လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၃ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
တၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးတစိၢ်တလီၢ်လၢသုးကီၣ်ကးဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢအမုၢ်နံၤမုၢ်သီလၢၥ်၀ဲဖဲမဟါလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၂ သီအနံၤန့ၣ် ကမၤအါထီၣ်ကဒီး၀ဲလၢတုၤလၢလါလၢၥ် ၃၀ သီ လၢ(၈)သီအတီၢ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးကီၣ်ကးထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲဖဲမဟါအနံၤ န့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်ကဆဲးတိစၢၤမၤစၢၤဟီၣ်ခိၣ်ဟူးပှၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိဒီးတၢ်ကက့ၤသူၣ်ထီၣ်ဆီလီၤက့ၤအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲအဂီၢ် ဖဲမဟါလါအ့ဖြ့ၣ် ၂၂ သီအနံၤန့ၣ် သုးကီၣ်ကးဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢကမၤအါထီၣ်ကဒီးတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးမုၢ်နံၤမုၢ်သီစးထီၣ်တနံၤအံၤ ၂၃ သီတုၤ လၢ လါအ့ဖြ့ၣ်လၢၥ် ၃၀ သီ အံၤန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်န့ၣ်အဃိဖဲတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးအတီၢ်ပူၤအံၤ ကလုၥ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤဒီးဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ကရၢလၢအဂၤတဖၣ် တဘၣ်မၤတံၥ်တၥ် ကျဲလၢကမျၢၢ်သူ၀ဲတဖၣ်ဘၣ်ဒီးတဘၣ်မၤဟးဂီၤကမျၢၢ်အတၢ်စုလီၢ်ခိၣ်ခိၣ်ဘၣ်အမဲညါတဘၣ်ထီၣ်ခးအ၀ဲသ့ၣ်သုးကလၢၤ,အသုး၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်တၢ်လီၢ်တဖၣ်ဘၣ်ဒီးတဘၣ်အိၣ်ကတဲၤကတီၤထုးဖှိၣ်သုးဂံၢ်ဘါဘၣ်အဂ့ၢ် သုးမီၤစိရိၤလံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤ စံး၀ဲန့ၣ် လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်တၢ်ဂ့ၢ်လၢအ၀ဲသ့ၣ်ထုးထီၣ်ဃၥ်၀ဲလၢလံၥ်ပၥ်ဖျါအပူၤအံၤတဖၣ် တၢ်မ့တလူၤပိၥ်မၤထွဲမၤ၀ဲဘၣ်န့ၣ် ကက့ၤခီၣ်ဆၢကဒါ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးကီၣ်ကးစံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးသုးကီၣ်ကးဘိးဘၣ်ရၤလီၤလၢကမၤအါထီၣ်ကဒီးတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးမုၢ်နံၤမုၢ်သီအဖီခိၣ်အံၤန့ၣ် (သုးက့ ၁) သုးက့ခိၣ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤစိမၠ့ၣ်ထွ့ စံး၀ဲလၢ“ဘၣ်ဃးတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးတခါအံၤလၢပဂီၢ်န့ၣ်ယိလၢၤလံ.ပလူၤပိၥ်ထွဲတၢ်အံၤအဘျီတဖၣ် အဘျီလံ.ပတတူၢ်လိၥ်ဘၣ်အဃိပဒုးတၢ်လီၤ.အဃိတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤပတပၥ်လၢခိၣ်နူၥ်ပူၤဘၣ်.တၢ်ပၢၢ်ဆၢဒုအိၣ်ဒၣ်လၢပဘၣ်ဒုးန့ၢ်အီၤလီၤ.ပမ့မၤလၢတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးတီတီဒုတမ့ၢ်လၢတၢ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီကအိၣ်ဘၣ်.အိၣ်ဒၣ်သုးမီၤစိရိၤအတၢ်ကူၣ်ထီၣ်ဖးထီၣ်လီၤ.ပမၤန့ၢ်တၢ်မၤလိလၢညါအဘျီတဖၣ်အဘျီလံအဃိအ၀ဲသ့ၣ်တဲ၀ဲဒ်လဲၣ်ဂ့ၤပှၤမၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢဖိတဖၣ်တယီၣ်နီတဂၤလၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
သုးကီၣ်ကးအံၤ စးထီၣ်လၢအဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢကပတုၥ်ဆိဃၥ်တၢ်ဒုးတစိၢ်တလီၢ်လၢတၢ်တနံၤဃီ၀ဲန့ၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် ခီဖျိအကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤတၢ်လၢမုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ ဖိသၣ်သံ(၂)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိ(၃)ဂၤကဲထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိးသုးကီၣ်ကးမၤအါထီၣ်တၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးအဖီခိၣ်အံၤအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဒ်သိးကဒုးနုၥ်လီၤကလုၥ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ဖိတဖၣ်လၢကွီၢ်ပူၤအဂီၢ်လီၤဒီးသုးကီၣ်ကးအံၤတမ့ၢ်စ့ၢ်ကီးပှၤလၢအအဲၣ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO) သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိ စီၤဆှံလ့ၣ် စံးစ့ၢ်ကီး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
“မ့အီၣ်လဲၣ်မၤအါထီၣ်တၢ်ပတုၥ်တၢ်ဒုးမုၢ်နံၤန့ၣ်ယၤတဂၤယထံၣ်လၢကဒုးနုၥ်၀ဲပှၤဖီၣ်တၢ်စုက၀ဲၤကရူၢ်တဖၣ်လၢကွီၢ်ပူၤလီၤ.မၤ၀ဲဒ်သိးထံဂုၤကီၢ်ဂၤတဖၣ်ကထံၣ်၀ဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်န့ၣ်ပတုၥ်တၢ်ခးဘၣ်ဆၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်ကရၢတဖၣ်န့ၣ်တပတုၥ်၀ဲဘၣ်ဒ်န့ၣ်လီၤ.ဒီးတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးအံၤတမ့ၢ်စ့ၢ်ကီးတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီဘၣ်,အနီၢ်ကီၢ်မ့အီၣ်လဲၣ်န့ၣ်တအဲၣ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်နီတဘျီဘၣ်န့ၣ်ပှၤသ့ၣ်ညါခဲလၢၥ်လီၤ.အမ့အဲၣ်ဒိးမၤဖျါထီၣ်တၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်တသူၣ်ဘျၢသးဘျၢန့ၣ်အက့ၢ်အဂီၤန့ၣ်လီၤဆီလီၤ.အမ့မၤတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးနီၢ်နီၢ်န့ၣ်တဘၣ်ဒုးအိၣ်ဖျါထီၣ်၀ဲအဒုးယၤဂံၢ်ဘါလၢကလံၤကျါမ့ၢ်ဂ့ၤ,လၢဟီၣ်ခိၣ်မဲၥ်ဖံးခိၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်တဘၣ်ဒုးဖျါဘၣ်.အဃိအတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးအံၤတမ့ၢ်အမ့ၢ်အတီဘၣ်န့ၣ်ပှၤပဲၥ်ထံနီၤဖးဘၣ်ကိးဂၤဒဲးလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
စးထီၣ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂ သီ တုၤ ၂၂ သီ သုးကီၣ်ကးအတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးဒီတကတီၢ်အပူၤန့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်အမဲၥ်ညါ ကလုၥ်ဒူၣ်တၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်ကရၢဟီၣ်က၀ီၤလၢအဂၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီး သုးကီၣ်ကးအံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်, သူ၀ဲဒြိ,ကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးလဲၤ တ့ၢ်လီၤ၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါမးအသိး ဟံၣ်,သီခါဖၠၣ်,တၢ်ဘါယွၤသရိၥ်,ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ် ဟးဂီၤ၀ဲ အါမးန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်တၢ်မၤနီၣ်မၤဃါဒီးလီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအတၢ်မၤနီၣ်စရီအိၣ်၀ဲအသိးန့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ သုးကီၣ်ကးအတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးလၢအသီ(၂၀) အတီၢ်ပူၤအံၤ ခီဖျိကျိဖးဒိၣ်ဒီးကဘီယူၤအံၤအဃိ ကမျၢၢ်,သီခါ,တပွဲ,ဖိဒံဖိသၣ်သံ တစှၤန့ၢ် အဂၤ(၃၀)ညါလံဒီးဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲအါမးအမဲၥ်ညါ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်အါမးစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.
