ်စူၤအဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ထီၣ်လၢကဆဲးအိၣ်၀ဲလၢၦၢ်ပူၤဒီးလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဃ့ၢ်တၢ်ဒုးတဖၣ်တနီၤန့ၣ်ဘၣ်သုးကဒီးအသးလၢသ၀ီအဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢအမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးဖိလၢလီၢ်က၀ီၤပူၤတဂၤစံး၀ဲ“ခီဖျိတၢ်စူၤအါအဃိတနီၤန့ၣ်အိၣ်လၢၦၢ်ပူၤႇလ့ပူၤတဘၣ်ဂီၢ်လၢၤဘၣ်ႉအဃိဘၣ်ဆီတလဲလဲၤအိၣ်၀ဲလၢသ၀ီပူၤတကပၤအိၣ်လီၤႉလၢကၢ်အီၣ်တၢ်အီတကပၤတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ႉမ့၀ံၤကလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤအဂီၢ်န့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢသိတၢ်ကီတၢ်ခဲမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤပယီၤသုးႇ(BGF)သုးတနီၤဟဲထီၣ်မၤအါထီၣ်ၦၤနီၣ်ဂံၢ်လၢလ့က့ၣ်ဒီးတၤပီသုးကလၢၤဒီး ဖဲအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲထီၣ်အကတီၢ်ဖီၣ်ဒံး၀ဲကမျၢၢ်(၉၂)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်ဖိသၣ်လၢအသးနံၣ်တၦဲၤဒံးဘၣ်တဖၣ်ဒီး ကိးသူလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဒ်တၢ်ဒီသဒၢစုက၀ဲၤတခါအသိးမၢဆူၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢက၀ံန့ၢ်ပယီၤသုးအတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ်ဒံးန့ၣ်လီၤႉ
(KNLA)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲလၢတဘၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢသုးတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ကဲထီၣ်လီၢ်က၀ီၤပူၤဘၣ်
လါမ့ၤ ၁၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခီဖျိပယီၤသုးတကပၤဒိးလီၤဃာ်မ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးဂ့ၢ်၀ီၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒုးသ့ၣ်ညါဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲလၢ လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်တဘၣ်က့ၤနုာ်လီၤဟးထီၣ်လၢဒူသ၀ီပူၤဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခံခီခံကပၤသုးတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ကဲထီၣ်ဒံး၀ဲဒီးခီဖျိပယီၤသုးတကပၤဒိးလီၤတ့ၢ်ဃာ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢက၀ီၤဒ့ပူၤႇဒူသ၀ီပူၤႇကျဲမုၢ်ခိၣ်ဒီးဟံၣ်ကရၢၢ်ပူၤတဖၣ်အိၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤ(KNLA)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်ဒုးသ့ၣ်ညါလီၢ်က၀ီၤဟံၣ်ဖိဃီဖိႇဟီၣ်ခိၣ်ကျီးကစၢ်ႇၦၤဆါတၢ်လၢဟံၣ်တဖၣ်လၢတဘၣ်က့ၤနုာ်လီၤဟးထီၣ်လၢက၀ီၤဒ့ဒူသ၀ီအပူၤဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လ့က့ၣ်ကိာ်လီၢ်က၀ီၤပၢပြးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤအခိၣ်အဃၢၤလၢအမ့ၢ်ဖလူဖးဒိၣ်သီခါဖၠၣ်ႇသူမှဲကျိကၢၢ်နံၤသုးခိၣ်စးလိအသုးကလၢၤလီၢ်လံၤႇထံမဲး၀ါခံသ၀ီခိၣ်ထိးႇလ့က့ၣ်ကိာ်ကျိဖးဒိၣ်လူၢ်ႇလ့က့ၣ်ကိာ်က၀ီၤဒ့(၂)ႇဖလူဖိဃိၣ်လူၢ်ႇလဲၣ်ခၣ်တီၤဃိၣ်လူၢ်တၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤပယီၤသုးတဖၣ်အိၣ်ဆီးလီၤသးဒီးတၢ်လီၢ်လၢပယီၤသုးဟူးဂဲၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤ၀ဲဒီတဘိန့ၣ်ဒိးလီၤဃာ်၀ဲဟီၣ်လာ်မ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤ(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ထံၣ်၀ဲဒီးမၤရှဲလဲကွံာ်၀ဲအိၣ်ဒီး တၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်ဃာ်၀ဲလၢတဘၣ်က့ၤနုာ်လီၤဟးထီၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်အိၣ်ကဒုလီၢ်ပၢပြးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “တၢ်တတီၤအံၤတၢ်ဒုးဂၢၢ်ထီၣ်တစဲးႉဘၣ်ဆၣ်တကပၤဒီးတကပၤန့ၣ်ကွၢ်စူၣ်လိာ်သးလီၤႉအခးစဲးပြဲးဒုအိၣ်ႇမ့ၢ်လၢတၢ်ခးလိာ်သးတအိၣ်အါအါလၢၤဘၣ်အဃိၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိတဖၣ်အဲၣ်ဒိးက့ၤလၢအ၀ဲသ့ၣ်အဟံၣ်အဃီအတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲလံမီၤနီၤႉတမ့ၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်ကက့ၤအိၣ်၀ဲဒံးဘၣ်ႉအဲၣ်ဒိးက့ၤကွၢ်စူၣ်၀ဲအဟံၣ်အဃီအကျီးတဖၣ်လီၤႉပ၀ဲဒၣ်နါက့ၤပအဲၣ်ဒိးက့ၤလီၤႉဘၣ်ဆၣ်ပယီၤသုးဒိးလီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢတၢ်လီၢ်အါတီၤလီၤႉမ့၀ံၤကျိဖးဒိၣ်အချံႇကျိချံလၢကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤ၀ဲလၢအတပိၢ်ဖးထီၣ်ဒံးတဖၣ်တၢ်တမၤရှဲဘၣ်အီၤဒံးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်မ့တမၤရှဲဟီၣ်လာ်မ့ၣ်ပိၢ်ႇမ့ၣ်ပိၢ်လၢကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤ၀ဲတဖၣ်အံၤဒံးဘၣ်မ့ပျဲက့ၤလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်န့ၣ် မ့ဟဲကဲထီၣ်သးလၢမ့ၣ်ပိၢ်ပိၢ်ဖးထီၣ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ကသံႇအနီၢ်ခိက့ၢ်ဂီၤကဟးဂီၤကဲထီၣ်သ့၀ဲအဃိ တၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲလၢတဘၣ်က့ၤနုာ်လီၤဟးထီၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤႉတကးဒံးဘၣ်မ့တိနိၣ်ဘၣ်သဂၢၢ်ဒီးပယီၤသုးကျိၤတဖၣ်န့ၣ်တၢ်ကဖီၣ်ဒီးမၤသံကဲထီၣ်သ့၀ဲအဃိ တၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်၀ဲလၢကအိၣ်ဖဲလီၢ်အိၣ်ကဒုအလီၢ်မုာ်မုာ်ခုၣ်ခုၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်အိၣ်ကဒုၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုသးသ့ၣ်တဖၣ်အသိလ့ၣ်ႇသိလ့ၣ်ယီၢ်ႇစဲးဖီကဟၣ်ႇတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအအိၣ်တ့ၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်အဟံၣ်တဖၣ်န့ၣ်ပယီၤသုးမၤဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအကတီၢ်နုာ်လီၤဟုၣ်က့ၤစိာ်၀ဲအိၣ်တကးဒံးအမဲာ်ညါဒိးလီၤတ့ၢ်ဃာ်မ့ၣ်ပိၢ်အိၣ်၀ဲအဖီခိၣ်အံၤ ၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဖဲတၢ်တတီၤအံၤမ့ၢ်လၢတၢ်ဒုးဂၢၢ်ထီၣ်အဃိအဲၣ်ဒိးက့ၤကွၢ်စူၣ်ဟံၣ်ႉၦၤအိၣ်ဖဲအံၤခဲလၢာ်န့ၣ်ဟးစံၣ်န့ၢ်၀ဲ(၅)လါဘျဲၣ်လံအဃိအဲၣ်ဒိးက့ၤလၢဟံၣ်လံႉဟံၣ်ဖိဃီဖိနါက့အိၣ်လၢအံၤတပူၤလၢန့ၣ်တပူၤအဃိအဲၣ်ဒိးက့ၤလၢလီၢ်ကျဲလံန့ၣ်အနီၢ်ကီၢ်လီၤႉခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဟုၣ်ကမျၢၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤတကးဒံးဘၣ်ဒိးလီၤဃာ်စ့ၢ်ကီးမ့ၣ်ပိၢ်လၢဟံၣ်ကရၢၢ်ပူၤႇကျဲပူၤအဃိတၢ်လၢပယီၤသုးန့ၣ်ယသးဟ့လံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ တလါအံၤလါမ့ၤအတီၢ်ပူၤ လၢလ့က့ၣ်ကိာ်–ဂီၤလ့ၤဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ပယီၤသုးဒီး(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်တအိၣ်လၢၤ၀ဲဘၣ်ဆၣ် ခံခီခံကပၤမၤ၀ဲသုးဂ့ၢ်၀ီတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤဒီးပယီၤသုးတကပၤမၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
တၢ်စူၤခါအကတီၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်န့ၢ်တီနီၢ်မုၢ်ထီၣ်ၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိအဂီၢ်ဒဲဖိတဖၣ်
လါမ့ၤ ၁၆ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် တီနီၢ်မုၢ်ထီၣ်လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤဃုာ်ဒီးၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိလၢအအိၣ်ဖဲသူမှဲကျိကၢၢ်နံၤဒီတကျိၤအံၤသ့ၣ်တဖၣ် တနံၣ်အံၤတၢ်စူၤခါအကတီၢ်ဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်ဟံၣ်ဖိဃီဖိကအိၣ်ဘၣ်ဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢအဂီၢ်န့ၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်န့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်လၢတစိၢ်တလီၢ်ဒဲဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တၢ်စူၤခါအကတီၢ်တၢ်ကီတၢ်ခဲလၢၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိဘၣ်လဲၤခီဖျိ၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ် လီၢ်က၀ီၤၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဃုကျဲတ့ထီၣ်န့ၢ်၀ဲဒဲဖိတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖၣ်ဒီး တၢ်လိၣ်ဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဒံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢအမၤစၢၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၢ်အိၣ်ကဒုၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲ“ခဲအံၤၦၤအိၣ်ဖဲထံကျိကၢၢ်နံၤဒီတကျိၤအံၤတဖၣ်ဆဲးအိၣ်၀ဲအဂီၢ်တညီလၢၤဘၣ်ႉတၢ်စူၤမ့အါထီၣ်န့ၣ်အိၣ်တသ့လၢၤဘၣ်ႉအဃိန့ၣ်ပဃုန့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်လီၢ်လၢတၢ်ဖီခိၣ်တစဲးလီၤႉဒ်သိးပဃုအသိးန့ၣ်တၢ်မၤစၢၤတဖၣ်ဟဲတုၤ၀ဲလီၤႉ၀ၣ်ၦ့ၤသ့ၣ်လၣ်ၦ့ၤမီၤနီၤႉၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိလၢအိၣ်ဖဲအံၤတဖၣ်နါက့အိၣ်ဖှိၣ်၀ဲတပူၤဃီဒီးလၢကျီ၀ၣ်ညါကျီႇသူၣ်ထီၣ်ဒဲညါသူၣ်ထီၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးမၤ၀ဲတပူၤဃီလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤလၢတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်အဂီၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်န့ၢ်၀ဲဒဲဖိတဖၣ်အဖၢမုၢ်ဒီး မ့မ့ၢ်ၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိတဖၣ်တသ့ဖဲအသ့အိၣ်ဒံး၀ဲလၢၦၢ်ပူၤအသိး တၢ်သူၣ်ထီၣ်ဒဲဖိတဖၣ်မ့၀ံၤကအိၣ်ဘၣ်၀ဲလၢလီၢ်သီအမဲာ်ညါတၢ်ရဲၣ်ကျဲၤဃာ်၀ဲကသံၣ်ကသီလၢတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့အဂီိၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိနီၢ်၀ါစံး၀ဲ“စးထီၣ်လၢပဟဲစံၣ်တုၤလၢခဲအံၤန့ၣ်ပဘၣ်အိၣ်လၢဟီၣ်ခိၣ်ဖျၢၣ်လီၤႉမ့၀ံၤတၢ်ခိၣ်ဒုးန့ၣ်တမ့ၢ်လၢသ့ၣ်လၣ်ဘၣ်ႉမ့ၢ်၀ဲဒၣ်လၢမိကၤႇတၤလပၣ်တဖၣ်လီၤအဃိတၢ်မ့ကိၢ်န့ၣ်ကိၢ်ညါႇတၢ်မ့စူၤနါက့တၢ်လီၤစီၤကီခဲမီၤနီၤႉၦၤဟဲသူၣ်ထီၣ်န့ၢ်ၦၤဒဲဖိဒ်အံၤအဃိပစံးဘျုးဘၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဒိၣ်မးလီၤႉသူၣ်ထီၣ်န့ၣ်ၦၤတၢ်ခိၣ်ဒုးလၢအကျၢၤႇဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢဒ်အံၤအဃိစံးဘျုးဘၣ်ဒိၣ်မးလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၂၁)လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁၅ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ဒုးစးထီၣ်ကဲထီၣ်၀ဲလၢတီနီၢ်မုၢ်ထီၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤဃုာ်ဒီးကၠီးခဲးႇလ့ဒ့ႇဂီၤလ့ၤႇကနဲလ့ႇအၤအုးထၣ်ႇတနီၤထၣ်ႇသ့ၣ်ဘီဘိႇကျီၢ်ထီးႇစူၣ်ကလံၣ်လီၢ်က၀ီၤဒူသ၀ီပာ်ဖှိၣ်အဖျၢၣ်(၂၀)ဃၣ်ဃၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်(၁၅ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲဒီး တုၤလၢခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်တက့ၤဘၣ်ဒံးလၢအဒူသ၀ီ ဘၣ်အိၣ်ကဒုဒံး၀ဲဖဲသူမှဲကျိကၢၢ်နံၤအံၤန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲကိးမုၢ်နံၤဒဲးလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤဒီး တၢ်ဒုးစ့ၢ်ကီးဟဲဆူၣ်ထီၣ်၀ဲအသိး ခီဖျိပယီၤသုးအံၤခးလီၤကျိဖးဒိိိၣ်ဆူသ၀ီပူၤဒီးပညိၣ်မၤ၀ဲတၢ်ထီၣ်ဒုးလၢလီၢ်က၀ီၤပူၤအဃိ ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအကလးဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတုၤလၢခဲအံၤတစုန့ၣ်လီၤႉ
ခီဖျိဟီၣ်လာ်မ့ၣ်ပိၢ်ဒီးမ့ၣ်ပိၢ်လၢအတပိၢ်ဖးထီၣ်ဒံး၀ဲဘၣ်တဖၣ်အဃိ လ့က့ၣ်ကိာ်လီၢ်က၀ီၤၦၤမၤအီၣ်ခုးမၤအီၣ်သံၣ်ဖိတဖၣ်က့ၤဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တဘူၣ်ဒံးဘၣ်
လါမ့ၤ ၁၆ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခီဖျိဟီၣ်လာ်မ့ၣ်ပိၢ်ဒီးကျိဖးဒိၣ်ချံႇကဘီယူၤမ့ၣ်ပိၢ်ချံလၢအတပိၢ်ဖးထီၣ်ဒံးဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဃိ မၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ဆၣ် လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤလီၢ်က၀ီၤၦၤမၤအီၣ်ခုးမၤအီၣ်သံၣ်ဖိတဖၣ် က့ၤဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တၢ်တဘူၣ်၀ဲဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤမၤ၀ဲၤဖိတဂၤစံး၀ဲ“မူခိၣ်စူၤလံႇကဘၣ်သူၣ်လီၤဘုခ့ႇဘၣ်သူၣ်ထံပီၤအဆၢကတီၢ်ဘၣ်လံႉတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒံးအဃိက့ၤမၤအီၣ်တၢ်တဘူၣ်ဘၣ်ႉပယီၤသုးကျိၤတဖၣ်ဟးဃာ်တၢ်လီၢ်ဒီဒူၣ်ညါလီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်ဒိးလီၤဃာ်မ့ၣ်ပိၢ်နါက့အိၣ်ႉတမၤရှဲဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်ဖးဒိၣ်ချံဒံးဘၣ်အဃိလဲၤတဘူၣ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲလၢအအိၣ်၀ဲဒၣ်အ့ကၢၣ်(၁)တကလးဃၣ်ဃၣ်အံၤ လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်သူၣ်အီၣ်ဖျးအီၣ်၀ဲတၢ်အမဲာ်ညါခီကီၢ်ဟံၣ်ဖိဃီဖိၦၤမၤတၢ်ဖိလၢအဟဲတူၢ်ငါလၢတၢ်လီၢ်လၢအယံၤသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးတုၤလၢခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဘၣ်ဟးဒိးသန့ၤအိၣ်ကဒု၀ဲလၢၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံတၢ်လီၢ်အဖၢမုၢ်ဒံးန့ၣ်လီၤႉ မၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤထံးမဲၢ်ထီးသလ့သ၀ီႇမ့လဲၣ်ပၤႇကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံႇအ့ၤကၠ့မၠဲၤႇထံမဲး၀ါခံႇပဟံၣ်ကျီးႇဖလူဖးဒိၣ်ႇဖလူဖိႇယသ့ၣ်ကူၤသ၀ီဃုာ်ဒီးလ့က့ၣ်ကိာ်လီၢ်က၀ီၤတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲအလီၢ်အံၤတဖၣ် တုၤလၢခဲအံၤ(၅)လါဘျဲၣ်အတီၢ်ပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီး(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤကိးမုၢ်နံၤဒဲးန့ၣ်လီၤႉ တၢ်စူၤလီၤသီအကတီၢ်ဘၣ်ဆၢဘၣ်ကတီၢ်လၢတၢ်သူၣ်လီၤ၀ဲဘုခ့ဒီးတၢ်သူၣ်တၢ်ဖျးလီၢ်ကျီးပူၤသ့ၣ်တဖၣ် ခီဖျိဟီၣ်လာ်မ့ၣ်ပိၢ်ဒီးမ့ၣ်ပိၢ်ချ့လၢအတပိၢ်ဖးထီၣ်ဒံးဘၣ်အိၣ်အဃိကျီးကစၢ်ဒီးခီကီၢ်ၦၤမၤတၢ်ဖိဟံၣ်ဖိဃီဖိလၢအဟဲတူၢ်ငါတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်က့ၤဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တၢ်တဘူၣ်ဒံးဘၣ်အဃိအိၣ်ကဒုဒံး၀ဲဖဲၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုအလီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢလုၢ်အီၣ်သးသမူလၢတၢ်သူၣ်တၢ်ဖျးဖဲလီၢ်က၀ီၤပူၤအံၤတဖၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢလ့က့ၣ်ကိာ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤၦၤထူလံၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒီး လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါၦၤဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်အကျါပၣ်ဃုာ်စ့ၢ်ကီးခီကီၢ်ၦၤမၤတၢ်ဖိဟံၣ်ဖိဃီဖိလၢဟဲတူၢ်ငါဖံးအီၣ်မၤအီၣ်တၢ်လၢအိၣ်ဟဲလၢပကိကီၢ်ခီႇအ့ၣ်ယၣ်၀တံၣ်ႇမကွ့ကီၢ်ခီႇမါတလ့ကီၢ်ခီတကပၤၦၤနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲအဂၤ(၂ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဒူသ၀ီတၢ်မၤနီၣ်စရီအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တနီၤန့ၣ်ဂုာ်ကျဲးစၢး၀ဲလၢကက့ၤဆူအ၀ဲသ့ၣ်အနီၢ်ကစၢ်လီၢ်ကျဲဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိလၢအ၀ဲသ့ၣ်ဒူသ၀ီအပူၤစ့ၢ်ကီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီးတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤဒီး တၢ်ဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံာ်အ၀ဲသ့ၣ်သ၀ီဒီတဖျၢၣ်ညါအဃိက့ၤ၀ဲတသ့ဘၣ်န့ၣ်လီၤႉကတီၢ်ခဲအံၤအ၀ဲသ့ၣ်ဘၣ်ဆဲးအိၣ်ကဒုဒံး၀ဲဖဲၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုအလီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရူၢ်လၢမၤစၢၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိ ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤ ၦၤကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်
လါမ့ၤ ၁၃ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤန့ၣ် (၂၀၂၂–၂၀၂၃)တၢ်သိၣ်လိနံၣ်အဂီၢ် တီၤထီကၠိဒီးတီၤခၢၣ်သးကၠိလၢအအိၣ်ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤ၀ဲၤကျိၤ(KECD)တၢ်ပၢဆှၢဖီလာ်တဖၣ်အံၤၦၤကၠဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်အါန့ၢ်ဒံးအပူၤကွံာ်နံၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကီၢ်ရ့ၣ်ကူၣ်သ့ဘၣ်ထွဲၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိသုးတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဟဲအိၣ်ထီၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤသုးက့၊ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်လီၢ်တနီၤအပူၤဒီး ၦၤကၠိဖိလၢတလဲၤထီၣ်လၢၤကီၢ်ပယီၤပဒိၣ်ကၠိတဖၣ်န့ၣ်ဟဲထီၣ်က့ၤ၀ဲဆူကီၢ်သူလ့ၤကၠိတဖၣ်အဃိ တုၤလၢတၢ်တဆဲးလီၤဘၣ်ဒံးမံၤန့ၣ်ကၠိဖိလၢတၢ်ချၢသ့ၣ်တဖၣ်ဟဲတုၤ၀ဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(KECD)ကူၣ်သ့မူဒါခိၣ် စီၤဖျဲၣ်ထူ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “စးထီၣ်လၢခဲအံၤကၠိန့ၣ်မးတသွီလီၤဘၣ်ကၠိဖိအမံၤဒံးဘၣ်န့ၣ်ခဲအံၤၦၤလၢတၢ်ချၢသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဟဲထီၣ်အိၣ်ခိးပာ်စၢၤတၢ်လၢတၢ်ချၢဒူပူၤသ၀ီပူၤန့ၣ်အိၣ်ပာ်စၢၤဖးအါညါႉနါက့ဂ့ၤလၢကၠိအတကွီၢ်ပူၤန့ၣ်ကၠိခိၣ်ကၠိသရၣ်၊သရၣ်မုၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အတၢ်ဘၣ်ကိၢ်ဘၣ်ဂီၤခီန့ၣ်အိၣ်၀ဲန့ၣ်ႉအိၣ်၀ဲလၢကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်တတြီၢ်ဘၣ်ႇဟံၣ်ဒွဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တတြီၢ်ဘၣ်ႉလီၤဆီဒၣ်တၢ်စ့ၢ်ကီးလၢတၢ်သိၣ်လိမၤဒိးန့ၣ်တီၤဒၢးတလၢလၢၤဘၣ်မီၤနီၤႉပမ့တူၢ်လိာ်ဘၣ်ဖုးၦၤကိးဂၤဒဲးကဟဲဆဲးလီၤမံၤဒုလီၤတံၢ်လံတတြီၢ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် အ၀ဲစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤခီဖျိထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်သးတဖၣ်အဃိကီၢ်ပယီၤပဒိၣ်ကၠိတနီၤဘၣ်တၢ်ကးတံၢ်ဃာ်၀ဲဒီး ကၠိဖိလၢအကဘၣ်ဆဲးမၤလိမၤဒိးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟဲထီၣ်က့ၤကၠိလၢကီၢ်သူလ့ၤကၠိတဖၣ်အသိး ခီဖျိတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်လၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိတနံၣ်အံၤၦၤကၠိဖိနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်အါန့ၢ်ဒံးအပူၤကွံာ်နံၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကူၣ်သ့မူဒါခိၣ် စီၤဖျဲၣ်ထူ စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤကၠိဖိလၢဟဲထီၣ်အိၣ်ကၠိလၢဖၣ််အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်အိၣ်ဟဲ၀ဲဒၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အလီၢ်ဒီးတၢ်လီၢ်လၢအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိးဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်နီၣ်ဂံၢ်(၁)တီၤထီကၠိဃုာ်ဒီးကီၢ်သူလ့ၤကၠိလၢအိၣ်သူမှဲကျိဒီတကျိၤအံၤစ့ၢ်ကီးၦၤကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်အါန့ၢ်ဒံးအပူၤကွံာ်နံၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကူၣ်သ့ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤၦၤကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်လၢအဟဲအါထီၣ်လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤတဖၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်တီၤထီကၠိဖိႇတီၤခၢၣ်သးကၠိဖိတဖၣ်ဒီး လၢကဟဲလါမ့ၤ ၁၆ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ကစးထီၣ်တူၢ်လိာ်၀ဲကၠိဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤတီၤထီကၠိအိၣ်၀ဲ(၇)ဖျၢၣ်ဒီးမ့ၢ်လၢကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ကဟဲအါထီၣ်အဃိ ကဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်၀ဲဒီးကၠိဖိဟံၣ်ဒွဲႇတၢ်မၤလိလီၢ်ႇတၢ်အီၣ်တၢ်အီတၢ်ကီတၢ်ခဲသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကူၣ်သ့ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ တချုးလၢသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဒံးဘၣ်န့ၣ် ခီဖျိခိ၀ံၣ်တၢ်ဆါတၢ်ဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ဒီး သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအတၢ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံတၢ်ဂ့ၢ်တဖၣ်အဃိတၢ်ကးတံၢ်ကွံာ်၀ဲကၠိသ့ၣ်တဖၣ်ဒီး အါဒၣ်တက့ၢ်ကၠိဖိတဖၣ်ဆဲးခံယံၤထီၣ်၀ဲဒီးတၢ်သိၣ်လိမၤဒိးအဃိကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတၢ်လၢအဒံၣ်အဖိဂီၢ်အိၣ်၀ဲအသိးတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဃိဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲလၢတၢ်လီၢ်အဂၤစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံတၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်၀ဲလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(သုးက့၊ကီၢ်ရ့ၣ်)တဖၣ်အပူၤဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဒီး ခီဖျိပယီၤသုးကဘီယူၤဟဲကွံာ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဒီးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်တဖၣ်အဃိ ဟံၣ်ဃီတၢ်သူၣ်ထီၣ်ႇကၠိတဖၣ်ဟးဂီၤ၀ဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤန့ၣ် တုၤလၢခဲအံၤမ့ၢ်ဟီၣ်က၀ီၤတခါလၢတၢ်ဒုးတကဲထီၣ်ဒံး၀ဲဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တနံၣ်အံၤတၢ်သိနံၣ်အဂီၢ်ဖၣ််အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ပူၤကီၢ်သူလ့ၤကၠိတဖၣ်ကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအသိး ကၠိလၢအိၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်တဖၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီးထံၣ်ဘၣ်လၢကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲစ့ၢ်ကီး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် (KECD)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ အပူၤကွံာ်(၂၀၂၁–၂၀၂၂)တၢ်သိၣ်နံၣ်န့ၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ႇတီအူႇချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ႇဘျံးဒ၀ဲၢ်ႇမုၢ်တြီၢ်ႇ ဒူပျာ်ယာ်ဒီးဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(၇)ဘ့ၣ်အပူၤန့ၣ်တီၤဖုၣ်ကၠိတုၤတီၤထီကၠိလၢအိၣ်ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤ၀ဲၤကျိၤတၢ်ပၢဆှၢဖီလာ်တဖၣ်ခဲလၢာ်အိၣ်၀ဲအဖျၢၣ်(၁ႇ၀၉၆)ဘျဲၣ််ဒီး ဖဲန့ၣ်ကၠိဖိအနီၣ်ဂံၢ်ခဲလၢာ်ပာ်ဖှိၣ်အိၣ်၀ဲ(၈၉ႇ၈၇၉)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ(KECD)တၢ်မၤနီၣ်စရီအသိးန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးဒီး(BGF)ဖီၣ်တ့ၢ်ကမျၢၢ်(၉၂)ဂၤဃုာ်ဒီးဖိသၣ်လၢအသးနံၣ်တၦဲၤဒံးဘၣ်တဖၣ်
လါမ့ၤ ၁၃ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ- BGF(၁၀၁၄)သုးရ့ၣ်သုးကလၢၤလၢအိၣ်ဖဲဘံလ့ကီၢ်ဆၣ် လ့က့ၣ်သ၀ီပူၤအံၤတဖၣ် ဖီၣ်တ့ၢ်၀ဲကမျၢၢ်(၉၂)ဂၤလၢသုးကလၢၤဒီးဖဲန့ၣ်အကျါပၣ်ဃုာ်ဖိသၣ်(၄)ဂၤလၢအသးနံၣ်တၦဲၤဒံး၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲၤကျိၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကမျၢၢ်လၢတၢ်ဖီၣ်တ့ၢ်၀ဲတဖၣ်အံၤအဂၤ(၇၀)န့ၣ်အိၣ်၀ဲလၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဒီး(၂၂)ဂၤန့ၣ်အိၣ်၀ဲလၢဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်ပူၤဒီးအကျါဖဲန့ၣ်ပၣ်ဃုာ်၀ဲဖိသၣ်(၄)ဂၤလၢအသးနံၣ်တၦဲၤဒံး၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲၤကျိၤမူဒါခိၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“သုးခိၣ်တ့ၤ၀့တီခိၣ်ရိၣ်မဲ(BGF–၁၀၁၄)ဒီးပယီၤသုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အံၤ ကဟဲထီၣ်မၤၦဲၤအနီၣ်ဂံၢ်လၢလ့က့ၣ်သုးကလၢၤအဂီၢ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟဲလၢကျဲဒီတဘိန့ၣ်ကယဲၢ်မ့ၢ်ၦၤလၢအထံၣ်၀ဲန့ၣ်ဖီၣ်၀ဲပီၣ်တၣ်လီၤႉဖီၣ်၀ဲန့ၣ်ပၣ်ဃုာ်ဒီးလၢၢ်ချၢၣ်သ၀ီဖိလၢအသးနံၣ်တၦဲၤဒံးဘၣ်(၄)ဂၤႉခဲလၢာ်န့ၣ်(၉၂)ဂၤႇတုၤလၢခဲအံၤတပျၢ်လီၤ၀ဲဒံးဘၣ်ႉဖီၣ်တ့ၢ်ဃာ်၀ဲလၢလ့က့ၣ်(BGF)သုးကလၢၤန့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်အ၀ဲစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲဲၤကျိၤန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါပယီၤသုးဒီး(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အံၤကိးသူ၀ဲလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဒ်တၢ်ဒီသဒၢစုက၀ဲၤတခါလၢအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤမူဒါခိၣ် စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲၤကျိၤပာ်ဖျါ၀ဲအသိးန့ၣ် ပယီၤသုးႇ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်လၢအိၣ်လ့က့ၣ်သုးလၢၤတဖၣ်အံၤဟုၣ်အီၣ်၀ဲလ့က့ၣ်သ၀ီပူၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီးတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢအိၣ်ဟံၣ်ပူၤႇကျးပူၤတဖၣ်အသိး ဖဲလါမ့ၤ ၁၀ သီအနံၤစ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးႇ(BGF)သုးလၢအိၣ်တၤပီသုးကလၢၤတဖၣ်ဟဲနုာ်လီၤလၢတၤပီသ၀ီပူၤဒီးဟုၣ်၀ဲလီၢ်က၀ီၤဖိအဟုသးအထၢၣ်(၂၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤလၢဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်အပူၤခီဖျိသုးတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဟဲဆူၣ်ထီၣ်၀ဲလၢ ပယီၤသုးႇ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီးခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်သုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်(၁၀ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒီးလၢတၢ်အံၤအဖီခိၣ်ပယီၤသုးဒီး(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်ဟံးန့ၢ်၀ဲတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်နုာ်လီၤဟုၣ်၀ဲကမျၢၢ်အတၢ်ဖိတၢ်လံၤႇမၤဟးဂီၤ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဒီးတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲၤကျိၤလံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
တၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဃိ ချၢၣ်–တကူၣ်တၢၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်(၁၀ႇ၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ် ဘၣ်ဟးဃ့ၢ်အိၣ်ကမှံ
လါမ့ၤ ၁၂ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၃ သီအနံၤန့ၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံကီၢ်ဆၣ် ချၢၣ်–တကူၣ်တၢၣ်လီၢ်က၀ီၤအပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ဒီး ပယီၤသုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အဂၤ(၁၀ႇ၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်ပာ်တ့ၢ်အဟံၣ်အဃီဘၣ်ဟးဃ့ၢ်အိၣ်ကမှံ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကရူၢ်ကရၢလၢမၤစၢၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၀ီၢ်ရီဟီၣ်က၀ီၤပူၤဒူသ၀ီအဖျၢၣ်(၁၀)ဘျဲၣ်ကမျၢၢ်တဖၣ်ဘၣ်လဲၤဃ့ၢ်အိၣ်၀ဲဒၣ်လၢ၀့ၢ်ႇသ၀ီလၢအဂၤဒီးကစၢၢ်ခိၣ်ကလိကျါန့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤခီဖျိတၢ်ဆၢကတီၢ်တုၤဃီၤလၢတၢ်စူၤခါလံအဃိ ၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူအဂ့ၢ်န့ၣ် ကရူၢ်ကရၢလၢအမၤစၢၤတၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ပပာ်တ့ၢ်ပဟံၣ်ပဟးစံၣ်န့ၢ်အသီ(၂၀)ဘျဲၣ်လံႉမ့ၢ်ကဘၣ်စံၣ်တုၤဖဲလဲၣ်တသ့ၣ်ညါဘၣ်ႉလီၤဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲခဲလၢာ်လီၤႉကဘၣ်မၤစံာ််အဆၢကတီၢ်မၤတဘူၣ်ဘၣ်ႇက့ၤလၢဟံၣ်နါက့တဘူၣ်ဘၣ်ႉတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ကိးနံၤဒဲးလီၤႉဘၣ်အိၣ်ဘၣ်အီၣ်ဘၣ်ဒိးသန့ၤထီၣ်သးလၢၦၤဟဲမၤဘူၣ်လီၤတၢ်ဖိအအိၣ်လီၤႉအဲၣ်ဒိးက့ၤမၤအီၣ်တၢ်လၢသ၀ီလံ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ၀ီၢ်ရီလီၢ်က၀ီၤၦၤဃ့ၢ်အိၣ်ကမှံနီၢ်ဆၢဂ့ၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၃ သီအနံၤခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိ ချၢၣ်ႇမၠိၣ်ဟီႇချၢၣ်သ၀ီဖိႇဃိၣ်ယဲၢ်ဖျၢၣ်ႇတကူၣ်တၢၣ်ႇနါသဲထိၤႇတကူၣ်တၢၣ်သ၀ီဖိႇပူၤလ့ၤႇဒဲၤလိၣ်ႇကမီၣ်၀ါဒီးသ၀ီလၢအဂၤလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်(၁၀ႇ၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်လဲၤဃ့ၢ်အိၣ်၀ဲဆူတလၢၤကီၢ်စဲၣ်ဒီး၀့ၢ်ပူၤႇသ၀ီလၢအဂၤဒီး ခီဖျိိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒံးကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်က့ၤလၢဟံၣ်တဘူၣ်ဒံးဘၣ််ဘၣ်ဟးစံၣ်အိၣ်ကဒုသးအဖၢမုၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရူၢ်ကရၢလၢမၤစၢၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးလၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲတကူၣ်တၢၣ်ပၢၤကီၢ်၀ဲၤလီၢ်အံၤဒီး(KNLA)တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ယံၤ၀ဲအသီခံဆံကိးမုၢ်နံၤဒဲးဒီး ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူသ၀ီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်သံ(၂)ဂၤႇမ့ၣ်အူအီၣ်ဟးဂီၤကွံာ်ဟံၣ်ဃီဒီးတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢသ၀ီၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ
(BGF)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤတၢ်ထၢသုးထၢစ့ကဲထီၣ်တပယူာ်ဃီ
လါမ့ၤ ၁၂ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါအ့ဖြ့ၣ်အခါန့ၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤန့ၣ်တၢ်ထၢသုးဟ့ၣ်တၢ်ဆီၣ်သနံးလၢကကဲ(BGF)သုးဒီးထၢစ့လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်ကဲထီၣ်သးတပယူာ်ဃီအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၂ သီအနံၤန့ၣ် လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်တတါအူႇညီၤကိႇ၀ဲပၠၣ်သ၀ီတကပၤန့ၣ် သုးခိၣ်တ့ၤ၀့တီခိၣ်ရိၣ်မဲ(BGF)သုးဖီၣ်က့ၤကိး၀ဲလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဒီးဆှၢထီၣ်၀ဲဆူတၤပီႇလ့က့ၣ်သ၀ီတကပၤလၢက၀ံန့ၢ်ပယီၤသုးတၢ်ဖိတၢ်လံၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉဒ်န့ၣ်အသိးအ၀ဲသ့ၣ်ထၢဖှိၣ်သုးႇဟ့ၣ်စ့၀ံၤမးပျၢ်လီၤက့ၤ၀ဲလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကစီၣ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲန့ၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံစှၤသီအတီၢ်ပူၤ လၢဃိၣ်လိာ်ကျိ(ကီၣ်လိၤ)ကီးဒီးလူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် စွ့ၤကိႇအ့နိၣ်သ့ၣ်သ၀ီအခိၣ်အဃၢၤတကပၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီး(BGF)ထၢသုးထၢစ့ဒီး ခီဖျိနုာ်လီၤဖီၣ်သမံးသမိးတၢ်လၢကျဲမုၢ်ခိၣ်သ၀ီပူၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ဟးစံၣ်ပလဲာ်သးအဂ့ၢ်န့ၣ်် လီၢ်က၀ီၤဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ခဲအံၤတမ့ၢ်ထဲလၢသ၀ီဖဲန့ၣ်တကပၤလၢၤဘၣ်ႉဟဲတုၤလၢစွ့ၣ်ကိႇမၠဲၤကၠံငူၤႇအ့နိၣ်သ့ၣ်ပၤႇလူၢ်ပျဲၢ်တၢ်လီၢ်သ၀ီတကပၤလံႉ(BGF)တြဲၤအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်လၢကျဲပူၤဟဲအါထီၣ်ႉမၠဲၤကၠံငူၤဒီတကျိၤန့ၣ်မ့ၢ်(BGF)ဟီၣ်က၀ီၤအဃိမၤ၀ဲလၢတၢ်ဘၣ်အသးလီၤႉအဲၣ်ဒိးထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်န့ၣ်ထုးထီၣ်၀ဲႇကိးဖှိၣ်သ၀ီဖိမၢအကဲ(BGF)လီၤႉလၢသ၀ီပူၤန့ၣ်ကိးနံၣ်ဒဲးတနံၣ်န့ၣ်ဃ့၀ဲဒၣ်ဟံၣ်တဖျၢၣ်န့ၣ်တကလီၢ်ႇတကလီၢ်ဘျဲၣ်ညါႉဟ့ၣ်စ့မ့တန့ၢ်ဘၣ်န့ၣ်ကဘၣ်ဃုန့ၢ်ၦၤလၢအလီၢ်တဂၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးနုာ်လီၤမၤဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤလၢကညီကီၢ်စဲၣ်ပူၤအံၤဒ်သိး(BGF)မၤစၢၤပယီၤသုးကန့ၢ်အဂီၢ်န့ၣ် ထၢသုးႇကိးမၢလီၢ်က၀ီၤဖိလၢက၀ံန့ၢ်ပယီၤသုးတၢ်ဖိတၢ်လံၤႇထၢကျိၣ်ထၢစ့အဃိ ၦၤအိၣ်လၢဒူသ၀ီပူၤတအိၣ်လၢၤဘၣ်ဒီးၦၤနီၢ်ဒိၣ်ႇၦၤသးစၢ်ဒီးဖိသၣ်လၢအိၣ်ကၠိသ့ၣ်တဖၣ် ဘၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်၀ဲဒၣ်လၢကီၢ်ဆၢသ၀ီလၢအဘူးတံၢ်ပုၢ်၀ဲၢ်အအိၣ်ဒီးတၢ်လီၢ်အဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ကီၢ်ရ့ၣ်၊သုးက့တဖၣ်အပူၤန့ၣ် ခီဖျိလၢပယီၤသုးဒီးကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ႇကညီဒီကလုာ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အဘၢ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ကိးမုၢ်နံၤဒဲးအဃိ လီၢ်က၀ီၤသ၀ီပာ်ဖှိၣ်အဖျၢၣ်(၁၀၀)ဘျဲၣ် ၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံအနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်တုၤလၢ(၁၀၀ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်လံဒီးလိၣ်ဘၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်ခိၣ်ဒုးႇတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲႇကသံၣ်ကသီဒီးတၢ်အီၣ်တၢ်အီသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ(KWO)ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ မ့ၢ်လၢတၢ်စူၤအကတီၢ်တၢ်ဒုးမ့ဆဲးကဲထီၣ်ဒံးန့ၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲကဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်အဂီၢ်ဒီးအလီၢ်အိၣ်လၢၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤကဟဲတုၤလၢအစိအချ့အဂီၢ်လိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ