လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၃သီ, ၂၀၂၄နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်,
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,သုးက့(၆)ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်,ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်,အ့ရှၢၣ်ကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်ဒီတကျိၤကီၢ်ပူၤပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိအသီအဂၤ(၅၀၀၀၀)ဘျဲၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤလိၣ်ဘၣ်ဝဲဂ့ၢ်ဝီၢ်အူတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအဂ့ၢ်,ကညီတၢ်မၤစၢၤဆီၣ်ထွဲတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ပှၥ်ဘျးစဲ(KPSN)ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါစံးဝဲဒၣ်ဖဲမဟါလါအ့ဖြ့ၣ်(၂၂)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ.
ကီၢ်ပူၤပှၤဃ့ၢ်တၢ်ဒုးလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိအသီအဂၤ(၅၀၀၀၀)ဘျဲၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤတကီၢ်ခါခဲအံၤအရ့ဒိၣ်ကတၢၢ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲဂ့ၢ်ဝီၢ်အူတၢ်အီၣ်မိၢ်ပှၢ်တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤအဒိၣ်ကတၢၢ်ဒီး,လၢတၢ်အီၣ်မိၢ်ပှၢ်(၃)လါအဂီၢ်တၢ်ထိၣ်ဒွးလီၤပၥ်ဝဲတၢ်လၢၥ်ဘူၣ်လၢၤစ့ကအိၣ်ဝဲလၢစ့ယိၤ(၅၄)ကကွဲၢ်အဂ့ၢ်,(KPSN)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးဒီးလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတၢ်အီၣ်မိၢ်ပှၢ်အဂီၢ်စ့ယိၤ(၅၄)ကကွဲၢ်ဘးတၢ်လိၣ်ဘၣ်အဖီခိၣ်,(KPSN)ပှၤကတိၤတၢ်ပၢနီၢ်ဝါခုၣ်ရှံစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
“လီၤဆီဒၣ်တၢ်အ့ရှၢၣ်ကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်ဒီတကျိၤအပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒီးသုးကီၣ်ကးတကပၤသူကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်အဃိန့ၣ်ခဲအံၤပှၤဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ကိၢ်ကိၢ်လၢၤလၢၤအိၣ်ဝဲဒီဒူၣ်လီၤ.တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတၢ်သံတၢ်ပှၢ်နါက့အိၣ်ဝဲကိးနံၤလီၤအဃိန့ၣ်ခဲအံၤပှၤဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်န့ၣ်အနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်လၢ(၅၀၀၀၀)ဘျဲၣ်ဆူအဖီခိၣ်လီၤ.အဝဲသ့ၣ်တဖၣ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲလီၤဆီဒၣ်တၢ်,တၢ်အီၣ်မိၢ်ပှၢ်ဒီးကသံၣ်ကသီမ့ၢ်တၢ်အရ့ဒိၣ်ကတၢၢ်လီၤ.အဃိန့ၣ်ပဒွးက့ၤဝဲပှၤအဂၤ(၅၀၀၀၀)ဘျဲၣ်နီၢ်တဂၤတလါဟုသးတပိလၢသၢလါဂီၢ်အဃိန့ၣ်ကလီၤတဲၥ်ဘၣ်ဝဲလၢစ့ယိၤ(၅၄)ကကွဲၢ်မီၤနီၤ.နီၢ်ကီၢ်တခီကလိၣ်ဘၣ်အါန့ၢ်အံၤဒံးလီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,ခီဖျိလီၢ်အိၣ်ကဒုဖိအသီအဂၤ(၅၀၀၀၀)လိၣ်ဘၣ်ဝဲတၢ်အီၣ်မိၢ်ပှၢ်တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤအဖီခိၣ်,ကညီတၢ်မၤစၢၤဆီၣ်ထွဲတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ပှၥ်ဘျးစဲ(KPSN)ကရူၢ်ကရၢအံၤဃ့ထီၣ်ဝဲထံဂုၢ်ကီၢ်ဂၤကရူၢ်ကရၢတၢ်ကရၢကရိ,ပှၤတဝၢဂ့ၢ်ဝီတၢ်ကရၢကရိဃုၥ်ဒီးနီၢ်တဂၤတၢ်သးအိၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတၢ်မၤဘူၣ်ကစၢ်တဖၣ်လၢကဟ့ၣ်ဝဲတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤအဂ့ၢ်,လံၥ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါအပူၤပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒီးတၢ်မၤစၢၤလၢတၢ်သးအိၣ်ဟ့ၣ်ဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤပှၤမၤဘူၣ်တၢ်ဖိကိးဒံနီၢ်ဂၤဒဲးဆှၢခီဖျိဝဲလၢကရူၢ်ကရၢဘၣ်ထွဲတဖၣ်အစုပူၤသ့ဝဲအသိး,ဟ့ၣ်ခီဖျိဝဲလၢကျဲအဂၤတဖၣ်သ့ဝဲအဂ့ၢ်(KPSN)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
အပူၤကွံၥ်လါအ့ဖြ့ၣ်(၁၄)သီအနံၤအပူၤ,ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်အ့ရှၢၣ်ကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်အပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲလၢသုးကီၣ်ကးဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤအဃိ,ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤသဝီကရူၢ်(၂)ဘ့ၣ်ဒီးကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်သဝီကရူၢ်(၉)ဘ့ၣ်အပူၤကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ဝဲဒၣ်အဂၤ(၃၈၀၀၀)ဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,(KPSN)ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢလံၥ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါအပူၤန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိး,တၢ်ဒုးအပူၤခီခံကပၤတၢ်ခးလိၥ်သးဒီးသုးကီၣ်ကးကဘီယူၤပညိၣ်ခးလီၤဝဲတၢ်ဆူကမျၢၢ်အိၣ်ဆိးဒူသဝီတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲပူၤအဃိ,သုးက့(၇)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(နဘူ)တန့ဆါကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤဃုၥ်ဒီး(ထံၣ်လိၤ)ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤလီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ဝဲအိၣ်ဝဲတနီၤအဖီခိၣ်,တၢ်လူၤမၤလီၤတံၢ်က့ၤဝဲလီၢ်အိၣ်ကမှံဖိတဖၣ်အံၤအနီၣ်ဂံၢ်နီၣ်ဒွးအဖၢမုၢ်လီၤအဂ့ၢ်(KPSN)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၃ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့-၁),ကၠဲးထိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲမဟါလါအ့ဖြ့ၣ်(၂၁)သီ တနံၤဃီအတီၢ်ပူၤ ကညီဒီကလုၥ် တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)ဒီးကမျၢၢ်တၢ်ဒီသဒၢသုး(PDF)ခိးခးဝဲပယီၤသုးကီၣ်ကးအပှၤကဲထီၣ်၀ဲခံဘျီအဃိ ပယီၤသုးသံ(၆)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ်(၂၁)သီ ဂီၤခီ(၁၁)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် (PDF)လဲၤခးဝဲပယီၤသုးအပှၤဖဲ(ဝ့ပၠၣ်)တဘျီဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲဟါခီ(၃) နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်စ့ၢ်ကီး(KNLA)ခိးခးဝဲပယီၤသုးအသိလ့ၣ်လၢအဟဲထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဖဲအံလူၢ်ကရူၢ်,အံလူၢ်ဖိသဝီပူၤ တဘျီအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ (KNLA)သုးရ့ၣ်-၃ အပှၤတဂၤစံးဝဲလၢ "ဖဲမဟါအနံၤန့ၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲခံဘျီဖဲ အံလူၢ်ဖိ, အံလူၢ်ဖးဒိၣ်တကပၤ န့ၣ်မီၤနီၤ. ဖဲ(၁၁) နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်န့ၣ်တဘျီ,ဖဲ(၃)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်န့ၣ်တဘျီန့ၣ်လီၤ. တၢ်ကဲထီၣ်သးဖဲ(၁၁)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်န့ၣ် လၢ()ဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဒီးမ့မ့ၢ်လၢ (၃)နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်န့ၣ်လၢပပှၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်ခိးခးဝဲဒုၣ် ဒါသိလ့ၣ်န့ၣ်, သိလ့ၣ်အပူၤဒုၣ်ဒါပှဲၤပှဲၤန့ၣ်လီၤ. ပနၢ်ဟူလၢပယီၤသုးတကပၤသံ(၆)ဂၤ " အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-က ညီတၢ် ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ....
အိၣ်သူၣ်လီၤသးပှဲၤဒီးဂံၢ်ဘါ, ယူာ်ထီၣ်ထီသကိးတပူၤဃီ - တၢ်မၤလၤကပီၤကညီပိာ်မုၣ်ကရၢနံၣ် ၄၀ နံၣ်
လၢ--- နီၢ်မါရၣ်ဒါဂ့ၤဖီ
ဖဲ လါအ့ဖြ့ၣ်ထီၣ် ၅ သီန့ၣ် မ့ၢ်ဝဲ ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ (KWO ) မုၢ်နံၤ, နံၣ်ဆဲးဆၢပှဲၤထီၣ်အနံၣ် ၄၀ နံၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်အံၤမ့ၢ်တၢ်အိၣ်ဆၢထၢၣ်ဂၢၢ်ဂၢၢ်ကျၢၤကျၢၤ, တၢ်တိစၢၤမၤစၢၤပှၤတဝၢ, ဒီးပိာ်မုၣ်ပိာ်အတၢ်ကဲခိၣ်ကဲနၢ် အတၢ်အုၣ်သးတမံၤ လၢဟီၣ်ခိၣ်ချၢကလုာ်ဒူၣ်တၢ်ကရၢကရိလၢအိၣ်စံာ်အိၣ်ကျၢၤတဖၣ်အကျါန့ၣ်လီၤ. တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်တ့ၢ် အီၤ ဖိးမံဒီးသဲစးလၢ အပူၤကွံာ်အနံၣ် ၄၀ နံၣ် ဘၣ်ဆၣ် နံၣ်လၢ (KWO ) စးထီၣ်အိၣ်ထီၣ်၀ဲ နီၢ်နီၢ်မ့ၢ်၀ဲဖဲ ၁၉၄၉ နံၣ် အဃိ...
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၂ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤ စးထီၣ်လၢသုးကီၣ်ကးဘိးဘၣ်ရၤလီၤတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခး ဒီတကတီၢ်အပူၤန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်မၤ၀ဲကလံၤကျါဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတပယူၥ်ဃီဒီး ကမျၢၢ်စ့ၢ်ကီးသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲဒၣ်အါမး အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
သုးကီၣ်ကးအံၤ လၢတၢ်ကတိစၢၤမၤစၢၤဟီၣ်ခိၣ်ဟူးပှၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိတဖၣ်အဂီၢ် စးထီၣ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၂ သီ တုၤ ၂၂ သီ လၢအသီ (၂၀)အတီၢ်ပူၤန့ၣ် ကပတုၥ်ဆိဃၥ်၀ဲတၢ်ဒုးတစိၢ်တလီၢ်ဒီး ဒ်န့ၣ်အသိးတနံၤအံၤအတၢ်ပတုၥ်ဆိဃၥ်တၢ်ခး အံၤမ့ၢ်၀ဲလီၢ်ခံကတၢၢ် တသီန့ၣ်လီၤ.
သုးကီၣ်ကးအံၤစးထီၣ်လၢအဘိးဘၣ်ရၤလီၤ၀ဲလၢကပတုၥ်တၢ်ခးတနံၤဃီတုၤလၢခဲအံၤန့ၣ် ခးလီၤ၀ဲကျိဖးဒိၣ်,သူ၀ဲကဘီယူၤ ပညိၣ်ဟးတ့ၢ်လီၤ၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်လၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်အိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲတပယူၥ်ဃီအဆၢတတဲၥ်ဘၣ်အဃိ ကမျၢၢ်ဃုၥ်ဒီးသီခါ,တပွဲ,ဖိဒံ ဖိသၣ်သ့ၣ်တဖၣ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲဒၣ်အါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်သုးမီၤစရိၤသူကလံၤကျါတၢ်ဒုးအမဲၥ်ညါဆှၢအါထီၣ်၀ဲအသုးဂံၢ်ဘါလၢပျီပူၤအဃိ ဒုးယၤတၢ်ဖ့ၣ်စၢကဲထီၣ်၀ဲဒီး ဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူးဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပၥ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤဒီး ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဃိ သုးကီၣ်ကးအံၤ ခးလီၤကျိဖးဒိၣ်, သူ၀ဲကဘီယူၤဟးတ့ၢ်လီၤ၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်တပယူၥ်ဃီန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်န့ၣ်အဃိသုးကီၣ်ကးအတၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤတၢ်ပတုၥ်တၢ်ခးအံၤအတၢ်ပညိၣ်တအိၣ်လၢတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်အဂီၢ်ဘၣ်အသိး ပထၢနုၥ်လၢပခိၣ်နူၥ်ပူၤတသ့စ့ၢ်ကီးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၂ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကီၢ်သူလ့ၤတၢ်ပၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့-၃)ဟီၣ်ကဝီၤလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤတကီၢ်ခါအခဲအံၤန့ၣ်ခီဖျိပယီၤသုး ကီၣ်ကးဟဲထီၣ်ဟူးဂဲၤမၤဝဲဒုးယၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤလၢခီၣ်သုးတကပၤတန့ၢ်ဘၣ်ဒီးဟူးဂဲၤမၤလၢကလံၤကျါကဘီယူၤတၢ်ဟဲခးလီၤတၢ်အဃိဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ကဒီးဝဲတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢအမ့ၢ်(ကံၣ်လၣ်သး)သီခါဖၠၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ခဲလၢၥ်ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်လၢၢ်ဒိၣ်အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ.
ခီဖျိပယီၤသုးကီၣ်ကးအံၤဖဲအပူၤကွံၥ်လါအ့ဖြ့ၣ်အသီ(၂၀)အနံၤန့ၣ်ဟဲခးလီၤတၢ်ဒီးကဘီယူၤဒုးသုးဖဲလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်(ကံၣ်လၣ်သး)သီခါဖၠၣ်အလီၢ်အဃိသီခါဖၠၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ခဲလၢၥ်ဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲခီဖျိပယီၤသုးအံၤတၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢကဟဲထီၣ်ဟူးဂဲၤမၤဝဲဒုးယၤလၢခီၣ်သုးတကပၤတပၢၤလၢၤဘၣ်အဃိဟူးဂဲၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢကလံၤကျါတပယူၥ်ဃီလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပှၤကတိၤတၢ်ပၢပဒိၣ်စီၤဝါမုၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
"ပယီၤသုးဟဲခးတၢ်တဝီညါအံၤန့ၣ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒုတအိၣ်ဘၣ်. အိၣ်ဝဲဒၣ်လၢခးလီၤဝဲတၢတဖျၢၣ်ဖဲ(ကံၣ်လၣ်သး)သီခါဖၠၣ်တၢ် သူၣ်ထီၣ်ဒီးဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ခဲလၢၥ်ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ်ပတဲသ့လီၤ. မ့မ့ၢ်လၢခံဖျၢၣ်တဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤဝဲဒၣ်ဖဲ(ကံၣ်လၣ်သး)တၢ် လီၢ်ပကိးလၢ(ထံမိၢ်ဂံၥ်ထၣ်)ပၢၤကီၢ်သုးကလၢၤကပၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒုတအိၣ်ဘၣ်. မ့မ့ၢ်ဒုၣ်ဒါတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤလၢခီၣ်ကျဲ န့ၣ်လ့တက့ၤဟဲနုၥ်လီၤဝဲတန့ၢ်ဘၣ်. ဒုၣ်ဒါန့ၣ်မ့ၢ်တခးကျိဖးဒိၣ်န့ၣ်,ဟဲခးလီၤတၢ်ဒီးကဘီယူၤလီၤ. ပယီၤသုးအံၤတၢ်လီၢ်လၢအဲၣ်ဒိး ခးဝဲန့ၣ်ခးလီၤဝဲဒၣ်လီၤ." အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါပယီၤသုးကီၣ်ကးကဘီယူၤဒုးသုးဟဲခးလီၤတၢ်ဘျီဝဲအံၤခးလီၤဝဲဖဲ(ကံၣ်လၣ်သး)သီခါဖၠၣ်အလီၢ်န့ၣ်ခံဖျၢၣ်ဒီးတကးဒံးဘၣ်ခးလီၤစ့ၢ်ကီးဝဲဖဲ(ထံမိၢ်ဂံၥ်ထၣ်)သဝီကညီဒီကလုၥ်ပၢၤကီၢ်သုးတၢ်လီၢ်အကပၤအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်အသိးမ့မ့ၢ်လၢပှၤကညီတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတခီတအိၣ်ဘၣ်ဒီးအိၣ်ဒၣ်ဘၣ်ဟးဂီၤကွံၥ်ဝဲ(ကံၣ်လၣ်သး)သီခါဖၠၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ကံၣ်လၣ်သးသီခါဖၠၣ်တၢ်လီၢ်အံၤမ့ၢ်လၢအိၣ်စီစုယံၥ်ဝဲဒၣ်ဒီးကမျၢၢ်ဒူသဝီတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲၤအကဲၣ်(၁၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အဃိကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတအိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်သနါက့ကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤစးထီၣ်လၢသုးမီၤစိရိၤဟံးဆူၣ်န့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤအခါလံၤလံၤဒီးတုၤအခဲအံၤန့ၣ်ဘၣ်အိၣ်လၢတၢ်ပျံၤတၢ်ဖုး,တၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီအပူၤထီဘိလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်ပဒိၣ်စီၤဝါမုၢ်စံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိး(ကံၣ်လၣ်သး)ဟီၣ်ကဝီၤတၢ်လီၢ်အပူၤအပူၤကွံၥ်သုးကီၣ်ကးဟဲခးလီၤတ့ၢ်ဝဲတဘျီအိၣ်ဝဲဒီးဖဲမဟါလါမးၡး(၂၄)သီအနံၤလၢဝ့ၢ်ဒီခိၣ်သဝီဒီးလ့ၣ်ပ့ၣ်သဝီအဘၢၣ်စၢၤဖဲသီခါဒီးပှၤသဝီဖိတနီၤတ့ထီၣ်ဘှီထီၣ်ဝဲတိၥ်အဆၢကတီၢ်ခီဖျိပယီၤသုးကဘီယူၤဒုးသုးဟဲခးလီၤဝဲတၢ်အဃိသီခါတပါအစုဘၣ်တူၥ်ကွံၥ်ဝဲတကပၤဒီးဘၣ်ဒိစ့ၢ်ကီးပှၤသဝီဖိတဂၤအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလၢၢ်ဒိၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအအိၣ်န့ၣ်လီၤ.
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၂သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်,
မါတလ့ကီၢ်ခီဒိၣ်,အိဘိၤဃိၥ်အပူၤအပူၤကွံၥ်လါမးရှး(၂၈)သီအနံၤဟီၣ်ခိၣ်ဟူးကဲထီၣ်သးအဃိထံရုၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိဃုၥ်ဒီးပှၤဃိၥ်ဖိလၢအဂၤတဖၣ်ခဲလၢၥ်အဂၤ(၃၀)ဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်သံဝဲအဂ့ၢ်,ပှၤကွၢ်ထွဲမၤစၢၤထံရုၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိကရူၢ်ကရၢ(၇)ဖုပၥ်ဖျါဝဲဖဲအပူၤကွံၥ်လါအ့ဖြ့ၣ်(၂၀)သီအနံၤန့ၣ်လီၤ.
အိဘိၤတၢ်ဒုးဃၥ်ဃိၥ်အပူၤဟီၣ်ခိၣ်ဟူးအဃိပှၤဃိၥ်ဖိဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်ဝဲအဂၤ(၂၈၀)ဘျဲၣ်အကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲထံရုၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိမုၥ်(၁၀)ဂၤ,ခွါ(၁၀)ဂၤအမဲၥ်ညါ,ဘၣ်သံဝဲတစှၤန့ၢ်အဂၤ(၃၀)ဘၣ်အိၣ်ဝဲအသိး,ဟီၣ်ခိၣ်အမဲၥ်ဖံးအိၣ်တၢ်သံတၢ်ပှၢ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါန့ၢ်ဒံးတၢ်မၤနီၣ်မၤဃါစရီတၢ်အိၣ်သးအိၣ်ဝဲသ့အဂ့ၢ်,ပၥ်ဖျါဝဲလၢလံၥ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါအပူၤန့ၣ်လီၤ.
တကီၢ်ခါခဲအံၤ,ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိလၢအအတူၢ်ဘၣ်ဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတဖၣ်,တဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲထံဂုၤကီၢ်ဂၤကရူၢ်ကရၢတၢ်ဟ့ၣ်ပှၤကညီတၢ်ဒိသူၣ်ဒိသးတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤဘၣ်အမဲၥ်ညါ,ပှၤလၢအတူၢ်ဘၣ်နီၢ်ခိနီၢ်သးတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတဖၣ်တဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲဃိၥ်ဆူၣ်ချ့တၢ်အံးထွဲကွၢ်ထွဲလၢလၢပှဲၤပှဲၤဘၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်လံၥ်တၢ်ပၥ်ဖျါအသိးန့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ(PPNM)ကမံးတံၥ်ပှၤတီခိၣ်ရိၢ်မဲတၢ်ကိၤသဲၣ်ထိအူစံးဝဲလၢ“ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ဟ့ၣ်ကသံၣ်ကသီတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ဒၣ်လဲၥ်လၢလၢပှဲၤပှဲၤတအိၣ်ဘၣ်အဃိ,ပှၤဃိၥ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ကူစါယါဘျါအနီၢ်ကစၢ်ဒ်အနီၢ်ကစၢ်တၢ်လၢၥ်ဘူၣ်လၢၤစ့ၤအသိးန့ၣ်လီၤ.အဃိန့ၣ်ပအဲၣ်ဒိးဆီၣ်တခူစံးလၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ကပၥ်သူၣ်ပၥ်သးဘၣ်ဃးဒီးကီၢ်ပယီၤဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤဒီးသုတကွၢ်ကပၥ်ပၥ်တ့ၢ်ပှၤဃိၥ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်တဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,သုးကီၣ်ကးအံၤမၤလီၤဘၢလီၤမၢ်ကွံၥ်ဝဲပှၤဃိၥ်ဖိလၢအဘၣ်သံဝဲလၢဃိၥ်ပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အကစီၣ်ဒီးမၢဆူၣ်ဝဲထံရုၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိတဖၣ်လၢကနုၥ်လီၤအိၣ်လၢဟီၣ်ခိၣ်ဟူးတၢ်သူၣ်ထီၣ်လီၤပှီၤဟးဂုၤဟးဂီၤတဖၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲအသိး,တၢ်မ့တလူၤပိၥ်မၤထွဲဝဲတခီမၤပျံၤမၤဖုးဝဲလၢကဆှၢဝဲဆူသၣ်ယၣ်ဝတံၣ်ဃိၥ်အပူၤ,ကဆီတလဲဝဲဃိၥ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,(PPNM)ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.
လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,ဘီမုၢ်စၢဖှိၣ်ကရၢဃုၥ်ဒီးထံဂုၤကီၢ်ဂၤပှၤဂ့ၢ်ဝီခွဲးယၥ်ကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ကကွၢ်ဟုၣ်ကွၢ်စုၣ်ဝဲကီၢ်ပယီၤဃိၥ်အပူၤသုးကီၣ်ကးအတၢ်မၤအၢမၤသီလၢထံရုၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိတဖၣ်အဖီခိၣ်တပယူၥ်ဃီအဂ့ၢ်ဃ့ထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်လၢကရူၢ်(၇)ဖုအလံၥ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါအပူၤန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိး,ဘၣ်ဃးဒီးလံၥ်ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါအံၤကီၢ်ပယီၤဒီဘ့ၣ်ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိပှၥ်ဘျးစဲ(PPNM),ပှၤကွၢ်ထွဲထံရုၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ကရူၢ်ကရၢ(AAPP),ကရံၣ်နံၣ်ထံရုၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိကရူၢ်(KPPA),ပိၥ်မုၣ်ပိၥ်မၢၤထံရုၢ်ကီၣ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိကရၢ(WOPP),ထံရူၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိလီၢ်လံၤကရၢ(FPPS)နွ့ၣ်အူတမၣ်တၢ်ကွၢ်ထွဲထံရုၢ်ကီၢ်သဲးပှၤဃိၥ်ဖိကရူၢ်ဒီးတၢ်ဆှၢလံၥ်ဆူဃိၥ်ကရူၢ်ကရၢထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)ကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်အပူၤ အပူၤကွံၥ်နွံအခါခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ် ဒီး ပယီၤသုးကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်အဃိ ကရူၢ်(၉)ဘ့ၣ်ပူၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်လၢ အိၣ်ဆိးအီၣ်အီ တကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံၥ်လါအ့ဖြ့ၣ် ၁၄ သီအနံၤန့ၣ် လၢကြုၢ်တုဟီၣ်က၀ီၤတၢ်လီၢ်အါတီၤအပူၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢဟီၣ်က၀ီၤ(KNLA) သုးပၥ်ဖှိၣ် ဒီးပယီၤသုးအဘၢၣ်ဒီး တကးဒံးဘၣ်ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်,ကဘီယူၤစ့ၢ်ကီးလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ ကရူၢ်(၉)ဘ့ၣ်ပူၤ ကမျၢၢ်အဂၤ(၃၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲဆူတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကတီၢ်ဃီကမျၢၢ်လၢအဃ့ၢ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟးစံၣ်ပြံစံၣ်ပြါတမ့ၢ်အစံၣ်ထီၣ်အိၣ်ဆိး၀ဲတၢ်လီၢ်တတီၤဃီဘၣ်ဒီး တနီၤန့ၣ်လဲၤစံၣ် အိၣ်၀ဲလၢအသမူသကိး,အဘူးအတံၢ်ဟံၣ်လၢကီၢ်ဆၣ်အဂၤတဖၣ်အပူၤအိၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤ.ဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ်ကမျၢၢ် လၢအစံၣ်အိၣ်ကဒုသးဖဲဟီၣ်က၀ီၤပူၤအံၤတဖၣ်သ၀ီတဖျၢၣ်န့ၣ်အနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်လၢ(၆၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ညါအဃိ တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ် လၢအိၣ်ဆိးအီၣ်အီတကပၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်အံၤ(CIDKP)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ စံး၀ဲလၢ“တၢ်ကီတၢ်ခဲဒုအိၣ်လၢတၢ်အီၣ်တၢ်အီ,တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးလီၢ်ကျဲမီၤနီၤ. လၢညါခါန့ၣ်ပတဆိမိၣ်လၢသ၀ီတဖျၢၣ်န့ၣ်ပှၤကဟဲစံၣ်အိၣ်ထဲထဲအံၤဘၣ်.ခဲအံၤသ၀ီတဖျၢၣ်န့ၣ်ဟဲလၢအဂၤ(၅၀၀)(၆၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ညါအဃိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်.ဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်တနီၤနီၤန့ၣ်ပၣ်ဃုၥ်အဖိဆံး,တနီၤန့ၣ်အတၢ်အီၣ်တၢ်အီတပၣ်ဘၣ်.တနီၤခီန့ၣ်ကဘီယူၤကွံၥ်တၢ်အဃိအဖိအ၀ၤသံ.ပထံၣ်န့ၣ်ဘၣ်ပသးတမုၥ်စ့ၢ်ဘၣ်.တနီၤခီန့ၣ်ဟဲထီၣ်အဒၢအဖိကအိၣ်ဖျဲၣ်လီၤ.ဘၣ်ဆၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟဲထီၣ်စံၣ်အိၣ်ဖဲအံၤဒုကဘံၣ်ကဘၢတစဲးသနါက့တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်လၢပှဲၤဘၣ်” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒ်လီၢ်က၀ီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲအသိးန့ၣ် ကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ကရူၢ်(၉)ဘ့ၣ်...
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၁သီ, ၂၀၂၅နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်,
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ,သုးက့(၇)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်တန့ဆါကီၢ်ဆၣ်ကညီဒီကလုၥ်ဂၢၤသးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNDO)သုးရ့ၣ်(၅)ဟီၣ်ကဝီၤ,လ့ဂီၤကၠိတၢ်ဒုးအပူၤကျိချံပှၥ်သၣ်အမဲၥ်ညါတၢ်ဖီၣ်န့ၢ်ဝဲဒုၣ်ဒါတနီၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,ဟီၣ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
မီဖါသူ,မီၤကလၤ(ကိး)လ့ဂီၤကၠိပယီၤသုးကလၢၤအံၤ(KNU)သုးက့(၇)ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)တီခိၣ်ရိၣ်မဲဒီးတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်မၤန့ၢ်ဝဲဖဲအပူၤကွံၥ်လါအ့ဖြ့ၣ်(၁၉)သီဟါခီအနံၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
လ့ဂီၤကၠိသုးကလၢၤတၢ်ဒုးအပူၤကညီတၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)မၤန့ၢ်ဝဲစုကဝဲၤစုကဝဲၤကျိချံပှၥ်သၣ်တဖၣ်အါမးအမဲၥ်ညါ,ဖီၣ်န့ၢ်ဝဲဒုၣ်ဒါတနီၤအိၣ်ဝဲဒီးတကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်မၤရှဲလဲဝဲဟီၣ်ကဝီၤတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအဖၢမုၢ်ဒံးလီၤအဂ့ၢ်,(KNDO)သုးရိၢ်မဲခိၣ်ကျၢၢ်,သုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိစီၤရှံလ့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
“မ့ၢ်လီၤတၢ်စုကဝဲၤလၢပမၤန့ၢ်ပၥ်ဝဲဒုအိၣ်တပူလီၤ.ဒုၣ်ဒါလၢပဖီၣ်န့ၢ်တဖၣ်န့ၣ်စ့ၢ်ကီးပန့ၢ်ဃုၥ်ဒီးတၢ်စုကဝဲၤလီၤ.ပှၤလၢဃ့ၢ်ထီၣ်တနီၤအကျါဒုပၥ်လီၤဘၢ,ခူၣ်လီၤဘၢဃၥ်ဝဲအစုကဝဲၤအိၣ်အဃိပသံကွၢ်သံဒိးဒီးပက့ၤဃုဃိထုးထီၣ်က့ၤလံ.တနီၤတခီတတဲဖျါထီၣ်ဝဲဒံးဘၣ်အဃိ,ပရှဲလဲတလၢၥ်ဒံးဘၣ်,ပမၤအဖၢဒံးလီၤ.မ့မ့ၢ်လၢစံၣ်ဖျိးလၢကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤတခီမ့ၢ်အိၣ်ပှဲၤဂၤလဲၣ်ပတသ့ၣ်ညါဘၣ်.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
မီဖါသူ(လ့ဂီၤကၠိ)သုးကီၣ်ကးသုးကလၢၤအံၤ,ပယီၤသုးအနီၢ်ဂံၢ်အိၣ်ဝဲဒၣ်တအါန့ၢ်အဂၤ(၂၀)ဘၣ်ဒီးသုးကလၢၤအပူၤပှၤတီခိၣ်ရိၢ်မဲတၢ်အိၣ်ထဲသုးဒ့ခိၣ်ပတီၢ်တဂၤလီၤဒီးတၢ်စုကဝဲၤလၢတၢ်မၤန့ၢ်အီၤမ့ၢ်ဂ့ၤဒုၣ်ဒါလၢတၢ်ဖီၣ်မူဒံးန့ၢ်မ့ၢ်ဂ့ၤအနီၣ်ဂံၢ်နီၣ်ဒွးန့ၣ်တၢ်မၤလီၤတံၢ်အီၤအဖၢမုၢ်အဂ့ၢ်,ဟီၣ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
တကတီၢ်ဃီ,သုးကလၢၤအံၤခီဖျိအိၣ်ဘူးဝဲဒၣ်ဒီးကညီဖီၣ်စုကဝဲၤကရူၢ်ကရၢဒ်အမ့ၢ်(သုးခိးကီၢ်ဆၢ)(BGF)ဃုၥ်ဒီး(ကညီတၢ်မုၥ်တၢ်ခုၣ်ကီၣ်ကးကရၢ)(PC)အဃိ,ပညိၣ်ခးလီၤဝဲတၢ်ဆူကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိအိၣ်ဆိးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတအိၣ်ဝဲဘၣ်ဘၣ်ဆၣ်တၢ်ဒုးအပူၤခံခီခံကပၤတၢ်ခးလိၥ်သးအဖီခိၣ်လီၢ်ကဝီၤဖိအဂၤ(၂၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ဝဲဆူကၠီၣ်တဲၣ်တကပၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်အသိးန့ၣ်လီၤ.
ဒ်န့ၣ်အသိး,သုးကလၢၤအံၤမ့ၢ်သုးကလၢၤတဖျၢၣ်လၢအအိၣ်ဆီလီၤဝဲအသးယံၥ်လၢအနံၣ်(၃၀)ဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်လံဒီးအိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢကဒိၣ်စိဒိၣ်ကမီၤဝဲထံဆၢကီၢ်ဆၢတၢ်လီၢ်တဖၣ်ဒီးဃုၥ်ဒီးကီၢ်ပယီၤဒီတဘ့ၣ်အဃိ,တၢ်ထီၣ်ဒုးဟံးန့ၢ်ကွံၥ်ဝဲအဂ့ၢ်,(KNDO)ခိၣ်နၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်
ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)ဘံလ့ကီၢ်ဆၣ် ဃီဖိပျဲၢ်သ၀ီအပူၤ ဖဲမဟါအနံၤ ကဘီယူၤလဲၤ ခးလီၤတၢ်၀ံၤလီၢ်ခံ သ၀ီဖိဃုၥ်ဒီးဒူသ၀ီကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်တဖၣ်အိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်ဘၣ်ဟးစံၣ်မံ၀ဲလၢတၢ်ချၢအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဖဲမဟါလါအ့ဖြ့ၣ် ၁၉ သီ ဂီၤခီ ၁၁ နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤအကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤ၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်တဖျၢၣ်လၢ ဃီဖိပျဲၢ် သ၀ီပူၤ သီခါဖၠၣ်န့ၣ်အဃိ ဘၣ်သံ၀ဲနီၢ်မၣ်လၣ်မၠ့ၣ်(၆၉)နံၣ်, နီၢ်မၣ်၀ဲ(၆၀)နံၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒီး မ့မ့ၢ်တပွဲဖိ(၉)နံၣ်တပါအံၤ ခီဖျိအဘၣ်ဒိနးအခိၣ်နူၥ်ဖျိးထီၣ်အဃိဖဲပှၤလဲၤဆှၢတၢ်ဆါဟံၣ်အခါအသးသမူဟးထီၣ်ကွံၥ်၀ဲလၢကျဲပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဃီဖိပျဲၢ်သီခါလၢတၢ်ကဲထီၣ်သးခဲအံၤန့ၣ်တမ့ၢ်လၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢကရူၢ်ကရၢလဲၤအိၣ်၀ဲတအိၣ်၀ဲဘၣ်ဒီးဒ်န့ၣ်အသိးသုးမီၤစိရိၤတဖုအံၤ မ့ကိးလီၤသးလၢဘူးဒးဖိဘၣ်ဆၣ်တပၥ်လုၢ်ပၥ်ပှ့ၤလၢၤတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် နဲၣ်ရွဲၣ် ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ ပဒိၣ်စီၤအ့နဲၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ “ဒ်သိးပသ့ၣ်ညါဘၣ်ဃီဖိပျဲၢ်သီခါဖၠၣ်န့ၣ်ဘၣ်ဃးပှၤတၢ်ပၢၢ်ဆၢဖိလဲၤအိၣ်လဲၤဆိးဒုတအိၣ်နီတဘျီဘၣ်.အဃိသုး မီၤစိရိၤတဖုအံၤပမ့ဘၣ်ကွၢ်န့ၣ်အတပၥ်လုၢ်ပၥ်ပှ့ၤလၢၤတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါလၢၤဘၣ်.တဲလီၤသးလၢဘူးဒးဖိဘၣ်ဆၣ်သီခါဖၠၣ်န့ၣ် လဲၤကွံၥ်လီၤ၀ဲဒီးကဘီယူၤအဃိအ၀ဲသ့ၣ်တဲတမၠိမၤတမၠိလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတနံၤအံၤန့ၣ်လီၤ.
တကးဒံးဘၣ်ကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ဘျီ၀ဲအံၤတၢ်သံတၢ်ပှၢ်အိၣ်အမဲၥ်ညါ သီခါအူစ့(၂)ပါ,သီခါ(၁)ပါဒီး...
လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်
ထံထၣ်ပယီၤသုးကလၢၤလၢအိၣ်ဆီလီၤသးဖဲခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရံၣ် ထံမိၢ်ပှၢ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ အံၤ ဖဲမဟါအနံၤတၢ်ထီၣ်န့ၢ်၀ဲသုးကလၢၤအံၤဒီးတၢ်ဒုးအပူၤ ပယီၤသုးသံ၀ဲခဲလၢၥ်ပၣ်ဃုၥ်၀ဲဒုးယၤခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်ပှၤဘၣ်မူ ဘၣ်ဒါစံး၀ဲန့ၣ်လီၤ.
ထံထၣ်ပယီၤသုးကလၢၤအံၤ စးထီၣ်ဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၁၂ သီအနံၤန့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA)သုးပၥ်ဖှိၣ် လဲၤထီၣ်ခး၀ဲဒီး ဖဲမဟါ ၁၉ သီအနံၤန့ၣ် ဘၣ်တၢ်ထီၣ်န့ၢ်၀ဲခဲလၢၥ်လံဒီး တၢ်ဒုးဘျီ၀ဲအံၤအပူၤ ပယီၤသုးသံခဲလၢၥ်အကျါပၣ်ဃုၥ်၀ဲ ဒုးယၤခိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ဒီးဖဲတၢ်လဲၤထီၣ်၀ဲသုးကလၢၤအံၤအခါန့ၣ်ပယီၤသုးအံၤသူ၀ဲကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်တပယူၥ်ဃီတကးဒံဘၣ်သုးကီၣ်ကးဆှၢဃီၤ ၀ဲဒၣ်(ဟဲလံခီပထၢၣ်) ၃ ဘ့ၣ် လၢကဟဲမၤအါထီၣ်အဂံၢ်အဘါအဂ့ၢ်န့ၣ် ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် နဲၣ်ရွဲၣ်ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ ပဒိၣ်စီၤအဲၣ်နၤ ဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ.
အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ထံထၣ်သုးကလၢၤအံၤပသုးက့(၄)တီခိၣ်ရိၣ်မဲစးထီၣ်ထီၣ်၀ဲဖဲလါအ့ဖြ့ၣ် ၁၄ သီအနံၤဒီးဖဲမဟါ ၁၉ သီအနံၤန့ၣ်....