လါဖ့ၤဘြူၤအရံၤ ၁၇ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဟီၣ်ကဝီၤ လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ်ဒီးလါယနူၤအါရံၤလၢ(၂)လါအတီၢ်ပူၤ ဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢကဲထီၣ်ဝဲ (၄၁)ဘျီဒီး ဖဲန့ၣ်ပယီၤသုးတကပၤသံဝဲ(၃၃)ဂၤ,ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၃၃)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကီၢ်ရ့ၣ် တလါတဘျီတၢ်မၤနီၣ် စရီအပူၤန့ၣ်လီၤ. ဒီးတၢ်ဒုးတၢ်ယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢသ့ၣ်တဖၣ်အံၤကဲထီၣ်ဝဲလၢကၠဲးထိၣ်,ဘံလ့,သထူၣ်,ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤလၢ ပယီၤသုးဒီး ဟီၣ်ကဝီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်-၁, သုးရ့ၣ်-၂, သုးရ့ၣ်-၃, ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသုးကရၢ(KNDO) သုးရ့ၣ်-၂ သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၢၣ်စၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ခံလါအတီၢ်ပူၤအံၤစ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးသံဘၣ်ဒိၣ်ဘၣ်ထံး(၆၆)ဂၤအမဲၥ်ညါ မ့မ့ၢ်လၢဟီၣ်ကဝီၤ(KNLA)တၢ်ပၢၢ်ဆၢ သုးပၥ်ဖှိၣ် တကပၤန့ၣ် ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤကွံၥ်အသးသမူလၢထံကီၢ်ဒီးပှၤကလုၥ်အဂီၢ်(၃)ဂၤစ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်မၤစရီပူၤအသိး သ့ၣ်ညါ ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်လၢခံလါအတီၢ်ပူၤအံၤ သုးမီၤစိရိၤအကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်(၂)ဘျီဒီးပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်(၃၆)ဘျီဆူ လီၢ်ကဝီၤ ကမျၢၢ်ဒူသဝီအိၣ်ဆိးလီၢ်,တၢ်ဖံးတၢ်မၤလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အဃိ ကမျၢၢ်သံဝဲ(၉)ဂၤ,ဘၣ်ဒိ(၁၆)ဂၤဒီး ဟံၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်(၁၃)ဖျၢၣ်, သီခါဖၠၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်(၄)ဖျၢၣ်,ကၠိ(၁)ဖျၢၣ်,ဆဲးကၢး(၂)ခိၣ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဟးဂီၤဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးခီဖျိလၢသုးမီၤစိရိၤအကျိဖးဒိၣ်ဒီးကဘီယူၤအံၤအဃိ...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤလၢတၢ်ဒုးက့ၤဆူၣ်ထီၣ်ကဒါဝဲအံၤ လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁ သီတုၤ ၁၅ သီ လၢ(၁၅)သီအတီၢ်ပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲ(၅၇)ဘျီအဃိ ပယီၤသုးတကပၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၂၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ် ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဖဲ တနံၤအံၤန့ၣ်လီၤ. လၢပယီၤသုးဒီး(သုးက့ ၅)ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပၥ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်(၅၇)ဘျီအံၤအဃိ ပယီၤသုးသံ(၆)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၂၀)ဂၤအသိး လၢပှၤသံတဖၣ်အံၤအကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲသုးစကီၤ(၁)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအပူၤ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးလၢ(၁၅)သီအတီၢ်ပူၤအံၤစ့ၢ်ကီး သုးမီၤစိရိၤအကဘီယူၤလဲၤခးလီၤတၢ်(၁၆)ဘျီ,တ့ၢ်လီၤဝဲဒြိမ့ၣ်ပိၢ်(၂)ဘျီဒီး ခးလီၤဝဲ (122-MM/120-MM/60-MM)ကျိဖးဒိၣ် ၇ ဘျီလၢဒူသဝီကမျၢၢ်တၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ကျဲအဃိ ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိဝဲ(၂)ဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဟီၣ်ကဝီၤ ဖဲအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤတလါအတီၢ်ပူၤန့ၣ်စ့ၢ်ကီး ဟီၣ်ကဝီၤ(KNLA)သုးပၥ်ဖှိၣ်ဒီး ပယီၤသုး အဘၢၣ် စၢၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲ(၁၂၆)ဘျီအဃိ ပယီၤသုးတကပၤသံ(၃၄)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိဝဲ(၅၈)ဂၤအသိး...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲအပူၤကွံၥ်စှၤသီအခါ သုးမီၤစိရိၤအသုးဖိသီ(၉)ဂၤလၢဘၣ်တၢ်ထၢန့ၢ်ဆူၣ်လၢသုးကျါအံၤဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤကဒီးသးဆူခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃) လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)အအိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ်ထုးထီၣ် ပၥ်ဖျါဝဲ ဖဲမဟါ အနံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၂ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးခီၣ်သုးရ့ၣ်(ခလရ-၄၃၉)အပှၤ ၅ ဂၤ, (ခလရ-၅၉၈)အပှၤ ၁ ဂၤ, (ခလရ-၆၀)အပှၤ ၁ ဂၤ, (ခလရ-၃၅၁)အပှၤ ၁ ဂၤ, ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၅၃)အပှၤ ၁ ဂၤ ပၥ်ဖှိၣ်ခဲလၢၥ်(၉)ဂၤ ပှၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤ အသးဆူဟီၣ်ကဝီၤ(KNDO) သုးရ့ၣ်-၃ အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. သုးဖိသီလၢအဟဲက့ၤဟ့ၣ်လီၤသး(၉)ဂၤအံၤမ့ၢ်ဝဲ ကၠီၤစ့ၤယၣ်(၂၃)နံၣ်,...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၇သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ၂၀၂၆-၂၀၂၇ တၢ်မၤလိနံၣ်အဂီၢ်(PhanFoundation)အိၣ်ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢကဟ့ၣ်ဝဲကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)ဆူကညီသးစၢ်လၢသးအိၣ်ထီၣ်ဝဲကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤဝဲၤကျိၤ(KECD)(JuniorCollege)ဒီးကီၢ်သူလ့ၤကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,(KECD)ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၆)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ. (PhanFoundation)ကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤကဟ့ၣ်ဝဲဒၣ်ထဲကၠိဖိလၢထီၣ်အတီၤတဆံ(Grade10)ဆူအဖီခိၣ်တဖၣ်ဒီးပၥ်ပနီၣ်ဝဲတီၤထီကၠိဖိ(၃၅)ဂၤ,(JC)ကၠိဖိ(၆၅)လၢအပၣ်ဃုၥ်ဝဲဒီးဒဲကဝီၤကၠိဖိခဲလၢၥ်ပၥ်ဖှိၣ်(၁၀၀)ဂၤအဂ့ၢ်,ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်ဝဲဒ်သိးတၢ်ကဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဝဲကၠိဖိလၢလိၣ်ဘၣ်ဝဲတၢ်မၤစၢၤတဆံးတက့ၢ်လၢကူၣ်သ့တကပၤအဂ့ၢ်,(PhanFoundation)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါနၣ်ဘွါဘွါဖါကတိၤပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢတၢ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါအပူၤဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဝဲအံၤန့ၣ်တမ့ၢ်တၢ်အသီဘၣ်.ပဆှၢဃၥ်ကၠိဖိလၢနံၣ်လၢအပူၤကွံၥ်သ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်တဘျူးနံၣ်လံ,ပထံၣ်ဝဲဒၣ်လၢအကဲဘျူးကဲဖှိၣ်ဝဲဒၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ.အဃိန့ၣ်ပအဲၣ်ဒိးမၤဂ့ၤထီၣ်ဒီးမၤအါထီၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအဖီခိၣ်တနံၣ်အံၤဒီးနံၣ်လၢကဟဲတဖၣ်ပကမၤအီၤဒ်သိးကကဲဘျူးလၢကညီသးစၢ်ဃုတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ပၥ်ပနီၣ်(၃)ထံၣ်အဂ့ၢ်,ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤဝဲၤကျိၤ(KECD)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤလၢကပတံထီၣ်ဝဲကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)အံၤကဘၣ်လူၤပိၥ်ထွဲဝဲတၢ်ပၥ်ပနီၣ်(၃)ထံၣ်လၢအမ့ၢ် (၁)ကဘၣ်မ့ၢ်ဝဲကၠိဖိလၢလိၣ်ဘၣ်ဝဲကျိၣ်စ့တၢ်မၤစၢၤနီၢ်နီၢ်လၢကၠိတၢ်မၤလိမၤဒိးအဂီၢ်(အဒိ)ကဘၣ်မ့ၢ်ကၠိဖိလၢမိၢ်ပၢ်ဆီၣ်ထွဲတန့ၢ်ဒီးမိၢ်ပၢ်တလၢပှဲၤဘၣ်တဖၣ်. (၂)ကဘၣ်မ့ၢ်ပှၤအဲၣ်တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့,အိၣ်ဒီးတၢ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးနီၢ်နီၢ်ဒီးလုၢ်လၢ်သကဲၥ်ပဝးလၢအဂ့ၤ. (၃)ကဘၣ်ဆှၢထီၣ်ဝဲ(ReportCard)ကွဲးဒိ,(AcademicTranscript)ကွဲးဒိလၢအပၥ်ဖျါဝဲအတၢ်မၤလိမၤလိတၢ်အိၣ်သးဒီးမ့တမ့ၢ်ကဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲကၠိခိၣ်လံၥ်အုၣ်ကီၤသးတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,(၁၂)တီၤကၠိဖိလၢကဘၣ်နုၥ်လီၤဒိးစဲးဝဲပဒိၣ်တၢ်ဒိးစဲးတဖၣ်တခီကဘၣ်တီၣ်ထီၣ်ဝဲ(၁)တဝီဒီး(၂)ဝီတဝီ(ReportCard)တၢ်မၤနီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဒီး,တသ့ၣ်ညါဒံးဝဲနံၣ်ကတၢၢ်တၢ်ဒိးစဲးအစၢဘၣ်ဆၣ်ကၠိဖိလၢသးအိၣ်ဆဲးထီၣ်ပတီၢ်ထီကၠိတဖၣ်ကဟံးန့ၢ်တၢ်ခွဲးတၢ်ယၥ်အံၤအဂ့ၢ်,(KECD)ပတီၢ်ထီကူၣ်သ့မူဒါခိၣ်,နီၢ်ဖီမူဆီၣ်တခူစံးလီၤစ့ၢ်ကီးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တဆံခံတီၤကၠိဖိလၢအအဲၣ်ဒိးဆဲးမၤလိတၢ်ဆူပတီၢ်ထီပီညါကၠိတဖၣ်သုမ့ၢ်တသ့ၣ်ညါဘၣ်ဒံးပဒိၣ်တၢ်ဒိးစဲးအစၢဘၣ်ဆၣ်,ပဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါသုလၢသုကတီၣ်ထီၣ်(Scholarship)ဝဲအံၤန့ၣ်လီၤ.ပဒိၣ်တၢ်ဒိးစဲးအစၢတဖၣ်တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤအီၤမ့ဝံၤအလီၢ်ခံ,ပကပှဲၢ်ထံမၤလီၤတံၢ်က့ၤကၠိဖိလၢအကြၢးဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲ(Scholarship)သ့ၣ်တဖၣ်အမံၤန့ၣ်လီၤ.” အဂ့ၢ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. အတီၤတဆံ,တဆံတတီၤ,တဆံခံတီၤကၠိဖိလၢအဲၣ်ဒိးပတံထီၣ်ဝဲတၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်သ့စ့ဆီၣ်ထွဲ(Scholarship)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ,ကဘၣ်ဆဲးကျိးဝဲကီၢ်ရ့ၣ်ကူၣ်သ့ဝဲၤကျိၤခိၣ်,မ့တမ့ၢ်ကီၢ်ဆၣ်ကူၣ်သ့ဝဲၤကျိၤခိၣ်လၢကမၤန့ၢ်ဝဲ(Scholarship)လံၥ်ပတံဒီး,မ့မ့ၢ်ပတီၢ်ထီကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်တခီကဆဲးကျိးဝဲကၠိခိၣ်တဖၣ်လၢကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲလံၥ်ပတံအဂ့ၢ်,(KECD)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးလံၥ်ပတံထီၣ်တၢ်အံၤတၢ်ကဘၣ်ဆှၢထီၣ်ဝဲအီၤအလီၢ်ခံကတၢၢ်ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ်(၁၇)သီအပူၤဒီးတၢ်ကဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါက့ၤဝဲအစၢဖဲလါမ့ၤခံနွံတနွံအတီၢ်ပူၤအဂ့ၢ်ပၥ်ဖျါစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဟ့ၣ်(Scholarship)တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအရ့ဒိၣ်ဝဲခီဖျိတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အံၤမ့ၢ်ခီၣ်တဃၥ်တခါလၢပှၤနီၢ်တဂၤ,ပှၤတဝၢဒီးပှၤဒီတလုၥ်အတၢ်ဒိၣ်ထီၣ်ထီထီၣ်အဂီၢ်တကးဘၣ်,အရ့ဒိၣ်ဝဲလၢတၢ်ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်သဘျ့အဂီၢ်အဂ့ၢ်,(PhanFoundation)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,တၢ်မၤစၢၤက့ၤပှၤကလုၥ်လၢတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့တကပၤအံၤမ့ၢ်(PhanFoundation)အတၢ်ပညိၣ်လွံၢ်ထံၣ်အကျါတထံၣ်အသိး,ဒ်(Phan)ဖိမုၣ်ဖိခွါတဖၣ်ကထီၣ်ဘၣ်ကၠိအဂီၢ်,ဒိးန့ၢ်ဘၣ်တ့ၢ်ဝဲ(Scholarship)တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအသိးန့ၣ်,တၢ်ဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤက့ၤဝဲအံၤနၥ်ဝဲလၢကကဲထီၣ်တၢ်ဘျူးတၢ်ဖှိၣ်လၢကညီသးစၢ်တဖၣ်အဂီၢ်ဒီး,ကမ့ၢ်တၢ်ဂံၢ်တၢ်ဘါလၢတၢ်သဘျ့အဂီၢ်အဂ့ၢ်,(PhanFoundation)ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၆ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် သုးမီၤစိရိၤအံၤလၢကမၤပှဲၤအါထီၣ်အနီၣ်ဂံၢ်လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်ကဝီၤပူၤအဂီၢ် ပယီၤသုးအမဲၥ်ညါ ကညီသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF),ဘူးဒးကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ဒီးတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးအရၢ(KNU/KNLA-PC)ကရူၢ်အံၤ ပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ် သးလဲၤထီၣ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးက့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဘၣ်တ့ၢ်ဃၥ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်အိၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. ဖဲအပူၤကွံၥ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၀ သီအနံၤန့ၣ် လၢကလဲၤထီၣ်မၤပှဲၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်လါလၢဖၣ်ပူၣ်သုးကလၢၤလၢတၢ်ဒုးဆူၣ် ထီၣ်ဝဲအလီၢ်အံၤဒီးကတၢၢ်တံၥ်သုးကလၢၤအံၤအဂီၢ်န့ၣ် လၢဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် မၠဲၣ်ကၠံငူၣ်(ခီတီၢ်)ဝ့ၢ်အံၤ တဆီ ပယီၤသုးဃုၥ်ဒီးကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်သုးပၥ်ဖှိၣ်လၢအနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်(၂၀၀)ဘျဲၣ်အံၤခီဃီၤဝဲဆူ(သုးက့ ၅)ဟီၣ်ကဝီၤ ပူၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်ဘၣ်ဃးပယီၤသုးပၥ်ဖှိၣ်အတၢ်လဲၤထီၣ်မၤပှဲၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်ဘါလၢ(သုးက့ ၅)အပူၤအံၤ လ့ၤတက့ၤကရူၢ်အပှၤ တပၣ်ဃုၥ် ဝဲဘၣ်အသိး တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢကကဲထီၣ်တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤလၢသုးမီၤစိရိၤအဂီၢ်န့ၣ်လ့ၤတက့ၤတဆိမိၣ်စ့ၢ်ကီး နီတဘျီဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် (KNU/KNLA-PC) ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤကၠီၤညိၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢမၤဒိၣ်ထီၣ်မၤထီထီၣ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤအဂီၢ်န့ၣ်ပတဆိမိၣ်နီတဘျီဘၣ်,ပတဂုၥ်ကျဲးမၤအီၤစ့ၢ်ကီးဘၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ပတၢ်ကရၢကရိတၢ်အိၣ်သးအနီၢ်ကီၢ်လီၤ.တၢ်တခါအံၤအတမ့ၢ်ဘၣ်ဒုလီၤတံၢ်လီၤ.ဘၣ်ဃးခိၣ်နၢ်တၢ်နဲၣ်လီၤမ့ၢ်ဂ့ၤတအိၣ်ဒ်အံၤနီတဘျီဘၣ်.ဆိမိၣ်မးတဆိမိၣ်နီတဘျီဘၣ်.တၢ်ဖံးတၢ်မၤလၢအဖျါထီၣ်လၢ(line)ပူၤခဲအံၤပလူၤကွၢ်ထံက့ၤလၢထးလၢလၥ်ခဲလၢၥ်လံမ့ၢ်အကမၣ်လိၥ်ဒ်လဲၣ်ဒုပတဲတဘၣ်ဘၣ်.ဘၣ်ဆၣ်လၢပသုးဖိသံၣ်ဖိအကျါအံၤန့ၣ်ဘၣ်ဃးတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတခါအံၤလ့ၤတက့ၤတၢ်မၤဃုၥ်လဲၤဃုၥ်ပၣ်ဃုၥ်တအိၣ်နီမံၤဘၣ်န့ၣ်အလီၤတံၢ်လီၤဆဲးလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးဆၢကတီၢ်ဖဲထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်သးတဂၢၢ်တကျၢၤအကတီၢ်အံၤ ဒ်သိးဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ကဒဲကဒဲအဘၢၣ်စၢၤ...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၆သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,သုးက့(၆)ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်နိၣ်ခၠိနဲၣ်ဒုးယၤသုးကလၢၤဟီၣ်ကဝီၤဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ကျဲမုၢ်တဖၣ်အပူၤပယီၤသုးပၥ်လီၤအပှၤခိးကျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလၢတၢ်လီၢ်အါတီၤအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. သုးကရူၢ်အံၤစးထီၣ်ဖဲတၢ်မၤဝဲတၢ်ဃုထၢဝံၤအလီၢ်ခံ,ထီၣ်ဟံးန့ၢ်ဝဲကျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလၢဃီကျါ,မဲၢ်ကျူၢ်,လွးရှါဃိၣ်သၢဖျၢၣ်-သရိၥ်ဝါကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်အပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးတကီၢ်ခါခဲအံၤဆီလီၤဝဲအသးတတီၤဘၣ်တတီၤဒ်တၢ်အိၣ်ခိးကျဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂ့ၢ်,လိးရှါလီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပယီၤသုးန့ၣ်ဖဲလိးရှါ,မဲၢ်ကျူၢ်ဒီးဃီကျါန့ၣ်အဝဲသ့ၣ်ဆီလီၤသးဒ်(လမ်းကင်း)အသိးအိၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ.တအိၣ်တုၤလၢသဝီပူၤဘၣ်.ပနၢ်ဟူလၢအသုပှၤကလဲၤထီၣ်လူၤအိၣ်က့ၤလၢဃိၣ်သၢဖျၢၣ်တၢ်လီၢ်ကၠါန့ၣ်မီၤနီၤဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤအိၣ်ဒၣ်ပၥ်လီၤသးတတီၤဘၣ်တတီၤလၢကျဲအဖၢမုၢ်ဒံးန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤတကီၢ်ခါခဲအံၤပယီၤသုးမၤကဘီယူၤတၢ်ထီၣ်ဒုးတအိၣ်ဝဲဒၣ်ဘၣ်ဆၣ်,ဟးဆှၣ်တၢ်အိၣ်ဝဲပူၤဘျီပူၤဘျီအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ပယီၤသုးအတၢ်မၤကျဲတၢ်အိၣ်ခိးတၢ်အံၤမ့ၢ်ဒ်သိးကဆှၢထီၣ်ဝဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢခိကျဲဒီးဆီတလဲအပှၤလၢ(ယဲတခိၤ)ဒီး(ယပၣ်ကိ)စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်,ဖါပြးလီၢ်ကဝီၤဖိတဂၤပဲၥ်ထံနီၤဖးစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “အပူၤကွံၥ်အသုဟဲဆှၢတၢ်အီၣ်ဒီးကဘီယူၤန့ၣ်လီၤ.တၢ်တတီၤအံၤပတထံၣ်ဟဲဆှၢတၢ်အီၣ်လၢကလံၤကျါလၢၤဘၣ်အဃိမ့ၢ်ကမၤဝဲလၢခိကျဲခီဧါတယၥ်တဘၣ်ဘၣ်.တဘျီတခီပနၢ်ဟူပယီၤဟဲထီၣ်ဝံၤအိၣ်တတီၤဖိလီၤမၢ်လၢတၢ်ဘၢၣ်တီၤန့ၣ်လီၤ.မ့ၢ်ပၥ်လီၤဝဲလၢ(ယဲတခိၤ)ဃၢၤဒီးမၤဝဲတၢ်ဆီတလဲအပှၤခီဧါ,ပတသ့ၣ်ညါလၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤခီဖျိဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်ဆၢတအိၣ်ဝဲဘၣ်အဃိ,ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢကနုၥ်လီၤဝဲဆူဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်ပူၤတအိၣ်ဝဲဒၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်, (DKBA)ဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်တၢ်ဘၣ်ဘျူးကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်,တီနီၢ်မုၢ်နုၥ်သုးဟီၣ်ကဝီၤနီၣ်ဂံၢ်(၂)ဒုးယၤခိၣ်သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤ(AONE)ကတိၤပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့မ့ၢ်တခီသုးကရူၢ်အံၤအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်ဝဲလၢကမၤအါထီၣ်ဂံၢ်ဘါဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲလၢနိၣ်ခၠိၣ်နဲၣ်ဟီၣ်ကဝီၤပူၤအဂ့ၢ်, သုးခိၣ်ဒိၣ်စိစီၤ(AONE)စံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပယီၤသုးန့ၣ်ဃိၣ်သၢဖျၢၣ်ဝ့ၢ်ကဟဲဝဲအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတအိၣ်ဘၣ်.မ့ဟဲကဟဲဝဲလၢကဘီယူၤန့ၣ်လီၤ.နါက့တၢ်လၢကဘၣ်ဟဲလူၤဝဲလီၤဆီတအိၣ်ဘၣ်.အဃိန့ၣ်,တမံၤန့ၣ်ကဆှၢထီၣ်တၢ်အီၣ်ဖဲနိၣ်ခၠိနဲၣ်ဒီးအတၢ်ပညိၣ်ကအိၣ်လၢကမၤအါထီၣ်အပှၤဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးလၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲဝီၢ်ရ့ၣ်ကီၢ်ဆၣ်နိၣ်ခၠိနဲၣ်ခိၣ်ဃၢၤဟီၣ်ကဝီၤကျဲတီၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတဖုန့ၣ်တစှၤန့ၢ်အဂၤ(၄၀)ဘၣ်အိၣ်ဝဲဒီး,မၤတၢ်သမံသမိးကမျၢၢ်တၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤဒီးမၤဝဲမုၣ်ခွါသွံၣ်ထံတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးလၢဒူသဝီပိၥ်မုၣ်တဖၣ်အဖီခိၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်ဟီၣ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,ခီဖျိပယီၤသုးဆီလီၤသးလၢကျဲတီၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤမၤထီဒါဝဲပှၤကညီဂ့ၢ်ဝီခွဲးယၥ်လၢကမျၢၢ်တဖၣ်အဖီခိၣ်အိၣ်ဝဲအဃိ,ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်အိၣ်ဝဲလၢတၢ်ပလီၢ်ပဒီသးပူၤထီဘိအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးစ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄ သီအံၤ တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ် မၤဝဲ တၢ်ပျၢ်လီၤက့ၤ တၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ်နၢ်ကံၢ်စိတၢ်မၤလိမူးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤဖဲဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် ဆိၣ်စံမၠဲၣ် ကရူၢ်အံၤအလီၢ်ခၢၣ်သးတၢ်လီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢ(DKBA)ဟ့ၣ်ဝဲတၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ်နၢ်ကံၢ်စိတၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤ ပှၤလၢဟဲထီၣ်တၢ်မၤလိသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဖိဒီးသုးခိၣ်စိ ပတီၢ် ပၥ်ဖှိၣ်ခဲလၢၥ်(၉၀)ဂၤဒီး တၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤတၢ်ဆၢကတီၢ်တံၥ်တၥ်ဝဲလၢ(၃)နွံဝံၤဖဲတနံၤအံၤ တၢ်ပျၢ်က့ၤတၢ်မၤလိမူး တၢ်ရဲၣ် တၢ်ကျဲၤဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ်နၢ်ကံၢ်စီတၢ်မၤလိအံၤ စးထီၣ်လၢ(DKBA)ကရူၢ်အိၣ်ထီၣ်ဒီတကတီၢ်အပူၤန့ၣ် တၢ်ဟ့ၣ်ဝဲတအိၣ်နီတဘျီဒံး ဘၣ်အဃိ လၢတၢ်ကရၢကရိပူၤအလီၢ်အိၣ်လၢကြၢးမၤဂ့ၤထီၣ်ခိၣ်နၢ်ကံၢ်စီအဖီခိၣ် အဆိကတၢၢ်တဘျီဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်ဝဲ တၢ်မၤလိအံၤ လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ် သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဒိၣ်စိ စီၤစွ့ၤဝၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “စးထီၣ်လၢ(DKBA)အိၣ်ထီၣ်န့ၣ်တၢ်မၤလိအံၤတုၤလၢခဲအံၤတအိၣ်ဘၣ်လၢညါစ့ၢ်ကီးတအိၣ်နီတဘျီဘၣ်.စးထီၣ်ဖဲယဟံထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ် မူဒါလၢသုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ်န့ၣ်ယကွၢ်တၢ်လီၤတူၥ်လီၤကၥ်အိၣ်,ခိၣ်နၢ်တဖၣ်အကံၢ်အစီတအိၣ်ဘၣ်,ဒ်သိးကအိၣ်ထီၣ်အဂီၢ် ပဟ့ၣ်လီၤဝဲခိၣ်နၢ်ကံၢ်စီတၢ်မၤလိလၢနံၤဖုၣ်မီၤနီၤ.အဝဲအံၤမ့ၢ်ဝဲအဆိကတၢၢ်တဘျီလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်က စီၣ်...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၄သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢတးကီၢ်ရ့ၣ်,ထၣ်ဆီၣ်ယါကီၢ်ဆၣ်မဲၢ်လးကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအပူၤတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၄)သီ,ဂီၤခီ(၈)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်,မ့ၣ်အူအီၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲ(ZoneB3A)ကဝီၤဒ့ပူၤဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. (ZoneB3A)ကဝီၤဒ့အပူၤမ့ၣ်အူအီၣ်ကွံၥ်ဝဲဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အံၤစးထီၣ်ကဲထီၣ်ဆိဝဲအသးလၢဟံၣ်နီၢ်ဂံၢ်(၆၁)ဒီးယံၥ်ဝဲမံးနံး(၂၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးမ့ၣ်အူကဲထီၣ်အဆၢကတီၢ်ခီဖျိဟံၣ်ကစၢ်တအိၣ်နီတဂၤဘၣ်အဃိကဲထီၣ်သးဒ်လဲၣ်န့ၣ်တၢ်တသ့ၣ်ညါလီၤတံၢ်ဝဲဘၣ်အဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤဂ့ၢ်ဝီပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “မ့ၣ်အူစးထီၣ်အူအီၣ်အဆိကတၢၢ်ခီလၢဟံၣ်နီၢ်ဂံၢ်(၆၁)တဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤ.ဟံၣ်ကစၢ်တအိၣ်နီတဂၤဘၣ်.ဘၣ်လၢအဝဲသ့ၣ်လဲၤမၤစၢၤပှၤသံတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢတၢ်လီၢ်အဂၤန့ၣ်လီၤ.ပံးဃၥ်ဝဲအဟံၣ်အဃီခဲလၢၥ်မုၢ်မုၢ်နီၢ်နီၢ်ဘၣ်ဆၣ်ပှၤဖဲအဘူးတဖၣ်တဲလၢမ့ၣ်အူစးထီၣ်အီၣ်တၢ်လၢအဟံၣ်န့ၣ်လီၤ.မ့ၢ်ကဲထီၣ်သးလၢပှၤအီမီၤခီဧါပှၤလဲၤမၤခီဧါဒ်လဲၣ်န့ၣ်ခီပတဲတဘၣ်ဒံးဘၣ်.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အံၤအူအီၣ်ဝဲနးနးကျံာ်ကျံာ်အဃိဟံၣ်ကစၢ်တဖၣ်(UN)လံၥ်လဲၢ်လၢအရ့ဒိၣ်ဒီးတၢ်အဂၤတဖၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲခဲလၢၥ်ခဲဆ့အဂ့ၢ်,အဝဲစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်,မ့ၣ်အူအီၣ်ကွံၥ်ဟံၣ်(၂)ဖျၢၣ်အကျါအဂၤတဖျၢၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဟံၣ်နီၢ်ဂံၢ်မနုၤလဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်တၢ်ဃုသ့ၣ်ညါမၤလီၤတံၢ်ဝဲအဖၢမုၢ်လီၤအဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲမဲၢ်လးဒဲကဝီၤအံၤ,က၀ီၤဒိၣ်အိၣ်၀ဲ ၃ဘ့ၣ်,ကဝီၤဒ့ခဲလၢၥ်အိၣ်ဝဲ(၂၁)ဘ့ၣ်ဒီးဒဲကဝီၤဖိခဲလၢၥ်အနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်ဝဲ(၃၀၀၀၀)သၢကလးဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိတၢ်ကိၢ်ထီၣ်ဝဲလံအဃိ,ဒဲကဝီၤခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဒီးကၠီၣ်တဲၣ်(အီးဆီး)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်မၤဝဲတၢ်ဒီသဒၢမ့ၣ်အူဖၣ်ဆါအတၢ်အတၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်,တၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်,ဃုၥ်ဒီးတၢ်အိၣ်ကတီၤသးတဖၣ်အိၣ်ဝဲတပယူၥ်ဃီအဂ့ၢ်,ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,ကမျၢၢ်တဖၣ်ကအိၣ်ဒီးသ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်အဂီၢ်,ဘၣ်ဃးမ့ၣ်အူဖၣ်ဆါတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ(NGO)တၢ်ကရၢကရိဘၣ်ထွဲတဖၣ်လဲၤဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤဝဲတၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်တနံၣ်တဘျီလၢဒဲကဝီၤပူၤအိၣ်ဝဲကိးနံၣ်ဒဲးအဂ့ၢ်န့ၣ်ဒဲကဝီၤခိၣ်နၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၃ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်ကဝီၤလၢတၢ်ဒုးက့ၤဆူၣ်ထီၣ်ကဒါအံၤန့ၣ် လၢကမၤပှဲၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်ဘါအဂီၢ် ပယီၤသုးဒီး ကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်တဖၣ်ပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဟဲထီၣ်ဝဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးက့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. မီၤစိရိၤအံၤလၢကလဲၤထီၣ်မၤပှဲၤသုးဂံၢ်ဘါလၢကတၢတံၥ်ဒီးဖၣ်ပူၤသုးကလၢၤအံၤအဂီၢ် ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၀ သီအနံၤ လၢမၠဲၣ်ကၠံငူၣ်(ခီတီၢ်)ဝ့ၢ်အံၤတဆီ ပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF),ဘူးဒးကညီသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA), ကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ် ကီၣ်ကး ကရၢ(KNU/KNLA-PC)တဖၣ်ပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးကအိၣ်(၂၀၀)ဘျဲၣ်ဟဲထီၣ်ဝဲဆူကမၤမိၢ် တဃ့ၣ်ခိၣ်တကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးက့ ၅ ပှၤကတိၤ တၢ်ပၢ သုးခိၣ်ဒိၣ်ဂီၢ်ဂ့ၢ် စီၤကျၢၤဒိၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “အပူၤကွံၥ်ခံသီအခါန့ၣ် ပယီၤသုးခီဃီၤဝဲဃိၥ်လိၥ်ကျိလၢ(ခီတီၢ်)ပူၤဘျီန့ၣ်ဟဲထီၣ်ဝဲလၢမဲးပြ့း,မဲးလါတကပၤန့ၣ် မီၤနီၤ. ပှၤနီၣ်ဂံၢ် ကအိၣ်လၢအဂၤ(၂၀၀)ဘျဲၣ်ညါ.ပဒိးန့ၢ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်ပၣ်ဃုၥ်ဝဲ(BGF),(DKBA),(PC)အပှၤတဖၣ်မီၤနီၤ.အတၢ်ပညိၣ်ဒုကထီၣ်ဆူ ကတၢတံၥ်သုးကလၢၤဒီးဖၣ်ပူၣ်သုးကလၢၤလီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတနံၤအံၤန့ၣ်လီၤ. ဖၣ်ပူၣ်ဒီးကတၢတံၥ်ပယီၤသုးကလၢၤလၢပယီၤသုးပၥ်ဖှိၣ်ကလဲၤမၤပှဲၤထီၣ်အသုးဂံၢ်ဘါအံၤ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံၥ်(၂၀၂၄)နံၣ် လံၤလံၤအခါန့ၣ် (သုးက့ ၅)အပှၤကဝီၤခးစဲးပြဲး,ဒီၣ်တဲၥ်ကွံၥ်တၢ်လဲၤတၢ်က့ၤကျဲ,တၢ်အီၣ်တၢ်အီကျိၤအံၤအဃိ လၢကမၤမိၢ်ဝ့ၢ်အံၤ...
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၃သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢမဲၢ်ဆီးဝ့ၢ်(Lotus)ဖၠါဖးဒိၣ်အပူၤ,မဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၂)သီဟါခီအနံၤတၢ်မၤဝဲတၢ်ဒုးနဲၣ်တၢ်ဂီၤမူလၢအဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဒုးယၤဟီၣ်ကဝီၤအပူၤမ့ၣ်ပိၢ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတခါန့ၣ်လီၤ. မ့ၣ်ပိၢ်တၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အတၢ်ဂီၤမူအံၤဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၢ်မဲဆီၣ်ထွဲဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲလၢ (Norwegian People's Aid -NPA)ကရူၢ်ကရၢ,ဒီး(KKBC)ကရူၢ်ကရၢနီၢ်ကစၢ်အတၢ်မၤဂ့ၤမၤစၢၤအပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ကရူၢ်ကရၢသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဒုးနဲၣ်ဝဲတၢ်ဟ့ၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်တၢ်ဂီၤမူအတၢ်ပညိၣ်အံၤမ့ၢ်ဒ်သိးကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဒုးယၤကဝီၤတဖၣ်ကသ့ၣ်ညါဝဲတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢပှၤကွၢ်တၢ်ဖိတဖၣ်တဆီအဂ့ၢ်,(Conflict Preparedness Protection-CPP)တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်ဆူကမျၢၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါနီၢ်ဆၢထံၣ်စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပတၢ်ပညိၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဒ်သိးပကဟ့ၣ်လီၤတၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်အတၢ်ကစီၣ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်လၢကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဒုးယၤဟီၣ်ကဝီၤပူၤတဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.ဒုးယၤဟီၣ်ကဝီၤကမျၢၢ်အိၣ်ဆိးတၢ်လီၢ်တဖၣ်အပူၤခီဖျိပနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲပဟးဟ့ၣ်တၢ်သိၣ်လိလၢတၢ်လီၢ်ကိးတီၤဒဲးပမၤတန့ၢ်ဘၣ်အဃိ,လၢပှၤကွၢ်တၢ်ဖိတဆီပမုၢ်လၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်ကက့ၤရၤလီၤက့ၤဝဲန့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ဒ်သိးကမျၢၢ်အိၣ်ဆိးလၢဒုးယၤဟီၣ်ကဝီၤပူၤတဖၣ်ကအိၣ်ဒီးတၢ်ပလီၢ်ပဒီသးဒီးကသ့ကတဲၤကတီၤအသးဒီးကပူၤဖျဲးဒီးတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအဂီၢ်,တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲတၢ်ဂီၤမူအံၤအဂ့ၢ်စံးအါထီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,ဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်ဘုၣ်ဟီၣ်ကဝီၤတဖၣ်အပူၤတၢ်မ့ကဲထီၣ်သးတမံၤလၢ်လၢ်ညီနုၢ်ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ဝဲပှံပၠါဝဲဒီးတသ့ၣ်ညါအိၣ်ကတီၤသးလၢတၢ်အရ့ဒိၣ်ဘၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်,ပှၤဂဲၤဒိဖိစီၤဖိဆံးစံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတၢ်ဂီၤမူဖိတခါအံၤကဲထီၣ်ဝဲတၢ်ဘျူးတၢ်ဖှိၣ်လၢဟီၣ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်အကျါတၢ်အိၣ်သးနီၢ်နီၢ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်,စံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပအိၣ်န့ၣ်ညီနုၢ်တၢ်မ့သီၣ်ထီၣ်တထံၣ်ဃီ,သဝီဖိတဖၣ်န့ၣ်လူၤကိးက့ၤအဖိတဘျီစံၢ်ထီၣ်လီၤမုၢ်ပၠံပၠါဒ်အံၤလီၤ.တသ့ၣ်ညါအိၣ်ကတီၤသးလၢတၢ်နီတမံၤဘၣ်.အအံၤတၢ်ဂီၤမူပူၤတခီပဂဲၤဒိအီၤလၢကဘၣ်လဲၤဝဲတဆီတဆီအဃိ,ပှၤသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်မ့ကွၢ်ဘၣ်ဝဲဒီးကသ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်အါထီၣ်ဝဲဒီးကကဲထီၣ်တၢ်မၤလိဖးဒိၣ်တခါန့ၣ်လီၤ.မ့ၢ်တၢ်ကဲဘျူးဒီးတၢ်သးမုၥ်ဒိၣ်မးလီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မဟါတၢ်မၤတၢ်ဒုးနဲၣ်တၢ်ဂီၤမူတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤပှၤဂဲၤဒိဖိတဖၣ်,ခိၣ်နၢ်ပှၤရဲၣ်ကျဲၤတၢ်ဖိတဖၣ်,ခီကီၢ်ကၠိဖိတဖၣ်ဒီးထံဆၢကီၢ်ဆၢတၢ်ကရၢရိကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ဟဲကွၢ်ကီဝဲခဲလၢၥ်ပၥ်ဖှိၣ်(၂၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,သုးဟံးန့ၢ်စိကမီၤအလီၢ်ခံ,ကီၢ်ပယီၤအပူၤကလုၥ်ဒူၣ်ပှၤတဝၢဟီၣ်ကဝီၤအဂၤတဖၣ်ခီဖျိတၢ်ဘၣ်သဂၢၢ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲၥ်ဝဲဒုးယၤတၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်အိၣ်ဝဲအဃိ,(TheWarning)တၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်အတၢ်ဂီၤမူတဘ့ၣ်အံၤဆူမဲၥ်ညါတၢ်တိၤပၥ်အိၣ်လၢတၢ်ကဒုးအိၣ်ထီၣ်က့ၤဝဲလၢကရ့ၣ်နံၣ်ကျိးဒီးပယီၤကျိးတဖၣ်စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်,ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.