ပယီၤသုးအိၣ်ကတီၤထီၣ်သးလၢကထီၣ်ဒိၣ်စိက့ၤမၠၣ်ဝတံၣ်-ဂီၤလ့ၤကျဲ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၄ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် မၠၣ်ဝတံၣ်-ဂီၤလ့ၤကျဲလၢကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်န့ၢ်တ့ၢ်ဝဲန့ၢ်လၢတနံၣ်ဘျဲၣ် ဃၣ်ဃၣ်အံၤတဖၣ် လၢကထီၣ်မၤန့ၢ်က့ၤဝဲအဂီၢ် သုးမီၤစိရိၤအပှၤလၢဟဲတုၤမၠၣ်ဝတံၣ်ဝ့ၢ်ခိၣ်ဃၢၤတဖၣ်အိၣ်ကတီၤထီၣ်အသးလံ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ကရၢတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ ၂၉ သီအနံၤန့ၣ် လၢဖၣ်အၣ်-ကီးတရံးအံၤတဆီပယီၤသုးသိလ့ၣ်ဃုၥ်ဒီးသုးဂံၢ်ဘါ အါအါဂီၢ်ဂီၢ် ဟဲထီၣ်တုၤဝဲလၢမၠၣ်ဝတံၣ်ဝ့ၢ်ဒီး လၢကထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤမၠၣ်ဝတံၣ်-ဂီၤလ့ၤထံဆၢကီၢ်ဆၢသုးကလၢၤတၢ်လီၢ်လၢ အဘၣ် ဟ့ၣ်ဆှူကွံၥ်ဝဲတဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးဒီး(BGF),(DKBA)သုးခိၣ်ဘိၤဘံၣ်အပှၤပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးအိၣ်ကတီၤသးလၢကထီၣ် ဟံန့ၢ်က့ၤဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် (KNLA)ဂံၢ်ခီၣ်ထံးပှၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်တဂၤ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးဝဲလၢ“ခဲအံၤပနၢ်ဟူတၢ်ကစီၣ်လၢ ပယီၤသုးဒီး(DKBA)သုးခိၣ်ဘိၤဘံၣ်အပှၤ,(KNA)ဒီး(BGF)တနီၤပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်သး ကထီၣ်ဒုးဟံန့ၢ်က့ၤဂီၤလ့ၤကျဲ. ဖဲအိၣ်တနံၤအဝဲသ့ၣ်သိလ့ၣ်ဟဲထီၣ်အခါန့ၣ် အမျိၥ်သိလ့ၣ်န့ၣ်ပၣ်ဝဲ(၂၈)ခိၣ်, မံၤစဲဒိသိလ့ၣ်န့ၣ် ပၣ်ဝဲ(၂)ခိၣ်ဒီး သုးဂံၢ်ဘါကအိၣ်လၢအဂၤ(၅၀၀)ညါ.ဒီးအဝဲသ့ၣ်အံၤပနၢ်ဟူအအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲ(သ့ၣ်ဃးလီၤတီၢ်)တကပၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးလၢအဟဲထီၣ်တုၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ဖဲအဝဲသ့ၣ်ဟဲလၢကျဲအခါ ဟီၣ်ကဝီၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ကရူၢ် ခိးခးအဝဲသ့ၣ် လၢတၢ်ကျဲပူၤအိၣ်ဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိဟဲထီၣ်အနီၣ်ဂံၢ်အါဒီး ဖဲအဝဲသ့ၣ်ဟဲထီၣ်ဆၢကတီၢ်ပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်ပျီပူၤတဖၣ် ခးလီၤစၢၤဝဲကျိဖးဒိၣ်အဃိ ဟဲထီၣ်ဝဲဖျိဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးသုးမီၤစိရိၤအံၤလၢကထီၣ်ဒိၣ်စိက့ၤကျဲအံၤအဂီၢ်(BGF)ဒီး(KNA)အမဲၥ်ညါဃ့ဝဲတၢ်မၤစၢၤလၢ တၢ်ဘၣ်ဘျုး ဒံၣ်မိၣ် ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)အအိၣ်အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ် မၤစၢၤတသ့ဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဆိၣ်စံမၠဲၣ်(DKBA)ခိၣ်နၢ်လၢတအဲၣ်ဒိး ပၥ်ဖျါအမံၤတဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. “ပနၢ်ဟူလၢအဝဲသ့ၣ်ကဟဲထီၣ်ဘၣ်ဆၣ်ကဟဲထီၣ်တုၤအဂီၢ်ဒုကဘၣ်ဖးယံၤဒံးဧါသၢၣ်.အအိၣ်ဖးယံၤဖိဒံးအဃိ.အတဲဝဲဒုလီၤတံၢ်,လီၤတံၢ်နါက့ကမၤဝဲအဂီၢ်ဒုကဘၣ်တစိၢ်ဖိဧါသၢၣ်.ပယီၤသုးဟဲဃ့ပှၤတၢ်မၤစၢၤဝဲပတဲလၢပတမၤစၢၤဘၣ်.နၤဒီးပမၤဘၣ်လၢအံၤတကပၤဒီးပတမၤစၢၤဘၣ်,ပကအိၣ်လၢတၢ်ဘၢၣ်စၢၤလီၤပတဲအီၤဒ်န့ၣ်.မၢပမၤစၢၤပမၤစၢၤကဲဝဲလဲၣ်တၢ်အံၤတမ့ၢ်ပတၢ်မၤဘၣ်.အဟဲထီၣ်န့ၣ်ပၣ်ဒီး(DKBA)ဘိၤဘံၣ်အပှၤမီၤ.ပၣ်နါက့တလိၣ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ မၠၣ်ဝတံၣ်ထီၣ်ဆူဂီၤလ့ၤဟီၣ်ကဝီၤန့ၣ် ဖဲအပူၤကွံၥ်(၂၀၂၅)ထီၣ်အတီၢ်ပူၤအခါန့ၣ် (KNLA), (KNDO)သုးပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်န့ၢ်တ့ၢ်ဝဲ အူကြ့ၣ်ထၣ်သုးကလၢၤ, ထံကပျၢၤသုးကလၢၤ,မီခံ,ကနဲလ့,ထိကၠိ,ဘျၢၣ်ဒိၣ်,သ့ၣ်ဘီဘိ သုးကလၢၤ သ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်လီၤ. ဒီးဖဲလၢတၢ်ထီၣ်န့ၢ်သုးကလၢၤအခါန့ၣ်စ့ၢ်ကီးပယီၤသုးတကပၤသံဘၣ်ဒါဘၣ်ထံးဃ့ၢ်ဖျိးထီၣ်အိၣ်ဝဲအါးမးအသိး တၢ်မၤန့ၢ်စ့ၢ်ကီးဝဲ ကျိဖးဒိၣ်,ကျိဖိဃုၥ်ဒီးကျိချံပှၥ်သၣ်တၢ်ပီးတၢ်လီလၢအဂၤအိၣ်ဝဲဒၣ်အါမးန့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်လၢကထီၣ်ဒိၣ်စိက့ၤကီးတရံး-မၠၣ်ဝတံၣ်,မၠၣ်ဝတံၣ်-ဂီၤလ့ၤဟီၣ်ကဝီၤပူၤတၢ်လီၢ်အရ့ဒိၣ်သ့ၣ်ဖၣ်အံၤအဂီၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤဆဲးဆှၢထီၣ်အပှၤသုးမုၢ်သံၣ်ဘိတပယူၥ်ဃီဒီး ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ...
(သုးက့ ၅)တလါအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်(၁၂၀)ဘျဲၣ်, ပယီၤသုးသံ(၃၀)ဘျဲၣ်အကျါပၣ်ဃုၥ်သုးရ့ၣ်ခိၣ်-၂ တဂၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၃ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ အပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤတလါအတီၢ်ပူၤန့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲ (၁၂၀)ဘျဲၣ်ဒီး ပယီၤသုးတကပၤသံအဂၤ(၃၀)ဘျဲၣ်အကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲသုးရ့ၣ်ခိၣ်- ၂ တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ထုးထီၣ် ပၥ်ဖျါဝဲ ဖဲတနံၤအံၤန့ၣ် လီၤ. စးထီၣ်ဖဲလါယနူၤအါရံၤ ၁ သီတုၤ ၃၁ သီ လၢတလါအတီၢ်ပူၤ (သုးက့ ၅)ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲး သုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးပၥ်ဖှိၣ် ဒီးပယီၤသုးအဘၢၣ်စၢၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ပၥ်ဖှိၣ်အိၣ်ဝဲ(၁၂၆)ဘျီအဃိ ပယီၤသုးတကပၤသံ (၃၄)ဂၤ အမဲၥ်ညါ ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ (၅၈)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ် (သုးက့ ၅)အပှၤမၤဟးဂီၤဝဲ ဒုၣ်ဒါပယီၤသုးအကျိဒိၣ်(120-MM)တခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤသုး(Jet Fighter)ကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်(၂၉)ဘျီ,ဒြိ(၄)ဘျီတကးဒံးဘၣ်ခးလီၤစ့ၢ်ကီးဝဲ(122-MM/120-MM/60-MM) ကျိဖးဒိၣ် (၂၀)ဘျီဆူ ကမျၢၢ်တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိး,တၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲပူၤအဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိဝဲ(၁)ဂၤဒီး ဟံၣ်ဃုၥ်ဒီးတၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢအဂၤဟးဂီၤဝဲ(၄)ဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်သုးက့ ၅ ဟီၣ်ကဝီၤ (၂၀၂၅)လါယနူၤအါရံၤတုၤလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်လၢတနံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ် ပၥ်ဖှိၣ်အိၣ်ဝဲ (၁,၁၁၃)ဘျီဒီး ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံဝဲ(၂၈၄)ဂၤ,ဘၣ်ဒိ(၄၅၉)ဂၤဒီး ပှၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး တဖၣ်အံၤအကျါ ပၣ်ဃုၥ်စ့ၢ်ကီးဝဲ G-3, သုးရ့ၣ်ခိၣ်,သုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိ,သုးခိၣ်စိ,သုးစကီၤပြံ,သုးစကီၤ, ခိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ်,...
လီၢ်ခၢၣ်သးကညီကၠိဖိပှၥ်ဘျးစဲးကရူၢ်-KSNG မၤဝဲ ၁၆ ဝီတဝီတၢ်ဃုထၢထီၣ်ခိၣ်နၢ်လၢအသီဝံၤဝဲ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၃ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ ၂၈ သီတုၤ ၃၁ သီအနံၤန့ၣ် လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ မဲၢ်လးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအပူၤ လီၢ်ခၢၣ်သးကညီကၠိဖိပှၥ်ဘျးစဲကရူၢ်(KSNG)မၤဝဲ ၃၀ ဝီတဝီနံၣ်ကတၢၢ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖးဒိၣ်ဒီးလၢ ၂၀၂၆-၂၀၂၇ နံၣ်အဂီၢ် တၢ်ဃုထၢထီၣ်ခိၣ်နၢ်လၢအသီ ဝံၤဝဲလံ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဃုထၢဘျီလၢလီၢ်ခၢၣ်သး(KSNG)မၤဝဲအံၤမ့ၢ်ဝဲ(၁၆)ဝီတဝီဒီး ခိၣ်နၢ်သီလၢတၢ်ဃုထၢထီၣ်ဘျီဝဲအံၤတဖၣ် လၢတၢ်ဖး သနူအံၤတဆီ ပှၤလၢအကဲထီၣ်(KSNG)ကရၢခိၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ စီၤအဲၣ်ကဲလၢၢ်ထူ, ကရၢခိၣ်-၂ နီၢ်ထူၣ်စဒ့ဖီ, နဲၣ်ရွဲၣ် စီၤန့ၤထဲၣ်လ့, နဲၣ်ရွဲၣ်သဃဲၤ နီၢ်စ့စ့ ဒီး ပှၤပၢၤစ့န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ နီၢ်ဟ့ၣ်လၢပှဲၤ သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ န့ၣ်လီၤ. (KSNG)မ့ၢ်ကရူၢ်တဖုလၢဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်,ဟူးဂဲၤပၥ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဒီးဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကရၢကရိလၢအဂၤတဖၣ် အဃိ လၢခါဆူညါတၢ်ဖံးတၢ်မၤကိးသနၢၣ်အပူၤမ့ၢ်ဝဲတၢ်ကပီၤမ့ၣ်အူဒၢတဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် စီၤအဲၣ်ကဲလၢၢ်ထူ လၢအဘၣ်တၢ်ဃုထၢ ထီၣ်အီၤလၢကရၢခိၣ်အံၤ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “လၢတၢ်ဃုထၢဘျီဝဲအံၤယဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲကရၢခိၣ်တဂၤအဖီခိၣ်ယတူၢ်ဘၣ်မုၥ်လီၤဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်ယမၤသကိးတၢ်ဒီး(KSNG) ယတူၢ်ဘၣ်လၢတၢ်ကပီၤမ့ၣ်အူဒၢတဖျၢၣ်လၢအမၤကပီၤထီၣ်ယမဲၥ်လၢယကခါထီၣ်ခီၣ်ခါဆူညါတခါကသ့အဂီၢ်.ဒီးယသးဆူၣ်စ့ၢ်ကီးလီၤလၢပကမၤသကိးဘၣ်တၢ်.ဒ်ပတၢ်ပညိၣ်အိၣ်အသိးပကဟူးဂဲၤဒီးပကသူၣ်ထီၣ်န့ၢ်ဝဲကညီကၠိဖိသးစၢ်တဖၣ်အတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤ,တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့မ့ၢ်ဂ့ၤ,တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲ,တၢ်ပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤမ့ၢ်ဂ့ၤဒီးပကမၤလိနၢ်ပၢၢ်သးလၢပပှၤတဝၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤ,ပှၤဂ့ၢ်ဝီ,မုၢ်ကျိၤဝဲၤကွၥ်ဒီးထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်သးသနၢၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒ်သိးပကနၥ်န့ၢ်လီၤသးကသ့အဂီၢ်ပဟူးဂဲၤမၤတ့ၢ်အီၤဒ်န့ၣ်ဒီးပကဆဲးဟူးဂဲၤအီၤထီဘိလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. (KSNG)နံၣ်ကတၢၢ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢတၢ်မၤဝဲလၢ(၄)သီအတီၢ်ပူၤတချုးလီၢ်ခံကတၢၢ်တနံၤတၢ်ဃုထၢထီၣ်ခိၣ်နၢ်သီဒံးဘၣ် လၢတၢ်သၢသီအတၢ်ပူၤန့ၣ်တၢ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲတနံၣ်အတီၢ်ပူၤကရူၢ်အံၤအတၢ်ဖံးတၢ်မၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤဃုၥ်ဒီးခၢၣ်စး တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤ, တကးဒံးဘၣ်လၢခါဆူမဲၥ်ညါအဂီၢ်တၢ်ပၥ်လီၤဃုၥ်ဝဲတၢ်ဖံးတၢ်မၤအကျိၤအကျဲလၢ တၢ်ကဆဲးဟူးဂဲၤမၤအီၤတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကရူၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါပကကွၢ်ထံဆိကမိၣ်က့ၤပပှၤကလုၥ်တၢ်အိၣ်သးဒီးလၢပှၤကလုၥ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤအဂီၢ်စ့ၢ်ကီးခိၣ်နၢ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲ သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်အဃိ ဒ်သိးပပှၤကလုၥ်တၢ်လိၣ်ဘၣ်ကလၢထီၣ်ပှဲၤထီၣ်အဂီၢ်စ့ၢ်ကီးမူဒါအိၣ်ဝဲလၢပှၤကိးဂၤဒဲးအစုပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (KSNG)ကရၢခိၣ် စီၤအဲၣ်ကဲလၢၢ်ထူ ဆီၣ်တခူထီၣ်ဝဲကၠိဖိသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. “ဒ်ပတၢ်မုၢ်လၢ်ကွၢ်စိပပၥ်လီၤတ့ၢ်ဃၥ်အသိးန့ၣ်ပနၥ်သပှၢ်တၢၢ်လၢကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်ကဟဲမၤလိနၢ်ပၢၢ်သးဒီးဒ်ပမ့ၢ်ပှၤကၠိဖိအသိးန့ၣ်ပတၢ်ဂံၢ်စၢ်တၢ်လီၤဟိလီၤဖျဲၣ်ကအိၣ်လီၤဘၣ်ဆၣ်မ့ကွၢ်ပပှၤကလုၥ်တၢ်အိၣ်သးခဲအံၤန့ၣ် ပှၤလိၣ်ဘၣ်ဝဲပှၤသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢ ကမၤသကိးတၢ်လၢပှၤတဝၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤပူၤလီၤ.ဒီးပှၤကလုၥ်တၢ်အိၣ်သးခဲအံၤန့ၣ်ပထံၣ်ဒီးပသ့ၣ်ညါလီၤမ့ၢ်ပတုၤဖဲလဲၣ်,ပတုၤလၢတၢ်လီၢ်တတီၤတီၤလံဧါ.မ့တမ့ၢ်ပအိၣ်ဒံးလၢတၢ်ဘၢၣ်စၢၤဒံးလီၤဧါ.ပသ့ၣ်ညါလီၤပသးလီၤ....
ကလုၥ်ဒူၣ်ဟီၣ်ကဝီၤ(၂၀၂၅)အတီၢ်ပူၤ တၢ်မၤကမၣ်မုၣ်ခွါသွံၣ်ထံးဒီးတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးကဲထီၣ်(၂၀၉)ဘျီအဂ့ၢ် WLB ထုးထီၣ် ပၥ်ဖျါ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်ပယီၤ ကလုၥ်ဒူၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ (၂၀၂၅)လါယနူၤအါရံၤတုၤလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် တနံၣ်အတီၢ်ပူၤ တၢ်မၤကမၣ်မုၣ်ခွါသွံၣ်ထံးဒီး တၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးကွီၢ်ကဲထီၣ်ဝဲခဲလၢၥ်(၂၀၉)ဘျီအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ပယီၤပိၥ်မုၣ်ကရၢ(Women's League of Burma-WLB) ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ ဒ်(WLB)အလံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါပူၤပၥ်ဖျါဝဲအသိးန့ၣ် တၢ်မၤကမၣ်မုၣ်ခွါသွံၣ်ထံးဒီးတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢတၢ်မၤ ကမၣ်ဝဲ(၂၀၉)ဘျီ အံၤန့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ ဟံၣ်ပူၤတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကး(၁၄၅)ဘျီ, တၢ်မၤတရီတပါ(၂၈)ဘျီ, မုၣ်ခွါသွံၣ်ထံးတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးဒီး တၢ်မၤတံၥ်တၥ် တၢ်(၃၆) ဘျီ, တၢ်မၤကၤပှၤကူပှၤကညီ(၆)ဘျီ,တၢ်ဖျီဆူၣ်ဖျီဆိး(၂)ဘျီဒီး(Cyber Bully)၁ ဘျီအဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒီးတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢတၢ်မၤကမၣ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအါဒၣ်တက့ၢ်ကဲထီၣ်သးအါလၢဖီၣ်စုကဝဲၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ကဲထီၣ်အါအလီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် WLB ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ ဖိဒါ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. “ဘၣ်ဃးတၢ်မၤကမၣ်မုၣ်ခွါသွံၣ်ထံးဒီးတၢ်စုခီၣ်တကးလၢအဂၤတဖၣ်ထဲဒၣ်(၂၀၂၅)တနံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ်ကဲထီၣ် ၂၀၉ ဘျီညါဒီး တၢ်ကဲထီၣ်သးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအါဒၣ်တက့ၢ်ကဲထီၣ်ဝဲလၢပကိကီၢ်ခီဒိၣ်,စကဲကီၢ်ခီဒိၣ်,တနီသရံၣ်ကီၢ်ခီ,တလၢၤကီၢ်စဲၣ်, ခၠီကီၢ်စဲၣ် ,ကခၠ့ၣ်ကီၢ်စဲၣ်,ကညီကီၢ်စဲၣ်,ကရ့ၣ်နံၣ်,ယိၤဒိၣ်ကီၢ်စဲၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အပူၤလီၤ.တၢ်ကဲထီၣ်သးတဖၣ်အံၤပမ့ဘၣ်ကွၢ်န့ၣ် ကဲထီၣ်သး အါလၢဖီၣ်စုကဝဲၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ကဲထီၣ်အလီၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိဒ်သိးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤသုတအိၣ်လၢၤတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ် ပှၤမၤကမၣ်တၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ တၢ်ကမၤကတၢၢ်ကွံၥ်တၢ် ဟ့ၣ်ဖျဲးထီၣ်လၢတၢ်ကမၣ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် WLB ဃ့ထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်လၢ(၂၀၂၅)နံၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤစ့ၢ်ကီး ကလုၥ်ဒူၣ်ဟီၣ်ကဝီၤတၢ်လီၢ်လၢဖီၣ်စုကဝဲၤတၢ်သဘံၣ်ကဘုၣ် ကဲထီၣ်အါအလီၢ် တဖၣ်န့ၣ် တနံၣ်ဘၣ်တနံၣ်ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအနီၣ်ဂံၢ်အါထီၣ်ဝဲကွ့ၢ်ကွ့ၢ်ဒီးဖဲန့ၣ်အကျါဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဘၣ်ဝဲ ပကိ, စကဲ,တနီသရံၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ်,ကညီကီၢ်စဲၣ်,ကရ့ၣ်နံၣ်,တလၢၤ,ယိၤဒိၣ်ကီၢ်စဲၣ်,အ့ၤဒံၣ်ယၣ်ကီၢ်ဆၢ ပနံၣ်ပူၤရၣ်ကီၢ်စဲၣ် ဒီး ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢကမျၢၢ်ခဲလၢၥ်(၅၄၃၁၁)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် WLB စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ပှၤလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤဒိးန့ၢ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိတၢ်ဆၢကတီၢ်ယံၤဃ့ၢ်ထီၣ်အကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲဖိဒံဖိသၣ်, မိၢ်ဒၢ,သူၣ်က့သးပှၢ်ဒီး...
ခီကီၢ်ကူၣ်သ့ကရၢတူၢ်လိၥ်မုၥ်ဝဲ ကၠီၣ်တဲၣ်ကတူၢ်လိၥ်ခီကီၢ်ဖိသၣ်လၢကထီၣ်ဘၣ်ကၠိ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကၠီၣ်တဲၣ်ထံကီၢ်ပၥ်ဖျါဝဲလၢကတူၢ်လိၥ်ဝဲတဖိးမံသဲးစးပှၤတခီထံတခီကီၢ်ဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်လၢကၠီၣ်တဲၣ်(ယိၤ)ကၠိပူၤအဖီခိၣ်,ကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ကူၣ်သ့ကရူၢ်ကရၢတဖၣ်တူၢ်လိၥ်မုၥ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤတဖိးမံသဲးစးပှၤတခီထံတခီကီၢ်ဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်ကမၤလိမၤဒိးဘၣ်တၢ်အဂီၢ်,တၢ်ကတူၢ်လိၥ်ဝဲအီၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်(ယိၤ)ကၠိအဂ့ၢ်အံၤ,ကၠီၣ်တဲၣ်ကူၣ်သ့ကိတိၥ်ဝဲၤကျိၤခိၣ်ဘိးဘၣ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲဒၣ်ဖဲလါယနူၤအါရံၤ(၃၀)သီအနံၤအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ကတူၢ်လိၥ်ဝဲတဖိးမံသဲးစးပှၤတခီထံခီကီၢ်ဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်လၢကၠီၣ်တဲၣ်ကၠိတၢ်ပၥ်ဖျါအံၤကူၣ်သ့ကိတိၥ်ဝဲၤကျိၤခိၣ်(NarumonPinyosinwat)ဆဲးလီၤဝဲစုမုၢ်ကျၢၢ်ဖဲအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ(၃၀)သီအနံၤအပူၤဒီး,တၢ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါအံၤမ့ၢ်တၢ်ထူးသံကွံၥ်ဝဲ(၂၀၁၉)လါအီးကထိဘၢၣ်(၃၁)အတၢ်သိၣ်တၢ်သီတၢ်ဘျၢဒီးတၢ်မၤသီထီၣ်က့ၤဝဲပဒိၣ်ပပှၢ်အတၢ်ဆၢတဲၥ်လၢအပူၤကွံၥ်တၢ်ပၥ်လီၤအီၤလၢအဘၣ်ထွဲဒီးတကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်အိၣ်သးအဂ့ၢ်,ပၥ်ဖျါစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကၠီၣ်တဲၣ်အတၢ်ပၥ်ဖျါအဖီခိၣ်,ပှၤဟူးဂဲၤလၢကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ကရူၢ်ကရၢတဖၣ်တူၢ်လိၥ်မုၥ်ဝဲဒၣ်အသိး, ဆီၣ်တခူထီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲခီကီၢ်ပှၤလၢဘၣ်ထွဲတဖၣ်လၢကအိၣ်ဒီးတၢ်ဆဲးကျိးဆဲးကျၢလၢအဂ့ၤကတၢၢ်အဂ့ၢ်,Burmese Migrant Teacher’s Association (BMTA)ပှၤဟ့ၣ်ကူၣ်ဟ့ၣ်ဖးတၢ်သရၣ်(မါစွ့ၣ်န့)စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့သနၢၣ်အံၤမ့ၢ်တၢ်အရ့ဖးဒိၣ်တခါအဃိကၠီၣ်တဲၣ်ထံကီၢ်စီၤလိၣ်စီၤပၤဒူၣ်ဖိထၢဖိတဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤ,ပဒိၣ်ပပှၢ်တဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်ပၥ်သူၣ်ပၥ်သးဝဲလၢဖိဒံဖိသၣ်လၢနုၥ်လီၤအိၣ်ဖဲအထံအကီၢ်ပူၤတဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်အမူအဒါလၢကဘၣ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲပှၤတဝၢလၢအဂ့ၤ,ထံဖိကီၢ်ဖိလၢအဂ့ၤလီၤ.အဃိပဝဲခီကီၢ်ကၠိသရၣ်,ကၠိဖိဒီးမိၢ်ပၢ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးပကဘၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်ဆဲးကျိးဆဲးကျၢဒီးပကဘၣ်လူၤပိၥ်မၤထွဲအီၤလၢအဂ့ၤကတၢၢ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤ,ကူၣ်သ့ကိတိၥ်ဝဲၤကျိၤခိၣ်အတၢ်အံးထွဲကွၢ်ထွဲပၢဆှၢဖီလၥ်ကၠိတဖၣ်အပူၤကတူၢ်လိၥ်ဝဲခီကီၢ်ဖိဒံဖိသၣ်လံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးတအိၣ်ဘၣ်တဖၣ်အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤပၥ်ဖျါဝဲလၢတၢ်ကစးထီၣ်ဝဲဖဲ(၂၀၂၅)တၢ်မၤလိနံၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်,တၢ်အိၣ်သးအဖီခိၣ်တကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်ကဘၣ်စးထီၣ်က့ၤဝဲလၢ(၂၀၂၆)တၢ်မၤလိနံၣ်ပူၤလီၤအဂ့ၢ်,ခီကီၢ်ပှၤဟူးဂဲၤလၢကူၣ်သ့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ပဲၥ်ထံနီၤဖးစံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤကၠီၣ်တဲၣ်ကၠိတဖၣ်အပူၤတၢ်အိၣ်သးနီၢ်နီၢ်ကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်ဝဲသ့ထဲတနီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်,(Burmese Migrant Worker’s Education Committee BMWEC)ပှၤနဲၣ်တၢ်သရၣ်မုၣ်နီၢ်ဆၣ်အဲၣ်စ့ဖိပဲၥ်ထံနီၤဖးစံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပမ့ကွၢ်က့ၤလၢအပူၤကွံၥ်န့ၣ်ဖိသၣ်လံၥ်လဲၢ်အိၣ်ဂ့ၤတအိၣ်ဂ့ၤတူၢ်လိၥ်ဝဲအိၣ်,ဘၣ်ဆၣ်လၢခံကဲထီၣ်က့ၤသးလၢကၠိဖိအါတလၢဒီးအသုကၠိတဖၣ်သနၥ်က့တီၤဒၢးတလၢလၢၤဘၣ်အိၣ်ထီၣ်ဝဲအဃိ,တတူၢ်လိၥ်ဝဲလၢၤဘၣ်ထီၣ်က့ၤဝဲအဃိန့ၣ်ခဲမဟိတနံၣ်သနၥ်က့ကလဲၤဝဲအသးဒ်အပူၤကွံၥ်န့ၣ်လီၤ.အဝဲသ့ၣ်ကၠိဖိနီၢ်ဂံၢ်တၢ်ပၥ်ပနီၣ်အဖီခိၣ်ကၠိဖိတနီၤနုၥ်လီၤဝဲကန့ၢ်ဒီးတနီၤကမ့ၢ်ကန့ၢ်ဝဲဘၣ်ကအိၣ်ဝဲလီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်ကၠီၣ်တဲၣ်ထံကီၢ်ကူၣ်သ့တၢ်ဘျၢသဲးစးသီအိၣ်ဝဲအသိးန့ၣ်,ဖိဒံဖိသၣ်လၢအိၣ်ဆိးဝဲဖဲကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤတဖၣ်အံၤတၢ်တဘၣ်ကွၢ်ဝဲအလံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသး(မ့တမ့ၢ်)ထံဖိကီၢ်ဖိခိၣ်ဂီၤဘၣ်ဒီး,တၢ်ကဘၣ်တူၢ်လိၥ်ဝဲအီၤလၢကၠိကိးဂၤအသိး,ကဘၣ်ဒိးန့ၢ်မၤလိဘၣ်ဝဲတၢ်ဒီးကဘၣ်ထီၣ်ဘၣ်ဝဲကၠိတီၤပတီၢ်ကိးဂၤအဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်ကူၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,တၢ်မၤလိမၤဒိးန့ၢ်တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အံၤဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်အတၢ်နၢ်ပၢၢ်လၢထံကီၢ်အဖီခိၣ်အသိး,ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲလုၢ်လၢ်သကဲၥ်ပဝးလၢအဂ့ၤအဃိ,ခါဆူညါကဲထီၣ်က့ၤတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤလၢဒီကလုၥ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်အဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ကၠီၣ်တဲၣ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီဘၣ်ဃးတၢ်ဆါသံး,ဖဲတၢ်ဃုထၢအဆၢကတီၢ်
လါယနူၤအါရံၤ ၃၁သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤတၢ်မၤတၢ်ဃုထၢအဆၢကတီၢ်,ဘၣ်ဃးတၢ်ဆါသံးပှ့ၤသံးအံၤတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲတၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢတၢ်ကဘၣ်လူၤပိၥ်မၤထွဲဝဲအီၤအဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. (၂၀၂၆)နံၣ်တၢ်ဃုထၢအတီၢ်ပူၤကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ဃုထၢခီၣ်မ့ရှၢၣ်(ECT)အံၤ,ဒ်သိးတၢ်ဘျၢသဲးစးတၢ်ဒိၣ်စိဒီးတၢ်တုၤသိးထဲသိးကအိၣ်ဝဲအဂီၢ်,မၤဝဲတၢ်တြီဃၥ်တၢ်ဆါသံးတၢ်ဆၢကတီၢ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်တဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဃုထၢအံၤအဆိကတၢၢ်တၢ်ကမၤဝဲတၢ်ဟ့ၣ်ဆိတၢ်ဖးဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁)သီအနံၤဒီးတၢ်ကဆဲးမၤဝဲတၢ်ဃုထၢဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၈)သီအနံၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးတၢ်မၤတၢ်ဟ့ၣ်ဆိတၢ်ဖးအနံၤအဂီၢ်,စးထီၣ်ဖဲလါယနူၤအါရံၤ(၃၁)သီအနံၤဟါခီ(၆)နၣ်ရံၣ်တုၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁)သီဟါခီ(၆)နၣ်ရံၣ်အတီၢ်ပူၤတၢ်တဘၣ်ဆါဝဲသံးဘၣ်ဒီးတကတီၢ်ဃီ,လါယနူၤအါရံၤ(၈)သီတၢ်ဃုထၢအနံၤအသီအဂီၢ်စးထီၣ်ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၇)သီဟါခီ(၆)နၣ်ရံၣ်တုၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၈)သီအနံၤဟါခီ(၆)နၣ်ရံၣ်အတီၢ်ပူၤတၢ်တဘၣ်ဆါဝဲသံးဘၣ်အဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ဃုထၢအဆၢကတီၢ်တၢ်ပၥ်ပနီၣ်တၢ်ဆါသံးဆါမ့ၤတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအဖီခိၣ်ကီၢ်ပယီၤထံဖိကီၢ်ဖိတဖၣ်ကလူၤပိၥ်မၤထွဲဒီးအိၣ်ဆိးသ့သ့ဘၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်,(YoungChiOo)ပှၤဟူးဂဲၤလၢပှၤမၤတၢ်ဖိဂ့ၢ်ဝီပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအူမိကၠီၣ်ဟ့ပလီၢ်စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ဃုထၢကစးထီၣ်မၤဝဲဘူးထီၣ်အဃိ,ခဲအံၤမၤဝဲတၢ်သမံသမိးလၢကီၢ်ပယီၤဖိတဖၣ်အကျါပထံၣ်ဘၣ်အိၣ်လံန့ၣ်လီၤ.အဃိတၢ်ဃုထၢအတီၢ်ပူၤပကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ကအိၣ်ဒီးတၢ်ပလီၢ်ပဒီသးလၢတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤ,လံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးအမဲၥ်ညါတဘၣ်အိၣ်ဖှိရိဖုလၢမုၢ်နၤခီ,တဘၣ်မၤတၢထီၣ်တၢလီၤတၢ်ဖဲအိၣ်ဆိးဟီၣ်ကဝီၤကပိၥ်ကပၤတဂ့ၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ဃုထၢအပူၤခီပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်အဂီၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်ဟီၣ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ထုးထီၣ်ဝဲတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤတၢ်ပၥ်ပနီၣ်လၢမုၢ်နၤခီတဖၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,ပှၤဟူးဂဲၤလၢကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိဂ့ၢ်ဝီပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,တၢ်ဃုထၢအတီၢ်ပူၤတၢ်ကးတံၥ်ဃၥ်ဝဲတၢ်တဘၣ်ဆါသံးမုၢ်နံၤမုၢ်သီတဖၣ်အံၤ,ပှၤကိးဂၤဒဲးကဘၣ်လူၤပိၥ်မၤထွဲဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်,(ECT)ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,တၢ်မ့လုၣ်သ့ၣ်ခါပတၥ်ဝဲတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအံၤန့ၣ်တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ကမၣ်ဒ်တၢ်ဒၢနုၥ်လီၤဝဲလၢဃိၥ်ပူၤ(၆)လါကအိၣ်ဝဲအသိး,တၢ်ကဘၣ်ဟ့ၣ်စ့အီၣ်လိးလၢစ့ယိၤ(၁၀၀၀၀)ဘးတဖၣ်ကအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်(ECT)ပၥ်ဖျါစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်လၢကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
၂၀၂၅ အတီၢ်ပူၤ တၢ်ထီၣ်န့ၢ်ပယီၤသုးကလၢၤ(၁၇)ဖျၢၣ် ဒီး ပယီၤသုးသံ(၁၉၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ် KNU ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါ
လါယနူၤအါရံၤ ၃၁ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ လၢ(၂၀၂၅)တနံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် တၢ်ထီၣ်န့ၢ်ဝဲ ပယီၤသုးကလၢၤ (၁၇) ဖျၢၣ် ဒီး ပယီၤသုးတကပၤသံဝဲ(၁၉၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်လီၢ်ခၢၣ်သးထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲ ဖဲမဟါလါယနူၤအါရံၤ ၃၀ သီ အံၤန့ၣ်လီၤ. ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်/သုးက့ (၇)ဘ့ၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ စးထီၣ်လၢ(၂၀၂၅)လါယနူၤအါရံၤတုၤလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်လၢၥ်န့ၣ် ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA),ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)ဒီးသိၣ်မှံၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ် ကရူၢ်ထီၣ် မၤန့ၢ်ဝဲ ပယီၤသုးကလၢၤ(၁၇)ဖျၢၣ်အံၤန့ၣ်လီၤ. ဒီးလၢဒီတနံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ကရူၢ်ဒီးပယီၤသုးအဘၢၣ်စၢၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲခဲလၢၥ်(၂၃၀၅)ဘျီဒီးဖဲန့ၣ် ပယီၤသုးတကပၤသံဝဲ(၁၉၇၄)ဂၤ,ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၁၆၅၅)ဂၤ န့ၣ်လီၤ. ဒီးလၢပယီၤသုးသံတဖၣ်အံၤအကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲ သုးရ့ၣ်ခိၣ်(၂)ဂၤ, သုးရ့ၣ်ခိၣ်-၂ (၂)ဂၤ, G-3(၁)ဂၤ, ဒီး သုးဒ့ခိၣ်(၃)ဂၤအသိး ပှၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲ သုးရ့ၣ်ခိၣ်(၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်လၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤအပူၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ကရူၢ်မၤဟးဂီၤဝဲ သုးမီၤစိရိၤအသုးသိလ့ၣ်(၄၂)ခိၣ်ဒီး ပယီၤသုးဖိသီလၢ ဘၣ်တၢ်ထၢန့ၢ်ဆူၣ်သုးအံၤတဖၣ်ဟဲက့ၤပၥ်လီၤစုကဝဲၤလၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်အအိၣ်အိၣ်ဝဲခဲလၢၥ်(၂၁၄)ဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးမ့ဘၣ်ကွၢ်လၢတၢ်ဒီတနံၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤဒုၣ်ဒါသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အမဲၥ်ညါလၢ(KNLA),(KNDO)သုးပၥ်ဖှိၣ်တကပၤ စ့ၢ်ကီး ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤကွံၥ်အသးသမူလၢထံကီၢ်ဒီးပှၤကလုၥ်အဂီၢ်ပၥ်ဖှိၣ်အိၣ်ဝဲ(၁၀၈)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၃၈၀)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤ ပၥ်ဖျါဃုၥ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိမၤထူရၤလၢအဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤအသးသမူတဖၣ်အံၤလၢတၢ်ဒီသဒၢထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်အတၢ်သဘျ့ဒီးအတၢ်အိၣ်မူခါဆူညါအဂီၢ် ခီဖျိအိၣ်ဒီးတၢ်သူၣ်ဒူသးဒူ တၢ်သးစွံကတုၤဒီးနုၥ်လီၤဒုးပၢၢ်ဆၢတၢ်တဲၥ်တဲၥ်ဖျုဖျုအဃိ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢ ဖှိၣ်ကရၢ ပၥ်လုၢ်ပၥ်ပှ့ၤမၤလၤကပီၤဒီး ပၥ်ပနီၣ်အဝဲသ့ၣ်ထီဘိတဘိယူၢ်ဃီလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ဃုၥ်အတၢ်သးအုး လၢလံၥ်တၢ် ပၥ်ဖျါအပူၤန့ၣ်လီၤ. ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်...
လၢကထီၣ်ဒိၣ်စိက့ၤမၠၣ်ဝတံၣ်အဂီၢ် ပယီၤသုးဟဲထီၣ်တုၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အကျါပၣ်ဃုၥ်(DKBA)သုးခိၣ်ဘိၤဘံၣ်အပှၤ
လါယနူၤအါရံၤ ၃၁ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် မၠၣ်ဝတံၣ်ဝ့ၢ်လၢအရ့ဒိၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤအဂီၢ်အံၤလၢကဟဲထီၣ်ဒိၣ်စိက့ၤဝဲအဂီၢ် ပယီၤသုးဟဲထီၣ်တုၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ်လံဒီးဖဲန့ၣ်အကျါ ပၣ်ဃုၥ်ဝဲကညီဘူးဒးသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)သုးခိၣ်ဘိၤဘံၣ်အပှၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဂံၢ်ခီၣ်ထံးပှၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိလၢအိၣ်ဝ့ၢ်ပူၤအံၤတဖၣ် စံးဝဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. သုးမီၤစိရိၤထုးထီၣ်တၢ်ကလုၢ်လၢကညီဒီကလုၥ်သုးမုၢ်ဒိၣ်(KNA)ကဘၣ်ဟးထီၣ်လၢမၠၣ်ဝတံၣ်ဝ့ၢ်ပူၤဝံၤလီၢ်ခံ ဖဲအပူၤကွံၥ် ခံ သီအခါန့ၣ် ပယီၤသုးသိလ့ၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်လၢပၣ်ဃုၥ်ပှၤနီၣ်ဂံၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်အံၤအိၣ်ဟဲထီၣ်ဝဲလၢဖၣ်အၣ်ဝ့ၢ်အံၤတဆီပညိၣ် ဟဲထီၣ်ဝဲဆူ မၠၣ်ဝတံၣ်ဝ့ၢ်အံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်ဖဲမဟါလါယနူၤအါရံၤ ၂၉ သီအနံၤန့ၣ် လၢကီးတရံး-မၠၣ်ဝတံၣ်အ့ရှါကျဲမုၢ်အံၤတဆီ ပယီၤသုးဟဲထီၣ်တုၤလၢ မၠၣ်တဝံၣ်ဝ့ၢ်ပူၤလံတကးဒံးဘၣ် လၢဟဲထီၣ်အကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲ(DKBA)သုးခိၣ်ဘိၤဘိၣ်အပှၤဒီး ပယီၤသုးအံၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ အိၣ်လၢကဟးပၠး အသုးဂံၢ်ဘါအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)သုးထံးပှၤဟ့ၣ်တၢ် ကစီၣ်ဖိလၢတ အဲၣ်ဒိးပၥ်ဖျါအမံၤတဂၤ စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. “ဖဲမဟါန့ၣ်ပယီၤသုးဟဲထီၣ်ဒီးအသုးကါန့ၣ်ဒီဒူၣ်အဝဲသ့ၣ်ဟဲထီၣ်တုၤလၢၤလံ.ဟဲထီၣ်ဖဲအ့ရှါကျဲလိၤလိၤန့ၣ်လီၤ.ဟဲထီၣ်တုၤနါက့အဝဲသ့ၣ်အိၣ်ဒ်အကျိၥ်,ဝဲစ့ၢ်ကီးပအိၣ်လၢပကျိၥ်,(KNA)နါက့အိၣ်လၢအကျိၥ်. ခဲအံၤမၠၣ်ဝတံၣ်န့ၣ်ဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်အိၣ်(၄)ဒူၣ်, (၅)ဒူၣ် (BGF)ဒီးအိၣ်ဖဲန့ၣ်, (KNA) အိၣ်ဖဲန့ၣ်,(PC)အိၣ်ဖဲန့ၣ်, (DKBA) သုးခိၣ် ဘိၤဘံၣ်အပှၤဟဲတုၤအိၣ်ဖဲန့ၣ်, ပယီၤသုးဒီး ဟဲထီၣ်အါထီၣ်အိၣ်ဖဲန့ၣ်. ခဲအံၤပနၢ်ဟူလၢကဟးပၠးအဂံၢ်အဘါလၢဝ့ၢ်ပူၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးမၠၣ်ဝတံၣ်ဝ့ၢ်ပူၤတချုးပယီၤသုးဟဲထီၣ်တုၤဟံန့ၢ်အလီၢ်အကျဲဒံးဘၣ်အခါန့ၣ် တၢ်ကစီၣ်ဟးထီၣ်လၢ(BGF)လၢအဆီ တလဲ သးဆူ(KNA)တဖၣ် တနီၤန့ၣ်ဟးထီၣ်အိၣ်ဝဲဒီး တနီၤန့ၣ်ဆဲးအိၣ်ဒံးဝဲလၢတၢ်နၢ်ပၢၢ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (DKBA)သုးထံးတဂၤ ဃီဝဲန့ၣ် စံးအါထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. “ခဲအံၤယသ့ၣ်ညါဒုအိၣ်အ့ဆ့လီၤမီၤ.(KNA)န့ၣ်ထုးကွံၥ်အတၢ်ပနီၣ်ဒီးကျးထီၣ်ဝဲ BGF ဖံဘၣ်ခိၣ်တၢ်ပနီၣ်ဒီးအိၣ်ဝဲဒ်န့ၣ်လီၤ. ဟးလ့ၢ်လိၤလ့ၢ်ထီၣ်အိၣ်.တနီၤန့ၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ချၢအိၣ်.ဒ်သိး(DKBA)အံၤတနီၤအပျံၤတၢ်အဃိဟးထီၣ်တၢ်ချၢ,တနီၤခီတပျံၤတၢ်ဘၣ်အိၣ်လၢဝ့ၢ်ပူၤန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် (DKBA)ပှၤဟ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ဖိတဂၤဃီဝဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. မၠၣ်ဝတံၣ်ဝ့ၢ်ပူၤတချုးပယီၤသုးဟဲထီၣ်တုၤအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ ၁၉ သီအခါ (PC)ဒီး(DKBA)အံၤကဘၣ်ဆှၢဝဲ...
ရၤမတံဝ့ၢ်ပယီၤသုးမၤအါထီၣ်ဂံၢ်ဘါလၢ(၂၇၅)သုးကလၢၤ,(KNA)တနီၤသုးကွံၥ်သးဆူဝ့ၢ်ချၢ
လါယနူၤအါရံၤ ၃၀သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကညီကီၢ်စဲၣ်ကီၢ်ဆၢ,ရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤပယီၤသုးကရူၢ်နုၥ်လီၤမၤအါထီၣ်ဂံၢ်ဘါလၢ(၂၇၅)သုးကလၢၤပူၤအဃိ,သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)လၢအပျိၥ်လဲကွံၥ်သးဆူကညီဒီကလုၥ်သုးမုၢ်ဒိၣ်(KNA)တဖၣ်တနီၤသုးကွံၥ်ဝဲသးဆူဝ့ၢ်ချၢအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,ရၤမတံဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤပယီၤသုးကရူၢ်ကရၢအံၤ,နုၥ်လီၤအါထီၣ်ဝဲလၢ(၂၇၅)သုးကလၢၤပူၤဘူးထီၣ်လၢတနွံဃၣ်ဃၣ်လံအဂ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးအဝဲသ့ၣ်တဖၣ်မၤအါထီၣ်သးဝံၤအလီၢ်ခံ,သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤခၠံၣ်သူၣ်အပှၤလၢပျိၥ်လဲသးဆူ(KNA)တဖၣ်သုးကွံၥ်ဝဲအသးဆူဝ့ၢ်ချၢအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,ရၤမတံဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပယီၤသုးနုၥ်လီၤပၥ်ဆိလၢ(၂၇၅)အပူၤစးထီၣ်လၢ(၂၂)သီ(၂၃)သီအခါလံ,အသုသိလ့ၣ်ဒီးအပှၤနီၢ်ဂံၢ်ဟဲထီၣ်အါမးနုၥ်လီၤဝဲတထံၣ်ဃီလၢအသုသုးကလၢၤပူၤလီၤ.ခဲအံၤမ့မ့ၢ်ဝ့ၢ်ပူၤဒုသုးခိၣ်ခၠံၣ်သူအပှၤလၢပျိၥ်လဲသးလၢ(KNA)တဖၣ်တအိၣ်လၢၤဘၣ်.အဝဲသ့ၣ်က့ၤဃီၤအိၣ်ကဒါက့ၤဝဲလၢ(နဒံၤလ့မၠဲၤ)တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲဒီးဝ့ၢ်ချၢတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ်အပူၤလံ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,တကီၢ်ခါခဲအံၤဝ့ၢ်ပူၤသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)လၢတပျိၥ်လဲအသးဘၣ်တဖၣ်ဒီး,တၢ်ဘၣ်ဘျူးဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA),ကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးကရၢ(PC)တဖၣ်အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်,အိၣ်ဒၣ်လၢနီၢ်ကစၢ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲဒၣ်ဝဲအပူၤလီၤအဂ့ၢ်,အဝဲစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤပယီၤသုးလၢနုၥ်လီၤမၤအါထီၣ်အသးဆူ(၂၇၅)သုးကလၢၤပူၤတဖၣ်အံၤ,ဟးထီၣ်က့ၤလီၤဝဲလၢဝ့ၢ်ပူၤဖဲမုၢ်နၤခီအဆၢကတီၢ်အိၣ်ဝဲအသိး,ခးတပျူၤတပျီၤလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ်ဆူဖလူတကပၤအိၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲအဂ့ၢ်,အဝဲစံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ခီဖျိပယီၤသုးကရူၢ်ကရၢအတၢ်ကလုၢ်အဃိ,သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)လၢအပျိၥ်လဲကွံၥ်အသးဆူ(KNA)တဖၣ်ဟးထီၣ်ကွံၥ်ဝဲလၢရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်,ဒ်ပယီၤသုးကရူၢ်ကရၢပၥ်ဖျါတ့ၢ်ဝဲဖဲအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ(၁၉)သီအနံၤအပူၤအသိးန့ၣ်,သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)လၢအပျိၥ်လဲသးဆူ(KNA)တဖၣ်အံၤကဘၣ်ဟးထီၣ်ကွံၥ်ဝဲလၢရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤအစဲၤခံကတၢၢ်ဖဲလါယနူၤအါရံၤ(၂၅)သီအနံၤအပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးဒီးရၤမတံဝ့ၢ်ပူၤပယီၤသုးကရူၢ်ကရၢဒီး(KNA)အဘၢၣ်စၢၤတၢ်အိၣ်သးအိၣ်ဝဲဒ်အံၤအဖီခိၣ်,ရၤမတံဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဂၤပဲၥ်ထံနီၤဖးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ခဲအံၤအသုတၢ်အံၤပလဲၥ်လိၥ်သးလီၤ.ပယီၤသုးတကပၤသနၥ်က့တၢ်ဘၣ်အီၤကအိၣ်ပှၢ်တဃဲးစ့ၢ်လီၤ.ပှၤလဲဖံဘၣ်ခိၣ်တဒူၣ်အံၤတပျံၤအီၤလၢၤဘၣ်.ယကနၢ်အသုတဲတၢ်န့ၣ်ကမၤတၢ်လီၤ.ပှၤတဒူၣ်အံၤတမ့ၢ်ပျံၤပယီၤဘၣ်.တၢ်မ့ၢ်အိၣ်ဒၣ်တခါလၢမ့ခးလိၥ်သးနီၢ်ကီၢ်တၢ်ဘၣ်ယိၣ်အိၣ်လၢကခးလီၤဝဲလၢဝ့ၢ်ပူၤလီၤ” အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,တကီၢ်ခါခဲအံၤဝ့ၢ်ပူၤကၠိတဖၣ်အပူၤဖိဒံဖိသၣ်တၢ်မၤလိမၤဒိးတဝံၤတတဲၥ်ဒံးဘၣ်အဃိ,ခံခီခံကပၤပလဲၥ်လိၥ်သးအဖၢမုၢ်အဂ့ၢ်,ဝ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,ဝ့ၢ်ပူၤတၢ်အိၣ်သးအဖီခိၣ်ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတနီၤနုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးပၥ်ဝဲကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤအိၣ်လံဝဲအသိး,တနီၤတခီအိၣ်ခိးဒိကနၣ်တၢ်အိၣ်သးတပယူၥ်ဃီဒီးအိၣ်ဆိးဝဲလၢတၢ်ပလီၢ်ပဒီသးအပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
၂၀၂၅ ပဒိၣ်မါရှၤသးစၢ်ခိၣ်နၢ်ဖိခိၣ်ဖးအဂီၢ် KNU သဲစးဝဲၤကျိၤခိၣ် ပဒိၣ်နီၢ်လွဲထူစ့ ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲ
လါယနူၤအါရံၤ ၂၉ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ပဒိၣ်မါရှၤသးစၢ်ခိၣ်နၢ်ဖိခိၣ်ဖးလၢကညီသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ်အံၤလၢ(၂၀၂၅)ခိၣ်ဖးအဂီၢ် KNU-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ လီၢ်ခၢၣ်သး သဲစးဝဲၤကျိၤခိၣ် ပဒိၣ်နီၢ်လွဲထူစ့ ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် Phan Foundation ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ. ပဒိၣ်နီၢ်လွဲထူစ့ မ့ၢ်သးစၢ်လၢပၣ်ဃုၥ်ဝဲလၢလီၢ်ခၢၣ်သးထီဘိကမံးတံၥ်ကျါတဂၤအသိး လၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအပူၤစ့ၢ်ကီးမ့ၢ်ပှၤလၢ ရ့ဒီးခိၣ်နၢ်သူၣ်က့သးပှၢ်သ့ဒီးဟူးဂဲၤမၤတၢ်ဂ့ၤအဃိကြၢးဝဲဒီးခိၣ်ဖးအဖီခိၣ်ဘၣ်တၢ်ဃုထၢထီၣ်အီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤစ့စ့ဖါ လၢအမ့ၢ် ပဒိၣ်မါရှၤအဖိခွါဒိၣ်အံၤ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “တနံၣ်ညါအံၤ(Phan Foundation)အဂီၢ်န့ၣ်ပှၤဆှၢထီၣ်သးစၢ်မံၤန့ၣ်ကအိၣ်လၢ(၆)ဂၤ,(၇)ဂၤညါ. ပှၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤကြၢး ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲခိၣ်ဖးအံၤကိးဂၤဒဲးလီၤ.သနါက့ပဒီပုၢ်ဝဲၢ်တဖၣ်ပပှဲၢ်ထံက့ၤဒီးဘၣ်မနုၤပဃုထၢထီၣ်ဝဲသးစၢ်ပဒိၣ်နီၢ်လွဲထူစ့အံၤလဲၣ်န့ၣ် ပထံၣ်လၢအဝဲမ့ၢ်သးစၢ်တဂၤလၢကရၢမိၢ်ပှၢ်ဃုထၢထီၣ်အီၤလၢလီၢ်ခၢၣ်သးထီဘိကမံးတံၥ်.ဝံၤတကတီၢ်ဃီတၢ်ဟ့ၣ်လီၤအီၤမူဒါလၢသဲစးဝဲၤကျိၤခိၣ်မီၤ.တၢ်လၢတၢ်ကရၢကရိပူၤန့ၣ် မ့ၢ်သးစၢ်တဂၤလၢစံးသ့ကတိၤတၢ်သ့ဒီးသူၣ်က့သးပှၢ်,ခိၣ်နၢ်ဒိၣ်ထီ တဖၣ်လီၤ .ဒီး လၢအတၢ် ဖံးတၢ်မၤပူၤစ့ၢ်ကီးမၤတၢ်လဲၤလၢအဂ့ၢ်အကျိၤလီၤ.အဃိအကြၢးဒီးခိၣ်ဖးအံၤ အဖီခိၣ်ပဃုထၢ ထီၣ်အီၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲး စံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ပဒိၣ်နီၢ်လွဲထူစ့လၢအဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲ(Phan Foundation)ခိၣ်ဖးအံၤ အသးနံၣ်အိၣ်ဝဲ(၃၃)နံၣ်ဒီး ဖဲအပူၤကွံၥ် ၂၀၂၃ နံၣ် ၁၇ ဝီတဝီ ခ့ၣ်အဲယူၣ်ခီကရဲးပူၤအခါန့ၣ် တၢ်ဃုထၢထီၣ်အီၤလၢ လီၢ်ခၢၣ်သးသဲစးဝဲၤကျိၤခိၣ်တဂၤအသိးဝံၤ ဟံထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်ဝဲမူဒါန့ၢ် ၃ နံၣ် ဃၣ်ဃၣ်ဝံၤဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲ တၢ်လၤကပီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. (Phan Foundation)မ့ၢ်တၢ်ကရၢကရိတခါလၢပၥ်ပနီၣ်ဝဲသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်ဒီးတကးဒံးဘၣ်လၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤကလဲၤထီၣ်လဲၤထီ ဒိၣ်ထီၣ်ထီထီၣ်အဂီၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဝဲသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢအသူၣ်ဆူၣ်သးဂဲၤလၢပပှၤတဝၢတၢ်ဖံးတၢ်မၤပူၤအဃိ ဒ်သိးပှၤတဝၢ ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်တီတၢ်ြတၢ် အဂီၢ်န့ၣ် ယကဂုၥ်ကျဲးစၢးမၤဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်နီၢ်လွဲထူစ့ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “အဆိကတၢၢ်ယစံးဘျုးဘၣ်(Phan Foundation)လၢပၥ်ပနီၣ်ပဝဲဒၣ်သးစၢ်ဒီးဟ့ၣ်ဝဲခိၣ်ဖးတခါအံၤမီၤ.ဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ် ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဝဲသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢသူၣ်ဆူၣ်သးဂဲၤလၢပပှၤတဝၢအပူၤဒီးဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဝဲဒၣ်ဘၣ်ဃးတၢ်ဖံးတၢ်မၤကဒိၣ်...