ကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိအဂၤ(၁၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့သးလၢကျဲပူၤကဲထီၣ်ဝဲ
လါယနူၤအါရံၤ ၁၄သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်,ခၠိပူရံ,ဖါထီကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤအပူၤ,ကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိအဂၤ(၁၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့အသးလၢကျဲမုၢ်ပူၤကျဲထီၣ်ဝဲသးအဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်(Khaosod)တၢ်ကစီၣ်သန့ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်ဖဲမဟါလါယနူၤအါရံၤ(၁၃)သီအနံၤမုၢ်နၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. မဟါလါယနူၤအါရံၤ(၁၃)သီမုၢ်နၤခီ(၁၁)နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်,ခီဖျိတၢ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့သးကဲထီၣ်ဝဲလၢကျဲပူၤအဃိ,လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ဖုးသံပျီၢ်ဂီၤဒီးဂ့ၢ်ဝီၢ်အူပှၤမၤစၢၤတၢ်ဖိတဖၣ်ဆှၢကွံၥ်ဝဲပှၤလၢဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတဖၣ်ဆူတၢ်ဆါဟံၣ်ဒီးပၢၤကီၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်လူၤဃုဖီၣ်ဝဲပှၤမၤကမၣ်တၢ်ဖိတဖၣ်အဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်တၢ်ကစီၣ်သန့ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်(ဖါထီ)ဟီၣ်ကဝီၤကၠီၣ်တဲၣ်ပၢၤကီၢ်တဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲလၢတၢ်ကစီၣ်သန့အပူၤအသိးန့ၣ်,ဘီကီးဝ့ၢ်ကဝီၤဒ့တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးတၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖျၢၣ်အမဲၥ်ညါကျဲအပူၤကီၢ်ပယီၤဖိတဖၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့သးကဲထီၣ်ဝဲဒီးဖဲတၢ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့ကဲထီၣ်အသးတၢ်လီၢ်အပူၤန့ၣ်ပှၤကီၢ်ပယီၤဖိဘၣ်ဒိဝဲ(၂)ဂၤအဂ့ၢ်,ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးတၢ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့အံၤကဲထီၣ်ဝဲသးခီဖျိတၢ်ဂ့ၢ်မနုၤလဲၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်,တၢ်တသ့ၣ်ညါဝဲဒၣ်ဘၣ်ဆၣ်စးထီၣ်သးအခီၣ်ထံးခီၣ်ဘိလၢတၢ်အီသံးအီမ့ၤတၢ်တဲအါလိၥ်သးအဃိအဂ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်ပၢၤကီၢ်တဖၣ်ပဲၥ်ထံနီၤဖးပၥ်ဖျါထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢတၢ်ကစီၣ်သန့အပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ,လၢတၢ်ကဟံထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်ဝဲပှၤမၤကမၣ်တၢ်ဖိတဖၣ်အရ့အဂီၢ်တကီၢ်ခါခဲအံၤကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဟူးဂဲၤဝဲလၢတၢ်ဃုကွၢ်ထံသမံသမိးဝဲခိၣ်ဃၢၤ(CCTV)ဒီးတၢ်လူၤဖီၣ်ပှၤမၤကမၣ်တၢ်ဖိလံအဂ့ၢ်,ပၥ်ဖျါဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. အပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ(၁၁)သီအနံၤအပူၤ,ဘီကီးဝ့ၢ်စမိၤပရၤကန်တၢ်လီၢ်(ABAC Bangna)ဖၠၣ်စိမိၤကၠိတၢ်အီၣ်ကျးတၢ်လီၢ်တတီၤအပူၤတၢ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့ကဲထီၣ်ဝဲအသးလၢကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိကရူၢ်ဒီးကၠီၣ်တဲၣ်ပှၤဆှၢတၢ်အီၣ်ဖိအဘၢၣ်စၢၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,တကီၢ်ခါခဲအံၤကၠီၣ်တဲၣ်ထံကီၢ်အပူၤတၢ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့ကဲထီၣ်ဝဲအသးလၢကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိကဒဲကဒဲဒီးကၠီၣ်တဲၣ်ထံဖိကီၢ်ဖိအဘၢၣ်စၢၤအိၣ်ဝဲခဲအံၤခဲအံၤအဖီခိၣ်ခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢအဂၤတဖၣ်ကဘၣ်အိၣ်လၢတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်အပူၤအဂ့ၢ်,ပှၤဟူးဂဲၤလၢကၠီၣ်တဲၣ်ကညီပှၤတဝၢဂ့ၢ်ဝီ(OKRSO)ပှၤနဲၣ်တၢ်မါဆ့ၣ်ပလီၤဟ့ၣ်ပလီၢ်ဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “တကီၢ်ခါခဲအံၤပကဘၣ်လဲၤဂ့ၤဂ့ၤက့ၤဂ့ၤဂ့ၤလီၤ.တၢ်မံၤဂ့ၤတမံၤဂ့ၤပထုးဖျါထီၣ်ပတၢ်တူၢ်ဘၣ်တသ့ဝဲဘၣ်.အါဂၤအဂီၢ်ပကဘၣ်တူၢ်ဆါသး,ပကဘၣ်အိၣ်သ့သ့ဘၣ်ဘၣ်အီၣ်သ့သ့ဘၣ်ဘၣ်လီၤ.တၢ်ဂ့ၢ်အံၤသ့ၣ်တဖၣ်တၢ်ဘၣ်ယိၣ်အိၣ်လၢကကဲထီၣ်က့ၤကလုၥ်ဒူၣ်တၢ်သဘံၣ်သဘုၣ်တၢ်သူၣ်ဟ့သးကါန့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်အပူၤကီၢ်ပယီၤထံဖိကီၢ်ဖိကဒဲကဒဲမ့တမ့ၢ်,ကၠီၣ်တဲၣ်ထံဖိကီၢ်ဖိဒီးကီၢ်ပယီၤဖိအဘၢၣ်စၢၤတၢ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့ကဲထီၣ်သးလၢပှၤတကရူၢ်မ့တမ့ၢ်ပှၤဒီတဖုအဂ့ၢ်အံၤ,အလီၢ်ခံအိၣ်ဝဲဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတၢ်ဖီၣ်ပျံၤလၢပှၤတဒူၣ်တဖုအဖီခိၣ်အဂ့ၢ်,(JACBA)ပှၤနဲၣ်တၢ်အူမိကၠိပဲၥ်ထံနီၤဖးစံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,ခီဖျိတၢ်အ့ၣ်လိၥ်ဆိးက့ကဲထီၣ်သးဒ်အံၤအဃိကီၢ်ပယီၤခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်ကအိၣ်ဒီးတၢ်ပလီၢ်ပဒီသးဒီး,ကလူၤပိၥ်ထွဲတၢ်ဘျၢသဲးစးအသိး,တဂၤဒီးတဂၤကအိၣ်ဒီးတၢ်ဝံသးစူၤတၢ်နၢ်ပၢၢ်တၢ်ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်လိၥ်သးကဒဲကဒဲအဂ့ၢ်, ပှၤဟူးဂဲၤလၢခီကီၢ်ပှၤမၤတၢ်ဖိဂ့ၢ်ဝီ(JACBA)ပှၤနဲၣ်တၢ်အူမိကၠိဆီၣ်တခူစံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.
ကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢဃိၣ်လိၥ်ကျိကၢၢ်နံၤ KNA သုးကလၢၤတၢ်လီၢ်(၂)တီၤ သံ ၁ ဂၤ, ဘၣ်ဒိ ၆ ဂၤ
လါယနူၤအရံၤ ၁၃ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲမဟါလါယနူၤအါရံၤ ၁၂ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ် ပယီၤသုးကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်(၂)ဘျီလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် (သုးက့ ၇)လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် ကညီဒီကလုၥ်သုးမုၢ်ဒိၣ်(KNA) အူၣ်ဒီ(ဥဒေါင်း) သုးကလၢၤဒီး သဲၣ်တီ (သိုက်တော)သုးကလၢၤတၢ်လီၢ် သ့ၣ်တဖၣ် အံၤအဃိ (BGF)အပှၤသံတဂၤ ဒီး ဘၣ်ဒိ ၆ ဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်ဒီး ပှၤဘၣ် မူဘၣ်ဒါ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. အူၣ်ဒီဒီးသဲၣ်တီ(KNA)သုးကလၢၤချံသန့တၢ်လီၢ်လၢအိၣ်ဃိၣ်လိၥ်ကျိကၢၢ်နံၤအံၤ ဖဲမဟါဟါခီ ၃း၀၀ နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်(၂)ဖျၢၣ် ဒီး မၤကဒီးဖဲ ၄း၀၀ နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ဟဲတ့ၢ်လီၤကဒီးဝဲမ့ၣ်ပိၢ်(၂)ဖျၢၣ် န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ(KNA)တကပၤသံဝဲ(၁)ဂၤ,ဘၣ်ဒိ(၃)ဂၤ ဒီး ကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိ(၃)ဂၤအသိး တၢ်ဟဲခးလီၤတၢ်ဘျီဝဲအံၤကဘီယူၤ အမဲၥ်ညါ ဟဲတ့ၢ်လီၤဃုၥ်ဝဲ(ကၣ်မံၣ်ကၣ်စံၣ်ဒြိ) ၂ ဘျီစ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ် (သုးက့ ၇) ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီ တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. (KNA)တၢ်လီၢ်လၢကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အံၤခီဖျိအိၣ်ဝဲတခီတဝၢ်ဝၢ်ဒီး(သုးက့ ၁)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ဆၣ်အဃိ ဘၣ်ဃးတၢ်ကဲ ထီၣ်သး ဘျီဝဲအံၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်တဂၤစံးဝဲလၢ “အဟဲကွံၥ်ဝဲန့ၣ် ၂ ဘျီ...
ကၠဲးတူၢ်ကိတၢ်သမံသမိးတြဲၤ(KNLA)က့ၤဟံန့ၢ်ကဒါဝဲဒီးတၢ်ဒုးအပူၤပယီၤသုးသံတစှၤန့ၢ် ၁၈ ဂၤ
လါယနူၤအါရံၤ ၁၃ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကၠဲးတူၢ်ကိတၢ်သမံသမိးတြဲၤလၢပယီၤသုးထီၣ်ဟံန့ၢ်ဆ့ၣ်နီၤအိၣ်န့ၢ် (၂)သီဃၣ်ဃၣ်အံၤ ဖဲမဟါဂီၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ် ကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်-၂ သုးဒ့-၂ ထီၣ်ဟံန့ၢ်ကဒါ က့ၤဝဲ န့ၢ်လံ အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါအံၤစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. (KNLA)သုးဒ့-၂ တၢ်သမံသမိးတြဲၤလၢကၠဲးတူၢ်ကိသဝီဃၢၤကျဲဖးဒ့အံၤ ဖဲလါယနူၤအရံၤ ၁၀ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးကျိၤနုၥ်လီၤအဃိ သုးဒ့-၂ အပှၤဘၣ်ထုးကွံၥ်အသးဒီးဘၣ်တၢ်မၤန့ၢ်ကွံၥ်ဝဲဒီးပယီၤသုးဆ့ၣ်နီၤအိၣ်ဆိးဝဲဖဲန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်ပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤခီဖျိ သုးဒ့-၂ အပှၤက့ၤကဝီၤခးအဝဲသ့ၣ်တပယူၥ်ဃီအဃိ ဖဲမဟါလါယနူၤအါရံၤ ၁၂ သီ ဂီၤခီ ၉း၀၀ နၣ်ရံၣ် ဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် တၢ်ထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤတၢ်သမံသမိးတြဲၤလီၢ်အံၤန့ၢ်က့ၤဝဲဂ့ၤဂ့ၤန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤသုးဟဲထီၣ်ဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢ(၂)သီအတီၢ်ပူၤအံၤစ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးတကပၤသံတစှၤန့ၢ်ဝဲ(၁၈)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သုးဖိလၢအပၣ်ဃုၥ်ထၢတၢ်ဒုးပူၤ တဂၤစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲမဟါဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ပယီၤသုးန့ၣ်ဟဲနုၥ်လီၤဘျီဟဲဆ့ၣ်နီၤအိၣ်ဝဲဖဲကညီသုးအတြဲၤ.တြဲၤတခါအံၤတမ့ၢ်တြဲၤဖးဒိၣ်ဘၣ်,တြဲၤဖိလီၤ. အဟဲနုၥ် လီၤအိၣ်ဖဲန့ၣ်ပလဲၤခးအဝဲသ့ၣ်ကိးမုၢ်နံၤဘျီအသံအဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်အါ.အဝဲသ့ၣ်ဘၣ်ဒိဆါဘျီဖဲတဂီၤအံၤ ဂီၤခီန့ၣ် တူၢ်ဝဲတန့ၢ် လၢၤဘၣ်ဘျီအဝဲသ့ၣ်ဟးထီၣ်ကွံၥ်လီၤ.အဟဲအိၣ်တၢ်လီၢ်တခါအံၤဘၣ်လၢတၢ်ခၢၣ်သးဘျီတူၢ်ဝဲယံၤယံၤတန့ၢ်ဘၣ်.ခဲအံၤကၠဲးတူၢ်ကိပှၤကညီသုးတြဲၤအံၤပဟဲထီၣ်ဟံန့ၢ်က့ၤန့ၢ်လၢၤလံ. သီသီတနံၤန့ၣ်ပယီၤသုးသံ(၁၅)ဂၤ,လၢခံတနံၤအံၤသံ(၃)ဂၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲ န့ၣ်လီၤ. ဒ်သုးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံးဝဲအသိးန့ၣ် ပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟးထီၣ်ဒီးဂုၤကဒါဝဲဆူစွ့ၣ်ယီၣ်ပၠးကရူၢ် ကၠးတရီသဝီမုၢ်နုၥ် (၃၁၄)အမျိၥ်သုးကလၢၤဒီး လၢတၢ်ဒုးဘျီဝဲအံၤအပူၤန့ၣ် ပယီၤသုးသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအမဲၥ်ညါမ့မ့ၢ်လၢသုးဒ့-၂ တကပၤန့ၣ် သံတအိၣ်ဘၣ်ဒိဝဲ(၂)ဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါပယီၤသုးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟးထီၣ်ဝံၤကၠဲးတူၢ်ကိ,ကၠဲးကၠံၣ်ခၣ်ဒီးခဲမီၣ်သဝီဖိ လၢအဃ့ၢ်ထီၣ်ခဲလၢၥ်...
(ICE)ဖီၣ်တၢ်တပယုၥ်ဃီအဃိဘၣ်ကီဘၣ်ခဲကညီဖိလၢတုၤအိၣ်အမဲရကၤထံကီၢ်တဖၣ်ပျံၤတၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်ဘၣ်ယိၥ်ဘၣ်ဘှီ
လါယနူၤအါရံၤ ၁၃သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, အမဲရကၤထံကီၢ်,မဲၤနံၤစိထၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်ကဝီၤဝ့ၢ်တဖၣ်အပူၤတကီၢ်ခါခဲအံၤ(Immigration and Customs Enforcement)(ICE)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဖီၣ်ဝဲတၢ်တပယူၥ်ဃီအိၣ်ဝဲအဃိ,ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲကညီဖိလၢတုၤအိၣ်အမဲရကၤထံကီၢ်ပူၤတနီၤပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်ဘၣ်ယိၥ်ဘၣ်ဘှီအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. (ICE)ကရူၢ်ကရၢသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဟးသမံသမိးဖီၣ်ဝဲတၢ်တပယူၥ်ဃီအိၣ်ဝဲအဃိ,ကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်အိၣ်ဆိးဝဲလၢတၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်ဘၣ်ယိၥ်အပူၤဒီးဟးထီၣ်က့ၤဝဲလၢတၢ်ချၢတဘူၣ်လၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်,ကညီပိၥ်မုၣ်လၢအိၣ်ဆိးဖဲမဲၤနံၤစိထၣ်တဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “ဖီၣ်တၢ်ပတယူၥ်ဃီလီၤ.ကဆဲးဖီၣ်ဝဲဒံးတၢ်လီၤ.ပှၤဟးထီၣ်တၢၤတၢ်ကမှံၤနါက့ဖီၣ်ဝဲစ့ၢ်ကီးလီၤ.အဃိခဲအံၤပှၤပျံၤတၢ်ပှၤဟးထီၣ်တၢ်ချၢတဘူၣ်ဘၣ်.ပှၤမ့ထံၣ်အဝဲသ့ၣ်ဟဲလံန့ၣ်ပှၤပၥ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးတဖှိၣ်လိၣ်ဃီဒီးပှၤမၤဝဲတၢ်ကိးသတြီပၥ်ဖျါထီၣ်သးသ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. တကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်အိၣ်သးအဖီခိၣ်မဲၤနံၤစိထၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဝ့ၢ်တဖၣ်အပူၤအါတက့ၢ်တၢ်ကးတံၥ်ဃၥ်ဝဲဖိဒံဖိသၣ်တၢ်မၤလိကၠိဒီးတၢ်ဘၣ်သိၣ်လိက့ၤဝဲတၢ်လၢ(အိၤလဲ)ပူၤအဂ့ၢ်,အဝဲစံးဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,စးထီၣ်ဖဲတလါအံၤလါယနူၤအါရံၤခံနွံတနွံအတီၢ်ပူၤကီၢ်ဆၣ်ဝ့ၢ်တဖၣ်အပူၤတၢ်ဖီၣ်ဝဲကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိဒီးကီၢ်ပယီၤထံကီၢ်ကလုၥ်ဒူဖိတစှၤန့ၢ်(၅)ဂၤဘၣ်အိၣ်ဝဲဒၣ်လံအမဲၥ်ညါပှၤလၢတၢ်ဖီၣ်ဃၥ်အီၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်လူၤက့ၤဝဲတန့ၢ်ညီညီဘၣ်အသိး,အပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ(၁၁)သီအနံၤအပူၤဖီၣ်ဃၥ်ဝဲကညီပိၥ်မုၣ်တဂၤစ့ၢ်ကီးတုၤခဲအံၤတၢ်လူၤက့ၤတန့ၢ်ဒံးဝဲဒၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်,အဝဲစံးအါထီၣ်ကဒီးဝဲဒ်အံၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. “တၢ်ဖီၣ်ဝဲအံၤန့ၣ်ပလူၤဘၣ်ကီဒိၣ်မးလီၤ.ခီဖျိအဝဲသ့ၣ်ဖီၣ်ဝဲဝံၤဆှၢဝဲဆူတၢ်လီၢ်အဂၤတဘျီဃီအဃိန့ၣ်လီၤ.မဟါတဟါဖီၣ်ဝဲကညီပိၥ်မုၣ်မိၢ်ဖိဆံးတဂၤန့ၣ်ပဆိမိၣ်လၢပၥ်ဝဲဖဲအံၤလီၤ.နါက့တနံၤအံၤပသ့ၣ်ညါက့ၤလၢဆှၢဝဲဆူ(Texas).အဃိပကဘၣ်မၤချ့ထီၣ်ပတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤလီၤမ့တမ့ၢ်ဘၣ်န့ၣ်အဝဲသ့ၣ်ကဆှၢက့ၤဝဲဆူကီၢ်ပယီၤန့ၣ်လီၤ.”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ICE (Immigration and Customs Enforcement) အံၤဟူးဂဲၤဝဲလၢကီၢ်အမဲရံၣ်ကၤ ထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဝဲၤကျိၤဖီလၥ်(U.S. Department of Homeland Security – DHS)ဒီးဟံးန့ၢ်ဝဲမူဒါလၢတဖိးမံသဲးစးထံဂုၤကီၢ်ဂၤဖိအတၢ်နုၥ်လီၤဟးထီၣ်လၢထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤ,ဒုးဆိကတီၢ်ဖီၣ်ဃၥ်ဝဲၦၤတခီထံတခီကီၢ်ဖိဒီး,ဆှၢဖျိးကွံၥ်ဝဲတၢ်လၢထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,တကီၢ်ခါခဲအံၤဟူးဂဲၤဝဲလၢတၢ်ဖီၣ်ဝဲဘၣ်ကီဘၣ်ခဲကညီဖိလၢဖိးမံသဲးစးလံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးလၢပှဲၤတအိၣ်ဒံးဝဲဒၣ်ဘၣ်တဖၣ်အမဲၥ်ညါ,ဖီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲကီၢ်ပယီၤထံကီၢ်ကလုၥ်ဒူၣ်ဖိဒီးထံကီၢ်အဂၤကလုၥ်ဒူၣ်ဖိလၢနုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးလံၥ်လဲၢ်တၢ်အုၣ်ကီၤသးလၢပှဲၤတအိၣ်ဒံးဝဲဒၣ်ဘၣ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်ကညီပှၤတဝၢဂ့ၢ်ဝီပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,လၢတၢ်ဖီၣ်ဝဲတဖိးမံသဲးစးပှၤတခီထံတခီကီၢ်ဖိအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအံၤအဝဲသ့ၣ်တဖၣ်မၤဝဲတၢ်သူဂံၢ်ဘါတၢ်စုဆူၣ်ခီၣ်တကးဒ်အမ့ၢ်တၢ်မၤဒၢၣ်မၤလီၤ,တၢ်မၤတၢ်ဟးဂီၤပဲတြီဒီးတၢ်သူတၢ်ကတိၤဆူၣ်ဆူၣ်ကိၤကိၤလၢပှၤတခီထံတခီကီၢ်ဖိတဖၣ်အဖီခိၣ်အိၣ်ဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်,ကညီပှၤတဝၢဂ့ၢ်ဝီပှၤဟူးဂဲၤဖိတဖၣ်စံးဝဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ.
ပယီၤသုးထီၣ်န့ၢ်(KNLA)တြဲၤဝံၤတၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ်ဒီးကမျၢၢ်လၢဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်လိၣ်ဘၣ်ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ
လါယနူၤအါရံၤ ၁၂ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဒူသထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ပယီၤသုးထီၣ်န့ၢ်ဝဲ(KNLA)တၢ်သမံသမိးတြဲၤဝံၤ တၢ်ဒုးဆဲးကဲထီၣ် အဃိ သဝီ(၃)ဖျၢၣ်ကမျၢၢ်လၢအဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်လိၣ်ဝဲတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢအိၣ်ဘူး တၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤ. ဖဲလါယနူၤအါရံၤ ၁၀ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ် ပယီၤသုးကျိၤအနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်(၁၀၀)ဘျဲၣ်လၢအနုၥ်လီၤလၢဒီးယၣ်ကရူၢ် ကၠဲးတူၢ်ကိ (တက်တူကုန်း)သဝီပူၤတဖၣ်အံၤဒီး ဟီၣ်ကဝီၤကညီဒီကလုၥ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) သုးရ့ၣ်-၂ သုးဒ့-၂ အပှၤလၢ အိၣ်ခိးတြဲၤ ဖဲသဝီဃၢၤကျဲဖးဒ့အံၤတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးကျိၤနုၥ်လီၤဘျီဝဲအံၤလၢတၢ်ပၥ်သူၣ်ပၥ်သးဒီးနုၥ်လီၤဝဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဃိ သုးဒ့-၂ ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤကွံၥ်ဝဲတြဲၤ လၢအိၣ်ခိးသမံသမိးဝဲ(မီၤခိၤ)သိလ့ၣ်အံၤဝံၤတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအိၣ်လၢကဆ့ၣ်နီၤအိၣ်ဆိးဝဲဖဲန့ၣ်အဃိ ခဲအံၤခူၣ်လီၤဝဲ တၢ်ဆဲးကျိးပူၤ လံအသိးတဂီၤအံၤပယီၤသုးဟဲထီၣ်အါထီၣ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲ န့ၣ်လီၤ. “ခဲအံၤဖဲတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အလီၢ်န့ၣ် ဖဲမဟါန့ၣ်အဝဲသ့ၣ်ထီၣ် န့ၢ်ဝဲကၠဲးတူၢ်ကိသဝီဃၢၤ(KNLA) သုးဒ့-၂ တြဲၤတဘ့ၣ်.ခဲအံၤပယီၤသုး ဟဲထီၣ်ဒီး(ဘဲးဖိ)သိလ့ၣ်ခူၣ်လီၤ(ဆက်သွယ်ရေး)ကျိၤကဆ့ၣ်နီၤအိၣ်ဖဲန့ၣ် ကမၤထီၣ်သုးကလၢၤလီၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်တဂၤ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်- ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတဂီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. တကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိပယီၤသုးဆ့ၣ်နီၤအိၣ်က့ၤဝဲလၢကၠဲးတူၢ်ကိသဝီဃၢၤ(KNLA)တၢ်သမံသမိးတြဲၤဒီးသုးဂံၢ်ဘါဟဲထီၣ်အါထီၣ်အဃိ တြဲၤအံၤအမဲၥ်ညါ သုးဒ့-၂ တြဲၤလၢအိၣ်ကၠဲးကၠံၣ်ခးသဝီပူၤအံၤစ့ၢ်ကီးဘၣ်သုးလီၢ်သုးကျဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ ကမျၢၢ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးဖဲမဟါတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢခံခီခံကပၤအဘၢၣ်စၢၤအခါန့ၣ်စ့ၢ်ကီး ကမျၢၢ်(၃)ဂၤလၢပယီၤသုးခးသံဝဲလဲၤကၢလီၤဝဲလၢ သဝီဃၢၤကျဲကပၤသရိၥ်ပူၤအံၤတဖၣ်တုၤလၢတနံၤအံၤ ဂီၤခီန့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးအိၣ်အဃိတၢ်လဲၤထၢန့ၢ်ဝဲတဘူၣ်အိၣ်ဒံးဝဲဖဲန့ၣ် တုၤလၢခဲအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ကၠဲးတူၢ်ကိသဝီအပူၤ စးထီၣ်လၢလါယနူၤအါရံၤ ၁၀...
မဲၤနံၤစိထၣ်ကညီပိၥ်မုၣ်ကဟးထီၣ်ဘၣ်က့ၤလၢတၢ်ဒုးဃၥ်အပူၤအဂီၢ်,ကညီပှၤဂ့ၢ်ဝီကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးဝဲ
လါယနူၤအါရံၤ ၁၂သီ, ၂၀၂၆နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ်, အမဲရကၤထံကီၢ်,မဲၤနံၤစိထၣ်ကီၢ်ဆၣ်,စ့ၤပီလ်ဝ့ၢ်အပူၤအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤအသီ(၁၀)အနံၤအပူၤ(ICE)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ဖီၣ်က့ၤကိးဝဲဘၣ်ကီဘၣ်ခဲကညီပိၥ်မုၣ်တဂၤအဖီခိၣ်,ဒ်သိးကညီပိၥ်မုၣ်တဂၤအံၤကဟးထီၣ်ဘၣ်က့ၤလၢတၢ်ဒုးဃၥ်အဂီၢ်တကီၢ်ခါခဲအံၤအမဲရကၤကညီပှၤဂ့ၢ်ဝီကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးဝဲဒၣ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. မဲၤနံၤစိထၣ်ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲကညီပိၥ်မုၣ်အံၤတၢ်ဖီၣ်ဝဲကိးဝဲအီၤယံၤဝဲ(၂)သီဃၣ်ဃၣ်လံအဃိ,ဒ်သိးကထူၣ်ဖျဲးထီၣ်က့ၤဝဲလၢတၢ်ဒုးဃၥ်ပူၤအဂီၢ်,ကညီပှၤဂ့ၢ်ဝီလၢအိၣ်အမဲရကၤထံကီၢ်ပူၤတဖၣ်ဂုၥ်ကျဲးစၢးဝဲဒၣ်အဖၢမုၢ်အဂ့ၢ်,ကညီပိၥ်မုၣ်လၢဟူးဂဲၤလၢပှၤတဝၢဂ့ၢ်ဝီတဂၤစံးဝဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ. “အဝဲတဟးထီၣ်ဘၣ်ဒံးဘၣ်.ပလူၤအဖၢမုၢ်လီၤ.ပှၤဖီၣ်အီၤအခါဘၣ်လၢ(weekend)အဃိပှၤတဝၢဂ့ၢ်ဝီဝဲၤဒၢးတဖၣ်ပံးမီၤနီၤ.အဃိမုၢ်တနံၤမးပကသ့ၣ်ညါဘၣ်တၢ်အဆၢန့ၣ်လီၤ.အဟံၣ်ဖိဃီဖိဒီးအဖိတဖၣ်ဒုတဘၣ်နီတမံၤဘၣ်.ပှၤကွၢ်ထွဲဝဲဂ့ၤဂ့ၤခဲလၢၥ်လီၤ.” အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. မဲၤနံၤစိထၣ်ကညီပိၥ်မုၣ်လၢအမဲရကၤ(ICE)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဖီၣ်က့ၤကိးဝဲတဂၤအံၤအသးနံၣ်အိၣ်ဝဲ(၃၅)နံၣ်ဒီးအပူၤကွံၥ်အိၣ်ဆိးဝဲဒၣ်လၢဘၣ်ဒီယါကညီဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤအပူၤဒီးလဲၤတုၤဝဲဒၣ်ဆူကီၢ်အမဲရကၤထံကီၢ်ဖဲ(၂၀၂၄)လါနိၣ်ဝ့ဘၢၣ်ပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဒ်ပှၤလၢဘူးဒီးအီၤတဖၣ်စံးဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ. ဒီးဖဲလါယနူၤအါရံၤ(၁၀)သီအနံၤအပူၤ(ICE)ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်နုၥ်လီၤသမံသမိးဝဲအီၤအဆၢကတီၢ်ဒုးနဲၣ်ဝဲဖိးမံသဲးစးတၢ်အိၣ်ဆိးလံၥ်လဲၢ်တဖၣ်အိၣ်ဝဲဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိ(GreenCard )တအိၣ်ဒံးဝဲဒၣ်ဘၣ်အဃိတၢ်ဖီၣ်က့ၤကိးဝဲအီၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်အမဲရကၤကညီပှၤဂ့ၢ်ဝီကရူၢ်ကရၢတဖၣ်ပၥ်ဖျါဝဲလၢ(စိၤရှၢၣ်မံးဒံးယၢၣ်)အပူၤအသိးန့ၣ်လီၤ. မဲၤနံၤစိထၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤပှၤကီၢ်ပယီၤထံဖိကီၢ်ဖိအိၣ်ဆိးဝဲအဂၤ(၂၀၀၀၀)ခံကလးဘျဲၣ်ဃၣ်ဃၣ်အကျါကညီကလုၥ်ဒူၣ်အိၣ်ဝဲအါကတၢၢ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်(ICE)အတၢ်မၤနီၣ်မၤဃါအတၢ်ပၥ်ဖျါအသိးန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါ,တကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိခိၣ်နၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်မၤဃံးထီၣ်ဝဲတဖိးမံသဲစးပှၤတခီထံတခီကီၢ်ဖိတဖၣ်အတၢ်နုၥ်လီၤအိၣ်ဆိး,တၢ်သမံသမိးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတဖၣ်အိၣ်ဝဲအဃိ,ကီၢ်ပယီၤထံဖိကီၢ်ဖိဒီးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိလၢနုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးအသီတဖၣ်ကအိၣ်ဒီးတၢ်ပလီၢ်ပဒီသးအဂ့ၢ်ကညီပှၤတဝၢဂ့ၢ်ဝီတဖၣ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်ဝဲအသိး,တၢ်ဂ့ၢ်မ့ကဲထီၣ်သးတမံၤလၢ်လၢ်ကမၤစၢၤလိၥ်သးကဒဲကဒဲဒီးကဃုသ့ၣ်ညါဃ့တၢ်မၤစၢၤလၢပှၤလၢနၢ်ပၢၢ်တၢ်ဘျၢသဲစးတဖၣ်အအိၣ်အဂ့ၢ်(KCOM)ဘိးဘၣ်ပၥ်ဖျါလီၤဝဲလၢစိၤရှၢၣ်မံးဒံးယၢၣ်အပူၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. တကတီၢ်ဃီ,ဒ်သိးသုတကဲထီၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲတဂ့ၤအဂီၢ်ဒဲကဝီၤဖိလၢအိၣ်ဒီးတၢ်တိၥ်ပၥ်လၢကလဲၤဆူကီၢ်သၢဘ့ၣ်တဘ့ၣ်တဖၣ်ကမၤလီၤတံၢ်လီၤဆဲးတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအဂ့ၢ်ကညီဘၣ်ခဲဘၣ်ခဲဒဲကဝီၤကမံးတံၥ်(KRC)ပှၤကတိၤတၢ်ပၢစီၤပှဲၤစ့ဆီၣ်တခူစံးဝဲဒ်အံၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤ. “တၢ်ဖီၣ်တခါအံၤန့ၣ်,မ့မ့ၢ်လၢဘဲၤဒၤအစိၤခီတမၤဝဲတၢ်နီတမံၤဘၣ်.နါက့ဖဲထရၣ်အစိၤအံၤခီဖီၣ်ဝံၤသမံသမိးက့ၤဝဲတၢ်တခါတခါအဃိန့ၣ်,ပှၤဒဲကဝီၤဖိလၢအကလဲၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဒ်သိးသုတကဲထီၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ်ကဘၣ်သံကွၢ်သံဒိးဝဲ(လံၥ်လဲၢ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤ)လၢအလိၣ်တဖၣ်လၢလၢန့ၣ်တကပၤပှဲၤပှဲၤဝံၤမးလဲၤဝဲလီၤ”အဂ့ၢ်စံးဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ICE (Immigration and Customs Enforcement) အံၤဟူးဂဲၤမၤတၢ်လၢကီၢ်အမဲရံၣ်ကၤ ထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဝဲၤကျိၤဖီလၥ်တခါလၢအမ့ၢ် (U.S. Department of Homeland Security – DHS)ဒီးဟံးန့ၢ်ဝဲမူဒါလၢတၢ်နုၥ်လီၤဟးထီၣ်လၢထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤဒီးထံဂၤကီၢ်ဂၤ,ဒုးဆိကတီၢ်ဖီၣ်ဃၥ်ကယၥ်ဝဲၦၤတခီထံတခီကီၢ်ဖိဒီးဆှၢဖျိးကွံၥ်ဝဲတၢ်လၢထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤအဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး,(ICE)ကရူၢ်ကရၢအံၤဟူးဂဲၤဝဲလီၤဆီဒၣ်တၢ်ၦၤလၢကဒုးကဲထီၣ်တၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်လၢထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤမ့တမ့ၢ်ၦၤလၢဟဲနုၥ်လီၤအိၣ်ဆိးတဖိးမံသဲစးဒီးတၢ်သိၣ်တၢ်သီသ့ၣ်တဖၣ်ဒီးအဝဲသ့ၣ်တၢ်ပညိၣ်တိၥ်ပၥ်မ့ၢ်ဝဲဒ်သိးဒုးတြီပၢၤဃၥ်ထံကီၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်,ဒီးထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်အဂ့ၢ်,သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
ပယီၤသုးကျိၤနုၥ်လီၤခးလီၤလၢသထူၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကၠဲးတူၢ်ကိသဝီပူၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒီးခးသံကမျၢၢ် ၃ ဂၤ
လါယနူၤအါရံၤ ၁၁ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲမဟါလါယနူၤအါရံၤ ၁၀ သီအနံၤ ပယီၤသုးကျိၤနုၥ်လီၤဝဲလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူသထူၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၁)သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ် ဒီးယၣ်(ဒေါက်ရပ်)ကရူၢ်ပူၤဝံၤ တၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒီး ခးသံဝဲကမျၢၢ်ပှၤနီသိလ့ၣ်ဖိ ၃ ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဖဲန့ၣ်တဂၤ စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲမဟါဂီၤခီ ၈း၀၀ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်အဆၢကတီၢ် ပယီၤသုးကျိၤလၢအနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်အဂၤ(၁၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အံၤအိၣ်ဟဲဝဲ လၢ စွ့ၣ်ယီၣ်ပၠးကရူၢ် ကၠးတရီသဝီတကပၤဒီး နုၥ်လီၤဝဲလၢကၠဲးတူၢ်ကိ(တက်တူကုန်း)သဝီပူၤဝံၤ တၢ်ဘၣ်သဂၢၢ်ခးလိၥ်သးကဲထီၣ်ဝဲ ဒီးဟီၣ်ကဝီၤ(KNLA) သုးရ့ၣ်-၂ သုးပၥ်ဖှိၣ် အဘၢၣ်စၢၤန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးတုၤလၢတဂီၤအံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒံးဝဲလၢခံခီခံကပၤအဘၢၣ်စၢၤအဃိ ပယီၤသုးတကပၤသံဝဲ(၃)ဂၤအသိး (KNLA) သုးရ့ၣ်-၂ သုးပၥ်ဖှိၣ်တကပၤစ့ၢ်ကီး သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်ဘၣ်ဆၣ်မၤလီၤတံၢ်တန့ၢ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်ပိၥ်မုၣ်လၢ အိၣ်ဖဲန့ၣ်တဂၤစံးဝဲန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲၥ်ညါတဂီၤအံၤဖဲတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အခါန့ၣ်ပယီၤသုးတဖၣ်အံၤ ခးသံဝဲကမျၢၢ်ပှၤနီသိလ့ၣ်ဖိပိၥ်ခွါ ၃ ဂၤ လၢအလ့ၢ် ထီၣ်လ့ၢ်လိၤဖဲန့ၣ်ဝံၤကွံၥ်လီၤဝဲအစိၣ်ဖဲကၠဲးတူၢ်ကိသီခါဖၠၣ်ကွၢ်လီၤ ကျဲကပၤသရိၥ်ပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သဝီဖိစံးဝဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ် န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးပယီၤသုးကျိၤနုၥ်လီၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤ ဒီးယၣ်သဝီဖိပိၥ်ခွါလၢအသးနံၣ်ကအိၣ် (၅၀)ဘျဲၣ်တဂၤ စံးဝဲလၢ “ဖဲမဟါကၢၤန့ၣ်အဝဲသ့ၣ်အိၣ်ဟဲလီၤလၢအမျိၥ်သုးတကပၤဒီးဟဲထီၣ်ဝဲဖဲကၠးကရီသဝီဝံၤနုၥ်လီၤဝဲလၢ ကၠဲးတူၣ်ကိသဝီပူၤ. အဟဲနုၥ်လီၤဘျီခးသံပှၤနီကါဖိ(၃)ဂၤ. မ့ဝံၤတၢ်ဒုးစ့ၢ်ကီးကဲထီၣ်ဒီးပှၤကညီသုး.တုၤလၢမုၢ်ထူၣ်ခဲအံၤခးလိၥ်သးဘၣ်ဖၢဒံး လီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. စးထီၣ်ဖဲမဟါပယီၤသုးကျိၤနုၥ်လီၤဒီးတုၤလၢတနံၤအံၤမုၢ်ထူၣ်န့ၣ် တၢ်ဒုးကဲထီၣ်အမဲၥ်ညါ ပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ကအိၣ်လၢ...
(သုးက့ ၄)ဟီၣ်ကဝီၤပူၤ ကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ ဖိသၣ် ၂ နံၣ်သံတဂၤဒီး ဘၣ်ဒိ ၉ ဂၤ
လါယနူၤအါရံၤ ၁၁ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုၥ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဘျံးဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၄)လၢၢ်ဒိၣ်စိကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲမဟါအနံၤန့ၣ် သုးမီၤစိရိၤ အကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ ဘၣ်သံဝဲဖိသၣ်(၂)နံၣ်တဂၤဒီး ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဝဲခဲလၢၥ် ၉ ဂၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ကစီၣ် ထုးထီၣ်ပၥ်ဖျါဝဲန့ၣ်လီၤ. ဖဲမဟါလါယနူၤအါရံၤ ၁၀ သီ မုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၁း၄၀ မံးနံးအဆၢကတီၢ် သုးမီၤစိရိၤအကဘီယူၤပညိၣ်လဲၤတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်လၢကမီၤသွ့ ဟီၣ်ကဝီၤ ခးဃုၥ်စ့ၢ်ကီးဝဲကျိအဃိ တၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဘၣ်ဟဲကဲထီၣ်ဝဲအါဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ကဘီယူၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိဖိသၣ်(၂)နံၣ်သံတဂၤအမဲၥ်ညါကမျၢၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး(၉)ဂၤန့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ ပိၥ်မုၣ်(၈)ဂၤ,ပိၥ်ခွါ(၁)ဂၤ ဒီး လၢပှၤဘၣ်ဒိတဖၣ်အကျါပၣ်ဃုၥ် စ့ၢ်ကီးဝဲ ဖိသၣ်(၃)နံၣ်တဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ဘျံးဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်နဲၣ်ရွဲၣ် ပဒိၣ်စီၤအဲၣ်နၤ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “ပှၤသံပှၤဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးတဖၣ်အံၤမ့ၢ်ဒၣ်ကမျၢၢ်လီၤ.အဘၣ်ဒိအကျါန့ၣ်ပၣ်ဃုၥ်ဒီးဖိသၣ်ပိၥ်မုၣ်(၃)နံၣ်တဂၤ.”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ် ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. သုးမီၤစိရိၤအံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်တအိၣ်ဘၣ်ဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိပညိၣ်ခးပနီၣ်ဝဲကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢတဖီၣ်တၢ်စုကဝဲၤဘၣ်အံၤအဃိ လၢအတၢ်ဖံးတၢ်မၤအံၤအဖီခိၣ်ထီဒါပဲၥ်အၢပဲၥ်သီဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ဘျံးဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. (သုးက့ ၄)ဟီၣ်ကဝီၤအမဲၥ်ညါဖဲအပူၤကွံၥ်လါယနူၤအါရံၤ ၈ သီ ဂီၤခီ ၁၀း၀၀ ဘျဲၣ်အခါန့ၣ်စ့ၢ်ကီး လၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃) မူကီၢ်ဆၣ်အပူၤ သုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤပညိၣ်လဲၤတ့ၢ်လီၤပီၣ်(၅၀၀)မ့ၣ်ပိၢ် ၂ ဖျၢၣ်ဆူ လ့ၤဒိ(လှေဒုံး)သဝီပူၤအဃိ ကမျၢၢ်ပိၥ်မုၣ် (၄၈ နံၣ် ဒီး ၇၉...
လၢတၢ်ဖးဒၢတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်ပယီၤသုးအါအါဂီၢ်ဂီၢ်နုၥ်လီၤဟံန့ၢ်အလီၢ်လၢတၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ
လါယနူၤအါရံၤ ၁၀ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၇)တၢ်ြကဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် သဝီကရူၢ်တဖၣ်အပူၤ သုးမီၤစိရိၤအံၤဟ့ၣ်ထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်လၢ တၢ်ဃုထၢတၢ်ဖးဒၢတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢ အဂီၢ်ဒီး နုၥ်လီၤဟံန့ၢ်ဝဲလီၢ်ကျဲအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သဝီဖိဒီးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤ. စးထီၣ်ဖဲလါယနူၤအါရံၤ ၇ သီအနံၤန့ၣ် ပယီၤသုးလၢအနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်အဂၤ(၃၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အံၤ နုၥ်လီၤဝဲလၢလူၢ်ပျဲၢ်-တၢ်ြကဲၢ်ကျဲ ကစိၤ,ကမၤလ့,ငပၠီတီ),နီၤခလိသဝီပူၤဝံၤ နုၥ်လီၤဟံန့ၢ်အလီၢ်အကျဲလၢသဝီပူၤ တၢ်ဖးဒၢလီၢ်ဒီးကၠိကရၢၢ်ပူၤအါမးအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ြကဲၢ်ကမျၢၢ်ပိၥ်ခွါတဂၤ စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “ဖဲတၢ်ကြဲၢ်ဒီးလူၢ်ပျဲၢ်ကျဲဒူသဝီတဖၣ်အပူၤန့ၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်အဝဲသ့ၣ်ဟဲပၥ်လီၤဝဲတၢ်ဖးဒၢအဃိ အဝဲသ့ၣ်ဟဲဟံန့ၢ်ဝဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢ ဒ်န့ၣ်လီၤ. ကယဲၢ်မ့ၢ်ဒူသဝီလၢအိၣ်ဒီးတၢ်ဖးဒၢလီၢ်န့ၣ်အဝဲသ့ၣ်အပှၤအိၣ်လီၤ.အဝဲသ့ၣ်နီၤဖးလီၤသးအိၣ်ဝဲ ၄ ဂၤ ၅ ဂၤတဒူၣ်ဒ်န့ၣ်” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိးတကီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်အိၣ်ခိးတြဲၤတၢ်သမံသမိးလီၢ်လၢအိၣ်လူၢ်ပျဲၢ်-တၢ်ြကဲၢ်ကျဲမုၢ်ဒီတကျိၤန့ၣ် ပယီၤသုးမၤဃံးထီၣ်ဝဲ တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအသိး နုၥ်လီၤဟံန့ၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢလၢတၢ်ဖးဒၢအဂီၢ်အမဲၥ်ညါ မ့ၢ်အတၢ်ပညိၣ်လၢအဂၤအိၣ်ဒံးမနုၤလဲၣ်န့ၣ် ကဘၣ်အိၣ်ခိးကွၢ်ဒံးအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်သးစၢ်တဂၤဃီဝဲန့ၣ် စံးအါထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. ခီဖျိလၢပယီၤသုးနုၥ်လီၤလၢသဝီပူၤသတူၢ်ကလၥ်ဒ်အံၤအဃိ လီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ဘၣ်ယိၢ်ဝဲလၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ် ကဒါအဖီခိၣ် တနီၤန့ၣ်ဟးပလဲၥ်ဟးဆှဲးဆိအသးလၢတၢ်လီၢ်အဂၤအိၣ်ဝဲအဂ့ၢ်န့ၣ် တၢ်ကြဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်ခိၣ် ပဒိၣ်စီၤပလဲဒံၤဝါ စ့ၢ်ကီး စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. “ကမျၢၢ်လၢအိၣ်ဘူးဒီးတၢ်ဖးဒၢတဖၣ်တနီၤန့ၣ်ဟးပလဲၥ်သးလဲၤအိၣ်လၢသဝီလၢအဂၤ. မ့မ့ၢ်ပယီၤသုးဒုအဝဲသ့ၣ်တဲဝဲလၢမူဒါအိၣ် အဃိမၤဝဲလီၤ. တၢ်ဃုထၢမ့ဝံၤန့ၣ်တဲဝဲလၢအကက့ၤလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. တၢ်ြကဲၢ်ကီၢ်ဆၣ်အံၤမ့ၢ်ဝဲ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)တၢ်ပၢဟီၣ်ကဝီၤအသိး မ့ၢ်စ့ၢ်ကီးဝဲသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)လၢအဆီတလဲက့ၤအသးဆူ (KNA)အံၤအဟီၣ်ကဝီၤန့ၣ်လီၤ. အဃိဘၣ်ဃးတၢ်ဃုထၢဘျီဝဲအံၤစ့ၢ်ကီး(KNA)ဟံစၢၤဝဲတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအိၣ်အဂ့ၢ် ကမျၢၢ်စံးဝဲ အိၣ်ဘၣ်ဆၣ် ပခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ် ပၥ်ဂၢၢ်ပၥ်ကျၢၤအီၤတန့ၢ်ဒံးဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဃုထၢအကူၥ်-၁...
သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢအထီၣ်သုးတၢ်မၤလိဖဲကၠီးခဲးတဖၣ် DKBA ကသူကဒါဝဲလၢဒူသဝီတၢ်ဒီသဒၢအဂီၢ်
လါယနူၤအါရံၤ ၁၀ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်, ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ် ဒူပျၥ်ယၥ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် မၠၣ်ဝတံၣ်ဝ့ၢ်ဃၢၤ (DKBA)တၢ်ပၢကၠီးခဲးသဝီအပူၤ သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢ တၢ်မၢအထီၣ်ဂံၢ်ခီၣ်ထံးသုးတၢ်မၤလိတဖၣ်အံၤ ကဘၣ်က့ၤဒီသဒၢ က့ၤဝဲအဒူသဝီတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအဂ့ၢ်န့ၣ် (DKBA)ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤဖါဘျဲၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲအပူၤကွံၥ်တလါအံၤလါယနူၤအါရံၤထီၣ်အံၤန့ၣ် လၢ(စိၣ်ရှၢၣ်မံၣ်ဒံၣ်ယၢၣ်အပူၤ) တၢ်ကစီၣ်ရၤလီၤသးလၢသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢ အိၣ်ကၠီးခဲးကရူၢ် ဒူသဝီအပူၤတဖၣ် (DKBA)ဖီၣ်ဒီးမၢထီၣ်ဝဲဂံၢ်ခီၣ်ထံးသုးတၢ်မၤလိဒီး ဖဲန့ၣ်ဘၣ်တၢ်ပဲၥ်ထံနီၤဖးဝဲ (DKBA)အကလုၥ် ကလုၥ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဃးတၢ်ဒုးထီၣ်ဝဲသးစၢ်လၢဂံၢ်ခီၣ်ထံးသုးတၢ်မၤလိတၢ်ဂ့ၢ်အံၤန့ၣ် ဒ်ပှၤထံၣ်အသိးတမ့ၢ်တၢ်ထၢသုးဘၣ်ဒီး မ့ၢ်ဒၣ်တၢ်စးထီၣ်သူဝဲ ဟံၣ်တဖျၢၣ်ကဘၣ်နုၥ်လီၤကဲသုးတဂၤဝံၤ တၢ်မၤလိမ့ဝံၤန့ၣ်အဝဲသ့ၣ်ကဘၣ်ဒီသဒၢက့ၤအဒူသဝီဟီၣ်ကဝီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (DKBA) ပှၤကတိၤတၢ်ပၢ သုးခိၣ်ဒိၣ်စိ စီၤဖါဘျဲၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. “တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ်ဒ်အံၤဘၣ်ဃးကၠီးခဲးတၢ်ဂ့ၢ်တခါန့ၣ်အိၣ်ဒ်အံၤ တမ့ၢ်ပထၢဆူၣ်သုးဘၣ်.အပူၤကွံၥ်မဟိတနံၣ်နါက့အိၣ်လီၤဘၣ်ဆၣ် တနံၣ်ညါ အံၤပစးထီၣ်မၤဒ်သိးဟံၣ်တဖျၢၣ်တဂၤကဘၣ်မၤဝဲဒ်န့ၣ်လီၤ.အဝဲသ့ၣ်ထီၣ်သုးတၢ်မၤလိမ့ဝံၤန့ၣ် အကဘၣ်က့ၤဒီသဒၢက့ၤအဟီၣ်ကဝီၤ ဒူသဝီလီၤ.တနီၤန့ၣ်တအဲၣ်ဒိးမၤဘၣ်ဘျီတဲဝဲအိၣ်အကလုၥ်ကလုၥ်.တဲဝဲလၢ (DKBA)ထၢသုးမ့ၢ်အကမၤမနုၤလဲၣ် မ့နီၢ်နီၢ်တခီဒ်သိး ပဒီသဒၢက့ၤပဟီၣ်ကဝီၤပဒူသဝီကန့ၢ်အဂီၢ်ဒီး တၢ်မ့ကဲထီၣ်သးတမံၤမံၤန့ၣ်ဒ်သိးပဒီသဒၢလီၤပသးကသ့အဂီၢ်န့ၣ်(DKBA)ဟ့ၣ်ဝဲ သုးတၢ်မၤလိဒ်န့ၣ်လီၤ. .” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဝဲန့ၣ်လီၤ. ဒ်ကၠီးခဲးလီၢ်ကဝီၤကမျၢၢ်စံးဝဲအသိးန့ၣ် ဖဲလါယနူၤအါရံၤ ၃ သီ ဟါခီအဆၢကတီၢ်န့ၣ် ပိၥ်ခွါသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢအအိၣ်ဘုခ့ကျီးပူၤ ဒီး မၤတၢ်လၢတရူးတၢ်သူၣ်ထီၣ်ဘှီထီၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤလီၢ်တဖၣ်အံၤ (DKBA)နုၥ်လီၤဖီၣ်အဝဲသ့ၣ်ဝံၤက့ၤကိးဝဲဆူဆိၣ်စံမၠဲၣ် တီၤနံၤ တၢ်ဟ့ၣ်...