"ဟံၣ်မု၁်ဃီပၢၤဆၢက့ၤအိၣ်" ၁.ထိၣ်ဘျ့ၣ်ဘျီၣ်ဖိယူၤဝ့ၤဝီၤ သယုၢ်ဘၣ်က့ၤယဒ့ပီၤ ကစၢၢ်ကလိဖျါလါဟ့ ဆၢက့ၤတုၤအိၣ်လၢအချ့ ၂.ဘံၣ်ဘ့ယူၤကပြုၢ်ဆဲးလ့ သယုၢ်ဟံၣ်ဃီအိၣ်တသ့ ထိၣ်မ့ၤကွၤအိၣ်မု၁်ဟံၣ်ဃီ လီၢ်မု၁်ကတၢၢ်ဒူသဝီ ၃.ထိၣ်ကံၣ်ဘီဒီးနီၢ်သိမီ ဝၣ်သိကစၢၢ်ရိမးဒီ ခူၣ်နီၢ်လ့ဒီးနီၢ်မုၣ်အ့ ဆၢက့ၤတုၤအိၣ်ကျိၣ်ယီၤလ့ ၄.လုၣ်ထံဝံၤမ့ၢ်ခွံထီၣ်ခိၣ် ထံၣ်မှံဘၣ်က့ၤၦဲၤဟံၣ်ခိၣ် ကညီဖိအါဒံအါဂၤ နီၢ်ဘုၣ်ဘီဧၢ သ့ၣ်နီၣ်နၤ ၅.ကစၢၢ်ဒိၣ်ဖိမုၣ်ဃံလၤ ဝဲၢ်ဖိစီၤလိၤသ့ၣ်နီၣ်နၤ လီဖိမုၣ်နီၢ်မုၢ်ယဲၤဖဲ ကုၤဒ့ဖျးခိၣ်သယုၢ်ထွဲ ၆.ကွဲၢ်ကဘီလ့အခိၣ်ဒီ မ့ၢ်ဖိၣ်ဃဲဖိအဟံၣ်ဃီ တီနီၢ်ကစၢၢ်ကလိလိၤ ကညီဆၢက့ၤအိၣ်လီၤစိၤ ၇.မီၣ်လီၣ်အံးဒီးမီၣ်လီၣ်အး ကညီဖိဆၢတုၤလဲၤဟး ထံဒိၣ်ကီၢ်လဲၢ်အိၣ်ဘၣ်ဆၣ် ဟံၣ်ဒ့လီဖိသ့ၣ်နီၣ်ဘၣ် ၈.ခွဲးလီၤမ့ၤဝါကဖီလီ ဆၢက့ၤအိၣ်ယဒူသဝီ အိၣ်မူတစိၤလၢဟီၣ်ခိၣ် ဟံၣ်မု၁်ဃီပၢၤဆၢက့ၤအိၣ်. လၢတၢ်အဲၣ်ကကွဲၢ်ကဘီ စီၤကီၢ်ဖျါစ့ (တီနီၢ်ဖိ) ၂၉.၁၁.၂ဝ၂၁
KNLA ရှဲကွံာ်ပယီၤသုးတၢ်လီၢ်(၃)တီၤလၢဖၣ်ပူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤပူၤႇတၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၈ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲမဟါလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၇ သီအနံၤ ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ထီၣ်ရှဲကွံာ်ပယီၤသုးတၢ်လီၢ်(၃)တီၤ ဖဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤ ဒွဲၣ်လိကီၢ်ဆၣ် မးထီသ၀ီကရူၢ်ကျဲမုၢ်ကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် KNU တကပၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုး(ခမရ-၄၀၇)သုးရ့ၣ်တၢ်လီၢ်(၃)တီၤအံၤ ဟဲဟံ၀ဲကျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢ ဒ်သိးကဆှၢထီၣ်သုးစုက၀ဲၤတၢ်ဖိတၢ်လံၤဒီးတၢ်အီၣ်တၢ်အီတဖၣ်ဆူအ၀ဲသ့ၣ်သုးကလၢၤလၢအအိၣ်ဖဲ KNU သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် သုးက့(၅)ၦၤကတိၤတၢ်ပၢပဒိၣ်မါမါစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ကျဲဖဲန့ၣ်ဒီတကျိၤန့ၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်လီၤႉ ဒုၣ်ဒါဆီလီၤဃာ်သုးတၢ်လီၢ်(၃)တီၤန့ၣ်ပၦၤလဲၤထီၣ်မၤရှဲကွံာ်၀ဲလံႉ ဒုၣ်ဒါတနီၤစံၣ်ဖျိးအိၣ်လီၤႉ တၢ်လီၢ်၀ဲန့ၣ်ပ(KNLA)က့ၤဟံကဒါ၀ဲလံမီၤနီၤႉ တၢ်ဒုးဒုကဲထီၣ်ဒီတနံၤညါလီၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲဖဲမဟါလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၇ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါဆၢကတီၢ်ခဲအံၤ ကျဲဖဲန့ၣ်ဒီတကျိၤန့ၣ်တၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်ဒံး၀ဲဒီး ပယီၤသုးတကပၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်အိၣ်သးခီန့ၣ်တသ့ၣ်ညါဘၣ်ဒံး၀ဲဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်(KNLA)တကပၤစူးကွံာ်အသးတဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် သုးက့(၅)စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်ပဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်ကစီၣ်လီၢ်ခံကတၢၢ်အသိး ဖဲတနံၤအံၤလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၈ သီ တုၤလၢမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤန့ၣ် KNLA သုးက့(၅)ဖီၣ်ဂၢၢ်ဃာ်၀ဲမးထီကျဲမုၢ်လံဒီး ခီဖျိပယီၤသုးအၦၤဟဲအါထီၣ်ႇ ဟးဃုက့ၤအၦၤလၢအစံၣ်ဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အဃိ တၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
DKBA တီၣ်ထီၣ်က့ၤ သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤဆါအီၤလၢဒုးယၤခိၣ်
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၇ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤဆါအီၤလၢအပူၤကွံာ်က့ၤပာ်လီၤစုက၀ဲၤဆူပယီၤသုးမုၢ်ဒိၣ်အအိၣ်အံၤ တကီၢ်ခါဆၢကတီၢ်ခဲအံၤ တၢ်ဃုထၢတီၣ်ထီၣ်က့ၤအမူဒါဒ်တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ဒုးယၤခိၣ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ် DKBA တကပၤပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲတလါအံၤ ၂၄ သီအနံၤန့ၣ် တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA) အသုးခိၣ်သုးနၢ်မၤ၀ဲတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဖဲမၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ႇစိၣ်ဆံမၠဲၣ်တၢ်လီၢ်အကတီၢ်န့ၣ် ဘၣ်တၢ်ဃုထၢတီၣ်ထီၣ်က့ၤအီၤလၢမူဒါလီၢ်လးဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကရၢအၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ် ၂၀၂၀ နံၣ်ႇ လါမးရှး ၁၂ သီအနံၤ သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤဆါအီၤဃုာ်ဒီးအၦၤ(၁၃)ဂၤ က့ၤပာ်လီၤစုက၀ဲၤဆူပယီၤသုးမုၢ်ဒိၣ်အအိၣ်ဃုာ်ဒီးကျိတၢ်စုက၀ဲၤ(၂၀)ခိၣ်န့ၣ်လီၤႉ DKBA ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံး၀ဲလၢ“မ့ၢ်လီၤ ဖဲအပူၤကွံာ် ၂၄ ဒီး ၂၅ သီန့ၣ် တၢ်က့ၤဃုထၢထီၣ်က့ၤသုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ်-၂တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ပူၤအခါ တၢ်ပာ်ထီၣ်က့ၤအီၤ လၢလီၢ်ခၢၣ်သးခီၣ်တဃာ်ဒုးယၤခိၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၅ သီအနံၤ (DKBA)သုးခိၣ်သုးနၢ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢတၢ်မၤ၀ဲအံၤအပူၤန့ၣ် (DKBA)သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ်-၂ အလီၢ်လၢအလီၤဟိလီၤဘျဲၣ်၀ဲအံၤ တၢ်ဃုထၢတီၣ်ထီၣ်က့ၤလၢသုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိစီၤတၢ်ခုၣ်လၢအဟံးတ့ၢ်ဃာ်မူဒါဒ်သုးက့ခိၣ်တဂၤအသိးစ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အပူၤကွံာ် ၂၀၁၅ နံၣ်အခါ ဖဲ(DKBA)ထိၣ်ဃူထိၣ်ဖိးလိာ်သးလၢကဆဲးလီၤ(NCA)အဆၢကတီၢ် ခီဖျိသုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤဆါအီၤတီခိၣ်ရိၣ်မဲအၦၤတဖၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒီးကညီကီၢ်စဲၣ်သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ႇပယီၤသုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိ တၢ်ထုးထီၣ်ကွံာ်အီၤလၢ တၢ်ကရၢကရိအပူၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲန့ၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံ က့ၤအိၣ်ဆၢထၢၣ်ကဒါ၀ဲဒ်တၢ်ဂုၤထီၣ်ပသီထီၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)အသိးန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်(၂၀၁၆)ဒီး(၂၀၁၇)နံၣ်အခါစ့ၢ်ကီး သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤဆါအီၤတီခိၣ်ရိၣ်မဲအၦၤတဖၣ် လဲၤအိၣ်ဆိး၀ဲဒၣ်လၢယိၤဒိၣ်ကီၢ်စဲၣ်ကလံၤစိးလၢကိကၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤဒီး ဖဲ(၂၀၁၇)နံၣ်ဘူးကလၢာ်န့ၣ် ဟဲက့ၤနုာ်လီၤအိၣ်ဆိးက့ၤ၀ဲလၢကညီကီၢ်စဲၣ်ပူၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲန့ၣ်ခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်အၦၤဒီးပယီၤသုးႇ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဖဲမဲၢ်သ၀ီဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်(၅၀၀၀)ဘျဲၣ် ဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိး(DKBA)သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ်...
ပယီၤသုးမၤကမၣ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်လၢကမျၢၢ်အဖီခိၣ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ် KHRG ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၅ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် သုးဟံးန့ၢ်ထံကီၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံ လၢကီၢ်ပယီၤမုၢ်ထီၣ်ကလံၤထံးတကပၤန့ၣ် ခီဖျိသုးတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်ဟဲက့ၤကဲထီၣ်ကဒါအဃိ တၢ်မၤကမၣ်ၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်အတၢ်အိၣ်သးဟဲနးဒိၣ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ကရူၢ်(KHRG)ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲမဟါလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၄သီအနံၤ တၢ်ရှဲလဲမၤ၀ဲ(KHRG)လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ ကီၢ်ပယီၤမုၢ်ထီၣ်ကလံၤထံးဟီၣ်က၀ီၤလၢသုးဂ့ၢ်၀ီတၢ်ဖ့ၣ်ဆၢဟဲက့ၤဆူၣ်ထီၣ်၀ဲအံၤ လၢပယီၤသုးကမၤရှဲလဲ၀ဲဟီၣ်က၀ီၤဒီးကမၤ၀ဲတၢ်ထီၣ်ဒုးအဂီၢ် ပညိၣ်၀ဲကမျၢၢ်ထံဖိကိၢ်ဖိဒီးမၤကမၣ်၀ဲၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်ဟဲအါထီၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် KHRG ၦၤနဲၣ်တၢ် နီၢ်ထူထူ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တၢ်မၤကမၣ်ၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်ကဲထီၣ်သးအါကတၢၢ်လၢ အတအိၣ်ဒီးတၢ်သမံသမိးဘၣ်အဲၣ်ဒိးခး၀ဲန့ၣ်ခး၀ဲလီၤႇအဲၣ်ဒိးဖီၣ်န့ၣ်ဖီၣ်၀ဲလီၤႉ မ့၀ံၤဘျီန့ၣ်ဖီၣ်၀ဲပီၣ်တၣ်ႇသုးကျိၤမ့ဟဲနုာ်လီၤလၢသ၀ီပူၤလံန့ၣ်ဖီၣ်၀ဲပီၣ်တၣ်လီၤႉ သူ၀ဲဒၣ်ပိာ်မုၣ်ဃုာ်ဒီးသ၀ီဖိတဖၣ်ဒ်တၢ်ဒီသဒၢစုက၀ဲၤတခါအသိးဟဲအါထီၣ်၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်(KHRG)တၢ်မၤနီၣ်မၤဃါအသိးန့ၣ် သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံ လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိ(၄၀၀)ဘျဲၣ်သဂၢၢ်ဘၣ်၀ဲဒီးတၢ်သူအ၀ဲသ့ၣ်ဒ်တၢ်ဒီသဒၢစုက၀ဲၤတခါအသိးဒီးတၢ်ဖီၣ်ပီၣ်တၣ််ဒီးႇ တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤလၢတၢ်သ့ၣ်ညါအီၤလၢအမ့ၢ်(တဲာ်လွံၢ်တဲာ်သနူ)လၢအဒီၣ်တဲာ်ကွံာ်ကမျၢၢ်တၢ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီႇတၢ်ဆဲးကျိးႇတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဒီးဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်လိၣ်ဘၣ်အဂၤ တၢ်မၤကမၣ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ဒ်အံၤသ့ၣ်တဖၣ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲဒၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် နီၢ်ထူထူစံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါတဖၣ်အပူၤ စးထီၣ်လၢလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁ သီ သုးဟံးန့ၢ်ဆူၣ်ထံကီၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံတုၤလၢလါယူၤန့ၣ် KHRG မၤ၀ဲတၢ်ထံၣ်လိာ်သံကွၢ်ဒီးလီၢ်က၀ီၤခိၣ်နၢ်ဒူဖိသ၀ီဖိႇၦၤလၢအပၣ်ဃုာ်လၢတၢ်ပာ်ဖျါထီၣ်သးထီဒါသုးမီၤစိရိၤဒီး(NUG)ခဲလၢာ်(၁၃၃)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအဆၢဒိၣ်(၆)ခါအပူၤ ကီၢ်ပယီၤသုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤလၢဃုလါအတီၢ်ပူၤန့ၣ် တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတၢ်အိၣ်သးလၢကီၢ်ပယီၤမုၢ်ထီၣ်ကလံၤထံးခိခိၣ်သ၀ီဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤဆံးလီၤစှၤလီၤ၀ဲဒၣ်ချ့သဒံးအဂ့ၢ်ႇတၢ်မၤပယွဲၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်သ့ၣ်တဖၣ်အါထီၣ်၀ဲကွ့ၢ်ကွ့ၢ်ဒီး ဒုးအိၣ်ထီၣ်၀ဲတၢ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးႇတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒီးတၢ်သံတၢ်ၦၢ်တၢ်လီၤဘၣ််ယိၣ်လၢထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်လၢခိခိၣ်ဒူသ၀ီဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါလီၢ်ခံကတၢၢ်အပူၤဆီၣ်တခူထီၣ်၀ဲလၢ ကီၢ်ပယီၤသုးကီၣ်ကးကရၢတဖုအံၤ ကစံၣ်လီၤဒီးဟ့ၣ်လီၤက့ၤထံကီၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဆူဒီကလုာ်တၢ်ဃူတၢ်ဖိးပဒိၣ်(NUG)အအိၣ်ႇကပတုာ်ကွံာ်တၢ်မၤအၢမၤသီတၢ်ဖီၣ်ဒုးဃာ်ဒီးတၢ်ပညိၣ်ထီဒါၦၤလၢအပာ်ဖျါထီၣ်သးထီဒါသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်ဒီးၦၤလၢအနုာ်လီၤပၣ်ဃုာ်လၢ(CDM)တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတဖၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်တၢ်တဘၣ်တူၢ်လိာ်ပာ်ပနီၣ်သုးမီၤစိရိၤတဖုအံၤဒ်အမ့ၢ်ကရၢတဖုလၢအဖိးသဲစးဒီး တသ့ဖဲအသ့ကဘၣ်တြီတံၢ်ဃာ်သုးကီၣ်ကးတၢ်မၤကမၣ်ၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်ႇၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤသ့ၣ်တဖၣ် (NUG)ပဒိၣ်ဘၣ်ထွဲဃုာ်ဒီးကလုာ်ဒူၣ်ဖီၣ်စုက၀ဲၤတၢ်ကရၢကရိဒီးဂံၢ်ခီၣ်ထံးကမျၢၢ်တၢ်ကရၢကရိတဖၣ်ကပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဆီၣ်တခူထီၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကညီဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ကရူၢ်(KHRG)အံၤ ဘၣ်တၢ်ဒုးအီၣ်ထီၣ်အီၤဖဲ(၁၉၉၂)နံၣ်ဒီး မ့ၢ်၀ဲဒၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးကရၢသဘျ့တဖုန့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကရၢကရိအံၤမၤလိန့ၢ်၀ဲလီၢ်က၀ီၤၦၤတ၀ၢဖိတဖၣ်လၢ အအိၣ်လၢကီၢ်ပယီၤမုၢ်ထီၣ်ကလံၤထံးတဖၣ်အပူၤ ဒ်သိးကမၤနီၣ်မၤဃါ၀ဲနီၢ်တဂၤတၢ်မၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်ခီဖျိတၢ်သူ၀ဲလံာ်တၢ်မၤနီၣ်မၤဃါဒ်တၢ်မၤနီၣ်အီၤအပတီၢ်အသိးမ့ၢ်ဂ့ၤႇတၢ်ပာ်ဖျါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤဒီးတၢ်ဒီသဒၢၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကညီကီၢ်စဲၣ်ပူၤတၢ်ဖီၣ်သိလ့ၣ်လၢတအိၣ်ဒီးလံာ်လဲၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဟဲအါထီၣ်
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၄ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကညီကီၢ်စဲၣ်ပူၤတၢ်လီၢ်ကိးတီၤဒဲးဃၣ်ဃၣ် စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်စှၤသီန့ၣ် သုးမီၤစိရိၤအစုဒုၣ်တီၤအဖီလာ်ပယီၤသုးကရူၢ်တဖၣ် ဖီၣ်၀ဲသိလ့ၣ်လၢအတအိၣ်ဒီးလံာ်လဲၢ်သ့ၣ်တဖၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံန့ၣ် မၤ၀ဲတၢ်သမံသမိးဟဲအါထီၣ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကီၢ်စဲၣ်အကီၢ်ဆၣ်ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်အချၢ ဃိၣ်လိာ်တိၤႇစၤသပၠ့ၤတိၤဒီးအ့ၤဒူၣ်တိၤတကပၤန့ၣ် တၢ်တဟ့ၣ်သိၣ်လ့ၣ်လၢအလံာ်လဲၢ်တအိၣ်ဘၣ်တဖၣ်အခွဲးလၢကဟးထီၣ်ဟးလီၤလၢၤဘၣ်ဒီး ဖီၣ်သမံသမိး၀ဲတၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ဖိတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “စှၤသီအတီၢ်ပူၤအံၤ ဖဲကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤန့ၣ် တၢ်ကဖီၣ်သိလ့ၣ်လၢအလံာ်လဲၢ်တအိၣ်ဘၣ်သ့ၣ်ဖၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လွံၢ်သီအခါန့ၣ် လၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ချၢဃိၣ်လိာ်တိၤဒီးစၤသပၠ့ၤတိၤန့ၣ် ပယီၤသုးဖီၣ်သမံသမိး၀ဲတၢ်လီၤႉ အပူၤကွံာ်သိလ့ၣ်လၢအစိာ်၀ဲဖီၣ်ကစုက၀ဲၤကရူၢ်အလံာ်အုၣ်သးတဖၣ်စ့ၢ်ကီး ခဲအံၤလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတန့ၢ်လၢၤဘၣ်ႉ ဖီၣ်၀ဲခဲလၢာ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် အ၀ဲစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤ မၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ဆၢ သ့ၣ်ကါညံၣ်နီၣ်တြဲၤတၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤလီၢ်တကးဒံးဘၣ် လဲၤ၀ၣ်တြဲၤလၢကဟးထီၣ်ကီးတရံး၀့ၢ်အံၤစ့ၢ်ကီး တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲပနံာ်တၢ်ကၤ၀ဲၤကျိၤၦၤနဲၣ်တၢ်(၂)အံၤတီခိၣ်ရိၣ်မဲဒီး သမံသမိး၀ဲတၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤလၢအတဖိးသဲစးသ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤလၢအဘူးဒီးမၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ဆၢတၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ “စးထီၣ်ဖဲလါလၢကဟဲလါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် ၁ သီန့ၣ် လဲၤ၀ၣ်တြဲၤလၢကဟးထီၣ်ဖဲကီးတရံး၀့ၢ်အံၤ သုးကီၣ်ကး၀ဲၤကျိၤဘၣ်ထွဲကရူၢ်ပာ်ဖှိၣ်တဖၣ် ကမၤဃံးထီၣ်၀ဲတၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤလၢအတဖိးသဲစးသ့ၣ်တဖၣ်လီၤႉ တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲပနံာ်တၢ်ကၤ၀ဲၤကျိၤၦၤနဲၣ်တၢ်(၂)ကဟဲဆ့ၣ်နီၤအိၣ်၀ဲလီၤႉ တၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤလၢအတဖိးသဲစးဒီး သိလ့ၣ်လၢအလံာ်လဲၢ်တအိၣ်ဘၣ်တဖၣ်ကပၣ်ဃုာ်၀ဲလီၤႉ အဃိလၢခံန့ၣ်ကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤ သိလ့ၣ်လၢတအိၣ်ဒီးလံာ်လဲၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ကဟးထီၣ်က့ၤလီၤအဂီၢ်ကကီခဲထီၣ်၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအဘူးဒီးမၠၣ်၀တံၣ်ကီၢ်ဆၢတၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤတဂၤ ပဲာ်ထံနီၤဖးစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲမဟါလါနိ၀့ဘၢၣ် ၂၃ သီ ဂီၤခီ ၁၀ နၣ်ရံၣ်တုၤလၢမုၢ်ထူၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ပၢၤကီၢ်သုးႇသုးဒီးမီၤတီၤပံၤကဲၤသုးပာ်ဖှိၣ်အနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်အဂၤ(၂၀)ဘျဲၣ်အံၤ အိၣ်ခးသမံသမိး၀ဲဒၣ်သိလ့ၣ်လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကွဲၢ်ကဘီကစၢၢ်ခီၣ်ထံး တီၤပိၤသ၀ီကျဲဖးဒ့ဒီး ဖဲန့ၣ်ကိးတီၢ်ဖီၣ်၀ဲဒၣ်သိလ့ၣ်လၢအလဲၤဘါဃိၣ်ႇသိလ့ၣ်ဟံၣ်ဒီးသိလ့ၣ်တီၣ်မဲးလၢၢ်တဖၣ်ခဲလၢာ်ကအိၣ်အခိၣ်(၃၀)ဃၣ်ဃၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအထံၣ်ဒီးအမဲာ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ဖီၣ်သိလ့ၣ်လၢအလံာ်လဲၢ်တအိၣ်ဘၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ဖဲအပူၤကွံာ်လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၃ သီ မုၣ်ထီၣ်ကလံၤထံးသုး၀ဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ် ကီၢ်ခီခိၣ်(၂)အံၤ...
တၢ်ဃုထၢထီၣ်က့ၤ၀့ၢ်တကူၣ်ကညီလံာ်လဲၢ်တၢ်ဆဲးတၢ်လၤကမံးတံာ်လၢအသီ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၂၃ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကညီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤကမံးတံာ်လၢအအိၣ်ဖဲ၀့ၢ်တကူၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ်အပူၤတဖၣ် တၢ်က့ၤဃုထၢထီၣ်၀ဲအပတီၢ်တုၤလၢကီၢ်ဆၣ်ႇကီၢ်ရ့ၣ်ႇကီၢ်ခီဒိၣ်လံအဂ့ၢ်န့ၣ်် ကမံးတံာ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁ သီ သုးဟံးန့ၢ်ကွံာ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံ တၢ်ဖီၣ်၀ဲ၀့ၢ်တကူၣ်ကီၢ်ခီ ကညီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤကမံးတံာ် အၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤကညီဂ့ၢ်၀ီကိတိာ်နီၢ်ပါသ့ၤစၤမၠိဒီး ဖဲသုးမီၤစိရိၤပၢတၢ်အစိၤအံၤ ကညီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤကမံးတံာ်ဖိ လၢအဖံးမၤတၢ်လၢအပူၤကွံာ်သ့ၣ်တဖၣ်အလီၢ်န့ၣ် တၢ်လီၤဟိလီၤဘျဲၣ်ဟဲအိၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်အါမးန့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢတအဲၣ်ဒိးဆဲးမၤကညီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၢပယီၤသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ပၢဆှၢအဖီလာ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီး ခီဖျိတၢ်ဂ့ၢ်အကလုာ်ကလုာ်အဃိ အိၣ်ဘှံးဟးထီၣ်က့ၤ၀ဲဒၣ်လၢကမံးတံာ်ဖိမူဒါပူၤအိၣ်၀ဲအဃိ ကမံးတံာ်ဖိအလီၢ်လၢအလီၤဟိလီၤဘျဲၣ်၀ဲတဖၣ်အံၤ တၢ်က့ၤဃုထၢထီၣ်ကဒါ၀ဲတဂၤစုာ်စုာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၀့ၢ်တကူၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ်ကညီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤကမံးတံာ်လၢတၢ်က့ၤဃုထၢထီၣ်၀ဲန့ၣ် ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤအလီၢ် တၢ်ဆီတလဲဟ့ၣ်လီၤက့ၤမူဒါလၢ အပူၤကွံာ်ကီၢ်ခီလံာ်လဲၢ်တၢ်ဆဲးတၢ်လၤနဲၣ်ရွဲၣ်မါသါ၀့အူဒီး မ့မ့ၢ်လၢ၀့ၢ်တကူၣ်ကီၢ်ခီမုၢ်နုာ်ကီၢ်ရ့ၣ်ၦၤပၢၤလီၢ်နီၤ မါသါထ့အံၤ တၢ်ဟ့ၣ်လီၤက့ၤမူဒါလၢကီၢ်ခီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤအနဲၣ်ရွဲၣ်အသိးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ “တၢ်အိၣ်သးမ့အိၣ်ဒ်လဲၣ်ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ ပကညီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ် ဖဲပမၤကဲအသိးန့ၣ်ပကဆဲးမၤလီၤမီၤနီၤႉ အဃိခဲအံၤလၢပမၤန့ၢ်အသိးန့ၣ်ပဆဲးမၤ၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် မါသါ၀့အူလၢအကဲထီၣ်လံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤတဂၤ စံး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ် ၂၀၂၀ နံၣ် လါမးရှး ခိ၀ံၣ်တၢ်ဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်ရၤလီၤသးလၢကီၢ်ပယီၤထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်အပူၤ၀ံၤ စးထီၣ်ဖဲပဒိၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤတြီဃာ်၀ဲလၢတၢ်တဘၣ်ထုးဖှိၣ်ရိဖှိၣ်သးဘၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံ တၢ်မၤ၀ဲကညီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤကမံးတံာ်အတၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်တန့ၢ်အါအါလၢၤ၀ဲဘၣ်အသိး တကီၢ်ခါဒ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်သးအဖီခိၣ် လံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤတၢ်ဖံးတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ်ဆိကတီၢ်ကံွာ်သးအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤကရူၢ်ဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကီၢ်ဆၣ်လံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤအနဲၣ်ရွဲၣ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲ“လံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤကမံးတံာ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ဘၣ်ထုးထီၣ်လၢကစၢ်ထၢၣ်ပူၤဒီးမၤလီၤမီၤနီၤႉ လၢယကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ် ခဲအံၤန့ၣ်ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤစ့ၢ်ကီးတဲ၀ဲလၢမၤလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤတမုာ်ဘၣ်ဒီးအိၣ်ဘှံး၀ဲလီၤႉ အဃိပက့ၤပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်ပသးဒီးပက့ၤဃုထၢထီၣ်ကဒါလီၤႉ ၦၤကညီစ့ၢ်ကီးတအိၣ်အါအါဘၣ်ႉ ဘၣ်မၤစၢၤဒ်အံၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၀့ၢ်တကူၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ်ကညီလံာ်လဲၢ်ဒီးတၢ်ဆဲးတၢ်လၤကမံးတံာ်အံၤ ဘၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်အီၤ၀ဲ(၂၀၁၄)နံၣ်ဒီး အပူၤကွံာ်၀့ၢ်တကူၣ်ကီၢ်ခီကညီဂ့ၢ်၀ီကိတိာ်ၦၤပၢၤလီၢ်ဆ့ၣ်နီၤအံၤဟံးန့ၢ်၀ဲမူဒါအသိး ဖဲ(၂၀၁၆)နံၣ် တၢ်က့ၤဃုထၢထီၣ်ကဒါအခါစ့ၢ်ကီး ကညီဂ့ၢ်၀ီကိတိာ်အံၤလီၤဟံးကဒီးမူဒါန့ၣ်လီၤႉ
တသီအတီၢ်ပူၤ(BGF)သုးသံ ၁၀ ဂၤႇဘၣ်ဒိတစှၤန့ၢ်ဒံး ၅ ဂၤဘၣ်အဂ့ၢ် KNU ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၉ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့-၁)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၇ သီအနံၤတနံၤဃီန့ၣ် သုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးသံ(၁၀)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိတစှၤန့ၢ်ဒံး(၅)ဂၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် KNU ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲတနံၤအံၤလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၉ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၇ သီ ဂီၤခီ ၁ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ် လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ် မဲသနၣ်သ၀ီကရူၢ် ကၠီၤက့ၢ်ခံသ၀ီကပၤန့ၣ် ခီဖျိကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA)သုးက့(၁)ခိးခး(BGF)သုးတြိၤ(၉၉၉)ႇသုးဟီၣ်က၀ီၤ(၃)အခိၣ်စီၤလဲသ့ၣ်ဒီးအၦၤသိလ့ၣ်အဃိ (BGF)သုးသံ(၇)ဂၤႇဘၣ်ဒိ(၅)ဂၤဒီး(VIGO)သိလ့ၣ်ဟးဂီၤ၀ဲခံခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်တနံၤဃီ၀ဲန့ၣ်ဖဲမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၂ နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ် ခီဖျိ(KNLA)ခိးခးကဒီး BGF(၉၉၉)သုးတြိၤဖဲကၠီၤက့ၣ်ခံသ၀ီဒီးဖလၤတီၤသ၀ီအဘၢၣ်စၢၤနိၣ်ပနၢ်ပူၤကျဲမုၢ်ဖီခိၣ်အဃိ (BGF)တကပၤသံ(၃)ဂၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဒီးသုးတြိၤ၀ဲန့ၣ်အစုဒုၣ်တီၤအဖီလာ်သုးရ့ၣ်ခိၣ်(၂)စီၤကၠီၤဖီဒီး ဟးဂီၤဃုာ်ဒီးသိၣ်လ့ၣ်တခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စီၤလဲသ့ၣ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲ(BGF-၉၉၉)သုးတြိၤလၢအနုာ်လီၤဟူးဂဲၤလၢ KNU ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤအံၤ မ့ၢ်ကရူၢ်တကရူၢ်လၢအမၤကမၣ်၀ဲဒၣ်ၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်အကလုာ်ကလုာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် KNU တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ဂ့ၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤ ဖဲတနံၤအံၤမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤအဆၢကတီၢ် ပဆဲးကျိးသံကွၢ်၀ဲဒီး(BGF)သုးတြိၤ(၂)ဒုးယၤခိၣ်သုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိစီၤတ့၀့ဒီးစံး၀ဲလၢ တၢ်ခးလိာ်သးလၢ(KNU)ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်န့ၣ် အၦၤသုးဖိတနီၤသံ၀ဲအိၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲအဂ့ၢ်ဒီး ဒ်သိးတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်သုတကဲထီၣ်လၢကဒဲကဒဲအဘၢၣ်စၢၤတဂ့ၤအဂီၢ် တကီၢ်ခါခဲအံၤက့ၤကိးကဒါအ၀ဲသ့ၣ်အၦၤတနီၤလံအဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤသမံသမိးတၢ်သတူၢ်ကလာ်အဃိ လ့က့ၣ်ကီာ်၀့ၢ်သီလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်ဘၣ်ယိၣ်
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၉ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲမဟါလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၈ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ် ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤသမံသမိးတၢ်သတူၢ်ကလာ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့-၆)တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤ လ့က့ၣ်ကီာ်၀့ၢ်သီပူၤအဃိ ဘၣ်ယိၣ်လၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအိၣ်၀့ၢ်သီပူၤတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးနုာ်လီၤသမံသမိး၀ဲၦၤမၤ(CDM)ဖိလၢအဟးအိၣ်ခူသူၣ်လၢလ့က့ၣ်ကီာ်၀့ၢ်သီက၀ီၤဒ့ဟံၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်တဖီၣ်န့ၢ်ၦၤမၤ(CDM)ဖိလၢလ့က့ၣ်ကီာ်၀့ၢ်သီပူၤဒံးဘၣ်အဃိ စးထီၣ်ဖဲတနံၤအံၤလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၉ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးႇပၢၤကီၢ်တဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးအိၣ်ခိးသမံသမိးတၢ်လၢ မဲၢ်ထီးသလ့-လ့က့ၣ်ကီာ်၀့ၢ်သီကျဲဖးဒ့ဒီး သမံသမိး၀ဲဒၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ႇ သိလ့ၣ်ဒီးဆဲးကဲးလၢအကလဲၤဆူမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်နုာ်လီၤသမံသမိးတၢ်အဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိသ့ၣ်တဖၣ် လၢကလဲၤၦ့ၤတၢ်လၢမၠၣ်၀တံၣ်အဂီၢ်မ့ၢ်ဂ့ၤႇလၢတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့အဂီၢ်မ့ၢ်ဂ့ၤ အ၀ဲသ့ၣ်လဲၤထီၣ်က့ၤလီၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်အသိး ခီဖျိတၢ်ဃိထံသမံသမိးတၢ်ဒ်အံၤအဃိ ဘၣ်ယိၣ်လၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်ဒီးလီၢ်က၀ီၤ(KNLA)သုးတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မဲၢ်ထီးသလ့လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လ့က့ၣ်ကီာ်၀့ၢ်သီအံၤအိၣ်၀ဲဒၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့-၆)တၢ်ပၢအဖီလာ်ဒီး အိၣ်စီၤစုၤ၀ဲဒၣ်ဒီးမၠၣ်၀တံၣ်၀့ၢ်(၃၀)ကံလိမံထၢၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲ(၂၀၂၁)နံၣ် လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁ သီ သုးဟံးန့ၢ်ကွံာ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံ ပယီၤသုးနုာ်လီၤသမံသမိးတၢ်သတူၢ်ကလာ်ဒ်အံၤ ဒီးခဲအံၤတဘျီအိၣ်၀ဲ(၅)ဘျီလံန့ၣ်လီၤႉ
လၢၢ်ဒိၣ်စိကီၢ်ဆၣ်ပူၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖိတနီၤက့ၤဆူအဟံၣ်အဃီႇတနီၤအိၣ်တ့ၢ်ဒံး၀ဲ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၈ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ-KNU သုးက့(၄)ဟီၣ်က၀ီၤ လၢၢ်ဒိၣ်စိကီၢ်ဆၣ်အပူၤ စးထီၣ်ဖဲတလါအံၤလါထီၣ်န့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤဖီၣ်တၢ်လၢသ၀ီပူၤအဃိ လီၢ်က၀ီၤဒူဖိသ၀ီလၢအဃ့ၢ်အိၣ်ခူသူၣ်တဖၣ်တနီၤန့ၣ် ခဲအံၤက့ၤဆူအဒူသ၀ီလံအသိး ခီဖျိတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဃိတနီၤန့ၣ်တက့ၤဘၣ်လၢအဒူသ၀ီဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ သ့ကဒိႇမၠ့ခးဒံၣ်ႇထံနၢအုၣ်ဒီးဟၣ်မ့ကၠံသ၀ီ သ၀ီ(၄)ဖျၢၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိအိၣ်၀ဲ(၅၀၀)ဘျဲၣ်အကျါ သ၀ီလၢအမ့ၢ်သ့ၣ်ကတိဒီးမၠ့ခးဒံၣ်သ၀ီခံဖျၢၣ်အံၤတက့ၤဘၣ်ဒံးလၢအဒူသ၀ီဒံးဘၣ်ဒီးမ့မ့ၢ်သ၀ီလၢအအိၣ်တ့ၢ်(၂)ဖျၢၣ်သ၀ီဖိတဖၣ် က့ၤဆူအဒူသ၀ီအတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲလံအဂ့ၢ်န့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤ KNU သုးခိၣ်တဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ််လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“လၢတၢ်အိၣ်သးအဖီခိၣ် တၢ်လီၤတံၢ်လီၤမံတအိၣ်ဒံးဘၣ်အဃိအ၀ဲသ့ၣ်က့ၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်မီၤနီၤႉ မ့ၢ်ပယီၤသုးတဖၣ်ကဟဲထီၣ်လၢသ၀ီပူၤဧါႇတဟဲထီၣ်ဘၣ်ဧါန့ၣ် ခီဖျိၦၤဟးထီၣ်က့ၤလီၤလၢသ၀ီပူၤတအိၣ်ဘၣ်အဃိ အ၀ဲသ့ၣ်က့ၤတဘူၣ်ဒံး၀ဲဘၣ်လီၤႉ အ၀ဲသ့ၣ်မ့က့ၤ လၢန့ၣ်တကပၤမ့နုာ်လီၤဖီၣ်ကဒီးတၢ်န့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်ပျံၤလၢကဘၣ်စံၣ်ကဒီးအသီတဘျီမီၤနီၤႉ အိၣ်တ့ၢ်ဒံးဖဲအံၤ(၈၆)ဂၤဒံးလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ဖဲ မဟါကၢာ်လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၇ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးက့ၤကဒါလံဘၣ်ဆၣ် လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိသ့ၣ်တဖၣ်လၢကက့ၤဆူအဒူသ၀ီအဂီၢ်ပျံၤဒံး၀ဲတၢ်ဒီး တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးတၢ်အီၣ်တၢ်အီအဂီၢ်ဘၣ်ဂီၢ်ဒံး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးခိၣ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၃ သီအနံၤ ပယီၤသုးလၢအလဲၤထီၣ်က့ၤလီၤဟူးဂဲၤဖဲသ့ကဒိဒီးဟၣ်မ့ကၠံသ၀ီအဘၢၣ်စၢၤတဖၣ်အံၤ ခီဖျိလီၢ်က၀ီၤတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်(PDF)သုးအိၣ်ခိးထုးအ၀ဲသ့ၣ်ဒီးမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးအၦၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိလၢတၢ်ဂ့ၢ်အံၤအဃိပယီၤသုးနုာ်လီၤဖီၣ်တၢ်လၢဒူသ၀ီပူၤအဖီခိၣ် သ၀ီၤ(၄)ဖျၢၣ်အံၤလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအကယၤဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိ(၅၀၀)ဘျဲၣ်လၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ကမီၤသွ့(Ka Mow Thwe)ၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ကရၢကရိဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဃာ်၀ဲဒီး တကီၢ်ခါခဲအံၤအါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်က့ၤကဒါဆူအဒူသ၀ီအတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲလံန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲအပူၤကွံာ်စှၤသီအခါစ့ၢ်ကီး ခီဖျိပယီၤသုးနုာ်လီၤဟူးဂဲၤဟဲအါထီၣ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် သုးက့(၄)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲဒၣ်ဒီးဟီၣ်က၀ီၤဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်တဖၣ်ဒီး ပယီၤသုးဖီၣ်၀ဲလီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတနီၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးနုာ်လီၤဟူးဂဲၤလၢပဟီၣ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အိၣ်ဒၣ်ဘၣ်ဒုးဖျိးထီၣ်က့ၤလီၤအဂ့ၢ် KNU စံး၀ဲ
လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၇ သီႇ ၂၀၂၁ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ပယီၤသုးလၢအနုာ်လီၤဟူးဂဲၤဖဲကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ-KNU မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတဖၣ်အံၤ ပပျဲအလီၢ်တသ့ၣ်လၢၤဘၣ်ဒီးအိၣ်ဒၣ်လၢကဘၣ်ဒုးဖျိးထီၣ်ကွံာ်အီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးက့(၅)ဒုးယၤခိၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲတလါအံၤလါနိၣ်၀့ဘၢၣ်ထီၣ်န့ၣ် ပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်နုာ်လီၤ ဟူးဂဲၤ၀ဲဒၣ်လၢမုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤပူၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဖီခိၣ် KNLA သုးက့(၅)ဒုးယၤခိၣ် သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤထူကဆှီစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“မ့မ့ၢ်လၢပယီၤသုးမီၤစိရိၤဒုပပျဲအလီၢ်တအိၣ်ဘၣ်ႉ အ၀ဲသ့ၣ်မၤအၢမၤသီမၤနးမၤကျံး၀ဲထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်လၢထံကီၢ်ဒီတဘ့ၣ်အပူၤလီၤႉ ကလုာ်ဒူၣ်ကိးဒူၣ်ဒဲးဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်၀ဲလီၤႉ တၢ်တသ့ၣ်တဖၣ်အံၤပပျဲန့ၢ်အလီၢ်တသ့ဘၣ်မီၤနီၤႉ မ့မ့ၢ်လၢပဟီၣ်က၀ီၤပူၤဒုဒ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟဲအိၣ်လၢပဟီၣ်က၀ီၤအပူၤအသိးန့ၣ် ဒ်ပမ့ၢ်၀ဲဒၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတကးဒံးဘၣ်ပမ့ၢ်၀ဲဒၣ်ၦၤဟီၣ်က၀ီၤဖဲအံၤအဃိ အလီၢ်အိၣ်လၢပကဘၣ်တြီဆၢဒီသဒၢဒုးဖျိးထီၣ်ကွံာ်အီၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၅ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် သုးက့(၅)ဟီၣ်က၀ီၤလၢအမ့ၢ် ကမးမိၢ်-ဖၣ်ပူၣ်ကျဲအဘၢၣ်စၢၤႇမးထီႇဘီကၠိၣ်ထၣ်ႇခီပိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤ စးထီၣ်ဖဲလါနိၣ်၀့ဘၢၣ်ထီၣ်သီန့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးဒီး(BGF)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ် နုာ်လီၤဟူးဂဲၤ၀ဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဃိ တၢ်ဘၣ်သဂၢၢ်ခးလိာ်သးကဲထီၣ်၀ဲကိးမုၢ်နံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤတၢ်ကစီၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲအပူၤကွံာ်လါနိၣ်၀့ဘၢၣ် ၁၅ သီ မုၢ်ထူၣ်အဆၢကတီၢ် တၢ်ထံၣ်၀ဲဒၣ်သိလ့ၣ်(၂၄)ခိၣ်လၢအတီၣ်၀ဲသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ၦဲၤၦဲၤဒီးသိလ့ၣ်တခိၣ်လၢအတီၣ်၀ဲပယီၤသုးၦဲၤၦဲၤသ့ၣ်တဖၣ် လဲၤထီၣ်၀ဲဒၣ်လၢ(KNU)သုးက့(၅) ဖၣ်ပူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်နုာ်လီၤမၤ၀ဲသုးတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအံၤ သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤထူကဆှီ စံး၀ဲ“တၢ်လၢ(BGF)န့ၣ်အိၣ်၀ဲဒၣ်လၢပယီၤသုးမီၤစိရိၤတၢ်ဖီၣ်ပျံၤအဖီလာ်လီၤနါက့အပူၤကွံာ်ဒုပနၢ်ပၢၢ်အီၤသ့လီၤႉ လၢပတၢ်မဲာ်ညါကဒဲကဒဲန့ၣ်ဆဲးကျိးလိာ်သးအိၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးမ့မၤန့ၣ်မၤဒၣ်၀ဲမီၤနီၤႇတလိၣ်မၤဘၣ်ႉ ဒ်ပယီၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်အသိးဒီးဒ်ပတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်အသိးန့ၣ် အ၀ဲန့ၣ်တလိၣ်ဘၣ်ႉ အ၀ဲန့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒၣ်ပယီၤအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤႇပတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလီၤႉ(BGF)န့ၣ်အိၣ်ဃာ်လၢတၢ်ကပၤမီၤနီၤႉ လၢခံဒ်အ၀ဲသ့ၣ်ဘၣ်မၤန့ၢ်ပယီၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအဃိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လီၤႉ ဒ်တၢ်အိၣ်သးလၢမုၢ်မဆါတနံၤအံၤအသိးန့ၣ် ဒ်အ၀ဲဟံးကွံာ်၀ဲတၢ်ဆိတၢ်ကမီၤအသိးခီန့ၣ်အလီၢ်အိၣ်လၢပကဘၣ်မၤလီၤမီၤနီၤႉ ပမ့တမၤဘၣ်န့ၣ်မုၢ် တနံၤန့ၣ်အကမၤၦၤလီၤႉ မ့မ့ၢ်လၢဒုးယၤအတၢ်ဖံးတၢ်မၤခီဒု ဖၣ်ပူၣ်ဒီးကမးမိၢ်ကျဲဒုပကျဲၤလီၤဃာ်ဒီးပတပညိၣ်လၢ(BGF)အဂီၢ်ဘၣ်ႉလၢသုးမီၤစိရိၤအဂီၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်ဆၢကတီၢ်တုၤဃီၤတၢ်ကိၢ်ထီၣ်လံဒီး...