KIC News

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၇သီ, ၂၀၂၄နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, (UnitedKingdom)UKထံကီၢ်ပဒိၣ်ဆၢတဲၥ်ဝဲလၢကမၤစှၤလီၤကွံၥ်ဝဲတၢ်ဟ့ၣ်လီၤတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဆူထံကီၢ်အဂုၤအဂၤအံၤ,တမ့ၢ်ဝဲတၢ်ဆၢတဲၥ်လၢအကြၢးအဘၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်,( Burma Campaign UK)ပၥ်ဖျါဝဲလၢအလံၥ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအပူၤဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၅)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. (UK)ထံကီၢ်ပဒိၣ်အံၤဆၢတဲၥ်ဝဲလၢကမၤစှၤလီၤကွံၥ်ဝဲတၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤအအိၣ်,(၀.၅)မျးကယၤဆူ(၀.၃)မျးကယၤအိၣ်ဝဲအဖီခိၣ်ဘၣ်ဃးဒီး(UK)ထံကီၢ်ပဒိၣ်အတၢ်ဆၢတဲၥ်အံၤ,မ့ၢ်တၢ်လၢကဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲတၢ်ဒိဘၣ်ထံးဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဆူထံကီၢ်လၢအဖှီၣ်အယၥ်တဖၣ်ဒီးထံကီၢ်လၢအဒိးသန့ၤထီၣ်အသးလၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤတၢ်မၤစၢၤဆီၣ်ထွဲတဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်,( Burma Campaign UK)အပှၤနဲၣ်တၢ်နၣ်စိယၣ်ဖါစံးဝဲဒၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ“ခဲအံၤပထံၣ်ဘၣ်လၢ(UK)ပဒိၣ်န့ၣ်ဆၢတဲၥ်ဝဲဒၣ်လၢကမၤစှၤလီၤဝဲဒၣ်,တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဆူထံကီၢ်ဂုၤဂၤတဖၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ.အဝဲသ့ၣ်တၢ်ဆၢတဲၥ်ဝဲအံၤပထံၣ်လၢတကြၢးဝဲဘၣ်ဝဲဘၣ်.ခီဖျိတၢ်အံၤမ့ၢ်တၢ်လၢကဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲဒၣ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်ဆူထံကီၢ်လၢအဖှီၣ်အယၥ်ဒီးထံကီၢ်လၢအဒိးသန့ၤထီၣ်အသးလၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤတၢ်မၤစၢၤတဖၣ်အမဲၥ်ညါ,တၢ်ဒိဘၣ်ကအိၣ်ထီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲလၢဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒီးထံဆၢကီၢ်ဆၢပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်အဖီခိၣ်အဂ့ၢ်.”စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ခီဖျိ(UK)ပဒိၣ်မၤလီၤစှၤဝဲတၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဆူထံဂုၤကီၢ်ဂၤအဖီခိၣ်ဒ်အံၤအဃိ,(Burma CampaignUK)ပှၤလၢအဟူးဂဲၤလၢကီၢ်ပယီၤဂ့ၢ်ဝီတဖၣ်အံၤဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီဝဲတၢ်လၢ,ကီၢ်ပယီၤပှၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိတဖၣ်တဒိးန့ၢ်ဘၣ်လၢၤ(UK)တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤဒ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲနီၢ်နီၢ်အသိးဘၣ်အဂ့ၢ်,(Burma Campaign UK)အပှၤနဲၣ်တၢ်နၣ်စိယၣ်ဖါစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,ဒ်သိး(UK)တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤလၢကီၢ်ပယီၤထံကီၢ်ပှၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိတဖၣ်အဂီၢ်သုတလီၤစှၤကွံၥ်ဒီး,ကဆဲးအိၣ်ဝဲတပယူၥ်ဃီအဂီၢ်,(BurmaCampaignUK)ကရူၢ်ကရၢအံၤအိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ပၥ်ဖျါထီၣ်သးတၢ်ဃ့ထီၣ်ဆူ(UK)ထံကီၢ်ပဒိၣ်တဖၣ်အအိၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ....

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၆ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ခီဖျိကျိဖးဒိၣ်အမဲၥ်ညါကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ် တလီၢ်လီၢ်အဃိ (၂၀၂၄-၂၅)တၢ်မၤလိနံၣ်အဂီၢ် ကၠိလၢအိၣ် KECD-ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤ၀ဲၤကျိၤဖီလၥ်တဖၣ် တနံၣ်အံၤ တၢ်ဒိးစဲးဆိ၀ဲနံၣ်ကတၢၢ်တၢ်ဒိးစဲးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤကူၣ်သ့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ လီၤဆီဒၣ်တၢ်တနံၣ်အံၤခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒီးပယီၤသုးပညိၣ်ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်, ခးလီၤတၢ်ဒီးဒြိ ,ကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးလဲၤခးလီၤတၢ်တလီၢ်လီၢ်အဃိ ကမျၢၢ်အဟံၣ်အဃီ,တၢ်ဆါဟံၣ်,တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ် ဒီး ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ် လီၤပှီၢ်ဟးဂီၤကဲထီၣ်၀ဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤသုးမီၤစိရိၤအံၤသူ၀ဲကဘီယူၤပညိၣ်၀ဲကူၣ်သ့ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်လိၤလိၤဟဲအါထီၣ်၀ဲဒ်အံၤအဖီခိၣ် တၢ်ဘၣ်ယိၣ်အိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢပှၤကၠိဖိဒီးကၠိသရၣ်/မုၣ်တဖၣ်အဂီၢ်အဃိ...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၆ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၄ သီ တနံၤဃီအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်တအိၣ်ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၃၂)ဖျၢၣ်ဆူဒူသ၀ီတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအိၣ်လီၢ်ကျဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကီၢ်ရ့ၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၄ သီ ဟါခီ ၅း၀၀ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်တအိၣ်ပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၂၀၇) ဒီး(၃၁၀) အမျိၥ်သုးခးလီၤတပျုၥ်တပျီၥ်၀ဲကျိဖးဒိၣ်(၅)ဖျၢၣ် လီၤတဲၥ်ပိၢ်ဖးထီၣ်၀ဲလၢခရၢၢ်ကရူၢ် လၢၢ်ပူၣ်သ၀ီဃၢၤန့ၣ်လီၤ....

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၅ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကတၢတံၥ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅) ဒွဲၣ်လိကီၢ်ဆၣ်ပူၤ လၢအဃ့ၢ်ထီၣ်န့ၢ်၀ဲ(၂)လါဘျဲၣ်အံၤတဖၣ် ခီဖျိလီၢ်က၀ီၤပူၤကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်ဒီးတၢ်အိၣ်သးတဂ့ၤဒံးဘၣ်အဃိ ကမျၢၢ်တဖၣ် တုၤခဲအံၤတက့ၤဘၣ်ဒံးလၢအဟံၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲအပူၤကွံၥ်(၂၀၂၄)လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်အခါန့ၣ် ခီဖျိတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအိၣ်ထီၣ်ဒီးပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်,ကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးဟဲခးလီၤတၢ် အဃိ (သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤ ဒူသ၀ီကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဖဲကတၢတံၥ်သုးကလၢၤအခိၣ်အဃၢၤအံၤတဖၣ် ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်ဆူ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်ပူၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်တုၤလၢခဲအံၤလၢဟီၣ်က၀ီၤ၀ဲန့ၣ်အပူၤပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်,ကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးလဲၤခးလီၤဒံးတၢ်ဒီး အ၀ဲသ့ၣ်အံၤ ဟးစံၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်န့ၢ်လံလၢ(၂)လါဘျဲၣ်လံအဃိ...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၅သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤပှၤတခီထံတခီကီၢ်,ခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢတအိၣ်ဒီး(VISA,WORKPERMIT)သ့ၣ်တဖၣ်မ့ၢ်မၤဝဲတၢ်န့ၣ်,ကၠီၣ်တဲၣ်ကပတုၥ်ကွံၥ်ဝဲအတၢ်နုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးဖံးမၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤ(၂)နံၣ်အဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤဝဲၤကျိၤထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲဖဲအပူၤကွံၥ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၂)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤ,(ခၣ်ဘိဒံယါ,လါအိၣ်,ဘံၣ်ယဲၣ်နၣ်ဒီးကီၢ်ပယီၤ)ထံဖိကီၢ်ဖိ,ခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢအနုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးဖံးမၤဝဲတၢ်လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤတဖၣ်အံၤ,ကဘၣ်မၤအါထီၣ်ဝဲအလံၥ်အုၣ်ကီၤသးဒ်အမ့ၢ်(Passspot,VISA,ဃုၥ်ဒီးWORKPERMIT)တဖၣ်အဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤမၤတၢ်ဖိဝဲၤကျိၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်မၤအါထီၣ်ဝဲအလံၥ်အုၣ်ကီၤသးဒ်အမ့ၢ်(Passspot,VISA,WORKPERMIT)လၢအခ့အခါလၢၥ်သ့ၣ်တဖၣ်အဆၢကတီၢ်,တၢ်မ့ၢ်ထံၣ်ဝဲခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ဆဲးမၤတၢ်မၤမ့ၢ်ဂ့ၤ,မၤဝဲတၢ်မၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်ပၥ်ပနီၣ်ဝဲလၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤဖိတဖၣ်မၤဝဲတန့ၢ်ဘၣ်အကလုၥ်ကလုၥ်သ့ၣ်တဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်,ကဘၣ်ဟ့ၣ်ဝဲစ့အီၣ်လိး(၅၀၀၀)ဘးတုၤ(၅၀၀၀၀)ဘးအိၣ်ဝဲအမဲၥ်ညါ,တၢ်ကဆှၢက့ၤကွံၥ်ဝဲဆူအနီၢ်ကစၢ်ထံကီၢ်ဒီးတၢ်ကပတုၥ်ကွံၥ်ဝဲအတၢ်နုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးဖံးမၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤအစှၤကတၢၢ်(၂)နံၣ်အဂ့ၢ်,လံၥ်ပၥ်ဖျါအပူၤဟ့ၣ်ပလီၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးလၢတၢ်မၤအါထီၣ်ဝဲလံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးသးနံၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤန့ၣ်,(ခၣ်ဘိဒံယါ,လါအိၣ်,ဘံၣ်ယဲးနါၣ်ဒီးကီၢ်ပယီၤ)ထံဖိကီၢ်ဖိခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်,ကဘၣ်မၤဝဲဖဲတၢ်ပၥ်ပနီၣ်မုၢ်နံၤမုၢ်သီအဆၢကတီၢ်ပူၤလီၤအဂ့ၢ်,ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,ဒ်သိးတလီၤဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်တဂ့ၤအဂီၢ်,ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ကဘၣ်မၤဝဲလံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးချူးဆၢချူးကတီၢ်အံၤန့ၣ်,(JACBA)ပှၤနဲၣ်တၢ်အူမိကၠိစံးဆီတခူဟ့ၣ်ကူၣ်ဝဲကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ခီဖျိလၢပကဘၣ်အိၣ်ဆိးဖံးအီၣ်မၤအီၣ်ဒံးဖဲကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤအံၤအဃိ,ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ကမၤဝဲလံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးတဖၣ်ချူးဆၢချူးကတီၢ်အဖီခိၣ်ဝံသးစူၤမၤကိးဂၤဒဲးတက့ၢ်.ပအီၣ်တအိၣ်ဘၣ်သနါက့ပမ့ဘၣ်ဟ့ၣ်စ့အီးလီးန့ၣ်ဘၣ်နးတစဲးအဃိ,စ့မ့တအိၣ်နါက့,ဟံလိၢ်ဆိလၢပှၤဂၤအိၣ်,မ့တမ့ၢ်ဆါလီၤတၢ်လၢအိၣ်ဒီးပှၤ,တသ့ဖဲအသ့ဃုကျဲကမၤတၢ်တခါအံၤတုၤလၢအန့ၢ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,တၢ်မၤအါထီၣ်ဝဲလံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးအံၤန့ၣ်,တကီၢ်ခါခဲအံၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢအဒိးန့ၢ်ဘၣ်လံဝဲ(Name List )ဒ်အမ့ၢ်(လါအိၣ်ဒီးဘံၣ်ယဲးနၣ်)ထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ်(၂၀၂၅)လါမ့ၤ(၁၃)အနံၤအပူၤကဘၣ်ဟ့ၣ်ဝံၤကွံၥ်ဝဲ(WORKPERMIT)အဘူးအလဲဒီးမ့မ့ၢ်(ကၣ်ဘီဒံၣ်ယၣ်ဒီးကီၢ်ပယီၤထံကီၢ်)ခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်တခီ,ကဘၣ်ဟ့ၣ်ဝံၤဝဲဖဲလါအီးကူး(၁၃)သီအနံၤအပူၤအဂ့ၢ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤ,ကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိဒီးကီၢ်ပယီၤဖိလၢအနုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးဝဲဒၣ်ဒီးလံၥ်ဟးလိၣ်ကွဲ(VISA)လၢအသးနံၣ်ခ့ခါလၢၥ်တဖၣ်အံၤ,တကီၢ်ခါခဲအံၤဘၣ်တၢ်ဖီၣ်ဝဲအဝဲသ့ၣ်တဖၣ်လၢကၠီၣ်တဲၣ်ပၢၤကီၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အိၣ်ဝဲအါမးအဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲအိၣ်ဝဲခဲအံၤခဲအံၤန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,အပူၤကွံၥ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၀)သီအနံၤအပူၤကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ကးတံၥ်ကွံၥ်ဝဲတၢ်ကွၢ်ထွဲမၤစၢၤကီၢ်ပယီၤဖိ(AAC)ဝဲၤဒၢးလၢ(စမိးစခီ)မဟၤခၠဲဟီၣ်ကဝီၤအပူၤကဲထီၣ်တ့ၢ်ဝဲအသးအသိး,ဖဲအပူၤကွံၥ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၉)သီအနံၤစ့ၢ်ကီး,ခီဖျိတၢ်ထုးထီၣ်ရၤလီၤဆါဝဲကီၢ်ပယီၤပနံၥ်တၢ်ကၤလၢတဖိးမံသးနုၥ်လီၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤဒီးတူၢ်လိၥ်ခီၣ်ဆၢဒိးလဲဝဲခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢတအိၣ်ဒီးလံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးဘၣ်လၢ(စူၣ်ရၣ်ထၣ်နံၣ်)(ကီးဖးငါ)တၢ်လီၢ်အပူၤအိၣ်ဝဲအဃိ,ကၠီၣ်တဲၣ်ထံဖိကီၢ်ဖိကျးကစၢ်ဒီးကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤတၢ်မၤဖိတနီၤဘၣ်တၢ်ဖီၣ်ဒီးဟံအရ့လၢကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ.

မံၣ်ဒံၣ်ယၢၣ်လၢသ့ၣ်ညါမူဒါ-အိၣ်ဒီးသူးသ့ၣ်လၤကပီၤ ဒီး ပှၤမၤတၢ်ကစီၣ်ဖိလၢသ့ၣ်ညါမူဒါ-အိၣ်ဒီးသူးသ့ၣ်လၤကပီၤ တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲ (စိၣ်မံၣ်ယၣ်ကၠီၣ်) (၉-၁-၂၀၂၅) -(IT) တၢ်ကစီၣ်တၢ်သ့တၢ်ဘၣ်ဂုၤထီၣ်ပသီထီၣ်ချ့သဒံးတပယူၥ်ဃီ -ပှၤကိးဂၤဒဲးသူ၀ဲလီတဲစိဒီးအ့ထနဲးတၢ်ဆဲးကျိးဆဲးကျၢ -ထံဒိၣ်ကီၢ်လဲၢ်တနီၤ,ပဒိၣ်ဒီးသုးဂ့ၢ်၀ီ၀ဲၤကျိၤတဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤ, ပၥ်ခူသူၣ်ပၥ်ကဒၢဃၥ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်တခါဒီး ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်ကစီၣ် အယီၤအဘျၣ်ဒီးတၢ်ကစီၣ်အကမၣ်လၢတၢ်ဃါဃုၥ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတဖၣ် -ပှၤကိးဂၤဒဲး ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဒုးကဲထီၣ်တၢ်ကစီၣ်အဂ့ၢ်အကျိၤသ့၀ဲအကလုၥ်ကလုၥ်လၢတဂၤဒၣ်၀ဲလၢလီတဲစိပူၤသ့ဒီး ရၤလီၤ၀ဲဒၣ်ဆူစိၣ်ရှၢၣ်မံၣ်ဒံၣ်ယၢၣ်ပူၤတဆီအံၤသ့၀ဲ -လၢပကဖီၣ်ဂၢၢ်ဃၥ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်(၄)ထံၣ်အံၤအဂီၢ်တမ့ၢ်တၢ်လၢအညီ၀ဲဘၣ်. တၢ်ကစီၣ်လၢအယီၤအဘျၣ်-တၢ်ကစီၣ်အကမၣ် သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ဟံန့ၢ်၀ဲခီၣ်တဃၥ်(၄)ထံၣ်လၢအိၣ်ဖျါတၢ်ဖီခိၣ်အံၤဒီး လၢစဲးကးအတီၢ်ပူၤရၤလီၤအသးချ့သဒံးဆူ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီတဘ့ၣ် အပူၤန့ၣ်လီၤ. -တၢ်လၢတၢ်ကစီၣ်အယီၤအဘျၣ်,အကမၣ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အံၤ ပဒိၣ်ဒီးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဘၣ်ထွဲတဖၣ် ပၢၤဃၥ်၀ဲခီဖျိလၢ တၢ်သ့တၢ်ဘၣ်, တၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢကန့ၢ်အဂီၢ်န့ၣ် ဂုၥ်ကျဲးစၢး၀ဲလၢကျဲအကပၤကပၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်လၢတၢ်ကဖီၣ်ဂၢၢ်ဃၥ်၀ဲ ဘၣ်ဃးတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်ကစီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤညီညီကဒၣ်ချ့သဒံးဒီး လၢစဲးကးအတီၢ်ပူၤရၤလီၤအသးဆူပှၤအါဂၤအအိၣ်ခီန့ၣ်...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၃သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, တၢ်အိးထီၣ်ကွဲၢ်ကဘီကညီတီၤထီကၠိသီမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဘၣ်တၢ်မၤလၢ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢမဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်ပူၤဖဲတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၃)သီဂီၤခီအနံၤန့ၣ်လီၤ. တနံၤအံၤတၢ်မၤဝဲတၢ်အိးထီၣ်ကၠိသီမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤ,ပှၤဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤကၠိတၢ်ဘူၣ်ကစၢ်ဒ်အမ့ၢ်သီခါဖးဒိၣ် (Luang Por Prida Phabhatharo ),ကၠီၣ်တဲၣ်ခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီဒ်အမ့ၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်,ကီၢ်ဆၣ်ခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ,ကညီကလုၥ်ဒူၣ်ခိၣ်နၢ်မိၢ်ပၢ်သရၣ်သမါ,ကၠိဖိဃုၥ်ဒီးကမျၢၢ်တဖၣ်ပၥ်ဖှိၣ်သးခဲလၢၥ်ဟဲထီၣ်ဝဲအိၣ်အဂၤ(၅၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်အိးထီၣ်ဝဲကၠိသီန့ၢ်ဒ်အံၤအဖီခိၣ်မ့ၢ်ဝဲတၢ်သူၣ်မံသးမုၥ်ပှၤအါဂၤအဂီၢ်ဒီးအိးထီၣ်ဝဲကၠိသီအံၤအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဒ်သိး,ကညီဖိဒံဖိသၣ်လၢဃ့ၢ်အိၣ်ကဒု,တဒိးန့ၢ်ဘၣ်လိဘၣ်တၢ်တဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်,(ကွဲၢ်ကဘီကၠိခိၣ်)မါကၠီၣ်ခလ့စူစံးဝဲဒၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တနံၤအံၤပအိးထီၣ်ဝဲကၠိသီန့ၣ်ဃံဃံလၤလၤအဖီခိၣ်ယသးခုဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.မ့ၢ်တၢ်သူၣ်မံသးမုၥ်လၢပှၤအါဂၤအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးလီၤ.ဒီးကၠိသီအံၤပအိးထီၣ်အီၤပတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဒ်ကညီသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်,ဖိဒံဖိသၣ်လၢနုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးလၢကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤ,တကးဘၣ်,ဖိသၣ်လၢဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အဂီၢ်”စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,တၢ်အိးထီၣ်ဝဲကၠိသီလၢဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်အဂီၢ်ဒ်အံၤအဖီခိၣ်,သးခုဝဲလၢအဖိတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အဂီၢ်ဒီးစံးဘျူးဝဲခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးသရၣ်သမါတဖၣ်လၢအကွၢ်ထွဲဖိသၣ်တဖၣ်လၢတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့တကပၤအဂ့ၢ်,ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်လၢအဟဲထီၣ်မူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတဂၤစံးဝဲဒၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ယဖိဟဲအိၣ်ကၠိဖဲကွဲၢ်ကဘီကၠိအံၤန့ၢ်ခံလံ.တနံၣ်အံၤသရၣ်တဖၣ်အိးထီၣ်ကၠိသီလၢဖိသၣ်တဖၣ်အဂီၢ်အဃိယသးခုဒိၣ်မး.မ့ၢ်တၢ်လီၤသးမုၥ်ဖးဒိၣ်လီၤ.ယစံးဘျူးဘၣ်ကၠိသရၣ်,ခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်လၢကွၢ်ထွဲဖိသၣ်လၢတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့တကးဘၣ်ဃုၥ်ဒီးတၢ်အီၣ်တၢ်အီတၢ်ကဟုကယၥ်အဃိန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တနံၤအံၤတၢ်မၤဝဲတၢ်အိးထီၣ်ကၠိသီမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤ,အိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ထုးထီၣ်ကၠီၣ်တဲၣ်အနီၢ်တယၢ်,တၢ်ဒီၣ်တဲၥ်ဖီပျံၤ,တၢ်ပၥ်ဖှိၣ်ထုကဖၣ်သၣ်ကမဲၤတၢ်အသိး,အိၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲဒီးတၢ်ဒုးနဲၣ်ကၠီၣ်တဲၣ်လုၢ်လၢ်ထူသနူတၢ်ဂဲၤကလံၣ်,ကညီတၢ်ဂဲၤကလံၣ်ဒိ,ဃုၥ်ဒီးကညီပှၤသးဝံၣ်တၢ်ဖိတဖၣ်တၢ်သူၣ်ဝံၣ်သးဆၢတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,လၢတၢ်အိးထီၣ်ဝဲကွဲၢ်ကဘီကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်သီမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤလီၢ်ကဝီၤကၠီၣ်တဲၣ်မုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်တၢ်မၤခိၣ်နၢ်,ကညီကလုၥ်ဒူၣ်မုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်ခိၣ်နၢ်တဖၣ်ဟ့ၣ်လီၤဒုးအီၣ်ဝဲပှၤလၢဟဲထီၣ်ကၠိသီမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျၤတဖၣ်လၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီအါမံၤအါမၠိဒီးနီၤလီၤဝဲဃုသးဒီးတၢ်အီၣ်ဃ့ဃုၥ်ဒီးသိသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ကွဲၢ်ကညီတီၤထီကၠိသီအံၤတၢ်အိးထီၣ်ဝဲဖဲမဲၢ်ဆီဝ့ၢ်,မဲၢ်တီကဝီၤဒ့(၃)ကဝီၤဒ့အပူၤဒီးကၠိသီအံၤ, လၢကၠီၣ်တဲၣ်သီခါဖးဒိၣ်(Luang...

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၂သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်သုးက့(၆)တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ,ကရူၢ်ကရၢမ့ၢ်ဘၣ်သးမၤတၢ်ဘၣ်ဃးကူၣ်သ့တၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်န့ၣ်,ကဘၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါ,မၤသကိးဝဲတၢ်ဒီးကီၢ်ရ့ၣ်,ကီၢ်ဆၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အဂ့ၢ်,(KECD)ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၁)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. လံၥ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါဝဲလၢ“ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးပှၤလၢအမၤတၢ်ဘၣ်ထွဲဘၣ်ဃးဒီးကူၣ်သ့အကျိၤအကွၥ်ဒ်အမ့ၢ်ကရူၢ်ကရၢအတၢ်ကရၢကရိ,ကရူၢ်ကရၢလၢတမ့ၢ်ပဒိၣ်,တၢ်ပၢၢ်ဆၢသိၣ်မှံၤပှၤမၤသကိးတၢ်,ဃုၥ်ဒီးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်ကရၢကရိတဖၣ်လၢအမၤဝဲတၢ်ဘၣ်ထွဲဘၣ်ဃးဒီးကူၣ်သ့အတၢ်ဖံးတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤကဘၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါဝဲကီၢ်ရ့ၣ်,ကီၢ်ဆၣ်ကညီကူၣ်သ့ဆဲလၤဝဲၤကျိၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဒ်အပတီၢ်ပတီၢ်အိၣ်ဝဲအသိးအဂ့ၢ်”ဒုးသ့ၣ်ညါဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ကရူၢ်ကရၢသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဖဲအဒုးလိၥ်ထီၣ်ဖးထီၣ်ဝဲကူၣ်သ့တၢ်ဖံးတၢ်မၤအမိၢ်လံၤမိၢ်ပှၢ်ဒ်တၢ်နုၥ်လီၤထၢစရီ,တၢ်ဃုထံၣ်သ့ၣ်ညါ,တၢ်သံကွၢ်သံဒိးလၢကမျၢၢ်တဖၣ်ဒူသဝီအပူၤအဆၢကတီၢ်,ကဘၣ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးဝဲတၢ်ဒီးကီၢ်ရ့ၣ်,ကီၢ်ဆၣ်ခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အသိး,ကဘၣ်ဖီၣ်လိၥ်စုမၤသကိးဝဲတၢ်ဒီးကီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤဝဲၤကျိၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အဂ့ၢ်,ပၥ်ဖျါစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်,ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤတၢ်တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါကရူၢ်ကရၢဘၣ်ထွဲသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးဆဲးလိၥ်ဖီၣ်လိၥ်စုမၤသကိးတၢ်သဘျ့ဒီးဒူသဝီပတီၢ်တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါခိၣ်နၢ်တဖၣ်သ့ဝဲဘၣ်ဆၣ်,ဘၣ်ထွဲဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အကျိၤအကွၥ်အတၢ်ဘၣ်ထွဲအံၤကဘၣ်ဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်ဝဲရှဲရှဲလဲလဲအဂ့ၢ်,ဒုးသ့ၣ်ညါပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,ဒ်လံၥ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါအသိးတၢ်မ့တတၢၣ်ပီၣ်မၤသကိးတၢ်လူၤပိၥ်ထွဲဝဲဘၣ်န့ၣ်,ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤဝဲၤကျိၤခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်တဟံးမူဒါလၢတၢ်ဂ့ၢ်လၢကပိၥ်ထွဲထီၣ်အခံသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်ဘၣ်အဂ့ၢ်,ဘိးဘၣ်ရၤလီၤပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. သုးက့(၆)ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်တဖၣ်အပူၤ,ဒ်သိးသုးကီၣ်ကးအပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်သုတအိၣ်လၢၤတဂ့ၤအဂီၢ်အပူၤကွံၥ်(၂၀၂၄)နံၣ်အပူၤ,တၢ်ထုးထီၣ်ဝဲလံၥ်လၢသုးကီၣ်ကးအပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ကဘၣ်ဟးထီၣ်ကွံၥ်ဝဲလၢဟီၣ်ကဝီၤပူၤအိၣ်ဒီးဒ်န့ၣ်အသိးဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ,ဘၣ်ထွဲဘၣ်ဃးဒီးသုးကီၣ်ကးကူၣ်သ့ကၠိအတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်အံၤကပတုၥ်သးအဂီၢ်,(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)ထုးထီၣ်ဝဲလံၥ်အိၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၁သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်,ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤတဖၣ်အပူၤတၢ်ဖံးတၢ်မၤတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢအဘၣ်တၢ်ပတုၥ်ဃၥ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ,တကီၢ်ခါခဲအံၤ(IRC)ဆူၣ်ချ့ကက့ၤစးထီၣ်ဟံးကဒါက့ၤဝဲမူဒါအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤကမံးတံၥ်ခိၣ်နၢ်တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးဒီး(IRC)ကက့ၤစးထီၣ်ဝဲအတၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢဒဲကဝီၤတဖၣ်အပူၤအံၤန့ၣ်,ကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤကမံးတံၥ်( KRC)နဲၣ်ရွဲၣ်စီၤပှဲၤစ့စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ကီၢ်အမဲရကၤပဒိၣ်ပတုၥ်တၢ်မၤစၢၤအသီ(၉၀)အတီၢ်ပူၤန့ၣ်အဝဲသ့ၣ်တဲဝဲလၢခဲအံၤဟ့ၣ်က့ၤပှၤတၢ်ပျဲလံမီၤ.အသီ(၉၀)မ့ဝံၤဒီးဆူညါခီတသ့ၣ်ညါတၢ်အိၣ်သးနီတမံၤဒံးဘၣ်.တနံၤအံၤမ့မ့ၢ်လၢအူးပၠၣ်ဒဲကဝီၤအပူၤပထံၣ်လိၥ်တဲအိၣ်သကိးတၢ်အဖၢမုၢ်ဒံးလီၤ.ယဆိကမိၣ်လၢဒဲကဝီၤအဒိၣ်တဖၣ်အပူၤမ့အိၣ်ထီၣ်ဒုဒဲကဝီၤလၢအဂၤတဖၣ်ကပၣ်ဃုၥ်ဝဲခဲလၢၥ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ဒ်ခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဆၢတဲၥ်ဝဲလၢကက့ၤစးထီၣ်က့ၤဝဲတၢ်ဖံးတၢ်မၤအသိးန့ၣ်,တနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၁)သီအနံၤအပူၤမဲၢ်လးဒဲကဝီၤအပူၤတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤက့ၤဝဲလၢတၢ်က့ၤစးထီၣ်အီၤသ့ဝဲလံဒီး,(IRC)အတၢ်က့ၤစးထီၣ်ကဒါက့ၤဝဲတၢ်ဖံးတၢ်မၤအံၤအိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ထုးလီၤစှၤကွံၥ်တၢ်မၤစၢၤဆီၣ်ထွဲတနီၤအဂ့ၢ်,မဲၢ်လးကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤ(အနဲၣ်ရွဲၣ်)စီၤစၢဒ့စံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ဖဲအသီ(၂၀)အနံၤပအိၣ်ဖှိၣ်ဒီးတၢ်ဆၢတဲၥ်ဝဲလၢကက့ၤစးထီၣ်ကဒါက့ၤဝဲအသိးန့ၣ်,တနံၤ(၂၁)အနံၤပဘိးဘၣ်ရၤလီၤလၢတၢ်ကက့ၤဟံန့ၢ်မူဒါဒ်အပူၤကွံၥ်လံန့ၣ်လီၤ.ဘၣ်ဆၣ်သနါက့အဝဲသ့ၣ်အတၢ်က့ၤစးထီၣ်က့ၤတၢ်မၤအံၤန့ၣ်ကထုးလီၤစှၤမၤလီၤစှၤကွံၥ်ဝဲတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအိၣ်ဝဲဒၣ်ခံမံၤသၢမံၤန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒဲကဝီၤအပူၤတၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢ(IRC)ကစးထီၣ်ဟံက့ၤဝဲမူဒါသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတမ့ၢ်ထဲတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့တခါဘၣ်ဒီးမ့မ့ၢ်တခီပၣ်ဃုၥ်ဝဲဒီးတၢ်ဟ့ၣ်လီၤနီၤထံဒီး,တၢ်မၤသကိးတၢ်ဒီး(CORREE)လၢတၢ်ရဲၣ်သဲကတီၤဒဲကဝီၤတၢ်ကမှံၤအတၢ်ဖံးတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. (IRC)ဒိးန့ၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ်ကျိၣ်စ့တၢ်မၤစၢၤခီဖျိကီၢ်အမဲရကၤတၢ်မၤဂုၤထီၣ်ပသီထီၣ်ထံဂုၤကီၢ်ဂၤ(USAID)တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဒီးကီၢ်ယူရပၤဘီမုၢ်(EU)တနီၤန့ၣ်လီၤ. (USAID)တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝဲန့ၣ် ဖဲအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ(၂၅)သီအကတီၢ်ကီၢ်အမဲရကၤပဒိၣ်ထီၣ်သီဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲကပတုၥ်ဃၥ်ဝဲအသီ(၉၀)တီၢ်ပူၤန့ၣ်လီၤ. အခဲအံၤ((USAID)တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤတက့ၤအိးထီၣ်က့ၤဒံးဘၣ်ဘၣ်ဆၣ် (IRC)တကပၤဒ်တၢ်လၢအိၣ်ဒီးအဝဲသ့ၣ်အသိးဖဲကတီၢ်ဘၢၣ်စၢၤအံၤကက့ၤမၤစၢၤဝဲပှၤဒဲကဝီၤဖိတဖၣ်ဒ်တၢ်လၢအပူၤကွံၥ်မၤစၢၤတ့ၢ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဘၣ်ဆၣ်အမျးကယၤကလီၤစှၤဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါ သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ.

လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ဘျံးဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်,တနီသရံၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤ,ညီၣ်ပ့ၣ်ကွ့သဝီအပူၤဖဲအပူၤကွံၥ်စှၤသီအတီၢ်ပူၤန့ၣ်ခီဖျိလၢပယီၤသုး ကီၣ်ကးကလံၤကျါကဘီယူၤအတၢ်ဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိကမျၢၢ်ဟံၣ်ဘၣ်အူအီၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲအဖျၢၣ်(၆၀)ဘျဲၣ်ကဲထီၣ်သးဝံၤအလီၢ်ခံကမျၢၢ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်တုၤတကီၢ်ခါခဲအံၤဟဲက့ၤလၢအဒူသဝီပူၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်လီၢ်ကတီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်တၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်အသိးကမျၢၢ်လၢအဟံၣ်ဘၣ်အူအီၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် တနီၤန့ၣ်လဲၤဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးလၢ(မိၢ်ဒီ)ဟီၣ် ကဝီၤ, အဘူးအတံၢ်အဒူသဝီ, ဒီးတနီၤန့ၣ်လဲၤဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုသးလၢအဝဲသ့ၣ်သဲးကျီး,ရီဘၢၣ်ကျီးအလီၢ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤသ့ၣ်တ ဖၣ်အံၤတုၤတကီၢ်ခါခဲအံၤဟဲက့ၤအိၣ်က့ၤဆိးလၢဒူသဝီပူၤတဘူးဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်တနီသရံၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. "တကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ကိးနံၤဒဲးအဃိပှၤဟဲက့ၤဘှီထီၣ်ဟံၣ်ဃီတဘူၣ်ဘၣ်. ပှၤသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်လၢၤလံမီၤနီၤ. ပှၤ လၢအဟံၣ်အိၣ်တ့ၢ်သ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်တအိၣ်နီတဂၤလၢဘၣ်. အဝဲသ့ၣ်ဃ့ၢ်ဖျိးထီၣ်ဝဲလၢၤလံ. အခဲအံၤန့ၣ်(CIDKP)ထၢမၤနီၣ်မၤ ဃါဝဲပှၤလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိသ့ၣ်တဖၣ်အနီၣ်ဂံၢ်စရီအဖၢမုၢ်လီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ(ညီၣ်ပ့ၣ်ကွ့)ပှၤသဝီဖိလၢအဃ့ၢ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်တမ့ၢ်ထဲသဝီဖိလၢအဟံၣ်အူအီၣ်ဟးဂီၤသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဒီးသဝီဖိလၢအဟံၣ်တပၣ်ဃုၥ်သ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးလၢတၢ်လီၢ်အဂၤအဂ့ၢ်,ဆူညါပှၤသဝီဖိတဖၣ်အံၤကသဂၢၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီၣ်,တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိး,ကသံၣ်ကသီတၢ်ဂ့ၢ်ကီအကလုၥ်ကလုၥ်သ့ဝဲအဂ့ၢ်ပဒိၣ်စီၤထံဝါစံးအါထီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်ဘၣ်ကွၢ်ကဒါက့ၤ(ညီၣ်ပ့ၣ်ကွ့)သဝီအံၤဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၇)သီအနံၤန့ၣ်ခီဖျိကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်သုးရ့ၣ်-၁၁...