KIC News

လါယူၤလံ ၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ်အပူၤခီဖျိဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်အီၣ်တၢ်အီအၦ့ၤထီၣ်အဃိဂံၢ်ခီၣ်ထံးၦၤမုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤဖိလၢအိၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤတဖၣ််သဂၢၢ်ဘၣ်၀ဲတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤအလီၢ်ခံခီဖျိထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်သးတဂၢၢ်တကျၢၤဘၣ်အဃိ တၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်၀ဲလၢကညီကီၢ်စဲၣ်ကီၢ်ဆၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအသိးတၢ်ကူၣ်လဲၤမၤကၤအကျိၤအကျဲတဖၣ်စ့ၢ်ကီးကီခဲထီၣ်၀ဲဒီးခီဖျိပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢတၢ်ၦ့ၤဆါအီၤတဖၣ်ဟဲလီၤစဲၤခံအဃိပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤလီၤစှၤတလၢတလီၣ်၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိတၢ်အိၣ်သးအံၤအဖီခိၣ်လၢဖၣ်အၣ်ႇကီးတရံးႇမၠၣ်၀တံၣ်ႇလူၢ်ပျဲၢ်ဒီးဖၣ်ပူၣ်ဟီၣ်က၀ီၤတဖၣ်အပူၤ ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်အီၣ်တၢ်အီလၢအမ့ၢ်ဟုသးႇသိအီၣ်ႇအံသၣ်ႇမိၢ်ဂံာ်သၣ်ဒီးပသဲသၣ်တဖၣ်အၦ့ၤထီၣ်အဃိ တၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူကီခဲထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ဖၣ်အၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဟးတူၢ်ငါတနံၤဂီၢ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“တၢ်အိၣ်သးဒုတဘၣ်ဂီၢ်လၢၤဘၣ်ႉယၤန့ၣ်ယမၤတၢ်န့ၢ်တနံၤမး(၈၀၀၀)ကၠးလီၤႉဘၣ်တနံၤနံၤန့ၣ်မးတမၤဘၣ်တၢ်ဘၣ်ႉတၢ်မၤဒုမၤတထံၣ်တမၤဘၣ်တထံၣ်လီၤမီၤနီၤႉက၀ီၤဒ့ပူၤအံၤလၢညါန့ၣ်တၢ်စံၢ်ဃါ(အသိး)တခွးန့ၣ်(၅၀၀)ကၠးခဲအံၤ(၈၀၀)ကၠးလံႉဟုသးနါက့အၦ့ၤထီၣ်အဃိလၢပဂီၢ်န့ၣ်တဘၣ်ဂီၢ်ဘၣ်ႉလၢၦၤမုၢ်ဆ့ၣ်မုၢ်ဂီၤဖိအဂီၢ်န့ၣ်လ့ၤတက့ၤတဘၣ်ဂီၢ်လၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါအပူၤကွံာ်ပသဲသၣ်တပီၢ်န့ၣ်(၁၂၀၀)ကၠးခဲအံၤအၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၂၄၀၀)ကၠးဒီးမ့မ့ၢ်ပသဲ၀ါန့ၣ်အပူၤကွံာ်တပီၢ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၆၀၀၀)ကၠးခဲအံၤအၦ့ၤထီၣ်တုၤလၢ(၇၀၀၀)ကၠးလံအသိးမ့မ့ၢ်မိၢ်ဂံာ်သၣ်အဃ့န့ၣ်အပူၤကွံာ်တပီၢ်န့ၣ်အၦ့ၤအိၣ်၀ဲ(၅၅၀၀)ကၠးဘၣ်ဆၣ်ခဲအံၤအၦ့ၤအိၣ်တုၤလၢ(၇၀၀၀)ကၠးညါအဂ့ၢ်န့ၣ် ကျးကစၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤပနံာ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤကဟဲလီၤအဂီၢ်ခီဖျိကျဲတၢ်ကီတၢ်ခဲဒီးသိၦ့ၤထီၣ်အဃိ တၢ်ဆှၢထီၣ်ဆှၢလီၤအဘူးအလဲစ့ၢ်ကီးအၦ့ၤဒိၣ်ထီၣ်အသိးခီဖျိတၢ်ဖံးတၢ်မၤဒီးကျိၣ်စ့တၢ်ဟဲနုာ်တအိၣ်အါအါလၢၤဘၣ်အဃိဆါတၢ်တန့ၢ်အါအါလၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကျးကစၢ်လၢအိၣ်ကီးတရံး၀့ၢ်ပူၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ခဲအံၤန့ၣ်ကျဲပံးလၢတၢ်လီၢ်ကိးတီၤဒဲးလီၤႉဒ်သိးဒီးစိၤလၢညါမီၤနီၤႉနကဆှၢတၢ်လီၢ်တတီၤဒီးတတီၤန့ၣ်ၦၤအိၣ်ခိးတြီနၤလၢကျဲပူၤႇဘၣ်မံတ့ၢ်တသီတၢ်ဆၢကတီၢ်ဆဲးခံမီၤနီၤႉလၢခံတခါန့ၣ်သိၦ့ၤထီၣ်ႇၦၤစိာ်ထီၣ်စိာ်လီၤတၢ်အဘူးအလဲနါက့အၦ့ၤထီၣ်လီၤႉအဃိန့ၣ်တၢ်ဖိတၢ်လံၤနါက့အၦ့ၤထီၣ်လီၤႉၦၤဟဲၦ့ၤအီၣ်တၢ်နါက့လီၤစှၤဒိၣ်န့ၢ်ဒံးအပူၤကွံာ်မီၤနီၤႉအပူၤကွံာ်နဆါမ့န့ၢ်တကလီၢ်န့ၣ်ခဲအံၤဆါန့ၢ်က့ၤထဲယဲၢ်ကလးကၠးလီၤႉတၢ်အိၣ်သးနးထီၣ်လံ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိထံရူၢ်ကီၢ်သဲးတၢ်အိၣ်သးတဂၢၢ်တကျၢၤအတၢ်ပိာ်ထွဲထီၣ်အခံအဃိဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်အီၣ်တၢ်အီတကးဒံးဘၣ်အမဲာ်ညါသိစ့ၢ်ကီးအၦ့ၤထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉလၢန့ၣ်အမဲာ်ညါခီဖျိကီၢ်ပယီၤပူၤတၢ်ဖံးတၢ်မၤလီၤစှၤအဃိကီၢ်ပယီၤၦၤမၤတၢ်ဖိတဖၣ်နုာ်လီၤခူသူၣ်၀ဲဆူကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤလၢကျဲအဘိဘိလၢအတဖိးသဲစးဘၣ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤလံ ၇ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲစှၤသီအတီၢ်ပူၤခီဖျိသုးမီၤစိရိၤမၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်ဘါဟူးဂဲၤအါထီၣ်လၢမၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤတကပၤအဃိၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖိလၢအလဲၤဃ့ၢ်ထီၣ်ဆူကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢတၢ်လီၢ်တဖၣ်ဒီး လဲၤစံၣ်အိၣ်တစိၢ်တလီၢ်လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤတဖၣ်တုၤလၢခဲအံၤက့ၤဆူအဟံၣ်တဘူၣ်ဒံးဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ မၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤထံးသ၀ီတဖၣ်လၢအမ့ၢ်သ့ၣ်ဘီဘိႇဘျၢၣ်ဒိၣ်ႇအူကြ့ၣ်ထၣ်ႇ၀ၣ်မံၤထၣ်သ၀ီၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖိအဂၤ(၂၀၀၀)ဘျဲၣ်အံၤအိၣ်ကဒုဒံးအသးဖဲကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဒီတကျိၤဒီး ကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤသီခါဖၠၣ်ႇပနံာ်ဒၢး(ကိၤဒီၤ)လီၢ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်ဒံးအဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အူကြ့ၣ်ထၣ်သ၀ီဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအံၤတဂၤစံး၀ဲ“ခဲအံၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲလၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤမီၤလံၤခၠဲသ၀ီသီခါဖၠၣ်ႇမီကထါႇပနံာ်ဒၢး(ကိၤဒီၤ)လီၢ်တစိၢ်တလီၢ်ၦၤလီၢ်အိၣ်ကဒုအလီၢ်ႇဂီၤလ့ၤယိၤသီခါဖၠၣ်ဒီးကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢဘုခ့ကျီးႇၦၢ်ပူၤအနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်(၂၀၀၀)ဘျဲၣ်ညါ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤသဂၢၢ်ဘၣ်၀ဲတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီးအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲတၢ်ဂ့ၢ်ကီတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ဖဲအံၤန့ၣ်ၦၤအိၣ်ဒီဒူၣ်ညါအဃိအီၣ်အီအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲတဘၣ်ဂီၢ်ဘၣ်ႉအဲၣ်ဒိးက့ၤအိၣ်လၢကစၢ်လီၢ်ကစၢ်ကျဲလီၤႉဖဲမဟါန့ၣ်ကၠီၣ်တဲၣ်သုးမၢၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖိတဖၣ်က့ၤကဒါဆူဂီၤလ့ၤႉတဲ၀ဲလၢတၢ်ဒုးမ့ကဲထီၣ်န့ၣ်ဟဲစံၣ်ထီၣ်ကဒါႉသ၀ီလၢအဂၤတဖၣ်ခီန့ၣ်က့ၤတဘူၣ်ဒံးဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤပယီၤသုးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးဟီၣ်က၀ီၤ(၃)တဖၣ်ပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးမၤအါထီၣ်သုးဂံၢ်ဘါအါအါဂီၢ်ဂီၢ်လၢမၠၣ်၀တံၣ်–ကီးတရံးဟီၣ်က၀ီၤပူၤအသိး ပယီၤသုးအဂၤ(၃၀၀)ဘျဲၣ်ဟဲဆ့ၣ်နီၤဆီလီၤသးအိၣ်၀ဲလၢ လ့က့ၣ်ကိာ်လီၢ်က၀ီၤဖလူကၠိကရၢၢ်ပူၤႇဖလူဖါနကီၤသီခါဖၠၣ်ဒီးၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအဟံၣ်ပူၤတနီၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကစီၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကညီကီၢ်စဲၣ်ကၠၤအ့စ့ၣ်ကၠံႇကီးတရံးႇမၠၣ်၀တံၣ်ႇဖၣ်ပူၣ်ကီၢ်ဆၣ်တဖၣ်အပူၤန့ၣ် ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ်ဒီးပယီၤသုးတဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤကိးမုၢ်နံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်အဃိသ၀ီအဖျၢၣ်(၁၀၀)ဘျဲၣ်လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒီးခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ႇကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ႇဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢပျီပူၤဟဲအါထီၣ်အဃိကမျၢၢ်သံဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကညီၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ကရၢကရိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤလံ ၆ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် တၢ်လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်ကံွာ်ပယီၤသုးကလၢၤတနီၤလၢအိၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ််ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၃)ဟီၣ်က၀ီၤ မိကီၢ်ဆၣ်(စွ့ၣ်ကၠ့ၣ်)ပူၤကဲထီၣ်သး၀ံၤအလီၢ်ခံ ခီဖျိပယီၤသုးမၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ဒီးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူသ၀ီပူၤအဃိလီၢ်က၀ီၤဖိအဂၤ(၅၀ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲလါယူၤလံ ၂ သီအနံၤန့ၣ် ဟီၣ်က၀ီၤကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်(KNLA) လဲၤထီၣ်မၤန့ၢ်၀ဲသုးမီၤစိရိၤအသုးကလၢၤဖိ(၅)ဖျၢၣ်လၢအိၣ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(မိကီၢ်ဆၣ်)ပူၤအံၤ၀ံၤအလီၢ်ခံ ပယီၤသုးမၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါအါအါဂီၢ်ဂီၢ်န့ၣ်လီၤႉလၢတၢ်န့ၣ်အဃိလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်လၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤပူၤအဃိသ၀ီလၢအိၣ်ဘူးဒီးသုးကလၢၤဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအကလးဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢလီၢ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ “ခီဖျိတၢ်လဲၤထီၣ်ခးသုးကလၢၤတၢ်ဂ့ၢ်အဃိနါက့ပၣ်စ့ၢ်ႉဖဲန့ၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံအ၀ဲသ့ၣ်မၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဃိသ၀ီလၢအတစံၣ်ထီၣ်ဒံးဘၣ်တဖၣ်တနီၤန့ၣ်ကမျၢၢ်တဖၣ်ပျံၤတၢ်ဒီးဘိၣ်ထီၣ်အတၢ်ဘိၣ်တၢ်စၢၤႉစံၣ်ထီၣ်ဒီဒူၣ်ညါႉလဲၤခီဃီၤလၢ(စ့ၣ်တီ)မုၢ်နုာ်တကပၤဒီဒူၣ်ႉခီဖျိပယီၤသုးမၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါအဃိလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢတၢ်ဒုးကကဲထီၣ်ဒီးမ့မ့ၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢအိၣ်(မုၢ်နုာ်)တဖၣ်န့ၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲလၢ၀့ၢ်ပူၤဟဲအါထီၣ်၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ််လီၤႉ ခီဖျိပယီၤသုးမၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါအါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဃိခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်(မိကီၢ်ဆၣ်)ပူၤသ၀ီပာ်ဖှိၣ်အဖျၢၣ်(၄၀)ဘျဲၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိအဂၤ(၄၀ႇ၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဒီးလၢလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်တကပၤစ့ၢ်ကီးသ၀ီအဖျၢၣ်(၂၀)ဘျဲၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိ(၁၇ႇ၀၀၀)ဘျဲၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲစ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဃ့ၢ်ထီၣ်တဖၣ်အံၤတနီၤန့ၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲလၢလၢၢ်ဒိၣ်ႇမိဒီးတီအူ၀့ၢ်တကပၤအိၣ်၀ဲအသိး တနီၤန့ၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲလၢကစၢ်ကလိကျါၦၢ်ပူၤအိၣ်၀ဲအဃိလၢတၢ်ကလဲၤဆှၢန့ၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤအတၢ်အီၣ်တၢ်အီအဂီၢ်န့ၣ်ထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ “ခဲအံၤပဆဲးကျိးဒီးၦၤမၤဘူၣ်တၢ်ဖိကစၢ်ဒီးလၢကမၤစၢၤ၀ဲအဂီၢ်အိၣ်ကတီၤထီၣ်သးအိၣ်လီၤႉကလဲၤလၢၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအိၣ်တၢ်လီၢ်အဂီၢ်န့ၣ်ကျဲတနီၤန့ၣ်ကးတံၢ်ဃာ်အသးႉပယီၤသုးအိၣ်ခိးတၢ်လၢကျဲဒီတဘိညါအဃိလၢကစိာ်ထီၣ်စိာ်လီၤတၢ်အဂီၢ်န့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်ႉပယီၤသုးမၤအါထီၣ်အဂံၢ်ဘါအဃိတၢ်သမံသမိးနါက့ဟဲအါထီၣ်ႉမ့၀ံၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတနီၤန့ၣ်က့ၤဟံအီၣ်တၢ်အီၣ်လၢအဟံၣ်ႇက့ၤဘုၣ်လီၤဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိအဆၣ်အိၣ်အဃိ ဖဲအဟဲက့ၤလၢကျဲအခါတိနိၣ်ဒီးပယီၤသုးဒီးတၢ်ဖီၣ်အီၤနါက့အိၣ်၀ဲ”အဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤလံ ၃...

လါယူၤလံ ၆ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် သုးမီၤစိရိၤအၦၤကတိၤတၢ်ပၢသုးခိၣ်ကျၢၢ်ဖိစီၣ်မ့ထိစံးလီၤ၀ဲလၢဒီကလုာ်ဃူဖိးပဒိၣ်(NUG)အံၤမၢန့ၢ်ဆီၣ်ခံ၀ဲတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်(PDF)သုးသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တဖၣ်လၢတၢ်လီၢ်ခံဒီးဒုးတူၢ်သံသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တဖၣ်လၢတၢ်မဲာ်ညါတၢ်ဂ့ၢ်အံၤအဖီခိၣ်အ၀ဲသ့ၣ်စံးတၢ်အံၤမ့ၢ်တၢ်ကတိၤလၢအခိၣ်ခံကဒါလိာ်သးလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်(NUG)ပဒိၣ်အၦၤကတိၤတၢ်ပၢက့ၤခီၣ်ဆၢကဒါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤ ၁ သီအနံၤန့ၣ် လၢန့ၣ်ပၠံၣ်တီၣ် သုးမီၤစိရိၤမၤ၀ဲ(၁၆)၀ီတ၀ီတၢ်မၤရှဲလဲတၢ်ကစီၣ်မူးအပူၤန့ၣ် ဘၣ်ထွဲသုးမီၤစိရိၤအၦၤကတိၤတၢ်ပၢစံးလီၤ၀ဲတၢ်လဲၤထီၣ်အူကြ့ၣ်ထၣ်သုးကလၢၤလၢအိၣ်ကညီကီၢ်စဲၣ် မၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤထံးတၢ်ဂ့ၢ်အဖီခိၣ်အံၤ ဒီကလုာ်ဃူဖိး(NUG)ပဒိၣ် တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤမူဒါခိၣ် ကိၤန့ၤဘိလၣ်က့ၤခီၣ်ဆၢစံးကဒါ၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “တၢ်လၢတၢ်ဒုးတဘျီဂ့ၤတဘျီဂ့ၤန့ၣ်ခံခီခံကပၤတၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဒုအိၣ်လီၤႉဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်ပျီပူၤတၢ်အိၣ်သးခဲအံၤန့ၣ်ပယီၤသုးသံအနီၣ်ဂံၢ်အါန့ၢ်ဒံးၦၤဒီဒူၣ််ညါမီၤနီၤႉစီၣ်မ့ထိတဲ၀ဲန့ၣ်ခိၣ်ခံလိာ်အသးခဲလၢာ်လီၤႉမ့ဘၣ်တဲအနီၢ်ကီၢ်န့ၣ်သုးမီၤစိရိၤအခိၣ်အနၢ်တဖၣ်အံၤဒုးတူၢ်သံ၀ဲဒၣ်သုးဖိသံၣ်ဖိလၢအိၣ်တၢ်ဖီလာ်တဖၣ်လီၤလၢအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်စိကမီၤကအိၣ်ဂၢၢ်ဆိးကျၢၤအဂီၢ်လီၤႉမ့မ့ၢ်ပ၀ဲ(NUG)ပဒိၣ်န့ၣ်(PDF)သုးမ့သံတဂၤန့ၣ်ပပာ်လုၢ်ပာ်ၦ့ၤအီၤဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိး(NUG)ပဒိၣ်အံၤတသ့ဖဲအသ့ဆိကမိၣ်မၤတၢ်ဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်သုးဖိသံၣ်ဖိသံကစှၤအဂီၢ်လီၤဒီးမ့မ့ၢ်သုးမီၤစိရိၤခီန့ၣ်ဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်သုးကလၢၤသုတလီၤဒီးအတၢ်စိတၢ်ကမီၤသုတလီၤၦီၢ်တဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ် မၢနး၀ဲအသုးဖိသံၣ်ဖိလၢတၢ်ဖီလာ်တဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ်(NUG)ပဒိၣ်တၢ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤမူဒါခိၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ (KNU)ဒီး(PDF)ဟဲနုာ်လီၤခး၀ဲအူကြ့ၣ်ထၣ်သုးကလၢၤလၢအဂံၢ်ဘါအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ဘၣ်ဆၣ်တမၤန့ၢ်၀ဲသုးကလၢၤဘၣ်ဒီးသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ႇၦၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါကတၢၢ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲ(PDF)သးစၢ်တဖၣ်လီၤဒီးၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်အိၣ်ခိးမၢန့ၢ်ဆီၣ်ခံအ၀ဲသ့ၣ်လၢတၢ်လီၢ်ခံဒီးဒုးတူၢ်သံသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တဖၣ်၀ံၤအီၣ်၀ဲစ့မၤဘူၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤအၦၤကတိၤတၢ်ပၢစီၣ်မ့ထိ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ဘၣ်ဃးတၢ်ဒုးန့ၣ်ၦၤလၢအသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲ(PDF)သးစၢ်လၢအမၤတၢထီၣ်တၢလီၤတၢ်တဖၣ်လီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်သံဂ့ၤႇဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးဂ့ၤန့ၣ်မ့ၢ်ဒၣ်ပကလုာ်ဒူၣ်ပကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိသံလီၤႉတၢ်ကကဲထီၣ်ဒ်အံၤအဂီၢ်န့ၣ်မ့ၢ်မတၤဒုးမၤ၀ဲလဲၣ်ႇမ့ၢ်မတၤမၢန့ၢ်ဆီၣ်ခံအ၀ဲသ့ၣ်လဲၣ်ႇတၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၢ်မတၤမၤအီၣ်တၢ်မၤဘူၣ်လဲၣ်န့ၣ်ပထံၣ်ဘၣ်လီၤႉမ့ၢ်မတၤမၢ(PDF)သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တူၢ်သံသးလၢတၢ်ဒုးအပူၤလဲၣ်ႇမ့ၢ်မတဂၤမၢန့ၢ်ဆီၣ်ခံအ၀ဲသ့ၣ်လၢတၢ်လီၢ်ခံလဲၣ်န့ၣ်ပထံၣ်ဘၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံးလီၤ၀ဲဖဲတၢ်မၤရှဲလဲတၢ်ကစီၣ်အမူးန့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးသုးမီၤစိရိၤအၦၤကတိၤတၢ်ပၢစီၣ်မ့ထိစံးလီၤ၀ဲအံၤန့ၣ်(PDF)သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်လၢအနုာ်လီၤပၢၢ်ဆၢတၢ်လၢပျီပူၤလၢကတီၢ်ခဲအံၤတဖၣ်တတူၢ်လိာ်၀ဲဘၣ်ဒီးဒ်သိးတၢ်ပၢၢ်ဆၢကမၤနၢၤတၢ်အဂီၢ်အ၀ဲသ့ၣ်အနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်၀ဲသူၣ်ဆူၣ်သးဂဲၤနုာ်လီၤပၢၢ်ဆၢထီဒါတၢ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် (PDF)သးစၢ်တဂၤစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ “သုးမီၤစိရိၤမၤတၢ်န့ၣ်အကမၣ်ခဲလၢာ်လီၤႉ(NUG)ပဒိၣ်အံၤစ့ၢ်ကီးမ့ၢ်ပဒိၣ်လၢမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိဆီၣ်ထွဲဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါအီၤလၢလၢၦဲၤၦဲၤလီၤႉ(NUG)အံၤအိၣ်လၢတၢ်လီၢ်ခံဒီးဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲကျိချံၦာ်သၣ်လီၤတမ့ၢ်လၢအမၢပတူၢ်သံသးဘၣ်ႉပကစၢ်ဒၣ်၀ဲပအဲၣ်ဒိးဒုးတၢ်ဒိၣ်ဒိၣ်အဃိပၦ့ၤကျိဒီးပဒုးတၢ်လီၤႉပမ့န့ၢ်ဘၣ်ကျိန့ၣ်ပကဒုးတၢ်တုၤလၢအကတၢၢ်လီၤႉတၢ်ပၢၢ်ဆၢအံၤမ့မၤနၢၤတၢ်မးပကက့ၤဘၣ်ဆူပဟံၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤ ၂၆ သီအနံၤန့ၣ်ကညီဒီကလုာ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ် ဂုာ်ကျဲးစၢၤလဲၤထီၣ်၀ဲဂီၤလ့ၤႇအူကြ့ၣ်ထၣ်ပယီၤသုးကလၢၤဒီးဖဲန့ၣ်ခံခီခံကပၤတၢ်သံတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်၀ဲအါမးန့ၣ်လီၤႉတၢ်ဒုးဘျီ၀ဲန့ၣ်ကဲထီၣ်အပူၤခီဖျိသုးမီၤစိရိၤအံၤသူ၀ဲကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤစၢၤမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ(KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ်မၤန့ၢ်၀ဲသုးမီၤစိရိၤအသုးကလၢၤတနီၤလီၤဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ယံၤ၀ဲ(၅)သီညါန့ၣ်လီၤႉ သုးမီၤစိရိၤအံၤဒ်သိးအ၀ဲသ့ၣ်သုးကလၢၤသုတလီၤတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ်သူ၀ဲကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤ၀ဲမ့ၣ်ပိၢ်(၅)သီတပယူာ်ဃီအသိးခီဖျိသုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢသ၀ီပူၤလၢအတဘူးလိာ်သးဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အလီၢ်အံၤဘၣ်အဃိ...

လါယူၤလံ ၅ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် ကြုၢ်တုကလံၤစိးဒူသ၀ီတဖၣ်အပူၤန့ၣ် (Non-CDM)ဒီး ကၠိသရၣ်တဂၤလၢအဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်အံၤပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သးဒီးသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)ဒီးတဲပျံၤတဲဖုး၀ဲကၠိသရၣ်၊မုၣ်ဒီးကၠိဖိလၢဟီၣ်က၀ီၤပူၤအဃိကတီၢ်ခဲအံၤကၠိသရၣ်/မုၣ်ဒီးကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဟးစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤစံး၀ဲ“လၢကြုၢ်တုကလံၤထံး(ကမၤရဲၣ်)ႇကလံၤစိး(ကမၤရဲၣ်)တကပၤန့ၣ်ကၠိသရၣ်လၢအမ့ၢ်ပါအ့ဒီး(Non-CDM)သရၣ်မုၣ်လၢအဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်န့ၣ်ဟးကရၢကရိဖိဒံဖိသၣ်လၢ အိၣ်သ၀ီပူၤတဖၣ်လၢကက့ၤထီၣ်ကဒါက့ၤကၠိမီၤနီၤႉသုးခိးကီၢ်ဆၢ(BGF)သုးလၢအိၣ်သ၀ီပူၤတဖၣ်န့ၣ်မၢ(CDM)သရၣ်မုၣ်တဖၣ်က့ၤအိးထီၣ်ကဒါကၠိႇက့ၤထီၣ်ကဒါရူႉမ့တက့ၤထီၣ်ရူႇမ့တက့ၤမၤကဒါတၢ်ဘၣ်န့ၣ်တဲ၀ဲလၢကဖီၣ်၀ဲႇကဒုးအိၣ်၀ဲလၢဃိာ်ပူၤႉဟးတဲ၀ဲလၢတဘၣ်တူၢ်လိာ်ၦၤလၢအမၤဟးဂီၤထံကီၢ်တဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်ႇတဲပျံၤတဲဖုးဒီးမၢၦၤဖီၣ်၀ဲအဃိၦၤလၢအကဲ(CDM)ဒီးကၠိဖိလၢတအဲၣ်ဒိးထီၣ်သုးမီၤစိရိၤအကၠိဘၣ်တဖၣ်န့ၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်လၢသ၀ီအဂၤအိၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်န့ၣ်အဃိလီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတနီၤဘၣ်ယိၣ်၀ဲလၢၦၤကမၤကီမၤခဲအ၀ဲသ့ၣ်အဃိ လဲၤဆဲးလီၤကၠိဖိမံၤလၢသုးမီၤစိရိၤကၠိဒီးကၠိဖိက့ၤထီၣ်ကဒါကၠိအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒူသ၀ီလၢတၢ်တဲပျံၤတဲဖုး၀ဲတဖၣ်အံၤအိၣ်၀ဲလၢ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၆)ကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်အပူၤဘၣ်ဆၣ်(BGF)သုးလၢအိၣ်လီၢ်က၀ီၤပူၤတဖၣ်အံၤပာ်လီၤ၀ဲတြဲၤအိၣ်ခိးတၢ်လီၢ်လၢဒူသ၀ီပူၤအိၣ်ခိးထၢစ့အိၣ်၀ဲအသိးအ၀ဲသ့ၣ်အိးထီၣ်၀ဲဒၣ်နီၢ်ကစၢ်တၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့အလီၢ်တဖၣ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကစီၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဒူသ၀ီဖဲန့ၣ်တဖၣ်အပူၤခီဖျိတၢ်ဆါကသံၣ်မူၤဘှီးရၤလီၤသးအါအဃိ လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်သူကသံၣ်မူၤဘှီးဟဲအါထီၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်ခီဖျိၦၤလၢကအိၣ်တြီဟံအရ့တအိၣ်ဘၣ်အဃိ သူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်အမိၢ်အပၢ်တဖၣ်ဘၣ်ယိၣ်တၢ်လၢအဒံၣ်အဖိဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ကလံၤစိး(ကမၤရဲၣ်)သ၀ီကၠိဖိမိၢ်ပၢ်တဂၤစံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်သိးတၢ်ကက့ၤအိးထီၣ်ကဒါက့ၤကၠိအဂီၢ်န့ၣ်(Non-CDM)လၢအဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါသုးမီၤစိရိၤတဖၣ်အံၤ ဟးကရၢကရိ၀ဲကၠိဖိမိၢ်ပၢ်လၢသ၀ီပူၤႇသီဘူၣ်သီခါႇၦၤပၢဆှၢတၢ်ဖိလၢသုးမီၤစိရိၤတီၣ်ထီၣ်၀ဲတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉကတီၢ်ခဲအံၤသုးမီၤစိရိၤအကၠိက့ၤအိးထီၣ်ကဒါလံဘၣ်ဆၣ်ကၠိဖိတဖၣ်အါဒၣ်တက့ၢ်န့ၣ်လဲၤထီၣ်က့ၤကၠိလၢ ကညီကူၣ်သ့ဆဲးလၤ၀ဲၤကျိၤ(KECD)စုတီၤအဖီလာ်ကၠိတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤလံ ၅ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤ ၂၉ သီအနံၤန့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်ထုးထီၣ်လံာ်နဲၣ်လီၤ၀တြၢ်ကလုၢ်(၇)ထံၣ်အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲဒီးၦၤပၢဆှၢတၢ်ဖိႇသ၀ီသးၦၢ်ခဲလၢာ်လၢသုးမီၤစိရိၤပာ်ထီၣ်၀ဲတဖၣ်အံၤကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢမူဒါပူၤန့ၣ်လီၤႉ “ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်အံၤ မ့ၢ်လၢထီဒါ၀ဲသုးမီၤစိရိၤအတၢ်ဟံးဆူၣ်န့ၢ်ထံကီၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤလၢအတဖိးသဲစးအဖံးတၢ်မၤတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအဃိကယဲၢ်မ့ၢ်ၦၤပၢဆှၢတၢ်ဖိလၢသုးမီၤစိရိၤပာ်ထီၣ်၀ဲတဖၣ်န့ၣ်တတူၢ်လိာ်၀ဲဘၣ်ႉလၢတၢ်န့ၣ်အဃိၦၤပၢဆှၢတၢ်ဖိဒီးသ၀ီသးၦၢ်လၢသုးမီၤစိရိၤပာ်ထီၣ်၀ဲတဖၣ်အံၤခဲလၢာ်ကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢတဂၤလၢမူဒါပူၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါမ့အဲၣ်ဒိးဖံးမၤတၢ်တမံၤဂ့ၤတမံၤဂ့ၤလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်အတၢ်ပၢဆှၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤန့ၣ်ကဘၣ်ဟံးန့ၢ်အခွဲးလၢကီၢ်ဆၣ်ဘၣ်ထွဲတဖၣ်အအိၣ်ဒီးကဘၣ်လူၤပိာ်မၤထွဲတၢ်သိၣ်တၢ်သီဒ်တၢ်ပာ်လီၤဃာ်၀ဲတဖၣ်ႇဘၣ်ဃးကူၣ်သ့ႇဆူၣ်ချ့ႇၦၤဂ့ၢ်၀ီတၢ်ဂ့ၢ်ဒီးမ့မၤမုၢ်ကျိၤ၀ဲၤကွာ်ႇလီၢ်က၀ီၤတၢ်ဂုၤထီၣ်ပသီထီၣ်တၢ်ဖံးတၢ်မၤတဖၣ်န့ၣ်ကဘၣ်တီၣ်ထီၣ်ဃ့အခွဲးလၢဆီထံးကီၢ်ဆၣ်အအိၣ်ဒီးတၢ်မ့ဟ့ၣ်အခွဲးမးမၤ၀ဲသ့အဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးလၢတၢ်ကပာ်ပနီၣ်၀ဲတၢ်စုလီၢ်ခီၣ်ခိၣ်တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်ကဘၣ်လဲၤဟ့ၣ်လီၤအမံၤစရီလၢ(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်၀ဲၤဒၢးအအိၣ်အသိးမ့ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်ဟီၣ်ခိၣ်ကပံာ်ႇသ့ၣ်ၦၢ်ႇဘုၣ်ဖီၣ်မၤညၣ်ဒီးန့ဆၢၣ်တၢ်အိၣ်ယၢၤတဖၣ်န့ၣ်ကဘၣ်နုာ်လီၤဖံးမၤ၀ဲဒ်(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်ဘၣ်ထွဲ၀ဲၤကျိၤအတၢ်ပာ်ပနီၣ်တဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဆီထံးကီၢ်ဆၣ်တၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤအပူၤလ့ၤတက့ၤတၢ်တဘၣ်မၤကသံၣ်မူၤဘှီးႇတၢ်ဂဲၤလိာ်ကွဲတၢ်တၤကျိၣ်တၤစ့ဘၣ်ဒီးလၢတၢ်တြီဆၢဒီသဒၢတကီၢ်ခါ(ခိ၀ံၣ်–၁၉)တၢ်ဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်အဂီၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်တဖၣ်ကဘၣ်လူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲဆီထံးကီၢ်ဆူၣ်ချ့ဒီးတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤ၀ဲၤကျိၤအတၢ်နဲၣ်လီၤတဖၣ်စ့ၢ်ကီးအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်နဲၣ်လီၤ၀ဲတၢ်ကလုၢ်န့ၣ်လီၤႉ တၢ်ကလုၢ်လၢတၢ်နဲၣ်လီၤ၀ဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိခဲလၢာ်ကဘၣ်လူၤပိာ်မၤထွဲ၀ဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲးဒီး မ့တလူၤပိာ်မၤထွဲမၤကမၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီတဖၣ်အံၤန့ၣ်ကဟံးန့ၢ်အရ့ဒ်ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ပာ်လီၤဃာ်၀ဲတၢ်သိၣ်တၢ်သီအသိးတုၤလီၤတီၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ဆီထံးကီၢ်ဆၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ

လါယူၤလံ ၁ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတနီသရံၣ်ကီၢ်ခီဒိၣ် ဘျံးဒ၀ဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် ပလီဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ စးထီၣ်လါယူၤ ၂၇ သီတုၤလၢလါလၢာ်န့ၣ် ခီဖျိတၢ်ဒုးကဲထီၣ်လၢပယီၤသုးဒီးလီၢ်က၀ီၤတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုး(PDF)သုးပာ်ဖှိၣ်တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤ(၄)သီတပယူာ်ဃီအဃိသ၀ီ(၅)ဖျၢၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲသ၀ီဒီတဖျၢၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢလီၢ်က၀ီၤဖိအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢအဘူးဒီးဟီၣ်က၀ီၤတၢ်ဒီသဒၢကမျၢၢ်သုး(PDF)တဂၤစံး၀ဲ“တၢ်ဒုးစးထီၣ်ကဲထီၣ်ဖဲလါယူၤ ၂၇ သီ ဟါခီ ၇ နၣ်ရံၣ်ဒီးကဲထီၣ်တုၤလၢခဲအံၤလီၤႉ ဒ်သိးဒီးယမၤနီၣ်ဃာ်န့ၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်အိၣ်အဘျီ(၂၀)ဘျဲၣ်လံႉ ပနၢ်ဟူလၢပယီၤသုးသံ(၃)ဂၤမီၤနီၤႉမ့မ့ၢ်လၢအံၤတကပၤခီန့ၣ်ဘၣ်ဒိ(၂)ဂၤႉခဲအံၤနါက့ပယီၤသုးဟဲထီၣ်တပယူာ်ဃီလီၤႉကဘီယူၤနါက့ဟဲဆှၣ်တၢ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါကတီၢ်ခဲအံၤလၢပလီဟီၣ်က၀ီၤအပူၤမကၠံၤကိသ၀ီႇကၠီန့ၣ်ႇနါတီၤႇမီၤမံၣ်ဒီးကၠ့ၣ်ကၤသ၀ီ(၅)ဖျၢၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိခဲလၢာ်ဃၣ်ဃၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲအသိးတၢ်သမံသမိးတၢ်လၢလၢၢ်မုၢ်လါကီၢ်ဆၣ်ပူၤဟဲအါထီၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခဲအံၤလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်တၢ်ဒုးတဖၣ်အံၤပိာ်မုၣ်ႇဖိဒံဖိသၣ်ႇသူၣ်က့သးၦၢ်တဖၣ်ဃုာ်ဒီးသ၀ီ(၅)ဖျၢၣ်အံၤၦၤနီၣ်ဂံၢ်ကအိၣ်၀ဲ(၂ႇ၀၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ညါဒီးလၢၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအဂီၢ်လိၣ်ဘၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီးတၢ်ခိၣ်ဒုး(မိကၤ)အိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢတၢ်ပၢဟီၣ်က၀ီၤ လၢၢ်မုၢ်လါကီၢ်ဆၣ်တကပၤစ့ၢ်ကီး...

လါယူၤ ၃၀ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ဖဲတနံၤအံၤလါယူၤ ၃၀ သီ ဂီၤခီအဆၢကတီၢ် ခီဖျိပယီၤသုးမီၤစိရိၤကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်လၢ မၠၣ်၀တံၣ်ကလံၤထံး ဂီၤလ့ၤ–အူကြ့ၣ်ထၣ်သ၀ီတပယူာ်ဃီအဃိလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်(၁ႇ၅၀၀)ဘျဲၣ် ဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်၀ဲဆူကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢထံကျိကၢၢ်နံၤအဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲလါယူၤ ၂၆ သီအနံၤန့ၣ် ကညီဒီကလုာ်ဂၢၤသးကရၢ(KNDO)သုးပာ်ဖှိၣ် လဲၤထီၣ်၀ဲအူကြ့ၣ်ထၣ်ပယီၤသုးကလၢၤဒီးတၢ်ဒုးကဲထီၣ်ဒိၣ်ဒိၣ်မုၢ်မုၢ်အဃိဂီၤလ့ၤႇစွ့ၤအ့မၠဲၤႇအူကြ့ၣ်ထၣ်ႇ၀ၣ်မံၤကျါသ၀ီ(၄)ဖျၢၣ်သ၀ီဖိ(၁ႇ၅၀၀)ဘျဲၣ်အံၤဘၣ်ဃ့ၢ်ထီၣ်လဲၤအိၣ်ကဒုသးဆူကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်–ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ ဂီၤလ့ၤထံကျိကၢၢ်ခိၣ်ဒီးဘုခ့ကျီးတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၦၤလၢမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤတၢ်ဒုးကဲထီၣ်အဖၢမုၢ်ဒံးလီၤႉသ၀ီ(၄)ဖျၢၣ်သ၀ီဖိတဖၣ်န့ၣ်လဲၤစံၣ်အိၣ်လၢကီၢ်ဆၢကျီးပူၤဒဲႇဘုခ့ကျီးဒဲႇ၀ၣ်ဖီလာ်သ့ၣ်ဖီလာ်ဒ်န့ၣ်လီၤမီၤနီၤႉတၢ်ကီတၢ်ခဲဖးဒိၣ်ညါႉတၢ်အီၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်ကူတၢ်ကၤလၢအ၀ဲသ့ၣ်လိၣ်ဘၣ်တဖၣ်န့ၣ်အဘူူးအတံၢ်ဟဲမၤစၢၤ၀ဲလီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲတနံၤအံၤဂီၤခီ ၂ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်စ့ၢ်ကီး ခီဖျိပယီၤသုးမီၤစိရိၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်အဃိ ဘၣ်သံ၀ဲဒၣ်ၦၤလီၢ်အိၣ်ကမှံပိာ်မုၣ်တဂၤလၢအအိၣ်ကဒုသးဖဲဂီၤလ့ၤထံကျိကပၤအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ်...

လါယူၤ ၃၀ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ကျိဖိအဃိ ၦၤလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အကျါပိာ်မုၣ်ႇဖိဒံဖိသၣ်ဃုာ်ဒီးၦၤမိၢ်ဒၢသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလိၣ်ဘၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်အီၣ်တၢ်အီႇအိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲဒီးကသံၣ်ကသီတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဂံၢ်ခီၣ်ထံးတၢ်ကရၢကရိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤအဂီၢ်လိၣ်ဘၣ်၀ဲဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်အီၣ်တၢ်အီဒီးတၢ်ခိၣ်ဒုး(မိကၤ)ႇကသံၣ်ကသီတဖၣ်ဒီးခီဖျိတၢ်စူၤခါအကတီၢ်အဃိထံၣ်ဘၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲဆူၣ်ချ့တၢ်ကီတၢ်ခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ(KWO)ကရၢဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်တၢ်ဒုးတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဘၣ်ဟးစံၣ်လၢၦၢ်ပူၤဒ်အံၤကီခဲဒိၣ်မးႉတၢ်အီၣ်တၢ်အီႇကသံၣ်ကသီတကူတလၢဘၣ်ႉအိၣ်နါက့တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢတအိၣ်ဘၣ်ႉမ့နၢ်ဟူကျိဖးဒိၣ်သီၣ်ထီၣ်လံန့ၣ်သးပ့ၤနီၣ်က့ၤဖိ၀ၤဘၣ်စံၣ်အိၣ်ခူသူၣ်လီၤႉမ့မ့ယၤန့ၣ်ခဲအံၤမးယတထံၣ်ဘၣ်လိာ်သးဒီးယဟံၣ်ဖိဃီဖိဒံးဘၣ်ႉဘၣ်စံၣ်မုၢ်ပြံပြါလၢအံၤတဒူၣ်လၢန့ၣ်တဒူၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဘၣ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးတဖၣ်အံၤမ့ၢ်၀ဲဒၣ်သ၀ီ(၁၂)ဖျၢၣ်သ၀ီဖိအနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲ(၁ႇ၀၅၂၆)ဘျဲၣ်ဒီး လၢကီၢ်ဆၣ်၀ဲအံၤအပူၤကတီၢ်ခဲအံၤဘၣ်ဃးတၢ်မၤကမၣ်လုၢ်သ့ၣ်ခါပတာ်ၦၤဂ့ၢ်၀ီခွဲးယာ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤန့ၣ်ကညီသးစၢ်ကရၢ(KYO)ဒီးကညီပိိာ်မုၣ်ကရၢ(KWO)တဖၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါလံာ်ပဲာ်အၢပဲာ်သီ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါလၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်–ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ(သုးက့ ၃)ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဒီးမိကီၢ်ဆၣ်တဖၣ်အပူၤန့ၣ်တၢ်ဒုးကဲထီၣ်၀ဲလၢပယီၤသုးဒီး(ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်)စုဒုၣ်တီၤအဖီလာ်ကရူၢ်တဖၣ်အဘၢၣ်စၢၤကိးနံၤဒဲးဒီး ပယီၤသုးတကပၤနီဟးထီၣ်လီၢ်က၀ီၤသ၀ီဖိတဖၣ်တပယူာ်ဃီအဂ့ၢ်န့ၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲမဟါလါယူၤ ၂၉ သီအနံၤန့ၣ်လီၤႉ လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤလါယူၤ ၂၅ သီတုၤလၢ ၂၈ သီအနံၤန့ၣ်...

လါယူၤ ၂၉ သီႇ ၂၀၂၂ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် ပီၤကီၢ်ဆၣ် သ၀ီ(၄)ဖျၢၣ်အပူၤန့ၣ် စးထီၣ်ဖဲလါယူၤထီၣ်န့ၣ်ဖိဒံဖိသၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ညၣ်ဂိၢ်သွံၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ဆါအါမးဒီး ဖဲလါယူၤ ၂၇ သီအနံၤန့ၣ်ဖိသၣ်သံကွံာ်တဂၤလၢတၢ်ဆါအံၤအဃိအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ဆၣ်ကသံၣ်သရၣ်တဂၤစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ပီၤ၀့ၢ်ပူၤ မိနဲၤက၀ီၤဒ့ႇကတိၤႇသ၀ီအလၣ်ႇထါပ့ၤခၠီဒီးနၣ်ကၠံခၠီသ၀ီတဖၣ်အံၤ ခီဖျိပစိၤတဖၣ်ဒံၣ်ထီၣ်ဖးထီၣ်လၢထံကျိၤဘၣ်အၢဘၣ်သီပူၤအဃိဖိသၣ်(၅)နံၣ်ဒီး(၁၅)နံၣ်အဘၢၣ်စၢၤတဖၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ညၣ်ဂိၢ်သွံၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ဆါအါ၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကီၢ်ဆၣ်ကသံၣ်သရၣ်တဂၤအံၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“စးထီၣ်လၢလါမ့ၤလၢာ်ဒီးလါယူၤထီၣ်မူခိၣ်စးထီၣ်စူၤလီၤန့ၣ်ဖိသၣ်တဖၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ညၣ်ဂိၢ်သွံၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ဆါအါမီၤနီၤႉဘၣ်၀ဲဒၣ်ဖိသၣ်(၅)နံၣ်တုၤလၢ(၁၅)နံၣ်မီၤနီၤႉၦၤဘၣ်အါလၢပီၤ၀့ၢ်(မိနဲၤ)က၀ီၤဒ့ပူၤႉဖဲအ၀ဲတနံၤန့ၣ်ၦၤဖိသၣ်လၢအိၣ်(စ့ကၠဲၣ်)တဂၤတၢ်ဘၣ်အီၤနးဒီးသံ၀ဲမီၤနီၤႉထံကျိၤဘၣ်အၢပံးသးအဃိနး၀ဲတစဲးမီၤနီၤႉတၢ်ဆါအံၤဘၣ်ၦၤသ့ကိးဂၤဒဲးလီၤႉမ့မ့ၢ်တၢ်ဆါအတၢ်ပနီၣ်ဒုဒိးသန့ၤထီၣ်သးလၢသးနံၣ်ဘီၣ်ၦၢ်ဒီးလီၤဆီက့ၤလၢတၢ်ဆါအကလုာ်လီၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒူသ၀ီက၀ီၤဒ့လၢတၢ်ဆါကဲထီၣ်သးအပူၤတဖၣ်န့ၣ် သုးမီၤစိရိၤအဆူၣ်ချ့ကိတိာ်၀ဲၤကျိၤဒီးဂာ်တဲာ်ဂီၤကရူၢ်တဖၣ်ဟဲခးကသံၣ်မၤသံတၢ်ဃၢ်လၢသ၀ီပူၤထံကမါအိၣ်စ့ၢ်ကီး၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် ကသံၣ်သရၣ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖိသၣ်လၢအဘၣ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်သွံၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ဆါ(၅)မျးကယၤဃၣ်ဃၣ်န့ၣ်တၢ်ဆါအပတီၢ်အံၤကဲထီၣ်သးတုၤလၢတၢ်ညၣ်ဂိၢ်သွံၣ်ဟးထီၣ်လၢနးနးကျံၤကျံၤသ့၀ဲဒီးမ့ကဲထီၣ်သးလၢသွံၣ်လီၤယွၤႇသွံၣ်ဟးထီၣ်န့ၣ်ခီဖျိသးသမူတၢ်ဘၣ်ယိၣ်အိၣ်အဃိကရူၢ်လၢအံးထွဲကွၢ်ထွဲဆူၣ်ချ့တဖၣ်ပာ်ဖျါထီၣ်ကျိၤကျဲလၢတၢ်ကတြီဆၢဒီသဒၢတၢ်ဆါအံၤလၢ(social media)အပူၤအိၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လီၤဆီဒၣ်တၢ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်သွံၣ်ဟးထီၣ်တၢ်ဆါအတၢ်ပနီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲကသါချ့ႇဘှီးလီၤလၢ(coffee)အလွဲၢ်ႇဘှီးတပယူၤဃီႇမဲကူၤသွံၣ်ယွၤလီၤႇဖိသၣ်အစုလီၤၦဲာ်ခီၣ်လီၤၦဲာ်ႇအိၣ်တသ့အိၣ်တဘၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤႉခီဖျိတၢ်ဆါအံၤကဲထီၣ်သးလၢပစိၤအ့ၣ်အဃိဒ်သိးဖိသၣ်တဖၣ်ပစိၤသုတအ့ၣ်အီၤတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ် ကူသိးဘံၣ်ဘံၣ်ဘၢဘၢႇမံလၢပ့ၢ်ပီၤပူၤႇသူပ့ၢ်ပီၤလၢတၢ်မၤဃာ်အီၤဒီးကသံၣ်ပစိၤႇဖူလိၤဒီး(mosquito repellent)ကသံၣ်ဖူဒီးဖိသၣ်တဖၣ်ကဂဲၤလိာ်ကွဲလၢတၢ်လီၢ်လၢအကပီၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖဲအပူၤကွံာ်လါမ့ၤ ၃၀ သီအနံၤစ့ၢ်ကီး...