တၢ်မၤခူသူၣ်တၢ်အိၣ်ၦိၤကမျၢၢ်ကဲသုးတၢ်ဘျၢသဲစးလၢရၤမတံ၀့ၢ်ပူၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၉ သီႇ ၂၀၂၄နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၤကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢႇကီးတရံးကီၢ်ဆၣ်ႇရၤမတံ၀့ၢ်ပူၤမၠးစၤဒံၤဖီကရၢၢ်ဒီးကမျၢၢ်တၢ်ဆါဟံၣ်ဖးဒိၣ်ခိၣ်ဃၢၤတၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အပူၤတၢ်မၤခူသူၣ်၀ဲတၢ်အိၣ်ၦိၤကမျၢၢ်ကဲသုးတၢ်ဘျၢသဲစးဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၈)သီအနံၤဂီၤခီ(၉)နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်အဂ့ၢ်ရၤမတံလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢအမၤခူသူၣ်၀ဲတၢ်အိၣ်ၦိၤကမျၢၢ်ကဲသုးတၢ်ဘျၢသဲစးဖဲရၤမတံ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤခီဖျိပျံၤ၀ဲဟီၣ်က၀ီၤဖီၣ်စုက၀ဲၤကရူၢ်ကရၢတဖၣ်အဃိလဲၤထီၣ်ပာ်ဖျါလၢကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်အပူၤဒူဒူတဘူၣ်၀ဲဘၣ်အသိးၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤအကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲသုးကီၣ်ကးအဒူၣ်ဖိထၢဖိလၢအဘၣ်ပျံၤဘၣ်က့ၤသုးကီၣ်ကးတဖၣ်အဂ့ၢ်ရၤမတံလီၢ်က၀ီၤဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အခဲအံၤအ၀ဲဟးပာ်ဖျါအသးန့ၣ်ၦၤသးမ့တမုာ်အသုန့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်သံခီလီလီလီၤႉအဃိန့ၣ်အသ့ၣ်အိၣ်၀ဲဖဲတၢ်ဆါဟံၣ်မဲာ်ညါပျီတဘ့ၣ်န့ၣ်အပူၤန့ၣ်၀ံၤဒီးဖီကရၢၢ်ဟီၣ်က၀ီၤတၢ်လီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်အပူၤလီၤမီၤႉလၢအၣ်ရှၣ်ကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်တကပၤဒုလဲၤ၀ဲတဘူၣ်ဘၣ်ဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်န့ၣ်ဖဲ၀့ၢ်ပူၤအံၤန့ၣ်ၦၤဖိဒံဖိသၣ်လၢဟူးဂဲၤအိၣ်ဒီဒူၣ်မီၤႉမ့၀ံၤန့ၣ်လၢတၢ်ချၢတၢ်ကပိာ်ကပၤသနာ်က့အိၣ်စ့ၢ်မီၤနီၤႉအခဲအံၤဖဲပအိၣ်က၀ီၤဒ့တကပၤနါက့အ၀ဲသ့ၣ်သူၣ်ခ့သးၦၢ်တဖၣ်န့ၣ်တထံၣ်အမဲာ်သၣ်နီတဂၤလၢၤဘၣ်မီၤႉပယီၤသုးပၣ်အဒူၣ်ဖိထၢဖိပၣ်အကျါန့ၣ်ခီဒုႇခဲကနံၣ်အံၤမ့မ့ၢ်လၢအသ့ၣ်၀ဲအဒံၣ်အဖိန့ၣ်တဲ၀ဲလၢဟးတဂ့ၤနီၤၦၤကဖီၣ်ပီၤတၤမီၤႇအ၀ဲသ့ၣ်နါက့န့ၣ်ကဘၣ်ကဲသုးန့ၣ်မၤ၀ဲတကဲစ့ၢ်ဘၣ်”အဂ့ၢ်စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါၦၤမၤခူသူၣ်တၢ်အိၣ်ၦိၤကမျၢၢ်ကဲသုးတၢ်ဘျၢသဲစးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတလဲၤထီၣ်ပာ်ဖျါသးဆူကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်အပူၤဘၣ်ဆၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါ၀ဲလၢၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤမၤခူသူၣ်၀ဲတၢ်အိၣ်ၦိၤကမျၢၢ်တၢ်ကဲသုးသဲစးလၢမၠးစၤဒံၤဖီကရၢၢ်အပူၤခီဖျိတၢ်ဂီၤဖျါထီၣ်လၢလၢစိၤရှၢၣ်မံၤဒံၤယၢၣ်အပူၤအဂ့ၢ်ရၤမတံလီၢ်က၀ီၤဖိလၢအဂၤတဂၤစံးစ့ၢ်ကီး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကးဒံးဘၣ်ႇတနံၤတၢ်မၤခူသူၣ်တၢ်အိၣ်ၦိၤကမျၢၢ်တၢ်ကဲသုးသဲးစးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤၦၤနီၢ်ဂံၢ်နီၢ်ဒွးခဲလၢာ်ကအိၣ်၀ဲ(၂၀၀)ဃၣ်ဃၣ်အကျါပၣ်ဃုာ်၀ဲရၤမတံ၀့ၢ်ပူၤသီခါစှၤကိးဂၤအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကတီၢ်ဃီႇၦၤအိၣ်ၦိၤသုးကီၣ်ကးကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲစးတဖၣ်အံၤစိာ်ထီၣ်၀ဲကီၢ်ပယီၤနီၢ်တယာ်ဒီးစိာ်ဃုာ်၀ဲလံာ်ကိးသတြီလၢအမ့ၢ်“ပတူၢ်လိာ်၀ဲထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲစးလၢလၢၦဲၤၦဲၤႇပမူဒါသၢမံၤကအိၣ်ဂၢၢ်ဆိးကျၢၤအဂီၢ်မ်ပကတူၢ်လိာ်သကိးထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲစးႇဒီတကလုာ်ကအိၣ်ဂၢၢ်အိၣ်ကျၢၤဒီးကသ့ထီၣ်သုးတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်အဂီၢ်ပတူၢ်လိာ်၀ဲတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲစး”အလံာ်က့သ့ၣ်တဖၣ်ဃုာ်ဒီးကီၢ်ပူၤဂံၢ်ဘါကအိၣ်အဂီၢ်မၤလိသကိးသုးတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်အတၢ်ကိးသ-ထီသ့ၣ်တဖၣ်စိာ်ဃုာ်၀ဲဒၣ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၆)သီအနံၤအခါန့ၣ်သုးကီၣ်ကးအစုတီၤဖီလာ်ကရူၢ်ကရၢလၢအိၣ်ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်ကိးအိၣ်ဖှိၣ်၀ဲဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ခိၣ်ဃၢၤသ၀ီတဖၣ်အပူၤလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်၀ံၤအလီၢ်ခံဖဲ(၂၇)သီအနံၤန့ၣ်မၢ၀ဲလီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်လဲၤမၤတၢ်အိၣ်ၦိၤတၢ်ကဲသုးသဲစးလၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ဃိၣ်လိာ်ဖီကရၢၢ်အမဲာ်ညါကျဲမုၢ်တဖၣ်အပူၤဒီးႇထံကၢၢ်နံၤကျဲမုၢ်တဖၣ်အပူၤအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢဖၣ်အၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးဒီးထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲစးအံၤန့ၣ်သုးကီၣ်ကးထုးထီၣ်ဘိးဘၣ်ရၤလီၤတ့ၢ်၀ဲဖဲအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၁၀)သီအနံၤအခါဒီးတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲစးအံၤပာ်လီၤ၀ဲခံပတီၢ်လၢအမ့ၢ်ကီၢ်ပယီၤပူၤပိာ်မုၣ်သးနံၣ်(၁၈-၂၇)ဒီးပိာ်ခွါသးနံၣ်(၁၈-၃၅)တဖၣ်ကဘၣ်ကဲ၀ဲသုးကိးဂၤ၀ံၤအလီၢ်ခံၦၤလၢအကဲသုး၀ံၤသးနံၣ်(၃၆-၄၅)တဖၣ်ကဘၣ်မၤစၢၤက့ၤ၀ဲတၢ်လၢသုးကီၣ်ကးတၢ်ပၢတၢ်ပြးအပူၤအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
(Declan)အိၣ်ဒီး တၢ်တိာ်ပာ်ဆူညါအဂီၢ် လၢတၢ်ဆဲးတဲးတူ
ဖီကလုၢ် (လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၉သီႇ ၂၀၂၄နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ႇ ) စီၤ(Declan)မ့ၢ်သးစၢ်တဂၤလၢအသးစဲ၀ဲဒၣ်တၢ်ဆဲးကံၣ်ဆဲး၀့ၤဒီးတကးဒံးဘၣ်အ၀ဲအိၣ်စ့ၢ်ကီးဒီးတၢ်တိာ်ပာ်လၢ ခါဆူညါအဂီၢ်လၢတၢ်ဆဲးတဲးတူတၢ်ဖံးတၢ်မၤအံၤန့ၣ်လီၤႉ ၦၤဆဲးတဲးတူဖိ(Declanchaluku)အံၤအိၣ်ဖျဲၣ်ထီၣ်၀ဲလၢသုးက့(၇)ဖၣ်အၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လူၢ်ပျဲၢ်ကီၢ်ဆၣ် တခီးဘံၣ်သ၀ီဒီး အဒီပုၢ်၀ဲၢ်အိၣ်သၢဂၤအကျါအ၀ဲမ့ၢ်ၦၤခံဂၤတဂၤန့ၣ်လီၤႉဖဲ(Declan)အနီၢ်ဆံးအခါမ့ၢ်လၢအပါစူးကွံာ်၀ဲသးအဃိ အဒီပုၢ်၀ဲၢ်သၢဂၤဘၣ်ဒိၣ်ထီၣ်က့ၤ၀ဲဒီးအမိလၢတၢ်ကီတၢ်ခဲအပူၤအဂ့ၢ်န့ၣ် အ၀ဲစံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ (Declan)အနီၢ်ဆံးခါဒိၣ်ထီၣ်၀ဲလၢကီၢ်ပယီၤအပူၤဒီးထီၣ်၀ဲကီၢ်ပယီၤပဒိၣ်ကၠိတုၤလၢဖျိထီၣ်၀ဲတီၤခၢၣ်သးပတီၢ်၀ံၤ လီၢ်ခံအ၀ဲဆဲးမၤလိက့ၤတၢ်လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ မဲၢ်လးဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤ တီၤထီကၠိတဖျၢၣ်ဒီး ဖဲန့ၣ်တဆီဘၣ်တဆီ၀ံၤအ၀ဲသုးအလီၢ်ဟဲအိၣ်က့ၤ၀ဲလၢမဲဆီး၀့ၢ်ပူၤဒီးလီၢ်ခံကတၢၢ်ဖဲ(၂၀၂၀)အခါန့ၣ်အ၀ဲဖျိထီၣ် ၀ဲဖၠၣ်စိမိၤလၢ၀့ၢ်ကံၢ်မဲအံၤန့ၣ်လီၤႉ “ယနီၢ်ဆံးခါယဒိၣ်ထီၣ်လၢကီၢ်ပယီၤအပူၤယအိၣ်ကၠိတုၤလၢဃိးတီၤန့ၣ်ယထီၣ်လၢကီၢ်ပယီၤကၠိ၀ံၤအလီၢ်ခံယထံၣ်ယသကိးတနီၤလဲၤထီၣ်အိၣ်ကၠိလၢကၠီၣ်တဲၣ်ပူၤဒီးယအဲၣ်ဒိးလဲၤထီၣ်စ့ၢ်ကီးအဃိဖဲ(၂၀၁၀)ခွံတီၤအတီၤတဆံန့ၣ်ယလဲၤထီၣ်မၤလိက့ၤတၢ်လၢမဲၢ်လးဒဲက၀ီၤပူၤမီၤနီၤႉဒီးမ့မ့ၢ်လၢPost-Ten)ခီယလဲၤမၤလိလၢ Noh Boe Academy၀ံၤယဟဲမၤလိက့ၤကၠိသရၣ်တၢ်သိၣ်လိ(Teacher-Traning) တဘျီဃီဃုာ်ဒီး (GEDဖဲမဲၢ်ဆီးပူၤမီၤနီၤႉ ၀ံၤဘျီဒီးယလဲၤထီၣ်က့ၤဖၠၣ်စိမိၤလၢကံၢ်မဲ ChaingMai University ဒီးယဖျိထီၣ်၀ဲဖဲ(၂၀၂၀) ယဖျိထီၣ် Major ခီန့ၣ် ဘၣ်ဃး Social Science မီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စီၤ(Declan)စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ (Declan)အနီၢ်ဆံးခါ မ့ၢ်၀ဲၦၤတဂၤလၢအသးတအိၣ်လၢတၢ်ဆဲး Tattoo ဘၣ်ဒီး အသးစၢၢ်ဆၢ၀ဲလၢတၢ်ဒ့တၢ်အူ တၢ်သူၣ်၀ံၣ်သးဆၢတၢ်ခဲၣ်တၢ်ဂီၤတကပၤန့ၣ်လီၤႉဘၣ်ဆၣ်ဖဲအသးအိၣ်(၂၀)ဘျဲၣ်အခါန့ၣ်အသးစဲက့ၤ၀ဲလၢတၢ်ဆဲး Tattoo အံၤန့ၣ်လီၤႉဖဲန့ၣ်၀ံၤအ၀ဲမၤလိသ့အသးလၢတၢ်ကွဲး Tattooတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်တဖၣ်ဒီး ဒ်သိးအ၀ဲကသ့ထီၣ်၀ဲတၢ်ကွဲး Tattooအံၤအဂီၢ်ဘၣ်မၤလိတ့ၢ်၀ဲအသးဒ်လဲၣ်န့ၣ်အ၀ဲဟ့ၣ်ခီဟ့ၣ်နီၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ ...
ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤၦၤလၢအိၣ်ခီပတာ်က၀ီၤဒ့တဖၣ်ဘၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါတမှံၤစရီတလါတဘျီ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၈ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ ၦၤကမျၢၢ်လၢအိၣ်ခီပတာ်က၀ီၤဒ့သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ဘၣ်လဲၤဒုးသ့ၣ်ညါ၀ဲတမှံၤစရီတလါတဘျီအဂ့ၢ်န့ၣ် ကမျၢၢ်အိၣ်၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်စံး၀ဲအသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤစးထီၣ်ဖဲပူၤကွံာ်စှၤလါအခါန့ၣ်ၦၤလၢအိၣ်ဟဲလၢတၢ်လီၢ်လၢအဂၤတကးဒံးဘၣ်ဃုာ်ဒီးၦၤအိၣ်လၢ၀့ၢ်ပူၤတဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီးမ့အိၣ်ဆိးခီပတာ်၀ဲက၀ီၤဒ့လၢအဂၤ မ့မံတ့ၢ်န့ၣ်ဘၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါ၀ဲတမှံၤစရီလၢက၀ီၤဒ့ခိၣ်နၢ် ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ၀့ၢ်ပူၤကမျၢၢ်တဂၤ စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အပူၤကွံာ်န့ၣ်ဘၣ်လဲၤဒုးသ့ၣ်ညါအ၀ဲသ့ၣ်တနွံတဘျီႉအခဲအံၤန့ၣ်ဘၣ်လဲၤဒုးသ့ၣ်ညါက့ၤတလါတဘျီလီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲသမံသမိးတၢ်အခါမ့ၢ်ထံၣ်၀ဲလၢၦၤမ့တလဲၤဒုးသ့ၣ်ညါ၀ဲဘၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်ဟံဃာ်ကွံာ်န(မၣ်ပိၤတ့ၤ)တၢ်ဂီၤႉမ့၀ံၤန့ၣ်မၢနလဲၤတီၣ်ထီၣ်က့ၤတမှံၤစရီလၢရူမီၤနီၤႉၦၤတနီၤန့ၣ်တမၤဖးဘၣ်ဟံၣ်ခိၣ်စရီဒံးဘၣ်အမံၤန့ၣ်အိၣ်ဒံးလၢအမိအပါဟံၣ်ခိၣ်စရီပူၤဒံးလီၤႉအဃိန့ၣ်မ့တဘၣ်သးတီၣ်ထီၣ်တမှံၤစရီဘၣ်န့ၣ်အ၀ဲသ့ၣ်မၢဆီတလဲၤက့ၤ ဟံၣ်ခိၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတနီၤန့ၣ်ၦၤလဲၤဒုးသ့ၣ်ညါတမှံၤစရီတလါတဘျီအိၣ်၀ဲဒီးဒ်န့ၣ်အသိးၦၤလၢအအိၣ်ခီပတာ်က၀ီၤဒ့ သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်လဲၤဒုးသ့ၣ်ညါတမှံၤစရီလၢတနွံတဘျီစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤ၀့ၢ်ကမျၢၢ်လၢအဂၤတဂၤစ့ၢ်ကီး စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “က၀ီၤဒ့တဒ်သိးဘၣ်အဃိဟံၣ်တဆံဖျၢၣ်အခိၣ်ႇ ဟံၣ်တကယၤဖျၢၣ်အခိၣ်န့ၣ် လီၤဆီ၀ဲမီၤနီၤႉ တနီၤန့ၣ်ဘၣ်လဲၤတၢၣ်ဒုးသ့ၣ်ညါ၀ဲကိးနွံဒဲးအဃိတဘၣ်ဂီၢ်အါအါလၢဘၣ်ႉ တၢ်အံၤကဲထီၣ်ဒ်သိးတၢ်မၤတခါအဃိဘၣ်ထိၣ်ဃူက့ၤဒီးက၀ီၤဒ့ ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ၀ံၤလဲၤဒုးသ့ၣ်ညါက့ၤအ၀ဲသ့ၣ်တလါတဘျီဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်- ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ ဖဲတၢ်လဲၤဒုးသ့ၣ်ညါတမှံၤစရီအခါန့ၣ်လၢတၢ်သးအိၣ်ဖီခိၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်၀ဲစ့(၁၀၀၀)ကၠးတုၤလၢ(၅၀၀၀)ကၠးဖီခိၣ် အိၣ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤလၢအလဲၤဒုးသ့ၣ်ညါဟံၣ်ခိၣ်စရီတဂၤအအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးကမျၢၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢအိၣ်ကီးတရံးႇ ဖၣ်ပူၤဟီၣ်က၀ီၤလၢအဟဲစံၣ်အိၣ်ဖဲဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤစ့ၢ်ကီး ဘၣ်လဲၤဒုးသ့ၣ်ညါ၀ဲဒၣ်တမှံၤစရီလၢအမ့ၢ်ၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအဂ့ၢ်န့ၣ် ၀့ၢ်ပူၤကမျၢၢ်တဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ
တၢ်မၤပိၢ်ဖးထီၣ်၀့ၢ်တကူၣ်-မီၣ်လမၠဲၣ်ကျဲ မိကီတိၤ လီၤကရဲဟးဂီၤဒီဘိ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၈ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢတလၢၤကီၢ်စဲၣ် သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၈ သီ ဂီၤခီ ၁ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ် အဆၢကတီၢ်န့ၣ် တၢ်မၤပိၢ်ဖးထီၣ်၀ဲ၀့ၢ်တကူၣ်-မီၣ်လမၠဲၣ်ကျဲ မိကီသ၀ီပူၤတိၤအဃိ တိၤဟးဂီၤလီၤကရဲ၀ဲဒၣ် ဒီတဘိအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤခီဖျိတိၤဟးဂီၤအဃိသိလ့ၣ်ဖးဒိၣ်တဖၣ်ကတာ်ထီလ့ၢ်ထီၣ်လ့ၢ်လိၤတသ့လၢၤဘၣ်ဒီး ဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်လၢ ဟံၣ်သိလ့ၣ်ဆံးဆံးဖိတဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်လဲၤတရံးက့ၤကျဲလၢအဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဂၤ စံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ မီၣ်လမၠဲၣ်လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢတအဲၣ်ဒိပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“ခဲအံၤသိလ့ၣ်ဟးထီၣ်က့ၤလီၤတန့ၢ်လၢၤဘၣ်ႉ ဘၣ်ဆၣ်မ့မ့ၢ်သိလ့ၣ်ဟံၣ်ဆံးဆံးဖိတဖၣ်န့ၣ်လဲၤတရံးက့ၤကျဲလၢအဂၤႉဟီၣ်ခိၣ်ကမူၣ်ဒုအါႉမ့မ့ၢ်သိလ့ၣ်ဒု၀့တကူၣ်ဒီးမီၣ်လမၠဲၣ်ခံကပၤလၢာ်န့ၣ်သိလ့ၣ်ကတာ်လၢကျဲပူၤကအိၣ်လၢအကထိညါႉ၀ဲဒၣ်နါက့ပကက့ၤလိၤလၢကၠဲးထိၣ်မးပ က့ၤတသ့လၢၤဘၣ်”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်ဖဲတနံၤအံၤန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါဖဲတၢ်မၤပိၢ်ဖးထီၣ်တိၤဘျီ၀ဲအံၤအခါလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ကိၤဖၠိ၀့ၤအီၤဘၣ်၀ဲဒၣ်အကိာ်ဘိတၢ်ဘၣ်ယိၣ် တအိၣ်ဘၣ်ဘၣ်ဆၣ်တၢ်လဲၤဆှၢအီၤဆူသထူၣ်တၢ်ဆါဟံၣ်ဒီးတကးဒံးဘၣ်ဟံၣ်လၢအိၣ်တိၤကပၤအံၤဟးဂီၤဃုာ်စ့ၢ်ကီး၀ဲဒၣ်ခံဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် မီၣ်လမၠဲၣ်ကမျၢၢ်တဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်မၤပိၢ်ဖးထီၣ်၀့ၢ်တကူၣ်-မီၣ်လမၠဲၣ် မိကီတိၤအံၤန့ၣ် မ့ၢ်ကရူၢ်ကရၢဖဲလဲၣ်တဒူၣ် မၤပိၢ်ဖးထီၣ်၀ဲဒၣ် လဲၣ်န့ၣ်တၢ်တသ့ၣ်ညါ၀ဲဘၣ်အဂ့ၢ်ကမျၢၢ်စံး၀ဲဒီးဒ်န့ၣ်အသိးဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤသုးကီၣ်ကးဒီး တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးကရူၢ်တကပၤထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲတအိၣ်နီမံၤဒံးဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးလၢ၀့ၢ်တကူၣ်-မီၣ်လမၠဲၣ်ကျဲ သထူၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဒီးဘံလ့ကီၢ်ဆၣ်အဘၢၣ်စၢၤ ဖဲအပူၤကွံာ်လါယူၤ ၂၉ သီ အခါန့ၣ်စ့ၢ်ကီး တၢ်ပၢၢ်ဆၢသုးပာ်ဖှိၣ်လဲၤမၤပိၢ်ဖးထီၣ်၀ဲကၠိၤအ့ၣ်(ကျုံအိတ်)တိၤဒံးဒီး ဖဲသုးကီၣ်ကးအပၢၤကီၢ် ဃုာ်ဒီးပၢပြးၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါဟဲသမံသမိးတိၤတၢ်ကဲထီၣ်သးအခါခီဖျိတၢ်တ့ၢ်လီၤကဒီး၀ဲဒြိမ့ၣ်ပိၢ်အဃိ သုးကီၣ်ကးအၦၤ သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲဒၣ်ခဲလၢာ်ကအိၣ်လၢအဂၤ(၃၀)ဃၣ်ဃၣ်ညါအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
သုးကီၣ်ကးခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဟဲအါထီၣ်အဃိ လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပူၤ ကမျၢၢ်(၄၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုဒံးသးအဖၢမုၢ်
လါဖ့ၤ-ဘူၤအါရံၤ ၂၇ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢတၢ်ပၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ႇ လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤခီဖျိပယီၤသုးကီၣ်ကးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူကမျၢၢ်ဒူသ၀ီပူၤဟဲအါထီၣ်၀ဲအဃိဒူသ၀ီအဖျၢၣ်(၂၀)ဘျဲၣ်ပူၤ ၦၤကမျၢၢ်(၄၀၀၀)ဘျဲၣ်ဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်က ဒုဒံး၀ဲသးအဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်လၢၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤႉ ပယီၤသုးကီၣ်ကးအံၤမ့ၢ်လၢဟူးဂဲၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ဆူကမျၢၢ်ဒူသ၀ီတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲၤဒီးတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်လီၢ်ပူၤဟဲအါထီၣ်၀ဲအဃိတုၤတကီၢ်ခါခဲအံၤဒၣ်လဲာ်ကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်က့ၤအိၣ်က့ၤဆိးလၢဒူသ၀ီပူၤတဘူးဒံးဘၣ်ဒီးလၢတၢ်လဲၤဖံးလဲၤမၤမ့ၢ်ဂ့ၤႇ တၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးမ့ၢ်ဂ့ၤႇ တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ဒီးတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့မ့ၢ်ဂ့ၤ ထံၣ်ဘၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲအကလုာ်ကလုာ်အဂ့ၢ်ၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသရၣ်န့ၢ်ကီၢ်မူစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “တကတီၢ်ဃီန့ၣ်ဘၣ်ထွဲဒီးလီၢ်က၀ီၤလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤအံၤန့ၣ်ဒုၣ်ဒါအတၢ်မၤပျံၤမၤဖုးတၢ်အဖီခိၣ်န့ၣ်ခီဒုခးလီၤ၀ဲကျိဖးဒိၣ်ဟဲအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉလၢတၢ်န့ၣ်အဖီခိၣ်န့ၣ်ကမျၢၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်ခီန့ၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်ဘၣ်ယိၣ်အါထီၣ်မီၤနီၤႉတနီၤနီၤန့ၣ်မ့တမ့ၢ်ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်၀ဲဒီးအနီၢ်ကစၢ်သနါက့အ၀ဲသ့ၣ်သးအတၢ်ဆိကမိၣ်တၢ်ဘၣ်ယိၣ်အိၣ်ထီၣ်အါထီၣ်၀ဲဒၣ်ခီဖျိသုးကီၣ်ကးခးနါစိၤကျိဖးဒိၣ်အဃိဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲဟံၣ်ဖိဃီဖိႇဆၣ်ဖိကီၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်မီၤနီၤႉမ့မ့ၢ်ခဲအံၤကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အတၢ်အိၣ်သးန့ၣ်အိၣ်ဆိးအီၣ်အီကီခဲဒီးဖိဒံဖိသၣ်တၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့န့ၣ်ကဲထီၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်အဂီၢ်မီၤနီၤႉအဃိသတးဒီးပအဲၣ်ဒိးလၢတဂၤလၢသနၢၣ်ဒၣ်၀ဲကဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဘၣ်၀ဲကမျၢၢ်တၢ်ကီတၢ်ခဲသ့ၣ်တဖၣ်အံၤမီၤနီၤ”အဂ့ၢ် စံးဘၣ်၀ဲခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢဘၣ်ဃ့ၣ်အိၣ်ဒုသးသ့ၣ်တဖၣ်တနီၤန့ၣ်ဘၣ်ပာ်တ့ၢ်ကွံာ်၀ဲဟံၣ်ဃီန့ၢ်ထီၣ်ဘးလၢအနံၣ်ဘျဲၣ်လံဒီးကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးဘၣ်မၤလိဒံးတၢ်လၢၦၢ်လၢ်ကျါဒ်အံၤအဖီခိၣ်တၢ်မ့ၢ်စူၤလီၤအဆၢကတီၢ်ကဲထီၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲလၢအ၀ဲသ့ၣ်ကမၤလိတၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ်သရၣ်န့ၢ်ကီၢ်မူစံးအါထီၣ်၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ကမျၢၢ်လၢဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၢ်လၢတၢ်ပာ်ပနီၣ်န့ၢ်၀ဲအ၀ဲသ့ၣ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲးတအိၣ်ဘၣ်အဖီခိၣ်ဘၣ်အိၣ်ဆိး၀ဲလၢၦၢ်လၢ်ကျါတနီၤႇလၢဒူသ၀ီဃၢၤသံၣ်ဧိၤဒဲဧိၤအပူၤတနီၤဒီးတနီၤလဲၤဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုအသးလၢတၢ်လီၢ်အဂၤအိၣ်၀ဲအဖီခိၣ်လိၣ်ဘၣ်ဒံး၀ဲတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဒံးအဂ့ၢ်န့ၣ်သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်တၢ်ကရၢကရိလၢအမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဖိသ့ၣ်တဖၣ် လဲၤဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤအ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်၀ဲဘၣ်ဆၣ်တၢ်လၢတၢ်လီၢ်တအိၣ်ဘၣ်အဂ့ၢ်ၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးစံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ်ဟီၣ်က၀ီၤကီၢ်ဆၣ်သၢဘ့ၣ်လၢာ်အပူၤခီဖျိလၢပယီၤသုးကီၣ်ကးတကပၤခးလီၤ၀ဲကျိဖးဒိၣ်ဆူကမျၢၢ်တၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲပူၤဟဲအါထီၣ်၀ဲကိးနံၤဒဲးဃၣ်ဃၣ်အဃိကမျၢၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်ဒ်အမ့ၢ်တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတၢ်သူၣ်ထီၣ်ႇတၢ်မၤလိကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤ၀ဲအမဲာ်ညါကမျၢၢ်သ့ၣ်တဖၣ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်န့ၣ်လီၢ်က၀ီၤအၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ
သုးကီၣ်ကးအၦၤတဖၣ်မၤ၀ဲတၢ်တူၢ်လိာ်“ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်မၤသုးသဲးစး” တၢ်ပာ်ဖျါသးလၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ပူၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၇သီႇ ၂၀၂၄နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ႇ ကညီကီၢ်စဲၣ် ဖၣ်အၣ်၀့ၢ်အပူၤ သုးကီၣ်ကးအၦၤတဖၣ်မၤ၀ဲတၢ်တူၢ်လိာ် “ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်မၤသုးသဲစး”အံၤ တၢ်ပာ်ဖျါထီၣ်သးဖဲတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၇)သီဂီၤခီအဆၢကတီၢ်အဂ့ၢ်ဖၣ်အၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်ကမၤ၀ဲတၢ်တူၢ်လိာ်သုးကီၣ်ကး“ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်မၤသုးသဲစး” တၢ်ပာ်ဖျါသးအံၤအဂီၢ်ႇ ဖဲအပူၤကွံာ်မဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၆)သီအနံၤ သုးကီၣ်ကးအစုတီၤဖီလာ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ် ကိးဖှိၣ်၀ဲဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ခိၣ်ဃၢၤသ၀ီအပူၤကမျၢၢ်တဖၣ်၀ံၤ မၤ၀ဲတၢ်ဒၣ်တၢ်ပာ်ဖျါထီၣ်သးလၢကျဲမုၢ်ပူၤဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ် ဖၣ်အၣ်လီၢ်က၀ီၤပိာ်မုၣ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ “မဟါန့ၣ်ပသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢသုးကီၣ်ကးအစုတီၤဖီလာ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ်ကိး၀ဲတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်မီၤနီၤႉကိးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်န့ၣ်ကိး၀ဲၦၤလၢအအိၣ်လၢဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ခိၣ်ဃၢၤသ၀ီပူၤလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်တဖၣ်မီၤႉ၀ံၤဘျီစးထီၣ်တဲ၀ဲလၢကဘၣ်လဲၤကဲသုးတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတဖၣ်မီၤႉဘၣ်ဆၣ်တစးထီၣ်ထၢ၀ဲစရီဒံးဘၣ်ႉတဲ၀ဲလၢၦၤလၢအကလဲၤကဲသုးတဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်အဟံၣ်ဖိဃီဖိကဘၣ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤ၀ဲစ့တဟံၣ်န့ၢ်ခံကလးကၠးအိၣ်စ့ၢ်မီၤနီၤႉၦၤကဘၣ်မၤ၀ဲတၢ်တူၢ်လိာ်သုးကီၣ်ကး “ကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲစး”တၢ်ပာ်ဖျါထီၣ်သးခီန့ၣ်တဲ၀ဲလၢကမၤ၀ဲတနံၤညါအံၤမီၤအဃိန့ၣ်တဲ၀ဲခဲဂီၤတနံၤန့ၣ်ၦၤကဘၣ်လဲၤပာ်ဖျါထီၣ်အသးလၢကျဲမုၢ်ပူၤမီၤနီၤႉ ” အဂ့ၢ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ၦၤလၢအလဲၤမၤ၀ဲတၢ်တူၢ်လိာ်သုးကီၣ်ကး “ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်မၤသုးသဲစး” တၢ်ပာ်ဖျါသးတနီၤအကျါန့ၣ်မ့ၢ်ဒၣ်ၦၤလၢအဘူးဒီးသုးကီၣ်ကးတဖၣ်ဒီးကမျၢၢ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢအပျံၤဘၣ်သုးကီၣ်ကးသ့ၣ်တဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်အ၀ဲစံးအါထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါၦၤလၢအလဲၤပာ်ဖျါသးလၢတူၢ်လိာ်၀ဲသုးကီၣ်ကးထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲးစးတၢ်ဘျၢသ့ၣ်တဖၣ်အကျါတနီၤန့ၣ်ညီနုၢ်မ့ၢ်ဒၣ်ၦၤလၢအိၣ်ဃူသုးကီၣ်ကးဒီးၦၤလၢသုးကီၣ်ကးဟ့ၣ်စ့ငါအီၤသ့ၣ်တဖၣ်လီၤအဂ့ၢ်ဖၣ်အၣ်လီၢ်က၀ီၤဖိလၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲဒ်အံၤစ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“သုးကီၣ်ကးထုးထီၣ်တၢ်ဘျၢအံၤအလီၢ်ခံတၢ်လီၢ်ကိးပူၤဒဲးက၀ီၤဒ့ပူၤသူၣ်ဘီၣ်သးစၢ်တအိၣ်လၢၤဃ့ၢ်ပူၤဖျဲးအသးလံမီၤႉအခဲအံၤန့ၣ်အိၣ်ဒၣ်ညီနုၢ်ၦၤလၢအကွၢ်စ့မဲာ်လိၣ်ဘၣ်စ့တဖၣ်လဲၤ၀ဲလီၤမီၤနီၤႉၦၤလဲၤပၣ်ဃုာ်ပၣ်ဂီၢ်တဖၣ်အံၤတမ့ၢ်သ့ၣ်ညါတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလီၤတံၢ်လီၤဆဲးဘၣ်ၦၤမၢဒၢးလဲၤလီၤႉတနီၤဒုကဲ၀ဲသီခါလၢအအိၣ်ဃူသုးကီၣ်ကးမီၤႉအဃိန့ၣ်သီခါတဖၣ်အံၤန့ၣ်မၢ၀ဲသ၀ီဖိအဃိန့ၣ်သ၀ီဖိတဖၣ်လဲၤမၤကၠါန့ၣ်အိၣ်စ့ၢ်မီၤနီၤႉ”အဂ့ၢ်စံး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ တနံၤအံၤၦၤလၢပာ်ဖျါထီၣ်သးတဖၣ်အနီၣ်ဂံၢ်အိၣ်၀ဲ(၂၀၀)ဃၣ်ဃၣ်ဒီးစိာ်ထီၣ်၀ဲလံာ်မဲာ်ဖျၢၣ်တဖၣ်အိၣ်၀ဲအသိးကိးသတြီထီၣ်၀ဲလၢ“ဒ်သိးပမူဒါသၢမံၤကအိၣ်ဂၢၢ်ဆိးကျၢၤအဂီၢ််မ်ပကတူၢ်လိာ်သကိး “ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲးစး” ပတူၢ်လိာ်၀ဲထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲစးလၢလၢၦဲၤၦဲၤ ဒီတကလုာ်ကအိၣ်ဘီၣ်အိၣ်ကျၢၤအဂီၢ်ဒ်သိးကသ့ထီၣ်သုးတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့အဂီၢ်ပတူၢ်လိာ်၀ဲ“ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲးစး”အဂ့ၢ်ဃုာ်ဒီးထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်ဂံၢ်ဘါကဘၣ်အိၣ်လၢကီၢ်ပူၤအဂီၢ်မ်ပကထီၣ်သကိးသုးတၢ်မၤလိသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးကမျၢၢ်တဖၣ်တတူၢ်လိာ်ဘၣ်သး၀ဲသုးကီၣ်ကးအတၢ်ကဲသုးတၢ်သိၣ်တၢ်သီအါ၀ဲအဖီခိၣ်ဒ်သိးၦၤပာ်ဖျါထီၣ်သးလၢအတူၢ်လိာ်၀ဲး“ထံဖိကီၢ်ဖိတၢ်ဘၣ်ကဲသုးသဲးစး”အံၤအနီၣ်ဂံၢ်နီၣ်ဒွးကဖျါအါအါအဂီၢ်သုးကီၣ်ကးအစုတီၤဖီလာ်ၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤဘၣ်လဲၤကွဲန့ၢ်လွဲန့ၢ်၀ဲဖၣ်အၣ်၀့ၢ်ခိၣ်ဃၢၤသ၀ီအပူၤကမျၢၢ်လီၢ်က၀ီၤတဖၣ်လၢကမၤဘူၣ်မၤဘါတၢ်အိၣ်၀ဲအဂ့ၢ်သ့ၣ်ညါဘၣ်ဒ်လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲအသိးန့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးကဘီၤယူၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢ(KNPF)ပၢၤကီၢ်တၢ်လီၢ် သုးကီၣ်ကးအၦၤသံ(၁)ဂၤႇ ဘၣ်ဒိ(၁၄)ဂၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၆ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် သုးက့(၃) လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ ဖဲပူၤကွံာ်မဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၅)သီအနံၤန့ၣ် ခီဖျိသုးကီၣ်ကးအကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢ ကညီဒီကလုာ်ပၢၤကီၢ်သုး(KNPF)တၢ်လီၢ်အဃိသုးကီၣ်ကးအၦၤသံ(၁)ဂၤဒီးဘၣ်ဒိ၀ဲဒၣ်(၁၄)ဂၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ စးထီၣ်ဖဲဂီၤခီ (၁၀း၃၀) အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ခီဖျိပယီၤသုးအ(Helicopter)ကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢ ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် ကျီးမီၤခိၣ်သ၀ီၤဃၢၤကညီဒီကလုာ်ပၢၤကီၢ်သုး(KNPF)တၢ်လီၢ်တစှၤန့ၢ် (၁၆)ဘျီအဃိသုးကီၣ်ကးအၦၤလၢ(KNPF)ဖီၣ်ဃာ်၀ဲလၢတၢ်ကမၣ်ပူၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤသံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲဒၣ်ဒီး တကးဒံးဘၣ်(KNPF)ပၢၤကီၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီးဟးဂီၤ၀ဲဒၣ်အိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်ၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤ ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ကဲထီၣ်သးအံၤန့ၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ် ၦၤကတိၤတၢ်ပၢ ပဒိၣ်စီၤ၀ါမုၢ် စံး၀ဲလၢ “ဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်ကဲထီၣ်သးဖဲမဟါအခါန့ၣ်ဒုၣ်ဒါကဘီယူၤဒုးသုးဟဲနုာ်လီၤခး၀ဲဒၣ်လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ပၢၤကီၢ်သုးကလၢၤမီၤနီၤႉ မ့မ့ၢ်လၢသုးကီၣ်ကးကဘီယူၤန့ၣ်ဟဲ၀ဲဒၣ်(၆)ဘ့ၣ်ဒီး(Helicopter)ကဘီယူၤန့ၣ်ဟဲတဘ့ၣ်ႇ ဟဲခးလီၤ၀ဲဒၣ်ခီန့ၣ်အိၣ်၀ဲခဲလၢာ်(၁၅)ဘျီလီၤႉ ၦၤလၢအဘၣ်ဒိန့ၣ်အိၣ်၀ဲ(၁၄)ဂၤႇ သံ(၁)တဂၤမီၤနီၤႉ ဖဲန့ၣ်န့ၣ်ဒုၣ်ဒါအကဘီယူၤလၢဟဲခးလီၤတၢ်ဖဲသုးကလၢၤအံၤန့ၣ်ၦၤလၢအဘၣ်ဒိ(၁၄)ဂၤဒီးသံ(၁)သ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်မ့ၢ်၀ဲဒုၣ်ဒါအပၢၤ (ၦၤလၢအမၤသကိးတၢ်ဒီးဒုၣ်ဒါ) မီၤနီၤႉ ဒုၣ်ဒါအၦၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်ဒ်ပၢၤကီၢ်တၢ် မၤကျဲအိၣ်အသိးပကၢာ်ဃာ်အီၤဖဲန့ၣ်မီၤနီၤႉ ဖဲပကၢာ်ဃာ်အ၀ဲသ့ၣ်အဆၢကတီၢ်ဒီးအ၀ဲသ့ၣ်အကဘီယူၤဟဲ ခးလီၤတၢ်အဃိဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးက့ၤအ၀ဲသ့ၣ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်ကညီတၢ်ကစီၣ် န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတၢ်တနံၤဃီ၀ဲအံၤပယီၤသုးကဘီယူၤဟဲခးလီၤ၀ဲတၢ်(၁၆)ဘျီဒီးတကးဒံးဘၣ် ခးလီၤဃုာ်စ့ၢ်ကီး(အီၤလံကၢး)ကျိစဲးလးဒီးကျိဖးဒိၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်အဃိ ဘၣ်ဟးဂီၤကွံာ်၀ဲကျီးမီၤခိၣ်သ၀ီ သီခါဖၠၣ်တဖျၢၣ်ဒီးတၢ်သွၣ်ခိၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်တဖျၢၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါန့ၣ်လီၤႉ သုးကီၣ်ကးအံၤလၢပူၤကွံာ်လၢညါလံၤလံၤဒ်သိးပ၀ဲကညီဖိပကအိၣ်ဒီးတၢ်စံၣ်ညီပၢလီၤက့ၤသးအဂီၢ်န့ၣ် တမ့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်ကဟ့ၣ်တၢ်ပျဲဘၣ်အဃိပညိၣ်ဟဲခးလီၤ၀ဲတၢ်ဒီးကဘီယူၤဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ပဒိၣ်စီၤအါမုၢ်စံးအါထီၣ်၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “အ၀ဲသ့ၣ်ဟဲခး၀ဲအတၢ်ပညိၣ်ခီန့ၣ်ဒုၣ်ဒါသ့ၣ်တဖၣ်အံၤလၢပျၢၤလံလံဒ်သိးပနီၢ်ကစၢ်ကစံၣ်ညီၣ်ပၢလီၤက့ၤအသးအဂီၢ်န့ၣ်တမ့ၢ်လၢကဟ့ၣ်တၢ်ပျဲဘၣ်ႉဒ်န့ၣ်အသိးပၢၤကီၢ်သုးကလၢၤအံၤမ့ၢ်၀ဲဒၣ်သုးကလၢၤတခါလၢအဟူးဂဲၤမၤ၀ဲဒၣ်သဲးစးတၢ်ဒိၣ်စိတၢ်မၤအဃိဒီးပကွၢ်ကဒါက့ၤလၢလၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤကမျၢၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်သဲးစးတၢ်ဒိၣ်စိကအိၣ်အဂီၢ်န့ၣ်(ထံမီ၀့ၤထၣ်)ပၢၤကီၢ်သုးကလၢၤအံၤဟူးဂဲၤမၤ၀ဲဒၣ်အဖီခိၣ်သုးကီၣ်ကးအံၤဟဲမၤ၀ဲဒၣ်ဒ်အံၤလီၤ”အဂ့ၢ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ တကီၢ်ခါခဲအံၤလၢချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ်ကီၢ်ရ့ၣ် လၢၢ်ဒိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤ တၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်တအိၣ်ဘၣ် ဘၣ်ဆၣ် ခီဖျိပယီၤသုးအံၤခးလီၤကျိဖးဒိၣ်ႇ ကဘီယူၤစ့ၢ်ကီဟဲခးလီၤတၢ်လၢလီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်ဒူသ၀ီတၢ်ဖံးအီၣ်မၤ အီၣ်လီၢ်ကျဲပူၤဟဲအါထီၣ်၀ဲအဃိၦၤကမျၢၢ်သံဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး၀ဲဒၣ်အိၣ်ဒီးတကးဒံးဘၣ် ဘၣ်ကွၢ်ဆၢမဲာ်၀ဲ တၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်ကီတၢ်ခဲအကလုာ်ကလုာ်အဂ့ၢ်န့ၣ်ၦၤမၤစၢၤၦၤဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးစံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
သုးကီၣ်ကးကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်၀ံၤအလီၢ်ခံ(ပူယ့)သ၀ီဖိတဖၣ်မံလၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၆သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ ဒူပျၢ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ် သုးက့(၆) ကီးတရံးကီၢ်ဆၣ် ကြုၢ်တု၀့ၢ်ဃၢၤ ပူယ့သ၀ီအပူၤန့ၣ် အပူၤကွံာ်စှၤသီအတီၢ်ပူၤသုးကီၣ်ကးကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်၀ံၤအလီၢ်ခံ သ၀ီဖိတဖၣ်မံလၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်၀ဲလၢၤဘၣ် ဟးစံၣ်မံ၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဖၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၃)သီ ဟါခီ(၆)နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ် ခီဖျိကဘီယူၤဟဲခးလီၤ၀ဲတၢ်လၢပူယ့သ၀ီပူၤအဃိ ဘၣ်ဒိ၀ဲသ၀ီဖိစီၤအဲၣ်ကလုာ်စိ(၂၉)နံၣ်တဂၤအံၤအခိၣ်သၣ်ဃံ၊အကိာ်ကျၢၢ်ခံဒီး တၢ်ကဲထီၣ်ဖဲန့ၣ်၀ံၤလီၢ်ခံ သ၀ီဖိလၢအဂၤတဖၣ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်မံလၢဟံၣ်တဘူၣ်လၢၤဘၣ်ဟးစံၣ်မံက့ၤ၀ဲလၢၦၢ်ပူၤတုၤလၢခဲအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လီၢ်က၀ီၤကမျၢၢ်လၢတအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါအမံၤတဂၤစံး၀ဲလၢ“ပူယ့သ၀ီပူၤန့ၣ်အိၣ်တနံၤၦၤဘၣ်ဒိတဂၤ၀ံၤအလီၢ်ခံဘျိဒု အခဲအံၤၦၤတအိၣ်လၢၤဘၣ်နီၤႉတနီၤအိၣ်၀ဲဒၣ်ပူၤဒၢးပူၤဒၢးလၢအ၀ဲသ့ၣ်ဟဲက့ၤဒုးအီၣ်အထိးဆၣ်ဆီဆၣ် ၀ံၤဘျီ အ၀ဲသ့ၣ်က့ၤအိၣ်က့ၤလၢအဃုးအဒဲလၢကစၢၢ်ခီၣ်ထံးတဖၣ်န့ၣ်လီၤမီၤႉအ၀ဲသ့ၣ်တဟဲက့ၤမံလၢသ၀ီပူၤဘၣ်နီၤႉ မ့မ့ၢ်လၢကဘီယူၤခးၦၤဘၣ်ဒိတဂၤန့ၣ်တခီအခဲအံၤဒုလဲၤတုၤလၢမဲၢ်ဆီးလံတနံၤအံၤအ၀ဲကဘၣ်ဖွဲးအသးမီၤနီၤႉ ၦၤသ၀ီဖိလၢအိၣ်တ့ၢ်တဖၣ်ဒုပျံၤတၢ်အဃိအိၣ်လၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်ဘၣ်ႉအိၣ်ဒၣ်ဟဲက့ၤလၢမုၢ်ဆါခီတပၠၢ်ပၠၢ်၀ံၤဘျီ လဲၤအိၣ်၀ဲလၢအစံာ်အဒဲလၢကစၢၢ်ကလိကျါကစၢၢ်ခီၣ်ထံးတပၣ်န့ၣ်လီၤမီၤႉ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီ တၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါသ၀ီလၢအဘူးဖဲပူယ့သ၀ီအခိၣ်အဃၢၤလၢအမ့ၢ်ကီးတနီးသ၀ီဒီးမဲၢ်တီသ၀ီကမျၢၢ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီး ခီဖျိအ၀ဲသ့ၣ်ပျံၤလၢကဘီယူၤကဟဲခးလီၤကဒီးတၢ်လၢသ၀ီပူၤအဃိလဲၤစံၣ်အိၣ်၀ဲလၢစံာ်ပူၤပျီပူၤအိၣ်၀ဲတနီၤ အဂ့ၢ်န့ၣ် လီၢ်က၀ီၤဖိတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ်စံးအါထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိသုးကီၣ်ကးကဘီယူၤခးလီၤတၢ်ဆူသ၀ီပူၤအဃိတကီၢ်ခါခဲအံၤလၢသ၀ီပူၤန့ၣ်ၦၤအိၣ်တ့ၢ်က့ၤစှၤကိာ်ဂၤလီၤဒီး တုၤလၢခဲအံၤမုၢ်နၤခီန့ၣ်ၦၤမံလၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ပူယ့သ၀ီဖိလၢအဂၤတဂၤစံးစ့ၢ်ကီး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ “ကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢသ၀ီပူၤလၢအံၤလၢဘးခးလီၤကြီတၢ်လီၤမီၤႉဘၣ်ၦၤသ၀ီတဂၤ၀ံၤဘျီစးထီၣ်ဖဲန့ၣ်မုၢ်နၤခီတုၤလၢခဲအံၤၦၤမံက့ၤလၢသ၀ီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်မီၤႉသ၀ီပူၤၦၤအိၣ်စှၤကိးဂၤလီၤအါတက့ၢ်ၦၤအိၣ်၀ဲထဲလၢပိာ်ခွါတဂၤခံဂၤလၢအိၣ်ဘူၣ်တနီၤန့ၣ်လီၤမီၤနီၤႉဒ်သိးၦၤမုၢ်လံၤမုၢ်ၦၢ်ဖိဒံဖိသၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဒုလဲၤမံက့ၤလၢကျီးပူၤထံနၢ်ထံခံသ့ၣ် တဖၣ်န့ၣ်လီၤမီၤႉၦၤပျံၤတၢ်အဃိၦၤစံၣ်မံမီၤနီၤႉ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤသုးကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်ဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၃)သီမုၢ်နၤခီ၀ံၤအလီၢ်ခံ မုၢ်ထီၣ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ(၂၄)သီ မုၢ်ထူၣ်(၁၁း၃၀)နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်စ့ၢ်ကီး ကဘီယူၤလဲၤတ့ၢ်လီၤန့ၢ်၀ဲ အၦၤသုးဖိတၢ်အီၣ်တၢ်အီဘိၣ်ဒီးကျိချံၦာ်သၣ်လၢ(ကၠဲးဒိ)ဒုးယၤသုးကလၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် ပူယ့သ၀ီဖိတဂၤဃီ၀ဲန့ၣ် စံးအါထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ ပူယ့သ၀ီအံၤဟံၣ်ခိၣ်အိၣ်၀ဲ(၂၉၀)ဖျၢၣ်ဃၣ်ဃၣ်ဒီးအပူၤကွံာ်ခီဖျိပယီၤသုးကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်လၢသ၀ီပူၤခဲအံၤ ခဲအံၤအဃိအပူၤကွံာ်မဟါလါယနူၤအါရံၤ(၁၆)သီအနံၤန့ၣ်တၢ်ကးတံၢ်ကွံာ်၀ဲဒၣ်ကၠိကဲထီၣ်တ့ၢ်အသးဒံးအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ပယီၤသုးကၢတီၢ်ကဒီးကသုးကလၢၤတဖျၢၣ်လၢမုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)အပူၤ
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၆ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် လၢခ့ၣ်အဲၣ်ယူၣ်-ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤ ပယီၤသုးကၢထီၣ်ကဒီး အသုးကလၢၤတဖျၢၣ်လၢအဂ့ၢ်န့ၣ် မုၢ်တြီၢ်တၢ်ကစီၣ်ထုးထီၣ်ပာ်ဖျါ၀ဲဖဲတနံၤအံၤလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၆ သီ အနံၤန့ၣ်လီၤႉ ဖဲမဟါလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၅ သီ ဂီၤခီ ၆ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် ပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၃၄၉)လၢအိၣ် မီၤဖူသုးကလၢၤအံၤသ့ၣ်တဖၣ်ကၢတီၢ်ကကွံာ်၀ဲအသုးကလၢၤ၀ံၤလဲၤသုးက့ၤအသးဆူလူၤသီကီၢ်ဆၣ် ဖျးခိၣ်ကရူၢ် ကုၤခိၣ်သုးကလၢၤအဂ့ၢ်န့ၣ် မုၢ်တြီၢ်တၢ်ကစီၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါအပူၤပာ်ဖျါ၀ဲန့ၣ်လီၤႉ သုးဟံးန့ၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤ၀ံၤလီၢ်ခံတၢ်ဒုးဆူၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်လၢ(သုးက့ ၅)ဟီၣ်က၀ီၤအပူၤဒီး ခီဖျိ(KNLA)သုးပာ်ဖှိၣ် က၀ီၤဃာ်၀ဲပယီၤသုးကလၢၤဒီးဒီၣ်တဲာ်ကွံာ်ပယီၤသုးတၢ်အီၣ်ကျိၤႇတၢ်လဲၤတၢ်က့ၤကျဲႇတၢ်ဒၢၣ်အီထံကျဲတဖၣ် တၢ်ဆၢကတီၢ်ယံၤထီၣ်အဃိပယီၤသုးတဖၣ်အံၤတၢ်အီၣ်တၢ်အီတအိၣ်လၢၤဘၣ်အဖီခိၣ်ဘၣ်ကၢတီၢ်ကွံာ်အသုးက လၢၤဟဲအါထီၣ်၀ဲဒ်အံၤလီၤအဂ့ၢ်န့ၣ် မုၢ်တြီၢ်တၢ်ကစီၣ်စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ ဒ်န့ၣ်အသိးပယီၤသုးခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်(ခမရ-၃၄၉)အံၤအပူၤကွံာ်န့ၣ်အိၣ်ဆိး၀ဲဒၣ်လၢလၢၢ်ကျ့ကၠိသုးကလၢၤဒီး ဖဲအပူၤကွံာ်လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၁၀ သီအခါန့ၣ် အ၀ဲသ့ၣ်ကၢၢ်တီၢ်ကွံာ်အသုးကလၢၤ၀ံၤသုးကွံာ်အသးလၢ လူၤသီကီၢ်ဆၣ် တ့ဒ့မုၢ်ကရူၢ် ကၠူၣ်လူၢ်သုးကလၢၤဒီး တကတီၢ်ဃီဖဲမုၢ်ဆ့ၣ်ထီၣ်(၁၁)သီအနံၤန့ၣ် လၢကၠူၣ်လူၢ်သုးကလၢၤအံၤ တဆီ အ၀ဲသ့ၣ်ဟးထီၣ်လဲၤထုးဖှိၣ်က့ၤလၢအသးလၢမီၤဖူ သုးကလၢၤအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ မီၤဖူပယီၤသုးကလၢၤလၢသုးကီၣ်ကးအၦၤကၢတီၢ်ကွံာ်၀ဲခဲအံၤန့ၣ်ဟဲအိၣ်ဆီလီၤသးလၢမုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်(သုးက့ ၅) လူၤသီကီၢ်ဆၣ် ၦဲၤလိာ်ကျိကၢၢ်ခိၣ် ယဲၤမုၢ်ပျီကရူၢ်ပူၤအံၤ ဖဲအပူၤကွံာ်(၁၉၉၇)နံၣ်အခါဒီး တုၤလၢခဲအံၤသုးကလၢၤအံၤ အိၣ်ဆီလီၤသးယံၤ၀ဲ(၂၇)နံၣ် လံအဂ့ၢ်န့ၣ် မုၢ်တြီၢ်တၢ်ကစီၣ်လံာ်တၢ်ပာ်ဖျါပူၤ အသိး သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ
ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤပူၤကၠိတဖၣ်လဲၤတရံးသးကန့ၢ်အဂီၢ်ထံၣ်ဘၣ်တၢ်တၤတၢ်
လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၂ သီႇ ၂၀၂၄ နံၣ်ႇ ခ့ၣ်အဲးစံၣ် ကၠိလၢအိၣ်ကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢ (တး)ကီၢ်ရ့ၣ် ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤပူၤတဖၣ်အံၤ ခီဖျိတၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်အကပၤကပၤအဃိဒ်သိးကၠိအံၤလဲၤတရံးသးကန့ၢ်အဂီၢ်ထံၣ်ဘၣ်၀ဲဒၣ်တၢ်တၤတၢ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအကလုာ်ကလုာ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ကၠိၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဖၣ် စံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကတီၢ်ခါခဲအံၤတၢ်ကရၢကရိလၢအဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤတဖၣ်မၤစှၤလီၤ၀ဲတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလၢကျဲ အကပၤကပၤအဃိၦၤဒဲက၀ီၤဖိတဖၣ်လၢကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီႇ ဟံၣ်ဖိဃီဖိသူတၢ်စွဲအအဂီၢ်န့ၣ် ဘၣ်ဃုကျဲမၤၦဲၤက့ၤ၀ဲလၢအနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်၀ဲလၢကျဲအဘိဘိအဖီခိၣ်ကၠိသရၣ်ႇသရၣ်မုၣ်တနီၤအိၣ်ပတုာ်ကွံာ်၀ဲလၢကၠိတၢ်ဖံးတၢ်မၤပူၤစ့ၢ်ကီးအိၣ်၀ဲဒၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢတၢ်န့ၣ်အဃိန့ၣ်ခါလၢကဟဲတၢ်သိၣ်လိအဂီၢ်ကကဲထီၣ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်ကီဖးဒိၣ်လၢဖိသၣ်တဖၣ်အဂီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် အူးပၠၣ်ဒဲက၀ီၤ ဒူပျာ်ယာ်တီၤထီကၠိသရၣ်ကၠိခိၣ် စီၤ၀ါ၀ါစံး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ဒီတနံၣ်ကျၢၢ်ပတၢ်လဲၤတရံးသးခီန့ၣ်ပဘၣ်မၤကုာ်၀ဲသၦၢ်တၢၢ်စ့ၢ်ကီးလီၤႉ ပမ့ၢ်တဲန့ၣ်တၢ်တၤတၢ်ဒီးၦၤအဒိၣ်ကတၢၢ်န့ၣ်မ့ၢ်၀ဲကၠိသရၣ်သရၣ်မုၣ်အတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤလီၤႉ ဘၣ်ဆၣ်ကၠိဖိမိၢ်ပၢ်ဒီးကၠိကမံးတံာ်သ့ၣ်တဖၣ်ထဲးဂံၢ်ထဲဘါ၀ဲအဃိပကၠိလဲၤတရံးသးလဲၤပူၤ၀ဲတနံၣ်ဘၣ်တနံၣ်န့ၣ်လီၤႉ မ့ၢ်ဘၣ်ကွၢ်လၢတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤဒုမၤ၀ဲတကဲဘၣ် ဘၣ်ဆၣ်ပသူၣ်အိၣ်သးအိၣ်ဘၣ်၀ဲပဖိပလံၤအဃိန့ၣ်ခါဆူညါအ၀ဲသ့ၣ်ကကဲထီၣ်ဘၣ်၀ဲထံကီၢ်အစုဒုၣ်စုတီၢ်လီၤမီၤ” အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ကၠိသရၣ်ႇ သရၣ်မုၣ်လၢအသိၣ်လိၦၤကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်ခီဖျိလၢလံာ်မိၢ်ၦၢ်ႇ လံာ်ဒီးကၠိတၢ်ပီးတၢ်လီတဖၣ်တအိၣ် လၢလၢၦဲၤၦဲၤဘၣ်အဃိလၢတၢ်သိၣ်လိအပူၤန့ၣ်ဖိသၣ်တဖၣ်အဂီၢ်ကဲထီၣ်၀ဲတၢ်ကီတၢ်ခဲဖးဒိၣ်တမံၤဒီး လၢတၢ်ဘှါရှဲ၀ဲ တၢ်အံၤအဂီၢ်ဘၣ်ဃုကျဲအဘိဘိလၢတၢ်သိၣ်လိအကတီၢ်အဂ့ၢ်န့ၣ် အူးပၠၣ်ဒဲက၀ီၤ ဒူပျာ်ယာ်တီၤထီကၠိသရၣ်မုၣ် နီၢ်စ့၀ါကၠီၤ စံးစ့ၢ်ကီး၀ဲဒ်အံၤန့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“အခဲအံၤန့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲဖိအိၣ်လၢလံာ်မိၢ်ၦၢ်မီၤနီၤႉ ခဲအံၤယသိၣ်လိ၀ဲတဆံတီၤဒီးတဆံခံတီၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်မ့ၢ်နီၤလီၤလံာ်မိၢ်ၦၢ်န့ၣ်လံာ်မိၢ်ၦၢ်တလၢၦဲၤဘၣ်မီၤနီၤႉ အခဲအံၤဒ်န့ၣ်လီၤတမၤန့ၣ်ခဲလၢာ်ဘၣ်အဃိအ၀ဲသ့ၣ်ဖးလံာ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်၀ဲဒၣ်လီၤႉ တဘျီတခီပဟ့ၣ်လီၤဟံၣ်တၢ်မၤအိၣ်၀ဲဒီးမ့ၢ်လၢလံာ်မိၢ်ၦၢ်တအိၣ်ဘၣ်အဃိအ၀ဲသ့ၣ်အဂီၢ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအိၣ်၀ဲဒၣ်လီၤႉ တၢ်၀ဲအံၤပဘှါဆှဲအီၤဒ်လဲၣ်န့ၣ်ကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်မၤလိသကိး၀ဲဒ်သိးသိးအိၣ်၀ဲဒ်န့ၣ်မီၤနီၤႉ တဘျီတခီကၠိသရၣ်သရၣ်မုၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်ကွဲးလီၤန့ၣ်၀ဲလၢလံာ်က့၀ါဖးလဲၢ်ပူၤဒီးကျးလီၤန့ၢ်၀ဲကၠိဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဒ်န့ၣ်မီၤနီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံး၀ဲန့ၣ်လီၤႉ လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါတကီၢ်ခါခဲအံၤကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်တနီၤန့ၣ်ဟးဂူၤဟးဂီၤ၀ဲအိၣ်ဒီးအလီၢ်အိၣ်လၢတၢ်ကဘၣ်ဘှီဘၣ်က့ၤ အီၤအိၣ်၀ဲအသိးအဲၣ်ဒိးသူၣ်ထီၣ်ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢအသီဘၣ်ဆၣ်ၦၤလၢအဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတၢ်တအိဘၣ်အဃိ ဘၣ်လဲၤတရံး၀ဲကၠိအံၤကီကီခဲခဲအဂ့ၢ်န့ၣ် အူးပၠၣ်ဒဲက၀ီၤ ဒူပျာ်ယာ်တီၤထီကၠိ သရၣ်ကၠိခိၣ် စီၤ၀ါ၀ါစံးအါထီၣ်၀ဲဒၣ်န့ၣ်လီၤႉ အ၀ဲစံး၀ဲလၢ“ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်စ့ၢ်ကီးအရ့ဒိၣ်၀ဲလီၤ ဘၣ်ဆၣ်သနါက့မ့ၢ်လၢတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတဘၣ်ဂီၢ်အါအါဘၣ်မီၤနီၤႉ တနံၣ်ညါအံၤပပာ်လီၤ၀ဲဒၣ်ပကသူၣ်ထီၣ်၀ဲဒၣ်တီၤဒၢးတဖျၢၣ်န့ၣ်ၦၤမၤစၢၤၦၤတန့ၢ်ဘၣ်ႉ ပကထုးထီၣ်လၢပနီၢ်ကစၢ်နါက့ပထုးထီၣ်တန့ၢ်ဘၣ်ႉ သနါက့ပကဘၣ်မၤဂ့ၤထီၣ်ဒုဘၣ်မၤဂ့ၤထီၣ်အဃိန့ၣ်ပကဘၣ်ပာ်ဂံၢ်ပာ်ဘါ၀ဲကၠိဖိမိၢ်ပၢ်သ့ၣ်တဖၣ်လီၤႉ ခါဆူညါပကၠိတဖျၢၣ်အတၢ်လဲၤတရံးသးအဂီၢ်ပခိၣ်နၢ်လၢထးမၤစၢၤၦၤမ့သ့န့ၣ်မၤစၢၤၦၤလၢကၠိဖိလံာ်လဲၢ်မ့ၢ်ဂ့ၤႇ ကၠိတၢ်သူၣ်ထီၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤဒီးကၠိသရၣ်သရၣ်မုၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤမ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်ပလိၣ်ဘၣ်သၦၢ်ၦၢ်လီၤ”အဂ့ၢ်န့ၣ် စံးဘၣ်ခ့ၣ်အဲးစံၣ်-ကညီတၢ်ကစီၣ်န့ၣ်လီၤႉ ခီဖျိလၢတၢ်ဆီၣ်ထွဲမၤစၢၤတဖၣ်ဆံးလီၤစှၤလီၤအဃိကီၢ်ပယီၤၦၤဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဖိလၢဟဲအိၣ်ကဒုသးလၢကၠီၣ်တဲၣ်ကီၢ် ပူၤတဖၣ်အံၤဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်၀ဲတၢ်ဂ့ၢ်ကီသ့ၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ် ဒဲက၀ီၤၦၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါစံး၀ဲအသိးသ့ၣ်ညါဘၣ်န့ၣ်လီၤႉ လၢကီၢ်ကၠီၣ်တဲၣ်-ကီၢ်ပယီၤကီၢ်ဆၢအပူၤန့ၣ် ဘၣ်ကီဘၣ်ခဲဒဲက၀ီၤအိၣ်၀ဲ(၉)ဘ့ၣ်လၢအမ့ၢ် မဲၢ်လးႇ မဲၢ်ရၤမိၢ်ႇ...