ခ့ၣ်အဲးစံၣ် – KIC News

လါမ့ၤ ၂၇ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် (ကၠါဖၠၣ်)တၢ်ဖံးတၢ်မၤလီၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢအိၣ်ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆) ရၤမတံကီၢ်ဆၣ် စွ့ၤကိၣ်ကိၤဟီၣ်ကဝီၤအပူၤအံၤ စးထီၣ်ဖဲလါမ့ၤ ၂၅ သီအနံၤန့ၣ် သုးမီၤစိရိၤစးထီၣ်မၤလီၤပှီၢ်မၤဟးဂီၤကဒီးဝဲ အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးကရူၢ်အတၢ်ကစီၣ်သန့တဖၣ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. တၢ်သူၣ်ထီၣ်အဖျၢၣ်(၃၀၀)ဘျဲၣ်လၢအတဖိးသဲစးလၢအိၣ်စွ့ၤကိၣ်ကိၤအံၤန့ၣ် ဖဲသုးမီၤစိရိၤအကရူၢ်နုၥ်လီၤသမံသမိး ဝဲအခါ ထံၣ်န့ၢ်ဝဲဒၣ်(ကၠါဖၠၣ်)တၢ်သူၣ်ထီၣ် ၇၇ ဖျၢၣ်လၢအမၤဝဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့,တၢ်လံၣ်အီၣ်လီအီၣ်တၢ်လၢအီၤလါပူၤ တၢ်ဖံးတၢ်မၤ အံၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်...

လါမ့ၤ ၂၇သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ,တးကီၢ်ရ့ၣ်ထၣ်ဆီၣ်ယါကီၢ်ဆၣ်မဲၢ်လးကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအပူၤတၢ်ကဘှီထီၣ်က့ၤဝဲ ဒဲကဝီၤကမျၢၢ်တၢ်ဆါဟံၣ်အခိၣ်ဒုးအဂီၢ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲကျိၣ်စ့တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤဆူၣ်ချ့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢတၢ်ဆါဟံၣ်အစိၤရှၢၣ်မံးဒံးယၢၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. မဲၢ်လးကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအတၢ်ဆါဟံၣ်အံၤတကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိအခိၣ်ဒုးဖျိဟးဂီၤဝဲဒီးတၢ်စူၤလီၤစီၤဝဲဒၣ်အဃိတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီအိၣ်ဝဲလၢကမျၢၢ်ပှၤဆူးပှၤဆါတဖၣ်အဂီၢ်ဒီး,(Electric Shock)သ့ဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးအဃိ,တၢ်ကဘၣ်ဘှီဂ့ၤထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤဆူၣ်ချ့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,လၢတၢ်ကဘှီထီၣ်က့ၤဝဲအဂီၢ်တနံၣ်အံၤတချူးလါယူၤလၢၥ်အပူၤလိၣ်ဘၣ်ဝဲကျိၣ်စ့တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ(၂၀၀၀၀၀)ဘျဲၣ်အဂ့ၢ်,မဲၢ်လးကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤတၢ်ဆါဟံၣ်မူဒါခိၣ်(၂)စီၤန့ၢ်တၢ်ဂ့ၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “လါယူၤအပူၤဒုတၢ်ကစူၤဒိၣ်ထီၣ်လီၤ.အဃိပကဘၣ်အိၣ်ကတီၤပၥ်ပသး,မ့တမ့ၢ်ဘၣ်ခီမူခိၣ်စူၤမ့အါတၢ်လီၤစီၤန့ၣ်ရှီးသးတဘျီဃီန့ၣ်လီၤ.ပယၥ်လီၤပၥ်စ့ခီ(၂၅၀၀၀၀)ဘးန့ၣ်လီၤ.ခဲအံၤလၢပှၤနီၢ်တဂၤဒီးဒဲကဝီၤကညီပိၥ်မုၣ်ကရၢအအိၣ်န့ၣ်ပဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဒံးထဲ(၂၀၀၀၀)ဘျဲၣ်န့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မဲၢ်လးကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအတၢ်ဆါဟံၣ်အံၤအပူၤကွံၥ်နံၣ်တဖၣ်အပူၤဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢ(International Rescue Committee) (IRC)ကရူၢ်ကရၢတဖၣ်အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်,စးထီၣ်ဖဲ(၂၀၂၅)နံၣ်လါယနူၤအါရံၤအပူၤတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလီၤစှၤကွံၥ်ဝဲဒၣ်အသိး,ဖဲ(၂၀၂၆)နံၣ်နုၥ်လီၤအလီၢ်ခံဘၣ်ဒိးသန့ၤထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်အသးလၢ(IRC)ဒီးကၠီၣ်တဲၣ်မဲၢ်တီၢ်တၢ်ဆါဟံၣ်ခံခီခံကပၤအအိၣ်အဂ့ၢ်,ဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒီးကရူၢ်ကရၢ(၂)ဖုအံၤခီဖျိဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဝဲန့ၢ်ဒၣ်ထဲကသံၣ်ပှၤမၤတၢ်ဖိအဘူးအလဲတဆံးတက့ၢ်အဃိလၢဒဲကဝီၤတၢ်ဆါဟံၣ်ကသံၣ်ကသီတၢ်လိၣ်ဘၣ်ဒီးတၢ်ဆါဟံၣ်ကလဲၤတရံးသးအဂီၢ်,ဘၣ်ဆၢထၢၣ်ဝဲဒၣ်လၢတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါကရူၢ်ကရၢဒီးနီၢ်တဂၤပှၤမၤစၢၤတၢ်ဖိတဖၣ်အတၢ်နုၥ်လီၤမၤစၢၤဆီၣ်ထွဲတဆံးတက့ၢ်အဖီခိၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. မဲၢ်လးကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤတၢ်ဆါဟံၣ်အံၤ,ဒဲကဝီၤပူၤကမျၢၢ်သ့ၣ်အမဲၥ်ညါကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဆိးဖဲသူမွဲထံကျိကၢၢ်နံၤခံခီယၢ်ပၤတဖၣ်ပၥ်ဂံၢ်ပၥ်ဘါလဲၤကူစါယါဘျါဝဲဒၣ်အသးအိၣ်ဝဲစ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ....

လါမ့ၤ ၂၆ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)ရၤမတံကီၢ်ဆၣ် တီနီၢ်မုၢ်ထီၣ် ဆိၣ်စံမၠဲၣ်ဟီၣ်ကဝီၤ တၢ်ဘၣ်ဘျုးဒံၣ်မိၣ်ခြ့ၣ်စံၣ်ကညီသုးမုၢ်ဒိၣ် (DKBA) အသုးဝဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ်တၢ်လီၢ်န့ၣ် (DKBA)တီခိၣ်ရိၣ်မဲမၤကဒီးဝဲ (၂)ဝီတဝီ တၢ်ပျၢ်လီၤက့ၤခိၣ်နၢ်ကံၢ်စီတၢ်မၤလိမူး တၢ်ရဲၣ် တၢ်ကျဲၤအံၤဖဲတနံၤအံၤလါမ့ၤ ၂၆ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ပျၢ်လီၤက့ၤခိၣ်နၢ်ကံၢ်စီတၢ်မၤလိဘျီဝဲအံၤန့ၣ် ပှၤဖျိထီၣ်ဝဲခဲလၢၥ်(၁၂၆)ဂၤဒီး တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤဘျီဝဲအံၤအပူၤစ့ၢ်ကီး (DKBA) သုးရိၣ်မဲခိၣ်ကျၢၢ်...

လါမ့ၤ ၂၆ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်ကဝီၤ ကမၤမိၢ်-ကတၢတံၥ်ကျဲလၢတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဝဲလၢပယီၤသုးဒီး(KNLA) သုးပၥ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤ တပယူၥ်ဃီအံၤန့ၣ် တၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်အဃိ ပယီၤသုးသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး(၁၁)ဂၤအကျါပၣ်ဃုၥ်ဝဲသုးရ့ၣ်ခိၣ်, သုးဒ့ခိၣ်တဖၣ်အသိး ပယီၤသုးအံၤဒွဲၣ်အူအီၣ်ကဒီးဝဲပှၤကမျၢၢ်ဟံၣ်အဖျၢၣ်(၁၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးက့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ် လီၤ. အပူၤကွံၥ်ပယီၤသုးကျိၤလၢအဟဲထီၣ်တဖၣ်အံၤမ့အိၣ်ဝဲဒၣ်ဖဲမီလိၥ်ကျိသဝီဒီးဝၣ်သိထၣ်သဝီပူၤဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤ ဟဲထီၣ်ဝဲတုၤလၢ ကဟံလူၢ်(မိုင်လေးဆယ်)တလၢထီၣ်ဝဲမီလိၥ်ကျိတစဲးဖိအဂ့ၢ်န့ၣ် ပှၤလၢဘူးဒီး(KNLA)အံၤတဖၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤဖဲလါမ့ၤ ၂၄ သီအနံၤန့ၣ် လၢန့ၢ်ကးသဝီဒီး မီလိၥ်ကျိသဝီဘၢၣ်စၢၤ(၁)တီၤဒီး...

လါမ့ၤ ၂၅ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ တးကီၢ်ရ့ၣ် ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤ(၃)ဘ့ၣ်အကျါနိၣ်ဖိဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအံၤ လၢ(၅)နံၣ်အတီၢ်ပူၤ ခီဖျိတၢ်တပၥ်ဆဲးဝဲလၢၤဘၣ်အဃိ တၢ်ကပၥ်ဖှိၣ်က့ၤဝဲထဲလၢ(၂)ဘ့ၣ်ဧိၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲကမံးတံၥ်(KRC) ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၢ်ဝဲဒၣ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပဒိၣ်အတၢ်နဲၣ်လီၤဒီး ဘၣ်ဆၣ်တချုးတၢ်ထုးကွံၥ်ဝဲနိၣ်ဖိဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤဒံး ဘၣ်အခါ တၢ်ဟ့ၣ်ဝဲပှၤဒဲကဝီၤဖိတၢ်ခွဲးတၢ်ယၥ်လၢကဃုထၢဝဲမဲၢ်လးဒဲကဝီၤ(မ့တမ့ၢ်)အူးဖၠၣ်ဒဲကဝီၤအံၤတဘ့ၣ်လၢ ကဆီတလဲ သုးလီၢ်သုးကျဲလဲၤအိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိတကီၢ်ခါခဲအံၤလၢနိၣ်ဖိဒဲကဝီၤအပူၤဒဲကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစးထီၣ်ထၢဝဲပှၤမံၤစရီလၢတၢ်သုးလီၢ်သုးကျဲအဂီၢ်လံ အဂ့ၢ်န့ၣ် (KRC)နဲၣ်ရွဲၣ် စီၤပှဲၢ်စ့ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. “ဖဲအပူၤကွံၥ်(၁၅)သီအခါန့ၣ်တၢ်ကလုၢ်ဟဲဝဲလၢကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢအံးထွဲကွၢ်ထွဲဒဲကဝီၤလၢအထးခိၣ်မီၤနီၤ.အဝဲသ့ၣ် တဲဝဲလၢ(၅)နံၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ်တၢ်ကပၥ်ဖှိၣ်က့ၤဒဲကဝီၤ.တၢ်ယဲၢ်နံၣ်အံၤန့ၣ်တၢ်ဆၢကတီၢ်ကအိၣ်ဝဲလၢအဖုၣ်ဒီးလၢအထီမီၤ.ဘၣ်ဃးတၢ်တခါအံၤပှၤဒဲကဝီၤဖိဒုသ့ၣ်ညါနၢ်ဟူဝဲတနီၤလံ.အဃိလၢနိၣ်ဖိတကပၤန့ၣ်တၢ်ဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါလီၤဝဲလၢတၢ်ကထၢစရီ,ပှၤလၢအသူၣ်ဆူၣ်သးဂဲၤလၢကလဲၤအိၣ်လၢနိၣ်ဖိဒီးမဲၢ်လးန့ၣ်မ့ၢ်အအိၣ်ဧါ.မ့အိၣ်န့ၣ်ဆှၢထီၣ်အမံၤစရီ.တၢ်အိၣ်သးန့ၣ်အိၣ်ဒ်အံၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်...

လါမ့ၤ ၂၅သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်သုးက့(၆)ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်နိၣ်ဖိ,ထံမူထၣ်သဝီဟီၣ်ကဝီၤအပူၤလီၢ်ကဝီၤဖိလၢက့ၤအိၣ်ဆိးက့ၤဝဲတဖၣ်အံၤသုးကရူၢ်ပၥ်ပနီၣ်ဝဲအတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤဒီးမၤဝဲတၢ်သမံသမိးအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤလၢကညီဖီၣ်စုကဝဲၤထုးဖးသးကရူၢ်ကရၢသ့ၣ်တဖၣ်တဆီတလါအံၤလါမ့ၤအပူၤမၢဝဲတၢ်ကိးက့ၤနိၣ်ဖိ,ထံမူထၣ်သဝီလီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်လၢကက့ၤအိၣ်ဆိးက့ၤဝဲလၢနီၢ်ကစၢ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးခီဖျိလၢကညီဖီၣ်စုကဝဲၤထုးဖးသးကရူၢ်ကရၢသ့ၣ်တဖၣ်အတၢ်အုၣ်ကီၤအဃိလီၢ်ကဝီၤဖိတနီၤက့ၤအိၣ်ဆိးက့ၤဝဲဒၣ်အိၣ်ဝဲဒီးပှၤလၢက့ၤအိၣ်ဆိးဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤသဂၢၢ်ဘၣ်ဝဲသုးကရူၢ်မၤတၢ်သမံသမိးတၢ်မၤတံၥ်တၥ်ဒီးတၢ်ပၥ်ပနီၣ်အတၢ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤတဖၣ်အဂ့ၢ်,ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပယီၤန့ၣ်ပှၤဟးထီၣ်ဟးလီၤသမံသမိးဝဲပှၤလံၥ်လဲၢ်(လဲးမး)န့ၣ်လီၤ.လဲးမးန့ၣ်ပှၤဘၣ်လဲၤကွဲးလၢခိၣ်ဖၢၣ်ဘီအိၣ်,ယဲယတကွဲးလဲးမးဘၣ်အဃိယကလဲၤလၢယကျီးပူၤယဘၣ်တရံးလၢပျီပူၤဖးယံၥ်န့ၣ်လီၤ.မ့မ့ၢ်ယတခွါတဂၤန့ၣ်အကျီးအိၣ်လၢထးတကုးအဃိ,ပှၤမၢလဲၤပၠးလီၤအလဲးမးကိးမုၢ်ဂီၤကိးမုၢ်ဟါန့ၣ်လီၤ.ပယီၤသုးတဖၣ်အံၤအမဲၥ်တမုၥ်နါတမုၥ်ဘၣ်.ဖျါလၢအဲၣ်ဒိးခးတၢ်သပှၢ်ကတၢၢ်န့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤမၤဝဲတၢ်သမံသမိးလီၢ်ကဝီၤဖိအမဲၥ်ညါ,ပၥ်ပနီၣ်ကးတံၥ်ဝဲကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဆိးလၢဒဲ,တၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်,စံၢ်လီၢ်ကျီးလီၢ်တဖၣ်အတၢ်ဟဲက့ၤနုၥ်လီၤပှ့ၤအီၣ်ပှ့ၤအီတၢ်လၢဒူသဝီပူၤအသိး,မၤလီၤတံၢ်လီၤဆဲးဝဲပှၤဟဲက့ၤပှ့ၤတၢ်ဖိတဖၣ်အတၢ်ဘၣ်ထွဲဒီးကီၢ်သူလ့ၤသုးမုၢ်ဒိၣ်အိၣ်တအိၣ်အဂ့ၢ်,အဝဲစံးအါထီၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ်,ကွၢ်ဟုၣ်ကွၢ်စုဝဲလီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်လၢတၢ်ဆဲးကျိးဆဲးကျၢဒီးပှၤလၢတၢ်ချၢတဖၣ်လၢအိၤလဲပူၤစ့ၢ်ကီးအိၣ်ဝဲတယူၥ်ဃီအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. နိၣ်ဖိ-ထံမူထၣ်သဝီသ့ၣ်တဖၣ်အံၤ, အပူၤကွံၥ်(၂၀၂၁)နံၣ်လါအီကူးအပူၤတၢ်ခးလိၥ်သးကဲထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢတၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပၥ်ဖှိၣ်ကရူၢ်ဒီးပယီၤသုးအဘၢၣ်စၢၤအဃိကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်အိၣ်ကဒုတ့ၢ်ဝဲဒၣ်အသးဒီး(၂၀၂၄)နံၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီးပယီၤသုးမၤဝဲကဘီယူၤတၢ်ထီၣ်ဒုးအိၣ်ဝဲအဃိ,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်ဆဲးအိၣ်ကဒုဝဲအသးတုၤခဲအံၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးတနံၣ်အံၤ(၂၀၂၆)နံၣ်လါမးရှးအပူၤ,ပယီၤသုးကရူၢ်အံၤထီၣ်မၤန့ၢ်က့ၤဝဲအ့ရှၢၣ်ကျဲမုၢ်ဝံၤအလီၢ်ခံ,နုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးဝဲလၢဒၣ်လၢသဝီသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအသီခါဖၠၣ်,တၢ်ဘါယွၤသရိၥ်,ကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်,ကျဲဖးဒ့ဒီးသဝီခိၣ်ထီးကျဲတဖၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲအမဲၥ်ညါ,တ့ထီၣ်ဘှီထီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲအတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲလၢကျဲအရ့ဒိၣ်တဖၣ်အပူၤအိၣ်ဝဲအါတီၤအဂ့ၢ်,လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,လၢတၢ်ကသူၣ်ထီၣ်ဆီလီၤက့ၤဝဲပၢပြးတၢ်ဖံးတၢ်မၤတကပၤစ့ၢ်ကီးတကီၢ်ခါခဲအံၤပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်ဝဲအသးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢလၢတၢ်ကသူၣ်ထီၣ်ဘှီထီၣ်ကၠိ,အိးထီၣ်က့ၤဝဲကၠိဒီးတၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်ဒူသဝီဂ့ၢ်ဝီတဖၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. နိၣ်ဖိ-ထံမူထၣ်သဝီဟီၣ်ကဝီၤအံၤကညီဖီၣ်စုကဝဲၤထုးဖးသးကရူၢ်ကရၢတဖၣ်အတၢ်အုၣ်ကီၤအဃိ,တကီၢ်ခါခဲအံၤလီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တနီၤက့ၤအိၣ်ဆိးဝဲဒၣ်အိၣ်ဝဲဒၣ်ဘၣ်ဆၣ်,ပှၤလၢက့ၤအိၣ်ဆိးဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအါတက့ၢ်မ့ၢ်ဝဲပှၤလၢအဘူးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)(မ့တမ့ၢ်)ဒံၣ်မိၣ်ကရ့ၣ်စံၣ်တၢ်ဘၣ်ဘျူးသုးမုၢ်ဒိၣ်(DKBA)ကရူၢ်ကရၢဒီးတနီၤတခီမ့ၢ်ဝဲလီၢ်ကဝီၤဖိလၢက့ၤကွၢ်ထွဲက့ၤဝဲအတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ဒီး,အိၣ်ဆိးဝဲဒၣ်လၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဖျးအီၣ်လီၢ်ကျဲ,ဒဲတဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ...

လါမ့ၤ ၂၄ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် ကၠဲးဒိဝ့ၢ်ပူၤ ဖဲတနံၤအံၤလါမ့ၤ ၂၄ သီ မုၢ်ထူၣ် အဆၢကတီၢ် ကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ ကမျၢၢ်ပိၥ်မုၣ်သံဝဲ(၃)ဂၤဒီး ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ (၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတဂီၤအံၤမုၢ်ဘူးကထူၣ်ကဘၣ်ဖဲ ၁၂း၂၀ မံးနံးဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်တအိၣ်သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤတ ဘ့ၣ်...

လါမ့ၤ ၂၁ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဒွဲၣ်လိကီၢ်ဆၣ် ကမၤမိၢ်-ကတၢတံၥ်ကျဲ ဒူသဝီအပူၤ တၢ်ဒုးဆဲးဆူၣ်ထီၣ်ဝဲလၢ ပယီၤသုး ကျိၤလၢဟဲထီၣ်တဖၣ်ဒီးဟီၣ်ကဝီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပၥ်ဖှိၣ်အဘၢၣ်စၢၤဒီး ပယီၤသုးအံၤခးလီၤဝဲ ကျိဖးဒိၣ် ဆူသဝီပူၤအမဲၥ်ညါဒွဲၣ်အူအီၣ်ကွံၥ်ဝဲဝၣ်သိထၣ်သဝီဒီတဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးက့ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဖဲမဟါလါမ့ၤ ၂၀ သီ မုၢ်နၤခီ ၁၀း၀၀ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ် ပယီၤသုးကျိၤလၢအဟဲထီၣ်တဖၣ်အံၤပညိၣ်ခးလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ် အါအါ...

လါမ့ၤ ၂၁ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အူးဖၣ်(Umphang)ပဒိၣ်တၢ်ဆါဟံၣ် ပှၤနဲၣ်တၢ်ကသံၣ်သရၣ် ဒီကထၢၣ်(Dr.Worawit Tontiwattanasap)လၢ အကူစါယါဘျါကလီဝဲကညီဖိဃုၥ်ဒီးကမျၢၢ်ပှၤလီၢ်အိၣ်ကဒုပှၤဆူးပှၤဆါလၢအိၣ်ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ တးကီၢ်ရ့ၣ် ထံဆၢကီၢ်ဆၢအံၤန့ၣ် ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဆူၣ်ချ့ကရၢ(WHO)ပၥ်ပနီၣ်ဟ့ၣ်လီၤဝဲ(ဖျိးစိလၢတၢ်ဟ့ၣ်ကမျၢၢ်ဆူၣ်ချ့)ခိၣ်ဖးလၤ ကပီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲမဟါလါမ့ၤ ၂၀ သီ လၢစွ့ၤစလၤထံကီၢ် ကၠၢၤနံၤဘၤဝ့ၢ်ပူၤ တၢ်မၤဝဲ(79th World Health Assembly)ဝီတဝီ...

လါမ့ၤ ၂၀ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဒွဲၣ်လိကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ပယီၤသုးကျိၤလၢဟဲထီၣ်(စစ်ကူ)ဖဲကမၤမိၢ်ဒီးကတၢတံၥ် အဘၢၣ်စၢၤ အံၤတဖၣ်ခီဖျိအဝဲသ့ၣ်ဒြိမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ သီခါသံ(၁)ပါဒီးဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲ(၂)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်တဖၣ် စံးဝဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ် န့ၣ်လီၤ. ဖဲမဟါလါမ့ၤ ၁၉ သီအနံၤန့ၣ် မီထၣ်သဝီလၢအိၣ်တယံၤတဘူးဒီးမီလိၥ်ကျိသဝီလၢပယီၤသုးနုၥ်လီၤအိၣ်ဝဲလၢအပူၤအံၤန့ၣ် ခီဖျိအဝဲသ့ၣ်လဲၤတ့ၢ်လီၤဒြိမ့ၣ်ပိၢ်လီၤတဲၥ်ပိၢ်ဖးထီၣ်ဝဲလၢသီခါဖၠၣ်ကရၢၢ်ပူၤအဃိ သီခါသံဝဲ(၁)ပါအမဲၥ်ညါ တပွဲဖိ(၁)ပါဃုၥ်ဒီး သီခါအပျဲၢ်(အတကၢ်)တဂၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲဒၣ်ဘၣ်ဟဲကဲထီၣ်ဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. ပှၤလၢအဘူးဒီးကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဖဲန့ၣ်တဂၤစံးဝဲလၢ“ဝဲဒၣ်ပသဝီန့ၣ်မီလိၥ်ကျိမီၤ.ခဲအံၤလၢမီလိၥ်ကျိဒီးန့ၢ်ကးသဝီန့ၣ်ပယီၤသုးအိၣ်ပှဲၤပှဲၤလီၤ.တနံၤအံၤဒြိလီၤတဲၥ်ဝဲဒၣ်လၢမီထၣ်သဝီပူၤအဃိ...