Home တၢ်ကစီၣ် မဲးပြ့ခံသုးကလၢၤလီၤ၀ံၤလီၢ်ခံနးကၠံသုးကလၢၤမၤအါထီၣ်ဂံၢ်ဘါခးစိကျိဖးဒိၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကမျၢၢ်ကက့ၤဟံၣ်

မဲးပြ့ခံသုးကလၢၤလီၤ၀ံၤလီၢ်ခံနးကၠံသုးကလၢၤမၤအါထီၣ်ဂံၢ်ဘါခးစိကျိဖးဒိၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကမျၢၢ်ကက့ၤဟံၣ်

269
0

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၈ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်

ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ တၢ်ထီၣ်န့ၢ် မဲးပြ့ခံပယီၤသုးကလၢၤ ၀ံၤလီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးမၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်ဘါလၢနးကၠံသုးကလၢၤဒီးခးစိဃီၤကျိဖးဒိၣ်တလီၢ်လီၢ်အဃိ ကမျၢၢ်လၢအဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢကက့ၤဆူအဒူသ၀ီန့ၣ်လီၤ.

စးထီၣ်ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤထီၣ် ၁ သီ တၢ်ထီၣ်န့ၢ်မဲးပြ့ခံသုးကလၢၤ၀ံၤလီၢ်ခံ ပယီၤသုးလၢအိၣ်ဖဲနးကၠံသုးကလၢၤဒီး ဘံလ့သုးကလၢၤတဖၣ် ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ကရူၢ်ကလဲၤခးအ၀ဲသ့ၣ်ဒီး အသုးနီၣ်ဂံၢ်စ့ၢ်ကီးတအိၣ်လၢၤဘၣ်အဃိ မၤအါထီၣ်၀ဲအသုးဂံၢ်ဘါတကးဒံးဘၣ် ခးစိဃီၤ၀ဲကျိဖးဒိၣ်ဆူမဲးပြ့ခံသုးကလၢၤအခိၣ်အဃၢၤဒူသ၀ီ တဖၣ်အပူၤ တလီၢ်လီၢ်တုၤလၢ ခဲအံၤ အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီး ကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.

ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ်စ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးလၢအိၣ်နးကၠံသုးကလၢၤအံၤတဖၣ်ပညိၣ်ခးလီၤ ကျိဖးဒိၣ်ဆူ ၀ၣ်ကတဲၥ်,ကျူထီလီၥ်သ၀ီတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (သုးက့ ၁)သုးက့ခိၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤစိမၠ့ၣ်ထွ့ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.

အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်တလီၢ်လီၢ်န့ၣ်တဲသ့လီၤ.ဘၣ်ဆၣ်တနံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၇)သီအံၤခး၀ဲအါတစဲး. ခးလီၤ၀ဲ လၢ၀ၣ်ကတဲၥ်,အံစူၢ်ခံ,ကျူထီလီၤသ၀ီတဖၣ်န့ၣ်အပူၤ.ကျိဖးဒိၣ်န့ၣ်လီၤတဲၥ်ပိၢ်ဖးထီၣ်လၢသ၀ီကတီၢ်,ပျီပူၤ,ကစၢၢ်ကပၤဒ်န့ၣ်လီၤ.တဂီၤညါအံၤခးလီၤ၀ဲကအိၣ်လၢအထံၣ်လၢအဆံလံ.အိၣ်လၢနးကၠံသုးကလၢၤခးလီၤ၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် ဖဲမဟါအနံၤန့ၣ်လီၤ.

ဒ်န့ၣ်အသိးတုၤလၢခဲအံၤသုးကလၢၤလီၤလံဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤခးစိကျိဖးဒိၣ်အိၣ်ဒံး၀ဲဒီး တၢ်ကစီၣ်စ့ၢ်ကီးဟူထီၣ်လၢပယီၤသုးကက့ၤထီၣ်ကဒါက့ၤသုးကလၢၤအံၤအဃိ ကမျၢၢ်လၢအဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်က့ၤဟံၣ်တဘူၣ် ဒံးဘၣ် ထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

အံစူၢ်ခံကမျၢၢ်ပိၥ်မုၣ်လၢအဃ့ၢ်ထီၣ်တဂၤစံး၀ဲလၢ“စးထီၣ်လၢပစံၣ်န့ၣ်တက့ၤဘၣ်နီတဘျီဒံးဘၣ်.က့ၤတဘူၣ်ဘၣ်.ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်မၢ်မၢ်လီၤ.ကျိဖးဒိၣ်ဒီးလီၤကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးဟဲခးတၢ်.စံၣ်တၢ်န့ၢ်တလါဘျဲၣ်လံမ့အိၣ်တုၤလါတဘ့ၣ်အံၤဒု န့ၢ်ခံလါဘျဲၣ်လံ .မ့၀ံၤဘၣ်ပၥ်တ့ၢ်တၢ်မၤ,တဖံးအီၣ်မၤအီၣ်ဘၣ်တၢ်လၢၤဘၣ်.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.

စးထီၣ်ဖဲတၢ်လဲၤထီၣ်မဲးပြ့ခံပယီၤသုးကလၢၤအံၤအခါ ကရူၢ်(၃)ဘ့ၣ်လၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်လၢအမ့ၢ် ပံၣ်တံၣ်ကရူၢ်,အံစူၢ်ခံကရူၢ် ,မဲးပြ့ခံကရူၢ်ပူၤ ဒူသ၀ီတစှၤန့ၢ်(၁၂)ဖျၢၣ် ပှၤနီၣ်ဂံၢ်(၂၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကီၢ်ခါခဲအံၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ခီဖျိ ဟးစံၣ်အိၣ် လၢပှၤဒူပှၤသ၀ီ တၢ်ဆၢကတီၢ်ယံၤထီၣ်လံအဃိထံၣ်ဘၣ်၀ဲအိၣ်ဆိးအီၣ်အီတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဒ်န့ၣ်အသိးတကီခါခဲအံၤတၢ်ကစီၣ်ဟူထီၣ်လၢနးကၠံသုးကလၢၤမၤအါထီၣ်သုးနီၢ်ဂံၢ်လၢကထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤမဲးပြ့ခံသုးကလၢၤဘၣ်ဆၣ် အသုးကျိၤဟဲထီၣ်လၢခီၣ်တအိၣ်ဒံးဘၣ်,အိၣ်ဒၣ်ခးစိဃီၤကျိဖးဒိၣ်လီၤဒီး အ၀ဲသ့ၣ်မ့ဟဲထီၣ်ဘၣ်ဖုးန့ၣ်ခံခီခံကပၤတၢ်ခးလိၥ်သး ကဲထီၣ်ကဒါသ့၀ဲ အဂ့ၢ်န့ၣ် (သုးက့ ၁)သုးက့ခိၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.

လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါတၢ်ထီၣ်န့ၢ်သုးကလၢၤ၀ံၤလီၢ်ခံနးကၠံသုးကလၢၤအံၤပယီၤသုးဒိးလီၤဃၥ်၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်၀း၀းတရံးဒီးတကးဒံးဘၣ် လီၢ်ခံအံၤကျဲလၢအဂၤတဖၣ်န့ၣ်တပျဲလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤကမျၢၢ်လၢၤဘၣ်မ့မ့ၢ်တခီပျဲလဲၤက့ၤကမျၢၢ်ထဲကျဲဖးဒိၣ်တဘိလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်တဂၤစံးစ့ၢ်ကီး၀ဲန့ၣ်လီၤ.

“နးကၠံသုးကလၢၤန့ၣ်လၢညါန့ၣ်ဒုးယၤခိၣ်တအိၣ်ဘၣ်.ဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤမဲးပြ့ခံဒုးယၤခိၣ်က့ၤဆ့ၣ်နီၤဖဲန့ၣ်ဘျီဒုပဃုသ့ၣ်ညါန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်မၤအါထီၣ်သုး.ခဲအံၤသုးကလၢၤအခိၣ်အဃၢၤန့ၣ်အဒိးလီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဒီဒူၣ်.ပှၤဒူဖိသ၀ီဖိန့ၣ်ပျဲလဲၤ၀ဲကျဲတဘိလီၤ. ပှၤဟးလၢ တၢ်ချၢတၢ်ကပိၤကပၤတအဲၣ်၀ဲဘၣ်.အဒိးလီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဒ်အံၤဖဲမဲးပြ့ခံသုးကလၢၤလီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံအံၤလီၤ.လၢညါခါန့ၣ် ပှၤလဲၤတ့းတ့း လီၤ.မ့ခဲအံၤန့ၣ်တဒုလဲၤပှၤသ၀ီဖိလၢၤဘၣ်.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.

မဲးပြ့ခံပယီၤသုးကလၢၤအံၤဖဲတလါအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤထီၣ် ၁ သီအခါန့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA) သုးပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်ကွံၥ်၀ဲဒီး အခါဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါမးအမဲၥ်ညါတၢ်ဖီၣ်န့ၢ်သမူ၀ဲအဂၤ(၂၀)ဘျဲၣ် ဒီး တၢ်မၤန့ၢ်ဃုၥ်၀ဲကျိဖးဒိၣ်,ကျိဖိ,ကျိချံပှၥ်သၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးတၢ်ဒုးအပူၤပယီၤသုးလၢအဃ့ၢ်ဖျိးထီၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီး ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၆ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်က့ၤဖီၣ်န့ၢ်ကဒါကအိၣ်လၢအဂၤ(၂၀)ဘျဲၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.